ਰਾਮ ਨੇ ਸੁਗਰੀਵ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਮੇਰੇ ਵਲੋਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਦੱਸੋ; ਜਿਵੇਂ ਮੀਂਹ ਵਾਲੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਉਪਜਾਊ ਖੇਤ ਵਿੱਚ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਵਿਕਸਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਵੀ ਤੁਹਾਡਾ ਸਭ ਕੁਝ ਚੰਗਾ ਹੋਵੇਗਾ।" ਫਿਰ ਰਾਮ ਨੇ ਸੁਗਰੀਵ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਿਆਂ ਆਖਿਆ, "ਮੈਂ ਜੋ ਵੀ ਗੱਲ ਘਮੰਡ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਕਹੀ ਹੈ, ਹੇ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਵਿਚੋਂ ਸ਼ੇਰ, ਉਹ ਵੀ ਤੂੰ ਸੱਚ ਹੀ ਸਮਝੀਂ। ਮੈਂ ਕਦੇ ਵੀ ਝੂਠ ਨਹੀਂ ਬੋਲਿਆ, ਨਾ ਹੀ ਆਗੇ ਕਦੇ ਬੋਲਾਂਗਾ; ਇਹ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਵਚਨ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ, ਤੇ ਸੱਚ ਦੀ ਕਸਮ ਖਾਂਦਾ ਹਾਂ।" ਸੁਗਰੀਵ, ਇਹ ਵਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਵਾਨਰ ਮੰਤਰੀਆਂ ਸਮੇਤ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਰਘੁਵੰਸ਼ੀ ਰਾਮ ਦੇ ਇਹ ਵਚਨ ਤੇ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਨੂੰ ਮਨ ਹੀ ਮਨ ਸਵੀਕਾਰਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਨੁੱਖ ਤੇ ਵਾਨਰ, ਦੋਵੇਂ ਨੇ ਮਿਲ ਕੇ ਆਪਣੇ ਸੁਖ-ਦੁੱਖ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇ ਕੀਤੇ, ਹਰ ਗੱਲ ਵਿਚ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਸਮਝਦੇ ਹੋਏ। ਰਾਮ ਦੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀਆ ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸਮਝ ਲਿਆ ਕਿ ਕੰਮ ਹੋ ਗਿਆ ਸਮਝੋ। ਹੁਣ, ਮਹਾਨ ਵਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਕੰਡ ਦੇ ਅੱਠਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਨੂੰ ਸੁਣੋ। ਸੁਗਰੀਵ, ਰਾਮ ਦੇ ਇਹ ਮਿੱਠੇ ਤੇ ਆਸਵਾਦਯੋਗ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਰਾਮ ਨੂੰ ਆਖਣ ਲੱਗਾ, "ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ, ਮੈਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਖਾਸ ਤੌਰ ਤੇ ਕ੍ਰਿਪਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਗੁਣ ਹਨ, ਮੇਰੇ ਮਿੱਤਰ ਬਣ ਗਏ ਹੋ। ਹੇ ਨਿਦੋਸ਼, ਤੇਰੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਤਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਫਿਰ ਮੇਰੇ ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਦੀ ਗੱਲ ਹੀ ਕੀ ਹੈ। ਹੇ ਰਘੁਵੰਸ਼ੀ, ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਤੇ ਮਿੱਤਰਾਂ ਵਿਚ ਮੈਂ ਆਦਰਯੋਗ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸਾਕਸ਼ੀ ਰੱਖ ਕੇ ਰਘੁਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ ਹੋਏ ਨੂੰ ਮਿੱਤਰ ਬਣਾਇਆ ਹੈ।" "ਮੈਂ ਵੀ ਤੇਰੇ ਜੋਗ ਮਿੱਤਰ ਹਾਂ, ਤੇ ਤੂੰ ਇਹ ਗੱਲ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਜਾਣ ਲਵੇਂਗਾ, ਪਰ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਗੁਣ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਨਹੀਂ ਕਹਿ ਸਕਦਾ। ਪਰ, ਜਿਹੜੇ ਤੇਰੇ ਵਰਗੇ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਤੇ ਸਵੈ-ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿਆਰ ਅਟੁੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਹੌਸਲਾ ਮਜ਼ਬੂਤ। ਚਾਂਦੀ, ਸੋਨਾ ਜਾਂ ਸੋਹਣੇ ਗਹਿਣੇ—ਇਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਭਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਂਝੀਆਂ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਮਿੱਤਰ ਲਈ, ਹੇ ਨਿਦੋਸ਼, ਲੋਕ ਆਪਣਾ ਧਨ, ਸੁਖ-ਸੁਵਿਧਾ, ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਆਪਣਾ ਦੇਸ ਵੀ ਛੱਡ ਦੇਂਦੇ ਹਨ, ਜਦ ਉਹ ਅਜਿਹਾ ਪਿਆਰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ।" ਫਿਰ ਰਾਮ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਤੇ ਵਿਦਵਾਨ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ, ਸੁਗਰੀਵ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਆਖਿਆ, ਐਸਾ ਹੀ ਹੋਵੇ।" ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਰਾਮ ਤੇ ਬਲਵਾਨ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਖੜਾ ਦੇਖ ਕੇ, ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਨਜ਼ਰ ਦੌੜਾਈ। ਨੇੜੇ ਹੀ ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਸ਼ਾਲ ਦਾ ਦਰਖ਼ਤ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਫੁੱਲਾਂ ਤੇ ਕੁਝ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਤੇ ਮਧੁਮੱਖੀਆਂ ਉਸ ਦੀ ਸੋਭਾ ਵਧਾ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਉਸ ਦਰਖ਼ਤ ਦੀ ਇੱਕ ਡਾਲੀ, ਜੋ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਤੋੜ ਕੇ ਰਾਮ ਲਈ ਵਿਛਾ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਆਪ ਵੀ ਰਘੁਵੰਸ਼ੀ ਦੇ ਨਾਲ ਬੈਠ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਹਨੁਮਾਨ ਨੇ, ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਬੈਠਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਲਈ ਵੀ ਸ਼ਾਲ ਦਰਖ਼ਤ ਦੀ ਡਾਲੀ ਤੋੜ ਕੇ ਬੈਠਣ ਲਈ ਵਿਛਾ ਦਿੱਤੀ। ਰਾਮ, ਜੋ ਸ਼ਾਂਤ ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਂਗ ਆਤਮ-ਸੰਯਮ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਉਹ ਉਸ ਸੁੰਦਰ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਸ਼ਾਲ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕੇ ਹੋਏ, ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਬੈਠ ਗਿਆ। ਸੁਗਰੀਵ, ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਨਰਮ ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿਚ ਰਾਮ ਨੂੰ ਆਖਣ ਲੱਗਾ, ਉਸ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਖੁਸ਼ੀ ਤੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਕੰਪ ਰਹੀ ਸੀ, "ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਵਲੋਂ ਵੰਞਿਆ ਹੋਇਆ, ਇਸ ਵੱਡੇ ਪਹਾੜ ਰਿਸ਼ਯਮੂਕ ਉੱਤੇ ਡਰ-ਡਰ ਕੇ ਘੁੰਮ ਰਿਹਾ ਹਾਂ; ਮੇਰੀ ਪਤਨੀ ਵੀ ਛੀਨ ਲਈ ਗਈ, ਮੈਂ ਘਣੇ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਹਾਂ।" "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਡਰ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਿਆ, ਮਨ ਵਿਚ ਘਬਰਾਹਟ ਨਾਲ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਭਟਕਦਾ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਵਾਲੀ ਵਲੋਂ ਅਨਿਆਇਤਾ ਭਗਾਇਆ ਗਿਆ ਤੇ ਉਸਦਾ ਵੈਰੀ ਬਣ ਗਿਆ ਹਾਂ, ਹੇ ਰਘੁਵੰਸ਼ੀ। ਵਾਲੀ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਡਰਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਮੇਰੇ ਡਰ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ; ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਆਸਰੇ ਲਈ ਆਇਆ ਹਾਂ, ਮੇਰੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਕਕੁਤਸਥ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਮਹਾਨ, ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਤੇ ਨੇਕ ਰਾਮ ਨੇ ਹੱਸ ਕੇ ਸੁਗਰੀਵ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਅਸਲ ਮਿੱਤਰ ਉਹ ਹੈ ਜੋ ਉਪਕਾਰ ਦਾ ਬਦਲਾ ਉਪਕਾਰ ਨਾਲ ਦੇਂਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਨੁਕਸਾਨ ਕਰੇ, ਉਹ ਵੈਰੀ ਹੈ। ਅੱਜ ਹੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਤੇਰੀ ਪਤਨੀ ਛੀਣੀ, ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇਵਾਂਗਾ।" "ਇਹ ਹਨ ਮੇਰੇ ਤੇਜ਼ ਤੇ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਜੜੇ ਤੀਰ, ਜੋ ਕਾਰਤਿਕੇਯ ਦੇ ਜੰਗਲ ਤੋਂ ਆਏ ਹਨ, ਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਜੋਸ਼ ਹੈ। ਇਹ ਗਿੱਧ ਦੇ ਪੰਖਾਂ ਵਾਲੇ ਤੀਰ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਵਜਰ ਵਰਗੇ, ਮਜ਼ਬੂਤ ਜੋੜੇ ਹੋਏ, ਤੇ ਨੁਕੀਲੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਗੁੱਸੇ ਵਾਲੇ ਸੱਪ। ਵੇਖੀਂ, ਤੇਰਾ ਭਰਾ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਪਾਪ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਜਾਵੇਗਾ, ਤੇ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ ਟੁੱਟ ਕੇ ਵਿੱਖਰ ਜਾਵੇਗਾ।" ਰਘੁਵੰਸ਼ੀ ਦੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਨੇਤਾ ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਬੇਹੱਦ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਉਚਾਰਿਆ, "ਸ਼ਾਬਾਸ਼! ਸ਼ਾਬਾਸ਼!" ਫਿਰ ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਰਾਮ, ਮੈਂ ਦੁੱਖ ਵਿਚ ਡੁੱਬਿਆ ਹੋਇਆ ਹਾਂ; ਤੂੰ ਦੁੱਖੀ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਆਸਰਾ ਹੈਂ। ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਮਿੱਤਰ ਜਾਣ ਕੇ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਪਣਾ ਦੁੱਖ ਰੋ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਹੱਥ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਅੱਗ ਨੂੰ ਸਾਕਸ਼ੀ ਰੱਖ ਕੇ, ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਮਿੱਤਰ ਬਣਿਆ ਹੈਂ; ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜਿੰਦ ਤੋਂ ਵੀ ਪਿਆਰਾ ਹੈਂ, ਤੇ ਮੈਂ ਇਹ ਗੱਲ ਸੱਚ ਦੀ ਕਸਮ ਖਾ ਕੇ ਆਖਦਾ ਹਾਂ।" "ਤੈਨੂੰ ਮਿੱਤਰ ਬਣਾਕੇ, ਮੈਂ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਗੱਲ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ; ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਜੋ ਦੁੱਖ ਹੈ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੇਰੇ ਮਨ ਉੱਤੇ ਭਾਰੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।" ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਸੁਗਰੀਵ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਹੰਝੂਆਂ ਨਾਲ ਭਰ ਗਈਆਂ, ਤੇ ਉਸਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਭਾਵੁਕਤਾ ਨਾਲ ਰੁਕ ਗਈ। ਪਰ ਰਾਮ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਹੌਸਲਾ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਹੰਝੂਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਲਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਦਰਿਆ ਰੋਕ ਲਿਆ ਹੋਵੇ। ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਪੂੰਝ ਕੇ, ਡੂੰਘਾ ਸਾਹ ਲੈ ਕੇ, ਚਮਕਦਾਰ ਸੁਗਰੀਵ ਨੇ ਦੁਬਾਰਾ ਰਘੁਵੰਸ਼ੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਕਈ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਹੇ ਰਾਮ, ਵਾਲੀ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਮੇਰੇ ਰਾਜ ਤੋਂ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਕੜਵੇ ਸ਼ਬਦ ਕਹਿ ਕੇ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਭਜਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਮੇਰੀ ਪਤਨੀ, ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਜਿੰਦ ਤੋਂ ਵੀ ਪਿਆਰੀ ਸੀ, ਛੀਨ ਲਈ, ਤੇ ਮੇਰੇ ਸਾਰੇ ਦੋਸਤਾਂ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਕੈਦ ਕਰ ਲਿਆ। ਉਸ ਦੁਸਟ ਦਿਲ ਵਾਲੇ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਕਈ ਜਤਨ ਕੀਤੇ, ਹੇ ਰਘੁਵੰਸ਼ੀ, ਤੇ ਮੈਂ ਵੀ ਉਸ ਵਲੋਂ ਭੇਜੇ ਹੋਏ ਬਹੁਤ ਵਾਨਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ।