ਕਬੰਧ ਨੇ ਰਾਮ ਚੰਦਰ ਜੀ ਨੂੰ ਸਿਤਾ ਮਾਤਾ ਦੀ ਖੋਜ ਲਈ ਸਹੀ ਰਸਤਾ ਦੱਸਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਵਾਨਰ ਰਾਜੇ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ। ਉਹ ਵਾਨਰਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਹੁਤ ਹੀ ਬਹਾਦਰ, ਅਣਮਾਪ ਚਮਕ ਵਾਲਾ, ਸੱਚ ਤੇ ਡਟਿਆ ਹੋਇਆ, ਨਿਮਰ, ਅਡੋਲ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਤੇ ਉੱਚ ਕੁਲ ਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਹੁਨਰਮੰਦ, ਨਿਰਭਉ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਤੇ ਪਰਾਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਮਹਾਨ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਨੇ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਹੈ, ਰਾਜ ਦੇ ਕਾਰਨ ਉਸਨੂੰ ਜ਼ਫਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਕਬੰਧ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਰਾਮਾ, ਇਹ ਵਾਨਰ ਰਾਜਾ ਤੇਰਾ ਮਿੱਤਰ ਤੇ ਸਹਾਇਕ ਬਣੇਗਾ ਸਿਤਾ ਦੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ। ਤੂੰ ਚਿੰਤਾ ਨਾ ਕਰ, ਤੇਰਾ ਦੁੱਖ ਜ਼ਰੂਰ ਦੂਰ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਹੋਣਾ ਹੀ ਹੈ, ਤੇ ਇਸ ਵਿਚ ਕੋਈ ਰੁਕਾਵਟ ਨਹੀਂ ਆ ਸਕਦੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਮਾਂ ਹਰ ਕਿਸੇ ਲਈ ਅਟਲ ਹੈ।" "ਹੇ ਵੀਰ ਰਾਮਾ! ਹੁਣ ਤੂੰ ਜਲਦੀ ਸੁਗਰੀਵ ਕੋਲ ਜਾ, ਜੋ ਬੜੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਅੱਜ ਹੀ ਉਸ ਨਾਲ ਮਿੱਤਰਤਾ ਕਰ। ਜਿਵੇਂ ਅੱਗ ਭੜਕਦੀ ਹੈ, ਐਸੇ ਹੀ ਉਸ ਦੀ ਮਿੱਤਰਤਾ ਲੈ। ਸੁਗਰੀਵ, ਜੋ ਵਾਨਰਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਨਾ ਕਰੀਂ।" "ਉਹ ਕਦਰਦਾਨ ਹੈ, ਕਿਸੇ ਵੀ ਰੂਪ ਵਿਚ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਮਿੱਤਰ ਲੱਭ ਰਿਹਾ ਹੈ ਤੇ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੈ। ਅੱਜ ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਉਸ ਕੰਮ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋ, ਜੋ ਉਹ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਚਾਹੇ ਉਹ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਾ, ਰੀਛਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਤੇਰੀ ਮਦਦ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰੇਗਾ। ਉਹ ਹੁਣ ਪੰਪਾ ਦੇ ਨੇੜੇ, ਬਹੁਤ ਸਾਵਧਾਨ ਤੇ ਚੌਕਸ ਹੋ ਕੇ ਘੁੰਮ ਰਿਹਾ ਹੈ।" "ਸੂਰਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਵਾਲੀ ਨੇ ਅਨਿਆਇ ਕੀਤਾ, ਹੁਣ ਰਿਸ਼ਯਮੂਕ ਪਹਾੜ ਤੇ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਹਥਿਆਰ ਛੱਡ ਕੇ। ਉਹ ਵਾਨਰਾਂ ਦਾ ਮੁਖੀ ਹੈ। ਹੇ ਰਾਘਵ! ਆਪਣੇ ਸੱਚ ਦੇ ਬਲ ਤੇ ਉਸ ਜੰਗਲ-ਵਾਸੀ ਵਾਨਰ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਮਿੱਤਰ ਬਣਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਵਾਨਰਾਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਥਾਂ ਦੀ ਪੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।" "ਉਹ ਆਪਣੀ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਵਿੱਚ ਇਨਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਖਾਣ ਵਾਲਿਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਅੱਗੇ ਹੈ। ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਐਸਾ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਜੋ ਉਸ ਤੋਂ ਲੁਕਿਆ ਹੋਵੇ। ਜਿਵੇਂ ਹਜ਼ਾਰ ਕਿਰਣਾਂ ਵਾਲਾ ਸੂਰਜ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਐਸੇ ਹੀ ਉਹ ਨਦੀਆਂ, ਵੱਡੇ ਪਹਾੜ, ਪਹਾੜੀ ਕਿਲੇ ਤੇ ਗੁਫਾਵਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰੇਗਾ।" "ਉਹ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਸਾਥ ਨਾਲ ਤੇਰੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਲੱਭ ਲਏਗਾ, ਅਤੇ ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਵਾਨਰ ਭੇਜੇਗਾ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਸਿਆਂ ਵਿਚ ਸਿਤਾ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਨਗੇ, ਜੋ ਤੇਰੇ ਵਿਛੋੜੇ ਵਿੱਚ ਦੁਖੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਰਾਵਣ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਮਹਾਨ ਮੈਥਲੀ ਨੂੰ ਲੱਭਣਗੇ।" "ਭਾਵੇਂ ਤੇਰੀ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਪ੍ਰੇਮਕਾ ਮੈਰੂ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ 'ਤੇ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਪਾਤਾਲ ਵਿੱਚ ਛੁਪ ਗਈ ਹੋਵੇ, ਵਾਨਰਾਂ ਦਾ ਇਹ ਸਿਰਮੌਰ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਤੈਨੂੰ ਵਾਪਸ ਕਰ ਦੇਵੇਗਾ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕਬੰਧ ਨੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਸਿਤਾ ਦੀ ਖੋਜ ਦਾ ਰਸਤਾ ਦੱਸਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮੁੜ ਬੋਲਿਆ, "ਹੇ ਰਾਮਾ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਉਹ ਸ਼ੁਭ ਰਸਤਾ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ, ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਖਿੜਦੇ ਹੋਏ ਦਰੱਖਤ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਖੜੇ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਜੰਬੂ, ਪ੍ਰਿਯਾਲਾ, ਜੈਕਫਰੂਟ, ਬਰਗਦ, ਅੰਜੀਰ, ਟਿੰਡੂਕ, ਪੀਪਲ, ਕਰਨਿਕਾਰ, ਅੰਬ ਤੇ ਹੋਰ ਦਰੱਖਤ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਹਨ।" "ਇਥੇ ਨਾਗ, ਤਿਲਕ, ਰਾਤ ਨੂੰ ਖਿੜਣ ਵਾਲਾ ਚੰਪਾ, ਨੀਲਾ ਅਸ਼ੋਕ, ਕਦੰਬ ਤੇ ਖਿੜਦੇ ਹੋਏ ਕਰਵੀ ਵੀ ਹਨ। ਅੱਗੇ ਅਸ਼ੋਕ ਦੇ ਲਾਲ-ਲਾਲ ਦਰੱਖਤ ਤੇ ਗੂੜ੍ਹੇ ਲਾਲ ਪਰੀਭਦ੍ਰਕ ਦਰੱਖਤ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਜਾਂ ਹਿਲਾ ਕੇ ਫਲ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਜੋ ਅੰਬ੍ਰਿਤ ਵਰਗੇ ਮਿੱਠੇ ਹਨ।" "ਇਨ੍ਹਾਂ ਫਲਾਂ ਨੂੰ ਖਾ ਕੇ, ਹੇ ਕਕੁਤਸਥ ਵੰਸ਼ੀ, ਤੁਸੀਂ ਅੱਗੇ ਵਧ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਇਸ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਇਕ ਹੋਰ ਜੰਗਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਖਿੜਦੇ ਹੋਏ ਦਰੱਖਤ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਉੱਤਰੀ ਕੁਰਵਾਂ ਦੇ ਬਾਗ ਜਾਂ ਨੰਦਨ ਬਾਗ। ਉਥੇ, ਚਿੱਤਰਰਥ ਬਾਗ ਵਾਂਗ, ਸਾਰੇ ਮੌਸਮ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਦਰੱਖਤ ਫਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਤੇ ਵੱਡੀਆਂ ਛਾਂਵਾਂ ਵਾਲੇ ਹਨ।" "ਉਥੇ ਦਰੱਖਤ ਬੱਦਲਾਂ ਤੇ ਪਹਾੜਾਂ ਵਰਗੇ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਤੁਸੀਂ ਉਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਜਾਂ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਹਿਲਾ ਕੇ ਫਲ ਹਾਸਲ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਲਕਸ਼ਮਣ ਤੁਹਾਨੂੰ ਉਹ ਫਲ ਪੇਸ਼ ਕਰੇਗਾ, ਜਿਹੜੇ ਅੰਬ੍ਰਿਤ ਵਰਗੇ ਮਿੱਠੇ ਹੋਣਗੇ, ਜਦ ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਪਹਾੜ ਤੋਂ ਪਹਾੜ ਤੇ ਜੰਗਲ ਤੋਂ ਜੰਗਲ ਭਟਕਦੇ ਹੋ।" "ਫਿਰ, ਹੇ ਵੀਰੋ, ਤੁਸੀਂ ਪੰਪਾ ਨਾਮਕ ਕਮਲਾਂ ਵਾਲੀ ਝੀਲ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਜਾਓਗੇ, ਜੋ ਬਿਲਕੁਲ ਸਮਤਲ, ਪੱਥਰਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਬਿਨਾ ਘਾਹ ਦੇ, ਅਤੇ ਸੁਚੱਜੀ ਹੈ।" "ਰਾਮਾ, ਇਸ ਝੀਲ ਦੀ ਰੇਤ ਨਵੀਨ ਹੈ ਤੇ ਕਮਲਾਂ ਤੇ ਨੀਲੋਫਰਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਉਥੇ ਹੰਸ, ਜਲ-ਚਿੜੀਆਂ, ਬਗਲੇ ਤੇ ਕੁਲਹੜੀਆਂ ਵੱਸਦੀਆਂ ਹਨ।" "ਇਹ ਪੰਖੀ ਆਪਣੀ ਮਿੱਠੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਪੰਪਾ ਦੇ ਜਲ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਮਨੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਡਰਦੀਆਂ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਹਨ।" "ਤੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਡੀਆਂ ਪੰਖੀਆਂ ਨੂੰ ਖਾ ਸਕੇਂਗਾ, ਜੋ ਮੱਖਣ ਦੇ ਗੋਲਿਆਂ ਵਰਗੀਆਂ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ—ਲਾਲ ਰੰਗੀਆਂ, ਵਕਰੀ ਚੋਚ ਵਾਲੀਆਂ ਤੇ ਘਾਹ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀਆਂ ਮੱਛੀਆਂ ਵੀ, ਹੇ ਰਾਘਵ।" "ਉਥੇ, ਰਾਮਾ, ਤੂੰ ਪੰਪਾ ਦੀਆਂ ਵਧੀਆ ਮੱਛੀਆਂ ਖਾਵੇਂਗਾ, ਜੋ ਤਾਜ਼ੀਆਂ, ਬਿਨਾ ਚਮੜੀ ਜਾਂ ਪੰਖਾਂ ਦੇ, ਭੁੰਨੀਆਂ ਹੋਈਆਂ, ਪਤਲੀਆਂ ਤੇ ਇਕ ਪਿੱਠ ਦੀ ਹੱਡੀ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ।" "ਲਕਸ਼ਮਣ, ਜੋ ਤੇਰੇ ਪ੍ਰਤੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਹ ਤੈਨੂੰ ਉਹ ਮੱਛੀਆਂ ਪੇਸ਼ ਕਰੇਗਾ, ਜਦ ਤੂੰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪੰਪਾ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਵਿਚ ਬੈਠ ਕੇ ਖਾਵੇਂਗਾ।" "ਉਹ ਪੰਪਾ ਤੋਂ ਕੁਮਲਾਂ ਵਾਲਾ, ਸੁਗੰਧਤ, ਠੰਢਾ, ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਚਾਂਦੀ ਜਾਂ ਕ੍ਰਿਸਟਲ ਵਰਗਾ ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ ਭਰ ਕੇ ਲਿਆਵੇਗਾ।" "ਫਿਰ ਲਕਸ਼ਮਣ ਤੈਨੂੰ ਕਮਲ ਦੇ ਪੱਤੇ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੇਵੇਗਾ ਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿਚ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲੇ, ਪਹਾੜੀ ਗੁਫਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਵੱਡੇ ਵਾਨਰ ਵੀ ਪੇਸ਼ ਕਰੇਗਾ।" "ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ, ਜਦ ਤੁਸੀਂ ਘੁੰਮ ਰਹੇ ਹੋਵੋਗੇ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਤੈਨੂੰ ਉਹ ਦਿਖਾਵੇਗਾ, ਜੋ ਲਾਲਚ ਕਰਕੇ ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਦੂਰ ਹੋ ਗਏ ਹਨ, ਅਤੇ ਸਾਂਡਾਂ ਵਾਂਗ ਧੂੰਆਂਦੇ ਹਨ।" "ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ! ਤੂੰ ਪੰਪਾ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਪੀਲੇ ਜਾਨਵਰ ਵੀ ਵੇਖੇਂਗਾ, ਅਤੇ ਸ਼ਾਮ ਵੇਲੇ, ਗੁਲਦਸਤਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਦਰੱਖਤਾਂ ਨੂੰ ਵੀ।" "ਪੰਪਾ ਦੇ ਸ਼ੁਭ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਤੇਰਾ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਉਥੇ ਦਰੱਖਤ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਹਨ—ਤਿਲਕ ਤੇ ਰਾਤ ਦੀ ਚੰਪਾ।" "ਕਮਲ ਤੇ ਨੀਲੋਫਰ ਵੀ ਖਿੜੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਹੇ ਰਾਘਵ, ਅਤੇ ਉਹ ਗੁਲਦਸਤਿਆਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਨਹੀਂ ਲਾਇਆ।" "ਉਹ ਫੁੱਲ ਨਾ ਸੁੱਕਦੇ ਹਨ, ਨਾ ਹੀ ਝੜਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਰਾਘਵ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਥੇ ਮਤੰਗ ਦੇ ਚੇਲੇ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਹਨ, ਗਹਿਰੀ ਤਪੱਸਿਆ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹਨ।" "ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ, ਜਦ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਲਈ ਜੰਗਲ ਦੇ ਫਲ-ਫੂਲ ਲੈ ਕੇ ਆਉਂਦੇ, ਤੇ ਜਲਦੀ-ਜਲਦੀ ਚੱਲਣ ਕਰਕੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਪਸੀਨੇ ਦੀਆਂ ਬੂੰਦਾਂ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦੀਆਂ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕਬੰਧ ਨੇ ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਸੁਗਰੀਵ ਨਾਲ ਮਿੱਤਰਤਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪੰਪਾ ਸਰੋਵਰ ਦੇ ਰਸਤੇ ਦੀ ਪੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪਿਆਰ ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਦਿੱਤੀ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੇਮ ਦੀ ਖੋਜ ਵਿਚ ਅੱਗੇ ਵਧ ਸਕਣ।