ਸੁਗਰੀਵ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਸ਼ੱਕ ਜਾਗਿਆ ਕਿ ਇਹ ਦੋ ਉੱਤਮ ਪੁਰਖ, ਰਾਮ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਕਿਤੇ ਵਾਲੀ ਵਲੋਂ ਭੇਜੇ ਹੋਏ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਕਈ ਸਾਥੀਆਂ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਇਥੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਨਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ। ਦੁਸ਼ਮਣ ਆਮਦਨ ਭੇਸ ਬਦਲ ਕੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਉੱਤੇ ਵੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ, ਉਹ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਵਾਲੀ ਚਤੁਰ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਜੇ ਦੂਰਦਰਸ਼ੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਲਈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਹੋਰਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣੋ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਆਮ ਲਗਦੇ ਹੋਣ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਆਮ ਵਾਨਰ ਵਾਂਗ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਾਵ-ਭਾਵ, ਤਰੀਕੇ ਅਤੇ ਬੋਲ-ਚਾਲ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣੋ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਦੇ ਹਾਲਾਤ ਨੂੰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਾਵ-ਭਾਵ ਅਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ, ਵਾਰ-ਵਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਕਰਕੇ, ਸਮਝੋ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਖੁਸ਼ ਹਨ ਜਾਂ ਨਹੀਂ। ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ, ਹਨੂਮਾਨ, ਤੁਸੀਂ ਪੁੱਛੋ ਕਿ ਇਹ ਦੋ ਧਨੁਧਾਰੀ ਇਸ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਕਿਸ ਮਕਸਦ ਨਾਲ ਆਏ ਹਨ। ਜੇ ਇਹ ਦੋ ਪਵਿੱਤਰ ਦਿਲ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬੋਲ-ਚਾਲ ਜਾਂ ਰੂਪ ਤੋਂ ਪਛਾਣੋ; ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੰਦਤਾ ਪਛਾਣੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਵਾਨਰ ਰਾਜਾ ਨੇ ਹਨੂਮਾਨ ਨੂੰ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ। ਹਵਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨੂਮਾਨ ਨੇ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਰਾਮ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਪਾਸ ਜਾਵੇਗਾ। "ਜਿਵੇਂ ਆਕਾਜ਼," ਕਹਿ ਕੇ, ਉਸ ਸਮਰਥ ਅਤੇ ਬੁਧੀਮਾਨ ਵਾਨਰ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨੂੰ ਸਤਿਕਾਰ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹਨੂਮਾਨ ਰਾਮ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਪਾਸ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਮਹਾਨ ਵਾਲਮੀਕੀ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਕਾਂਡ ਦੇ ਤੀਸਰੇ ਅਧਿਆਇ ਨੂੰ ਸੁਣੋ। ਮਹਾਨ ਸੁਗਰੀਵ ਦੇ ਬਚਨਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ, ਹਨੂਮਾਨ ਨੇ ਰਿਸ਼ਯਮੂਕ ਪਹਾੜ ਤੋਂ ਰਘੁਕੁਲ ਦੇ ਦੋ ਵੰਸ਼ਜਾਂ ਦੇ ਪਾਸ ਛਾਲ ਮਾਰੀ। ਆਪਣਾ ਵਾਨਰ ਰੂਪ ਛੱਡ ਕੇ, ਹਨੂਮਾਨ ਨੇ ਮੈੰਡੀਕੈਂਟ (ਸੰਨਿਆਸੀ) ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲਿਆ ਅਤੇ ਚਤੁਰਾਈ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਾਸ ਗਿਆ। ਉਹ ਦੋ ਨਾਇਕਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਚਿਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਵਡਿਆਈ ਕਰਕੇ, ਰੀਤ-ਰਿਵਾਜ ਅਨੁਸਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਤਿਕਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਹਨੂਮਾਨ, ਵਾਨਰਾਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੋਲਿਆ। ਉਹ ਦੋ ਨਰਮ ਤੇ ਸੱਚਮੁੱਚ ਸ਼ੂਰਵੀਰ, ਪੱਕੇ ਤਪਸੀ, ਰਾਜ-ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਾਂਗ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਆਪਣੇ ਮਨ ਚਾਹੀ ਬਚਨ ਉਚਾਰਣ ਕੀਤੇ। "ਤੁਸੀਂ ਦੋ, ਸੋਹਣੇ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਇੱਥੇ ਕਿਵੇਂ ਆਏ ਹੋ, ਜੰਗਲ ਦੇ ਹਿਰਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਡਰਾਉਂਦੇ ਹੋਏ? ਤੁਸੀਂ ਦੋ, ਉਤਸ਼ਾਹੀ, ਪੰਪਾ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਗੇ ਰੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਚਾਰਾਂ ਪਾਸੇ ਵੇਖ ਰਹੇ ਹੋ, ਜੋ ਇਸ ਨਦੀ ਦੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਤੁਸੀਂ ਦੋ, ਧੀਰਜ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਵਾਂਗ ਰੰਗ ਵਾਲੇ, ਛਾਲੇ ਵਾਲੇ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ, ਡੂੰਘੀ ਸਾਹ ਲੈ ਰਹੇ ਹੋ, ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ। ਇਹ ਦੋ ਨਾਇਕ, ਸ਼ੇਰਾਂ ਵਾਂਗ ਨਜ਼ਰਾਂ ਵਾਲੇ, ਅਤਿ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਸ਼ੂਰਤਾ ਵਾਲੇ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਧਨੁ ਵਾਂਗ ਧਨੁਧਾਰੀ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਨਾਸਕ। ਉਹ ਚਮਕਦੇ, ਸੁੰਦਰ, ਉੱਚ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬਲਦਾਂ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੇ, ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਸੂੰਡ ਵਾਂਗ ਬਾਂਹਾਂ, ਪ੍ਰਤਾਪੀ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਚੋਟੀ ਦੇ। ਤੁਹਾਡੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਵੀ ਚਮਕਦੇ ਹਨ; ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਯੋਗ, ਅਮਰਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ, ਤੁਸੀਂ ਇੱਥੇ ਕਿਵੇਂ ਆਏ ਹੋ? ਇਹ ਦੋ ਨਾਇਕ, ਕਮਲ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਂਗ ਅੱਖਾਂ, ਜਟਾਓਂ ਵਾਲੇ, ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਇਕੋ ਜਿਹੇ, ਜਿਵੇਂ ਦੇਵ ਲੋਕ ਤੋਂ ਆਏ ਹੋ। ਜਿਵੇਂ ਚਾਂਦ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਅਕਸਮਾਤ ਧਰਤੀ ਤੇ ਆ ਗਏ ਹੋਣ, ਇਹ ਦੋ ਸ਼ੂਰਵੀਰ, ਚੌੜੀ ਛਾਤੀ ਵਾਲੇ, ਮਨੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਾਂਗ। ਸ਼ੇਰਾਂ ਵਾਂਗ ਮੋਢੇ, ਮਹਾਨ ਉਤਸ਼ਾਹ, ਦੋ ਉਤਾਂਤ ਬਲਦਾਂ ਵਾਂਗ, ਲੰਬੀਆਂ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਬਾਂਹਾਂ ਲੋਹੇ ਦੀ ਗਦਾ ਵਾਂਗ। ਸਭ ਸਿੰਗਾਰਾਂ ਦੇ ਯੋਗ, ਫਿਰ ਵੀ ਕਿਉਂ ਸਿੰਗਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ? ਮੈਂ ਦੋਨੋਂ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਯੋਗ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ। ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ, ਜੰਗਲਾਂ ਤੇ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਨਾਲ, ਵਿਂਧਿਆ ਅਤੇ ਮੇਰੂ ਪਹਾੜਾਂ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਇਹ ਧਨੁ, ਸੁੰਦਰ, ਚਿੱਟੇ ਤੇ ਸੁਚੱਜੇ। ਉਹ ਇੰਦਰ ਦੇ ਸੋਨੇ ਜੜੇ ਵੱਜਰ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤੂਣ, ਤੇਜ਼ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਦੇਖਣ ਲਈ ਸੁੰਦਰ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤੂਣ, ਡਰਾਉਣੇ, ਜਾਨ ਲੈਣ ਵਾਲੇ, ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜਾਏ ਹੋਏ। ਇਹ ਦੋ ਤਲਵਾਰਾਂ, ਛੁੱਟੇ ਸੱਪਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੀਆਂ ਹਨ; ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਪੁੱਛ ਰਿਹਾ ਹਾਂ, ਉੱਤਰ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ? ਇੱਕ ਧਰਮਵਾਨ ਸੁਗਰੀਵ ਨਾਮ ਦਾ ਵਾਨਰ ਰਾਜਾ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਵਲੋਂ ਨਿਕਾਲਿਆ ਗਿਆ, ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਦੁਨੀਆ ਵਿਚ ਘੁੰਮ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਸੁਗਰੀਵ ਵਲੋਂ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ, ਮੈਂ ਆਇਆ ਹਾਂ; ਮੇਰਾ ਨਾਮ ਹਨੂਮਾਨ ਹੈ, ਵਾਨਰਾਂ ਵਿਚ ਮੁਖਿਆ। ਉਹ ਧਰਮਵਾਨ ਸੁਗਰੀਵ ਤੁਹਾਡੇ ਦੋਨਾਂ ਨਾਲ ਮਿਤ੍ਰਤਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਮੈਨੂੰ ਸੁਗਰੀਵ ਦਾ ਮੰਤਰੀ, ਹਵਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਹਨੂਮਾਨ ਜਾਣੋ। ਸੁਗਰੀਵ ਲਈ ਸੰਨਿਆਸੀ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਰਿਸ਼ਯਮੂਕ ਤੋਂ ਆਇਆ ਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਚਾਹਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਚਾਹੀ ਕਰਦਾ। ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਹਨੂਮਾਨ, ਜੋ ਬੋਲ-ਚਾਲ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਅਤੇ ਵਕਤ੍ਰਤਾ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਰਾਮ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਬੋਲਿਆ। ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਮ, ਜਿਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਰਾ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ, ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਪਾਸ ਖੜ੍ਹਾ ਸੀ, ਬੋਲਿਆ: "ਇਹ ਵਾਨਰ ਰਾਜਾ ਸੁਗਰੀਵ ਦਾ ਮੰਤਰੀ ਹੈ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ; ਉਹ ਮੇਰੇ ਪਾਸ ਆਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸੁਗਰੀਵ ਲੱਭ ਰਿਹਾ ਹੈ।" ਸੌਮਿਤ੍ਰਿ (ਲਕਸ਼ਮਣ) ਨੇ, ਸੁਗਰੀਵ ਦੇ ਮੰਤਰੀ, ਜੋ ਬੋਲ-ਚਾਲ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸੀ, ਨੂੰ ਮਿੱਠੇ ਤੇ ਪਿਆਰ ਭਰੇ ਬਚਨ, ਸ਼ਤ੍ਰੂ-ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ, ਨਾਲ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ। "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬੋਲ-ਚਾਲ ਰਿਗਵੇਦ ਦਾ ਗਿਆਨ ਨਾ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ, ਨਾ ਯਜੁਰਵੇਦ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਨਾ ਸਮਵੇਦ ਤੋਂ ਅਗਿਆਨ।" "ਉਸ ਨੇ ਵਿਅਾਕਰਣ ਨੂੰ ਕਈ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੜ੍ਹਿਆ ਹੈ; ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਬਹੁਤ ਬੋਲਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇੱਕ ਵੀ ਗਲਤ ਸ਼ਬਦ ਨਹੀਂ।" "ਉਸ ਦੇ ਮੂੰਹ, ਅੱਖਾਂ, ਮੱਥੇ ਜਾਂ ਭਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਤ੍ਰੁੱਟੀ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਅੰਗ ਵਿੱਚ।" "ਉਸ ਦੀ ਬੋਲ-ਚਾਲ ਸੰਖੇਪ, ਸਾਫ, ਨਿਸ਼ਚਿੰਤ, ਅਡੋਲ, ਛਾਤੀ ਅਤੇ ਗਲੇ ਤੋਂ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਮਧੁਰ ਸੁਰ ਵਿੱਚ ਉਚਾਰੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।