ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਘੁ ਵੰਸ਼ੀ ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਲਾ ਦਿਖਾਉਣ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਅਗਨੇਯ ਅਸਤ੍ਰ ਚੁੱਕ ਲਿਆ। ਰਾਮ ਨੇ ਉਹ ਅਸਤ੍ਰ ਸੁਬਾਹੂ ਦੇ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਛੱਡਿਆ; ਅਸਤ੍ਰ ਲੱਗਣ ਨਾਲ ਸੁਬਾਹੂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਗਿਆ। ਇਲਾਸ਼ਕ ਰਘੁ ਕੁਲ ਦੇ ਰਾਮ ਨੇ ਫਿਰ ਵਾਯਵ ਅਸਤ੍ਰ ਲਿਆ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਾਧੂਆਂ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਹੋਈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨੇ ਯਜਨਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਰਘੁ ਕੁਲ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਰਾਮ ਨੂੰ ਉਥੇ ਸਾਧੂਆਂ ਨੇ ਇੰਦਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਵਾਂਗ ਸਨਮਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਜਦ ਯਜਨ ਪੂਰਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਮਹਾਨ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੇ, ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪਾਪ ਤੋਂ ਸੁਤੰਤਰ ਹੋਇਆ ਦੇਖ ਕੇ, ਕਕੁਤਸਥ ਰਾਮ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ: “ਹੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਮੇਰਾ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰਾ ਹੋ ਗਿਆ; ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕ ਦਾ ਹੁਕਮ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ। ਹੇ ਮਹਾਨ ਵੀਰ, ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਸਿੱਧਾਆਸ਼੍ਰਮ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਾਮ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਦੋ ਰਾਜਕੁਮਾਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮ ਦੀ ਰੀਤਾਂ ਵੱਲ ਵਧੇ। ਹੁਣ ਸੁਣੋ, ਮਹਾਨ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਯਣ ਦੇ ਬਾਲਕਾਂਡ ਦਾ ਇਕਤੀਵਾਂ ਸਰਗ। ਫਿਰ, ਆਪਣਾ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰਾ ਕਰਕੇ, ਰਾਮ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਉਸ ਰਾਤ ਉਥੇ ਗੁਜ਼ਾਰੀ, ਦੋਵੇਂ ਵੀਰ ਮਨ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ। ਜਦ ਰਾਤ ਬੀਤ ਗਈ, ਸਵੇਰੇ ਦੀ ਰੀਤਾਂ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਾਧੂਆਂ ਕੋਲ ਆਏ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਮਹਾਨ ਸਾਧੂ, ਜੋ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਸੀ, ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਮਿੱਠੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ ਉੱਚੀ ਵਡਿਆਈ ਵਾਲੀ ਬਾਤ ਕੀਤੀ: “ਹੇ ਸਾਧੂਆਂ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ, ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਸੇਵਕ ਹਾਂ। ਆਖੋ, ਸਾਧੂਆਂ ਦੇ ਵਡਿਆ, ਅਸੀਂ ਕੀ ਕਰੀਏ?” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇਣ ਉੱਤੇ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਸਮੇਤ ਸਾਰੇ ਮਹਾਨ ਸਾਧੂਆਂ ਨੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ: “ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਮਿਥਿਲਾ ਦੇ ਰਾਜਾ ਜਨਕ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਧਾਰਮਿਕ ਯਜਨ ਕਰਨਗੇ। ਅਸੀਂ ਉਥੇ ਜਾਵਾਂਗੇ। ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਵੀ, ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ, ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਚਲੋ; ਉਥੇ ਤੁਸੀਂ ਅਦਭੁਤ ਅਤੇ ਕੀਮਤੀ ਧਨੁ ਵੇਖਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋ।” “ਉਹ, ਹੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਪਹਿਲਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ ਸੀ—ਇੱਕ ਬੇਅੰਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਅਤੇ ਭਯਾਨਕ ਧਨੁ, ਜੋ ਯਜਨ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਚਮਕਦੀ ਹੈ। ਨਾ ਦੇਵ, ਨਾ ਗੰਧਰਵ, ਨਾ ਅਸੁਰ, ਨਾ ਰਾਕਸ਼ਸ, ਨਾ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਉਸਨੂੰ ਚੜ੍ਹਾ ਸਕਦੇ।” “ਧਨੁ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਜਾਂਚਣ ਵਾਸਤੇ, ਕਈ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰਾਂ ਨੇ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਕੋਈ ਵੀ ਚੜ੍ਹਾ ਨਾ ਸਕਿਆ। ਉਹ ਧਨੁ, ਹੇ ਕਕੁਤਸਥ, ਮਿਥਿਲਾ ਦੇ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਰਾਜਾ ਕੋਲ ਹੈ; ਉਥੇ ਤੁਸੀਂ ਧਨੁ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਯਜਨ ਦੋਵੇਂ ਵੇਖੋਗੇ।” “ਉਹ ਉੱਤਮ ਧਨੁ, ਹੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਯਜਨ ਦੇ ਫਲ ਵਜੋਂ ਮਿਥਿਲਾ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਮੰਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਡਿਆਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਧਨੁ ਰਾਜਾ ਦੇ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਪਵਿੱਤਰ ਵਸਤੂ ਵਜੋਂ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੁਗੰਧੀਆਂ ਅਤੇ ਅਗੁਰੂ ਦੀ ਧੂਪ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ।” ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੇ, ਸਾਧੂਆਂ ਦੀ ਸਭਾ ਅਤੇ ਕਕੁਤਸਥ ਰਾਮ ਦੇ ਨਾਲ, ਜੰਗਲ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰਕੇ, ਰਵਾਨਾ ਹੋਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕੀਤੀ: “ਤੁਹਾਨੂੰ ਵਿਦਾ! ਮੈਂ ਸਿੱਧਾਆਸ਼੍ਰਮ ਤੋਂ, ਆਪਣਾ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰਾ ਕਰਕੇ, ਜਾਹਨਵੀ (ਗੰਗਾ) ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਕੰਢੇ, ਹਿਮਾਲਿਆ ਦੇ ਪੱਥਰੀਲੇ ਟੀਲਿਆਂ ਵੱਲ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, austerity ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਸਾਧੂਆਂ ਦਾ ਸਿਰਮੌਰ, ਕੌਸ਼ਿਕ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਉੱਤਰੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਚਲ ਪਿਆ। ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ, ਸੈਂਕੜੇ ਰਥਾਂ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੱਕ, ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ, ਸਾਧੂਆਂ ਦੀ ਭਾਰੀ ਟੋਲੀ ਚਲ ਪਈ। ਸਿੱਧਾਆਸ਼੍ਰਮ ਦੇ ਹਿਰਣ ਅਤੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਵੀ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚਲੇ। ਫਿਰ, ਸਾਧੂਆਂ ਦੀ ਸਭਾ ਅਤੇ ਪੰਛੀਆਂ, ਲੰਮੇ ਰਸਤੇ ਤੱਕ ਜਾਂਦੇ, ਸੂਰਜ ਡੁੱਬਣ ’ਤੇ ਵਾਪਸ ਮੁੜ ਗਏ। ਜਦ ਸੂਰਜ ਡੁੱਬ ਗਿਆ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਨ੍ਹਾ ਕੇ ਅੱਗ ਦੀ ਹੋਮ ਕੀਤੀ; ਫਿਰ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਅਤੁੱਟ ਊਰਜਾ ਵਾਲੇ ਬੈਠ ਗਏ। ਰਾਮ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਵੀ ਸਾਧੂਆਂ ਦਾ ਸਤਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਬੈਠ ਗਏ। ਉਸ ਵੇਲੇ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਰਾਮ ਨੇ, ਉਤਸੁਕਤਾ ਨਾਲ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ: “ਹੇ ਪੂਜਨਯ ਸਾਧੂ, ਇਹ ਕਿਹੜਾ ਦੇਸ਼ ਹੈ, ਜੋ ਹਰਿਆਲੀ ਜੰਗਲਾਂ ਨਾਲ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ ਹੈ? ਮੈਂ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ—ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਸਚ ਦੱਸੋ।” ਰਾਮ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਧਰਮਵਾਨ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੇ, ਸਾਧੂਆਂ ਦੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕਥਾ ਸੁਣਾਉਣ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ: “ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਤਪस्वੀ ਕੁਸ਼ਾ ਸੀ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ, ਵਚਨ ਨਿਭਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਧਰਮ ਦਾ ਗਿਆਨ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਧਰਮਵਾਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸਨਮਾਨਿਤ। ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਨੇ, ਵਿਦਰਭ ਦੇ ਉੱਤਮ ਅਤੇ ਧਰਮਵਾਨ ਨਾਰੀ ਨਾਲ, ਚਾਰ ਯੋਗਯ ਪੁੱਤਰ ਜਣੇ।” “ਕੁਸ਼ਾਂਬਾ, ਕੁਸ਼ਨਾਭਾ, ਅਸੂਰਤ ਰਾਜਸ, ਅਤੇ ਵਾਸੁ—ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਸਨ; ਚਮਕਦਾਰ, ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਅਤੇ ਖਸ਼ਤਰੀ ਧਰਮ ਨਿਭਾਉਣ ਵਾਲੇ। ਕੁਸ਼ਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ, ਜੋ ਧਰਮਵਾਨ ਅਤੇ ਸੱਚੇ ਸਨ, ਆਖਿਆ: ‘ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰੋ, ਚੰਗਾ ਰਾਜ ਕਰੋ; ਧਰਮ ਨਿਭਾਉਣ ਨਾਲ ਵੱਡਾ ਪੁੰਨ ਲਵੋਗੇ।’” “ਕੁਸ਼ਾ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਚਾਰ ਮਹਾਨ ਮਨੁੱਖ, ਉੱਤਮ ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਹਰੇਕ ਨੇ ਆਪਣੀ-ਆਪਣੀ ਨਗਰੀ ਬਣਾਈ।” “ਕੁਸ਼ਾਂਬਾ ਨੇ ਚਮਕਦਾਰ ਕਉਸ਼ਾਂਬੀ ਨਗਰੀ ਬਣਾਈ; ਕੁਸ਼ਨਾਭਾ ਨੇ ਮਹੋਦਯਾ ਨਗਰੀ; ਅਸੂਰਤ ਰਾਜਸ ਨੇ ਧਰਮਾਰਣਯ ਨਗਰੀ; ਤੇ ਵਾਸੁ ਨੇ ਉੱਤਮ ਗਿਰਿਵਰਜਾ ਨਗਰੀ ਬਣਾਈ।” “ਹੇ ਰਾਮ, ਇਹ ਵਾਸੁ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਦੀ ਧਰਤੀ ਇੱਥੇ ਹੈ; ਅਤੇ ਇਹ ਪੰਜ ਉੱਤਮ ਪਹਾੜ ਚਾਰ ਪਾਸ਼ਾ ਚਮਕਦੇ ਹਨ। ਸੁਮਾਗਧੀ ਨਦੀ, ਜੋ ਮਾਗਧਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਵਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਪੰਜ ਉੱਤਮ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਮਾਲਾ ਵਾਂਗ ਸੋਭਦੀ।” “ਇਹ, ਹੇ ਰਾਮ, ਵਾਸੁ ਦੀ ਮਾਗਧੀ ਨਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਆਰਾਧਿਤ, ਉਪਜਾਊ, ਅਤੇ ਫਸਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਉਸ ਧਰਤੀ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਕਥਾ ਸੁਣਾਈ।