ਜਦੋਂ ਉਹ ਦੋ ਰਾਕਸ਼ਸ ਅਚਾਨਕ ਉਤਰੇ, ਤਦੋਂ ਕਮਲ-ਨੇਤ੍ਰ ਵਾਲੇ ਰਾਮ ਨੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਵੱਲ ਵੇਖ ਕੇ ਕਿਹਾ, "ਲਕਸ਼ਮਣ, ਦੇਖੋ ਇਹ ਦੁਸਟ ਰਾਕਸ਼ਸ, ਜੋ ਮਾਸ ਖਾਂਦੇ ਹਨ, ਮਾਨਵ ਅਸਤਰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਇੰਝ ਉਡ ਰਹੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਹਵਾ ਨਾਲ ਬੱਦਲ Bikhar ਜਾਂਦੇ ਹਨ।" ਫਿਰ ਰਾਮ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਮੈਂ ਇਹ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ; ਪਰ ਮੈਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਵਾਸਤੇ ਮਨ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣਾ ਧਨੁਸ਼ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਮਹਾਨ ਤੇਜਸਵੀ ਰਘੁਵੰਸ਼ੀ ਰਾਮ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ, ਮਜ਼ਬੂਤ ਮਾਨਵ ਅਸਤਰ ਮਾਰੀਚ ਦੇ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਛੱਡਿਆ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਅਸਤਰ ਮਾਰੀਚ ਨੂੰ ਲੱਗਾ, ਉਹ ਸੌ ਯੋਜਨ ਦੂਰ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਲਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟਿਆ ਗਿਆ। ਮਾਰੀਚ, ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋਇਆ, ਤੀਰ ਦੀ ਠੰਢੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਇਹ ਵੇਖ ਕੇ ਰਾਮ ਨੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਲਕਸ਼ਮਣ, ਦੇਖੋ, ਇਹ ਮਾਨਵ ਅਸਤਰ, ਜੋ ਮਨੂ ਨੇ ਬਣਾਇਆ ਸੀ, ਇਸ ਨੂੰ ਭੁਲਾਵੇ ਵਿੱਚ ਪਾ ਕੇ ਦੂਰ ਲੈ ਗਿਆ, ਪਰ ਇਸ ਦੀ ਜਾਨ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ।" ਫਿਰ ਰਾਮ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਇਹ ਹੋਰ ਜੋ ਨਿਰਦਈ, ਪਾਪੀ, ਯਗਨ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਤੇ ਖੂਨ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਹਨ, ਮੈਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਰ ਦੇਵਾਂਗਾ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਰਘੁਵੰਸ਼ੀ ਨੇ ਅੱਗ ਵਾਲਾ ਅਗ્નੇਯ ਅਸਤਰ ਚੁੱਕਿਆ ਤੇ ਸੁਬਾਹੂ ਦੀ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਮਾਰਿਆ। ਸੁਬਾਹੂ ਤੁਰੰਤ ਧਰਤੀ ਤੇ ਡਿੱਗ ਗਿਆ। ਮਹਾਨ ਰਘੁਵੰਸ਼ੀ ਨੇ ਫਿਰ ਵਾਯਵ ਅਸਤਰ ਚੁੱਕਿਆ ਤੇ ਬਾਕੀ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਚਮਕ ਉਠੇ। ਜਦੋਂ ਯਗਨ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਰਘੁਵੰਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਅਜਿਹੀ ਸੀ ਜਿਵੇਂ ਇੰਦਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਉੱਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਵਾਹ ਵਾਹ ਕੀਤੀ ਹੋਵੇ। ਜਦੋਂ ਯਗਨ ਸੰਪੂਰਨ ਹੋ ਗਿਆ, ਮਹਾਨ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ ਨੇ, ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਦੁਸ਼ਟਤਾ ਦੂਰ ਵੇਖ ਕੇ, ਕਕੁਤਥਸ ਰਾਮ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਮਹਾਬਲੀ, ਮੇਰਾ ਉਦੇਸ਼ ਪੂਰਾ ਹੋ ਗਿਆ; ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਦਾ ਹੁਕਮ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ। ਮਹਾਨ ਵੀਰ, ਤੂੰ ਇਸ सिद्धਾਸ਼੍ਰਮ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਾਮ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਭਰਾ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮ ਦੀ ਰੀਤ ਵਲ ਵਧੇ। ਫਿਰ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮਹਾਨ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਬਾਲਕਾਂਡ ਦਾ ਇਕੱਤੀਵਾਂ ਸਰਗ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਆਪਣਾ ਉਦੇਸ਼ ਪੂਰਾ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਰਾਤ ਉਥੇ ਬੜੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਵਿਅਤੀਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਸਵੇਰ ਹੋਈ, ਦੋਵੇਂ ਭਰਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਵੇਰੇ ਦੇ ਕਰਮ ਕੀਤੇ ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ ਤੇ ਹੋਰ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਕੋਲ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਤੇ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਨਾਲ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਰਿਸ਼ੀ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਸੇਵਕ ਹਾਂ। ਹੁਕਮ ਕਰੋ, ਅਸੀਂ ਕੀ ਕਰੀਏ?" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਆਖਦੇ ਹਨ, "ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਮਿਥਿਲਾ ਦੇ ਰਾਜਾ ਜਨਕ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਧਾਰਮਿਕ ਯਗਨ ਕਰਨ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਅਸੀਂ ਉਥੇ ਜਾਵਾਂਗੇ।" ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਤੂੰ ਵੀ, ਹੇ ਮਹਾਨ, ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਚੱਲ। ਉਥੇ ਤੂੰ ਇੱਕ ਅਚੰਭਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਅਮੁਲਕ ਧਨੁਸ਼ ਵੇਖੇਗਾ।" "ਉਹ ਧਨੁਸ਼, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਸੀ—ਅਤਿ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਧਨੁਸ਼, ਜੋ ਯਗਨ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦਾ ਹੈ। ਨਾ ਦੇਵ, ਨਾ ਗੰਧਰਵ, ਨਾ ਅਸੁਰ, ਨਾ ਰਾਕਸ਼ਸ, ਨਾ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ, ਇਸ ਨੂੰ ਚੜ੍ਹਾ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ। ਕਈ ਮਹਾਨ ਯੋਧਿਆਂ ਨੇ ਇਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਜ਼ਮਾਈ, ਪਰ ਕੋਈ ਚੜ੍ਹਾ ਨਾ ਸਕਿਆ। ਇਹ ਧਨੁਸ਼, ਹੇ ਕਕੁਤਥਸ, ਮਿਥਿਲਾ ਦੇ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਕੋਲ ਹੈ; ਉਥੇ ਤੂੰ ਉਹ ਧਨੁਸ਼ ਤੇ ਅਦਭੁਤ ਯਗਨ ਦੋਵੇਂ ਵੇਖੇਗਾ।" "ਇਹ ਉੱਤਮ ਧਨੁਸ਼, ਹੇ ਰਘੁਵੰਸ਼ੀ, ਰਾਜਾ ਜਨਕ ਨੇ ਯਗਨ ਦੇ ਫਲ ਵਜੋਂ ਮੰਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਸਿਫ਼ਤ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਰਾਜ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੁਗੰਧੀਆਂ ਤੇ ਅਗਰੂ ਦੀ ਧੂਪ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਸਭਾ, ਕਕੁਤਥਸ ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਅਤੇ ਜੰਗਲ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਲੈ ਕੇ ਉੱਤਰੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋਏ। "ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਸੁਖੀ ਰਹੋ; ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਕਰਕੇ, ਸਿੱਧਾਸ਼੍ਰਮ ਤੋਂ ਜਾਹਨਵੀ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਕੰਢੇ, ਹਿਮਾਲਿਆ ਦੇ ਪੱਥਰਾਂ ਵੱਲ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਤਪਸਵੀ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ (ਕੌਸ਼ਿਕ) ਉੱਤਰੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਚੱਲ ਪਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ, ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਭਗਤ ਰਿਸ਼ੀ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਸੋ ਗੱਡੀਆਂ ਜਿੰਨੀ ਦੂਰੀ ਤੱਕ ਚੱਲੇ। ਸਿੱਧਾਸ਼੍ਰਮ ਦੇ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵ—ਹਿਰਣ ਤੇ ਪੰਛੀ ਵੀ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲ ਪਏ। ਜਦੋਂ ਲੰਮਾ ਰਸਤਾ ਤੈਅ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਸੂਰਜ ਡੁੱਬਣ ਲੱਗਾ, ਤਾਂ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਸਭਾ ਤੇ ਪੰਛੀ ਵਾਪਸ ਮੁੜ ਗਏ। ਫਿਰ, ਸੂਰਜ ਡੁੱਬਣ ਉਪਰੰਤ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨ੍ਹਾ ਕੇ ਅੱਗਨਿ ਹੋਮ ਕੀਤਾ ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਬੈਠ ਗਏ। ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਵੀ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਯਥੋਚਿਤ ਸਨਮਾਨ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਗਿਆਨਵਾਨ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਬੈਠ ਗਏ। ਫਿਰ ਰਾਮ, ਜੋ ਤੇਜਸਵੀ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸੀ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਉਤਸੁਕਤਾ ਨਾਲ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ, "ਹੇ ਪੂਜਨਯ ਰਿਸ਼ੀ, ਇਹ ਕਿਹੜੀ ਧਰਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਹਰੇ-ਭਰੇ ਜੰਗਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਹੈ? ਮੈਂ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਸੱਚ ਸੱਚ ਦੱਸੋ।" ਰਾਮ ਦੇ ਇਹ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਧਰਤੀ ਬਾਰੇ ਸਭ ਕੁਝ ਕਹਿਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। "ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਤਪਸਵੀ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਕੁਸ਼ਾ ਸੀ। ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ, ਨਿਯਮਾਂ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਦਾ, ਧਰਮ ਦਾ ਗਿਆਤਾ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਸੁਜਨ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਸਨਮਾਨਿਤ ਸੀ। ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਨੇ, ਵਿਦਰਭ ਦੇ ਉੱਚ ਕੁਲ ਦੀ ਨਾਰੀ ਨਾਲ, ਚਾਰ ਯੋਗਯ ਪੁੱਤਰ ਜੰਮੇ।