ਦੇਸ਼ਕਾਲੌ ਭਜਸ੍ਵਾਦ੍ਯ ਕ੍ਸ਼ਮਮਾਣਃ ਪ੍ਰਿਯਾਪ੍ਰਿਯੇ। ਸੁਖਦੁਃਖਸਹਃ ਕਾਲੇ ਸੁਗ੍ਰੀਵਵਸ਼ਗੋ ਭਵ
ਹੁਣ ਜਗ੍ਹਾ ਤੇ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ, ਚੰਗਾ-ਮੰਦਾ ਸਹਿ, ਸੁਖ-ਦੁੱਖ ਨੂੰ ਸਮੇਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਸਹਿਣਾ, ਤੇ ਸੁਗਰੀਵ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮੰਨ.
ਯਥਾ ਹਿ ਤ੍ਵਂ ਮਹਾਬਾਹੋ ਲਾਲਿਤਃ ਸਤਤਂ ਮਯਾ। ਨ ਤਥਾ ਵਰ੍ਤਮਾਨਂ ਤ੍ਵਾਂ ਸੁਗ੍ਰੀਵੋ ਬਹੁ ਮਨ੍ਯਤੇ
ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ, ਵੱਡੀ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੇਰੇ ਵਲੋਂ ਪਿਆਰ ਮਿਲਿਆ, ਐਸਾ ਸੁਗਰੀਵ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ ਜਦ ਤੂੰ ਉਸਦੇ ਕੋਲ ਰਹੇਂਗਾ.
ਨ ਚਾਤਿਪ੍ਰਣਯਃ ਕਾਰ੍ਯਃ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯੋऽਪ੍ਰਣਯਸ਼੍ਚ ਤੇ। ਉਭਯਂ ਹਿ ਮਹਾਦੋषਂ ਤਸ੍ਮਾਦਨ੍ਤਰਦृਗ੍ ਭਵ
ਤੈਨੂੰ ਨਾ ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਪਿਆਰ ਦਿਖਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਹੀ ਪੂਰੀ ਉਣ-ਪਿਆਰੀ; ਦੋਵੇਂ ਵੱਡੇ ਗਲਤ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਵਿਚਕਾਰ ਦੀ ਰਾਹੀਂ ਚੱਲ.
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾਥ ਵਿਵृਤ੍ਤਾਕ੍ਸ਼ਃ ਸ਼ਰਸਮ੍ਪੀਡਿਤੋ ਭृਸ਼ਮ੍। ਵਿਵृਤੈਰ੍ਦਸ਼ਨੈਰ੍ਭੀਮੈਰ੍ਬਭੂਵੋਤ੍ਕ੍ਰਾਨ੍ਤਜੀਵਿਤਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਅੱਖਾਂ ਘੁੰਮਦੀਆਂ, ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਜ਼ਖ਼ਮੀ, ਤੇ ਡਰਾਉਣੇ ਦੰਦ ਦਿਖਦੇ ਹੋਏ, ਵਾਲੀ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈ.
ਤਤੋ ਵਿਚੁਕ੍ਰੁਸ਼ੁਸ੍ਤਤ੍ਰ ਵਾਨਰਾ ਹਤਯੂਥਪਾਃ। ਪਰਿਦੇਵਯਮਾਨਾਸ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵੇ ਪ੍ਲਵਗਸਤ੍ਤਮਾਃ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਜਦ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਸਾਰੇ ਵਧੀਆ ਵਾਨਰ ਉਥੇ ਰੋ ਪਏ ਤੇ ਵਿਲਾਪ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।
ਕਿष੍ਕਿਨ੍ਧਾ ਹ੍ਯਦ੍ਯ ਸ਼ੂਨ੍ਯਾ ਚ ਸ੍ਵਰ੍ਗਤੇ ਵਾਨਰੇਸ਼੍ਵਰੇ। ਉਦ੍ਯਾਨਾਨਿ ਚ ਸ਼ੂਨ੍ਯਾਨਿ ਪਰ੍ਵਤਾਃ ਕਾਨਨਾਨਿ ਚ
ਹੁਣ ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਸੁੰਨ ਹੋ ਗਈ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਵਾਨਰਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸਵਰਗ ਚਲਾ ਗਿਆ; ਬਾਗਾਂ, ਪਹਾੜਾਂ ਤੇ ਜੰਗਲ ਵੀ ਖਾਲੀ ਹੋ ਗਏ ਹਨ।
ਹਤੇ ਪ੍ਲਵਗਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲੇ ਨਿष੍ਪ੍ਰਭਾ ਵਾਨਰਾਃ ਕृਤਾਃ। ਯਸ੍ਯ ਵੇਗੇਨ ਮਹਤਾ ਕਾਨਨਾਨਿ ਵਨਾਨਿ ਚ
ਜਦ ਵਾਨਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸ਼ੇਰ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਵਾਨਰਾਂ ਦੀ ਚਮਕ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈ; ਜਿਸ ਦੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਜੰਗਲ ਤੇ ਬਨ ਹਿਲ ਜਾਂਦੇ ਸਨ।
ਪੁष੍ਪੌਘੇਣਾਨੁਬਦ੍ਧ੍ਯਨ੍ਤੇ ਕਰਿष੍ਯਤਿ ਤਦਦ੍ਯ ਕਃ। ਯੇਨ ਦਤ੍ਤਂ ਮਹਦ੍ ਯੁਦ੍ਧਂ ਗਨ੍ਧਰ੍ਵਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ
ਹੁਣ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਗੁੱਛੇ ਕੌਣ ਬੰਨ੍ਹੇਗਾ, ਉਹ ਕੰਮ ਕੌਣ ਕਰੇਗਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਮਹਾਨ ਗੰਧਰਵ ਨਾਲ ਵੱਡਾ ਯੁੱਧ ਕੀਤਾ ਸੀ?
ਗੋਲਭਸ੍ਯ ਮਹਾਬਾਹੋਰ੍ਦਸ਼ ਵਰ੍षਾਣਿ ਪਞ੍ਚ ਚ। ਨੈਵ ਰਾਤ੍ਰੌ ਨ ਦਿਵਸੇ ਤਦ੍ ਯੁਦ੍ਧਮੁਪਸ਼ਾਮ੍ਯਤਿ
ਗੋਲਭਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਬਾਂਹਾਂ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਸਨ, ਉਸ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਪੰਦਰਾਂ ਸਾਲ ਤੱਕ, ਨਾ ਰਾਤ ਨੂੰ ਨਾ ਦਿਨ ਨੂੰ, ਉਹ ਯੁੱਧ ਰੁਕਿਆ ਨਹੀਂ।
ਤਤਃ षੋਡਸ਼ਮੇ ਵਰ੍षੇ ਗੋਲਭੋ ਵਿਨਿਪਾਤਿਤਃ। ਤਂ ਹਤ੍ਵਾ ਦੁਰ੍ਵਿਨੀਤਂ ਤੁ ਵਾਲੀ ਦਂष੍ਟ੍ਰਾਕਰਾਲਵਾਨ੍। ਸਰ੍ਵਾਭਯਂਕਰੋऽਸ੍ਮਾਕਂ ਕਥਮੇष ਨਿਪਾਤਿਤਃ
ਫਿਰ ਸੋਲਵੇਂ ਸਾਲ ਗੋਲਭਾ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ; ਉਸ ਬਦਮਾਸ ਨੂੰ ਵਾਲੀ ਨੇ, ਜੋ ਦੰਦਾਂ ਨਾਲ ਡਰਾਉਣਾ ਸੀ ਤੇ ਸਾਡੇ ਸਭ ਲਈ ਭੈੜਾ ਸੀ, ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ—ਹੁਣ ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਡਿੱਗ ਗਿਆ?
ਹਤੇ ਤੁ ਵੀਰੇ ਪ੍ਲਵਗਾਧਿਪੇ ਤਦਾ ਪ੍ਲਵਙ੍ਗਮਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਨ ਸ਼ਰ੍ਮ ਲੇਭਿਰੇ। ਵਨੇਚਰਾਃ ਸਿਂਹਯੁਤੇ ਮਹਾਵਨੇ ਯਥਾ ਹਿ ਗਾਵੋ ਨਿਹਤੇ ਗਵਾਂ ਪਤੌ
ਜਦ ਵਾਨਰਾਂ ਦਾ ਵਿਰੋਧੀ ਮੁਖੀ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਉਥੇ ਵਾਨਰਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਚੈਨ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ; ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਸ਼ੇਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਵੱਡੇ ਜੰਗਲ ਦੇ ਵਾਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਗਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਤੇ ਗਾਂ ਉਦਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਤਤਸ੍ਤੁ ਤਾਰਾ ਵ੍ਯਸਨਾਰ੍ਣਵਪ੍ਲੁਤਾ ਮृਤਸ੍ਯ ਭਰ੍ਤੁਰ੍ਵਦਨਂ ਸਮੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਸਾ। ਜਗਾਮ ਭੂਮਿਂ ਪਰਿਰਭ੍ਯ ਵਾਲਿਨਂ ਮਹਾਦ੍ਰੁਮਂ ਛਿਨ੍ਨਮਿਵਾਸ਼੍ਰਿਤਾ ਲਤਾ
ਫਿਰ ਤਾਰਾ, ਦੁੱਖ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿਚ ਡੁੱਬੀ ਹੋਈ, ਆਪਣੇ ਮਰੇ ਪਤੀ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਲਪੇਟ ਕੇ ਜ਼ਮੀਨ ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਈ, ਜਿਵੇਂ ਵੱਡਾ ਦਰੱਖਤ ਕੱਟਿਆ ਹੋਵੇ ਤੇ ਲਤਾ ਉਸ ਨੂੰ ਲਪੇਟ ਲੈਵੇ।
thumb|ਤ੍ਰਯੋਵਿਂਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਮ੍|center ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕਿਯਰਾਮਾਯਣੇ ਕਿष੍ਕਿਨ੍ਧਾਕਾਣ੍ਡੇ ਤ੍ਰਯੋਵਿਂਸ਼ਃ ਸਰ੍ਗਃ ॥੪-
ਸੁਣੋ, ਤੇਈਵਾਂ ਸਰਗ। ਮਹਾਨ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਕਾਂਡ ਵਿਚ, ਤੇਈਵਾਂ ਸਰਗ ਹੈ।
ਤਤਃ ਸਮੁਪਜਿਘ੍ਰਨ੍ਤੀ ਕਪਿਰਾਜਸ੍ਯ ਤਨ੍ਮੁਖਮ੍। ਪਤਿਂ ਲੋਕਸ਼੍ਰੁਤਾ ਤਾਰਾ ਮृਤਂ ਵਚਨਮਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਫਿਰ ਤਾਰਾ, ਜੋ ਦੁਨੀਆ ਵਿਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ, ਵਾਨਰ ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਕੋਲ ਗਈ ਤੇ ਮਰੇ ਹੋਏ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਸ਼ੇषੇ ਤ੍ਵਂ ਵਿषਮੇ ਦੁਃਖਮਕृਤ੍ਵਾ ਵਚਨਂ ਮਮ। ਉਪਲੋਪਚਿਤੇ ਵੀਰ ਸੁਦੁਃਖੇ ਵਸੁਧਾਤਲੇ
ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਬੋਲ ਨਾ ਮੰਨ ਕੇ, ਦੁੱਖ ਵਿਚ ਪਿਆ ਹੋਇਆ, ਇਸ ਧਰਤੀ ਤੇ, ਜੋ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਪਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਮਤ੍ਤਃ ਪ੍ਰਿਯਤਰਾ ਨੂਨਂ ਵਾਨਰੇਨ੍ਦ੍ਰ ਮਹੀ ਤਵ। ਸ਼ੇषੇ ਹਿ ਤਾਂ ਪਰਿष੍ਵਜ੍ਯ ਮਾਂ ਚ ਨ ਪ੍ਰਤਿਭਾषਸੇ
ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ, ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਧਰਤੀ ਤੈਨੂੰ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਵਧ ਪਿਆਰੀ ਹੈ; ਤੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਲਪੇਟ ਕੇ ਪਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਆਖਦਾ।
ਸੁਗ੍ਰੀਵਸ੍ਯ ਵਸ਼ਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਵਿਧਿਰੇष ਭਵਤ੍ਯਹੋ। ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਏਵ ਵਿਕ੍ਰਾਨ੍ਤੋ ਵੀਰ ਸਾਹਸਿਕਪ੍ਰਿਯ
ਕਿਸਮਤ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਸੁਗਰੀਵ ਦੇ ਵਸ਼ ਵਿਚ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਹਾਏ; ਹੁਣ ਸੁਗਰੀਵ ਹੀ ਤਾਕਤਵਰ ਹੈ, ਹੇ ਵੀਰ, ਜੋ ਸਹਸੇ ਕਰਮਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ऋਕ੍ਸ਼ਵਾਨਰਮੁਖ੍ਯਾਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਬਲਿਨਂ ਪਰ੍ਯੁਪਾਸਤੇ। ਤੇषਾਂ ਵਿਲਪਿਤਂ ਕृਚ੍ਛ੍ਰਮਙ੍ਗਦਸ੍ਯ ਚ ਸ਼ੋਚਤਃ
ਭਾਲੂ ਤੇ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਵਧੀਆ, ਜੋ ਤਾਕਤਵਰ ਹਨ, ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਲਾਪ ਤੇ ਅੰਗਦ ਦੇ ਦੁੱਖ ਨੂੰ ਸਹਿਣਾ ਔਖਾ ਹੈ।
ਮਮ ਚੇਮਾ ਗਿਰਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਕਿਂ ਤ੍ਵਂ ਨ ਪ੍ਰਤਿਬੁਧ੍ਯਸੇ। ਇਦਂ ਤਦ੍ ਵੀਰਸ਼ਯਨਂ ਤਤ੍ਰ ਸ਼ੇषੇ ਹਤੋ ਯੁਧਿ
ਮੇਰੇ ਇਹ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ ਵੀ, ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਜਾਗਦਾ? ਇਹ ਉਹੀ ਵੀਰ ਦਾ ਸਥਾਨ ਹੈ—ਉਥੇ ਤੂੰ ਯੁੱਧ ਵਿਚ ਮਾਰਿਆ ਪਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਸ਼ਾਯਿਤਾ ਨਿਹਤਾ ਯਤ੍ਰ ਤ੍ਵਯੈਵ ਰਿਪਵਃ ਪੁਰਾ। ਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਸਤ੍ਤ੍ਵਾਭਿਜਨ ਪ੍ਰਿਯਯੁਦ੍ਧ ਮਮ ਪ੍ਰਿਯ
ਇਥੇ, ਜਿਥੇ ਪਹਿਲਾਂ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਸੀ, ਹੁਣ ਉਹ ਮਾਰੇ ਪਏ ਹਨ; ਹੇ ਪਵਿੱਤਰ ਆਤਮਾ, ਉੱਚ ਕੁਲ ਦੇ, ਯੁੱਧ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਮੇਰੇ ਪਿਆਰੇ।
ਮਾਮਨਾਥਾਂ ਵਿਹਾਯੈਕਾਂ ਗਤਸ੍ਤ੍ਵਮਸਿ ਮਾਨਦ। ਸ਼ੂਰਾਯ ਨ ਪ੍ਰਦਾਤਵ੍ਯਾ ਕਨ੍ਯਾ ਖਲੁ ਵਿਪਸ਼੍ਚਿਤਾ
ਮੈਨੂੰ ਇਕੱਲਾ ਤੇ ਬੇਸਾਹਰਾ ਛੱਡ ਕੇ, ਤੂੰ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਹੇ ਮਾਣ ਦੇਣ ਵਾਲੇ; ਅਕਲਮੰਦਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀਰ ਨੂੰ ਕੁੜੀ ਨਹੀਂ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ।
ਸ਼ੂਰਭਾਰ੍ਯਾਂ ਹਤਾਂ ਪਸ਼੍ਯ ਸਦ੍ਯੋ ਮਾਂ ਵਿਧਵਾਂ ਕृਤਾਮ੍। ਅਵਭਗ੍ਨਸ਼੍ਚ ਮੇ ਮਾਨੋ ਭਗ੍ਨਾ ਮੇ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤੀ ਗਤਿਃ
ਹੇਰ, ਵੀਰ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਵੇਖ, ਮੈਨੂੰ ਅਚਾਨਕ ਵਿਧਵਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ; ਮੇਰਾ ਮਾਣ ਟੁੱਟ ਗਿਆ, ਤੇ ਮੇਰੀ ਸਦੀਵੀ ਰਹਿ ਚੁੱਕੀ।
ਅਗਾਧੇ ਚ ਨਿਮਗ੍ਨਾਸ੍ਮਿ ਵਿਪੁਲੇ ਸ਼ੋਕਸਾਗਰੇ। ਅਸ਼੍ਮਸਾਰਮਯਂ ਨੂਨਮਿਦਂ ਮੇ ਹृਦਯਂ ਦृਢਮ੍
ਮੈਂ ਅਥਾਹ ਤੇ ਵੱਡੇ ਦੁੱਖ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ ਹਾਂ; ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਪੱਥਰ ਵਰਗਾ ਕਠੋਰ ਹੈ, ਜੋ ਕਿਸੇ ਵੀ ਗਮ ਨਾਲ ਨਰਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਭਰ੍ਤਾਰਂ ਨਿਹਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਯਨ੍ਨਾਦ੍ਯ ਸ਼ਤਧਾ ਕृਤਮ੍। ਸੁਹृਚ੍ਚੈਵ ਚ ਭਰ੍ਤਾ ਚ ਪ੍ਰਕृਤ੍ਯਾ ਚ ਮਮ ਪ੍ਰਿਯਃ
ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਮਰਿਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖ ਕੇ ਵੀ, ਅੱਜ ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਸੌ ਟੁਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਟੁੱਟਿਆ? ਉਹ ਮੇਰਾ ਸਹੇਲੀ ਵੀ ਸੀ, ਪਤੀ ਵੀ ਸੀ, ਤੇ ਸੁਭਾਅ ਤੋਂ ਹੀ ਮੇਰਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਆਰਾ ਸੀ।
ਪ੍ਰਹਾਰੇ ਚ ਪਰਾਕ੍ਰਾਨ੍ਤਃ ਸ਼ੂਰਃ ਪਞ੍ਚਤ੍ਵਮਾਗਤਃ। ਪਤਿਹੀਨਾ ਤੁ ਯਾ ਨਾਰੀ ਕਾਮਂ ਭਵਤੁ ਪੁਤ੍ਰਿਣੀ
ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਘਾਇਲ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਸ਼ੂਰਾ ਆਪਣਾ ਅੰਤ ਪਾ ਗਿਆ; ਪਤੀ ਤੋਂ ਵਿਹੂਣ ਔਰਤ, ਚਾਹੇ ਉਸਦੇ ਆਪਣੇ ਬੱਚੇ ਹੋਣ, ਫਿਰ ਵੀ ਵਿਧਵਾ ਹੀ ਕਹਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਧਨਧਾਨ੍ਯਸਮृਦ੍ਧਾਪਿ ਵਿਧਵੇਤ੍ਯੁਚ੍ਯਤੇ ਜਨੈਃ। ਸ੍ਵਗਾਤ੍ਰਪ੍ਰਭਵੇ ਵੀਰ ਸ਼ੇषੇ ਰੁਧਿਰਮਣ੍ਡਲੇ
ਚਾਹੇ ਔਰਤ ਕੋਲ ਧਨ ਤੇ ਅਨਾਜ ਦੀ ਭਰਪੂਰਤਾ ਹੋਵੇ, ਲੋਕ ਉਸਨੂੰ ਵਿਧਵਾ ਹੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਹੇ ਵੀਰ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਨਿਕਲੇ ਲਹੂ ਦੇ ਚੋਹੇ ਵਿੱਚ ਪਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਕृਮਿਰਾਗਪਰਿਸ੍ਤੋਮੇ ਸ੍ਵਕੀਯੇ ਸ਼ਯਨੇ ਯਥਾ। ਰੇਣੁਸ਼ੋਣਿਤਸਂਵੀਤਂ ਗਾਤ੍ਰਂ ਤਵ ਸਮਨ੍ਤਤਃ
ਜਿਵੇਂ ਪਲੰਗ ਉੱਤੇ ਕੀੜੇ ਤੇ ਪੋਕੇ ਹੋਣ, ਤੇਰੇ ਆਪਣੇ ਵਿਛੋਲੇ ਉੱਤੇ ਵੀ ਵਧੇਰੇ ਰੇਤ ਤੇ ਲਹੂ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ ਤੇਰਾ ਸਰੀਰ ਹਰ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਪਰਿਰਬ੍ਧੁਂ ਨ ਸ਼ਕ੍ਨੋਮਿ ਭੁਜਾਭ੍ਯਾਂ ਪ੍ਲਵਗਰ੍षਭ। ਕृਤਕृਤ੍ਯੋऽਦ੍ਯ ਸੁਗ੍ਰੀਵੋ ਵੈਰੇऽਸ੍ਮਿਨ੍ਨਤਿਦਾਰੁਣੇ
ਹੇ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਸਿਰਤਾਜ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਬਾਹਾਂ ਨਾਲ ਜਫ਼ੀ ਨਹੀਂ ਪਾ ਸਕਦੀ; ਅੱਜ ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਇਸ ਭਿਆਨਕ ਵੈਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਮਨ ਚਾਹਿਆ ਕੰਮ ਕਰ ਲਿਆ।
ਯਸ੍ਯ ਰਾਮਵਿਮੁਕ੍ਤੇਨ ਹृਤਮੇਕੇषੁਣਾ ਭਯਮ੍। ਸ਼ਰੇਣ ਹृਦਿ ਲਗ੍ਨੇਨ ਗਾਤ੍ਰਸਂਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਨੇ ਤਵ
ਰਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਹੀ ਤੀਰ ਨਾਲ ਸੁਗਰੀਵ ਦਾ ਡਰ ਦੂਰ ਹੋ ਗਿਆ; ਉਹ ਤੀਰ ਤੇਰੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਲੱਗ ਕੇ ਤੇਰੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਛੂਹ ਗਿਆ।
ਵਾਰ੍ਯਾਮਿ ਤ੍ਵਾਂ ਨਿਰੀਕ੍ਸ਼ਨ੍ਤੀ ਤ੍ਵਯਿ ਪਞ੍ਚਤ੍ਵਮਾਗਤੇ। ਉਦ੍ਬਬਰ੍ਹ ਸ਼ਰਂ ਨੀਲਸ੍ਤਸ੍ਯ ਗਾਤ੍ਰਗਤਂ ਤਦਾ
ਜਦ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਵੇਖ ਰਹੀ ਸੀ, ਤੇਰੇ ਮਰਨ ਤੇ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ; ਫਿਰ ਨੀਲ ਨੇ ਤੇਰੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਤੀਰ ਕੱਢ ਲਿਆ।