ਰਾਮ ਚੰਦਰ ਜੀ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ ਅਤੇ ਦਸ਼ਰਥ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ, ਆਪਣੇ ਦੁਖ ਤੇ ਵਿਆਕੁਲ ਹੋ ਕੇ, ਸੁਗ੍ਰੀਵ—ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ—ਦੇ ਪਾਸ ਆਏ ਹਨ, ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਰਣ ਲੈਣ ਲਈ। ਜਦ ਰਾਮ, ਆਪਣੇ ਦੁਖ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੇ ਹੋਏ, ਆਸਰਾ ਲੱਭਦੇ ਆਏ ਹਨ, ਤਾਂ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਵਾਨਰ ਸੂਰਮਿਆਂ ਸਮੇਤ ਰਾਮ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾ ਕਰੇ। ਸਉਮਿਤ੍ਰਿ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ 'ਚ ਅੰਸੂ ਹਨ, ਦਯਾ ਭਾਵ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਹਨੁਮਾਨ—ਜੋ ਬੋਲਣ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਕਲਾਵਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਹਨੁਮਾਨ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜਿਹੜੇ ਮਨੁੱਖ ਇੰਨੀ ਬੁੱਧੀ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੇ ਗੁੱਸੇ 'ਤੇ ਜਿੱਤ ਹਾਸਿਲ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਉਹ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਵਾਂਗ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹਨ। ਹਨੁਮਾਨ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਵਾਲੀ ਵਲੋਂ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੈ: ਉਸ ਦਾ ਰਾਜ ਛਿਨ ਗਿਆ, ਵੈਰੀ ਬਣ ਗਿਆ, ਪਤਨੀ ਵੀ ਛਿਨ ਲਈ ਗਈ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਡਰ-ਡਰ ਕੇ ਰਹਿ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤੇ ਭਰਾ ਨੇ ਉਸ ਨਾਲ ਵੱਡਾ ਅਨਿਆਇ ਕੀਤਾ। ਹਨੁਮਾਨ ਭਰੋਸਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੂਰਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸੁਗ੍ਰੀਵ, ਸਾਰੇ ਵਾਨਰਾਂ ਸਮੇਤ, ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੀ ਸੀਤਾ ਦੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਜ਼ਰੂਰ ਮਦਦ ਕਰੇਗਾ। ਇਹ ਮਿੱਠੇ ਤੇ ਨਰਮ ਬੋਲ ਕਹਿ ਕੇ, ਹਨੁਮਾਨ ਰਾਮ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: "ਚਲੋ, ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਦੇ ਪਾਸ ਚੱਲੀਏ।" ਲਕਸ਼ਮਣ, ਜੋ ਧਰਮਵਾਨ ਹੈ, ਹਨੁਮਾਨ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਅਨੁਸਾਰ ਉਸ ਦਾ ਆਦਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਹਨੁਮਾਨ ਨੇ ਆਪਣਾ ਕਰਤਵ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਮ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਪੂਰਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਹਨੁਮਾਨ, ਜੋ ਵਾਯੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹੈ, ਖੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਸਾਫ਼ ਚਿਹਰੇ ਨਾਲ, ਸੱਚ ਬੋਲਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਕਦੇ ਝੂਠ ਨਹੀਂ ਬੋਲਦਾ। ਫਿਰ, ਹਨੁਮਾਨ—ਵਾਯੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਮਹਾਨ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲਾ—ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਕੋਲ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣਾ ਭਿਕਾਰੀ ਵਾਲਾ ਰੂਪ ਛੱਡ ਕੇ ਵਾਨਰ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਦੋਵੇਂ ਸੂਰਮਿਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪਿੱਠ 'ਤੇ ਚੁਕ ਕੇ, ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਾਯੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਵਾਨਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ, ਖੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ, ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਨਾਲ ਚਲ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਚੰਗੀ ਨੀਅਤ 'ਤੇ ਕੇਂਦਰਤ ਹੈ। ਹੁਣ ਪੰਜਵਾਂ ਸਰਗਾ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਹਨੁਮਾਨ, ਰਿਸ਼ਯਮੂਕ ਪਹਾੜ ਤੋਂ ਮਲਯਾ ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਨਰ ਰਾਜਾ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨੂੰ ਦੋ ਸੂਰਮਿਆਂ—ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ—ਦੀ ਆਮਦ ਦੀ ਸੂਚਨਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਦੱਸਦਾ ਹੈ: "ਇਹ ਰਾਮ ਹੈ, ਵੱਡੀ ਬੁੱਧੀ ਤੇ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਸ਼ੌਰਤ ਵਾਲਾ, ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਨਾਲ ਆਇਆ ਹੈ; ਇਹ ਰਾਮ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ੌਰਤ ਵਿੱਚ ਅਟੱਲ ਹੈ।" ਰਾਮ, ਇक्षਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ, ਦਸ਼ਰਥ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਪਿਤਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨੂੰ ਮੰਨਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਰਾਜਸੂਯ ਤੇ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜਨਾ ਕਰ ਕੇ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਗਾਂਵਾਂ ਦਾਨ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਜਦ ਉਹ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਵਸਦਾ ਸੀ, ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਰਾਵਣ ਵਲੋਂ ਅ攫ਤ ਕਰ ਲਈ ਗਈ; ਹੁਣ ਉਹ ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ਰਣ ਆਇਆ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਜੋ ਤੁਹਾਡੀ ਮਿਤ੍ਰਤਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਦਾ ਆਦਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰੋ ਤੇ ਪੂਜੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਦੋਵੇਂ ਪੂਜਾ ਦੇ ਯੋਗ ਹਨ। ਹਨੁਮਾਨ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਵਾਨਰ ਰਾਜਾ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਆਦਰਯੋਗ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸਨੇਹ ਨਾਲ ਰਾਮ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ: "ਤੁਸੀਂ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਨਿਯਮਤ ਹੋ, ਤਪ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹੋ, ਤੇ ਸਭ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਕਰਦੇ ਹੋ; ਹਨੁਮਾਨ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਤੁਹਾਡੇ ਗੁਣ ਸੱਚ-ਸੱਚ ਦੱਸੇ ਹਨ।" "ਇਸ ਲਈ, ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਮਾਣ ਤੇ ਵੱਡੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੈ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਮਿਤ੍ਰਤਾ ਮੇਰੇ ਨਾਲ—ਇਕ ਵਾਨਰ—ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ। ਜੇ ਮੇਰੀ ਮਿਤ੍ਰਤਾ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਸੰਦ ਹੈ, ਤਾਂ ਮੇਰਾ ਹੱਥ ਲੰਘਾ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਆਓ, ਹੱਥ ਮਿਲਾਈਏ ਤੇ ਮਿਤ੍ਰਤਾ ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਪੱਕਾ ਕਰੀਏ।" ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਦੇ ਇਹ ਸੱਚੇ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਮ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਦਾ ਹੱਥ ਫੜ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਮਿਤ੍ਰਤਾ ਨੂੰ ਗਲ ਲਾਈ, ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਗਲ ਲਾਇਆ; ਫਿਰ ਹਨੁਮਾਨ, ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ, ਆਪਣਾ ਤਪਸਵੀ ਰੂਪ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਅਸਲੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਦੋ ਲੱਕੜੀਆਂ ਘਿਸ ਕੇ ਅੱਗ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਫਿਰ, ਅੱਗ ਨੂੰ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ, ਉਹ ਅੱਗ ਨੂੰ ਦੋਵੇਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰੱਖਦਾ ਹੈ; ਫਿਰ, ਦੋਵੇਂ ਅੱਗ ਦੇ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਘੁੰਮਦੇ ਹਨ, ਸਨਮਾਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਤੇ ਰਾਮ ਮਿਤ੍ਰਤਾ ਵਿੱਚ ਜੁੜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਦੋਵੇਂ, ਵਾਨਰ ਤੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਤੱਕਦੇ ਹਨ, ਰੱਜ ਕੇ ਨਹੀਂ ਤੱਕਦੇ। "ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਪਿਆਰੇ ਮਿਤ੍ਰ ਹੋ, ਹੁਣ ਤੋਂ ਸਾਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਤੇ ਦੁਖ ਇਕ ਹੋਣਗੇ।" ਸੁਗ੍ਰੀਵ, ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ; ਫਿਰ, ਗਰੁੜ ਰੁੱਖ ਦੀ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੀ ਡਾਲੀ ਤੋੜ ਕੇ, ਰਾਮ ਦੇ ਨਾਲ ਬਿਠ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਨੁਮਾਨ, ਵਾਯੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਚੰਦਨ ਰੁੱਖ ਦੀ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੀ ਡਾਲੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਸੁਗ੍ਰੀਵ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਨਰਮ ਤੇ ਮਿੱਠੀ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਹੈ: "ਮੈਨੂੰ ਅਨਿਆਇ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਰਾਮ, ਤੇ ਮੈਂ ਡਰ-ਡਰ ਕੇ ਇੱਥੇ ਘੁੰਮਦਾ ਹਾਂ। ਮੇਰੀ ਪਤਨੀ ਵੀ ਲੈ ਲਈ ਗਈ, ਤੇ ਮੈਂ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਡਰ-ਡਰ ਕੇ, ਮੁਸ਼ਕਲ ਥਾਂ 'ਤੇ ਆਸਰਾ ਲੱਭ ਰਿਹਾ ਹਾਂ; ਡਰ ਤੇ ਚਿੰਤਾ ਨਾਲ, ਇੱਥੇ ਵੱਸਦਾ ਹਾਂ।" "ਮੇਰੇ ਭਰਾ ਵਾਲੀ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਅਨਿਆਇ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਤੇ ਮੈਂ ਉਸ ਨਾਲ ਵੈਰੀ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ, ਹੇ ਰਾਮ; ਹੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਮੈਨੂੰ ਵਾਲੀ ਤੋਂ ਬਚਾਓ, ਮੈਂ ਡਰ-ਡਰ ਕੇ ਜੀ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।" "ਤੁਸੀਂ ਐਸਾ ਕਰੋ, ਹੇ ਕਕੁਤਸਥ ਵੰਸ਼ ਦੇ, ਕਿ ਮੈਂ ਡਰ ਨਾ ਕਰਾਂ।" ਐਸਾ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਮ—ਉਜਲ, ਧਰਮਵਾਨ, ਤੇ ਦਯਾਲੂ—ਮੁਸਕਰਾ ਕੇ ਉੱਤਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ: "ਮੈਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ, ਵੱਡੇ ਵਾਨਰ, ਕਿ ਮਿਤ੍ਰ ਉਹ ਹੈ ਜੋ ਮਦਦ ਦਾ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।" "ਮੈਂ ਉਸ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇਵਾਂਗਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਤੇਰੀ ਪਤਨੀ ਲੈ ਲਈ; ਮੇਰੇ ਇਹ ਤੀਰ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਹਨ, ਕਦੇ ਵਿਫ਼ਲ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ।" "ਉਸ ਦੁਸ਼ਟ ਵਾਲੀ ਉੱਤੇ, ਬਾਜ਼ ਦੇ ਪਰਾਂ ਵਾਲੇ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਵਜਰ ਵਾਂਗ, ਤੇਜ਼ ਤੀਰ, ਤੁਰੰਤ ਵੱਜਣਗੇ।