ਜਦੋਂ ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਚਲੀ ਗਈ, ਦੋ ਭਰਾਤਾ—ਰਾਮ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਨ—ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਘਣੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਗਏ। ਲਕਸ਼ਮਣ, ਜਿਸ ਦੀ ਪ੍ਰਭਾ ਬਹੁਤ ਵਧੀਕ ਸੀ, ਨਿਸ਼ਠਾਵਾਨ, ਧਰਮਵਾਨ ਅਤੇ ਸ਼ੁੱਧ, ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਰਾਮ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਜੋੜੇ ਹੋਏ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਬੋਲੇ, "ਮੇਰਾ ਬਾਂਹ ਬਹੁਤ ਤੀਬਰ ਥੱਪਦਾ ਹੈ, ਮਨ ਚਿੰਤਤ ਹੈ, ਤੇ ਮੈਂ ਕਈ ਅਸ਼ੁਭ ਸ਼ਕੁਨ ਵੇਖ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।" ਉਹ ਆਗਾਹ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਬੋਲੇ, "ਇਸ ਲਈ, ਨਿਬੇੜੇ ਵਾਲੇ, ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਅਤੇ ਤਿਆਰ ਰਹੋ; ਮੇਰੇ ਇਹ ਸ਼ਕੁਨ ਤੁਰੰਤ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।" ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਇਹ ਵੰਜੁਲਕਾ ਪੰਛੀ, ਬੜੀ ਭਿਆਨਕ ਆਵਾਜ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਜੰਗ ਵਿਚ ਸਾਡੀ ਜਿੱਤ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ।" ਦੋਵੇਂ ਭਰਾ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਖੋਜ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਧੁਨ ਉਠੀ, ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਸਾਰਾ ਜੰਗਲ ਝਟਕ ਕੇ ਰਖ ਦੇ। ਉਹ ਧੁਨ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਹਵਾ ਨਾਲ ਘੇਰੀ ਹੋਈ ਲੱਗੀ, ਤੇ ਸਾਰਾ ਜੰਗਲ ਭਰ ਗਈ। ਉਸ ਧੁਨ ਦੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ, ਰਾਮ—ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਤਲਵਾਰ ਲੈ ਕੇ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਨਾਲ—ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਸਰੀਰ ਵਾਲੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਦੀ ਛਾਤੀ ਬਹੁਤ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸੀ। ਦੋਵੇਂ ਭਰਾ ਉਸ ਰਾਕਸ਼ਸ ਦੇ ਨੇੜੇ ਗਏ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜਾ ਸੀ—ਸਿਰ ਤੇ ਗਲ ਨਹੀਂ, ਕਬੰਧਾ, ਜਿਸ ਦਾ ਮੂੰਹ ਪੇਟ 'ਤੇ ਸੀ। ਉਹ ਤੇਜ਼, ਖੜੀ ਹੋਈ ਵਾਲਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ, ਵੱਡੇ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗੂ, ਕਾਲਾ ਜਿਵੇਂ ਬਦਲ, ਡਰਾਉਣਾ, ਤੇ ਗਰਜ ਵਾਂਗੂ ਸ਼ੋਰ ਕਰਦਾ। ਉਸ ਦੀ ਭਵਨ, ਅੱਗ ਦੇ ਗੁੱਚੇ ਵਾਂਗ, ਤੇ ਵੱਡੀਆਂ, ਪੀਲੀਆਂ, ਫੈਲੀ ਹੋਈਆਂ ਪਾਂਖਾਂ। ਉਸ ਦੇ ਛਾਤੀ 'ਤੇ ਇੱਕ ਹੀ, ਡਰਾਉਣਾ, ਸਾਫ਼-ਦਿੱਖਣ ਵਾਲਾ ਅੱਖ ਸੀ; ਵੱਡੇ ਦੰਦ, ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਮੂੰਹ ਨੂੰ ਚੱਟਦਾ। ਉਹ ਭਿਆਨਕ ਰੀਛ, ਸਿੰਘ, ਹਿਰਣ, ਤੇ ਪੰਛੀਆਂ ਨੂੰ ਖਾਂਦਾ, ਦੋ ਡਰਾਉਣੇ ਬਾਂਹਾਂ ਹਿਲਾਉਂਦਾ, ਹਰੇਕ ਇੱਕ ਯੋਜਨ ਲੰਬੀ। ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੀਛ, ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ, ਤੇ ਹਿਰਣ ਫੜਦਾ, ਤੇ ਕਈ ਝੁੰਡਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀਆਂ ਨੂੰ ਖਿੱਚਦਾ। ਉਹ ਦੋ ਭਰਾਵਾਂ ਦੀ ਰਾਹ ਰੋਕ ਕੇ ਖੜਾ ਸੀ, ਜਦ ਉਹ ਇੱਕ ਕ੍ਰੋਸ਼ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਬੰਧਾ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ—ਵੱਡਾ, ਡਰਾਉਣਾ, ਡਰ ਪੈਦਾ ਕਰਣ ਵਾਲਾ, ਬਾਂਹਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ, ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਦਿੱਖ ਵਾਲਾ, ਜਿਵੇਂ ਸਿਰਫ਼ ਤਣੀ ਹੋਈ ਲੱਕੜ। ਉਹ ਬਲਵਾਨ, ਆਪਣੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਫੈਲਾਉਂਦਾ, ਦੋਵੇਂ ਰਾਘਵਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕਠੇ ਫੜ ਲਿਆ। ਦੋਵੇਂ ਭਰਾ—ਤਲਵਾਰਾਂ ਅਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਧਨੁਸ਼ਾਂ ਨਾਲ, ਉਰਜਾ ਵਾਲੇ ਤੇ ਵੱਡੇ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲੇ—ਉਸ ਸ਼ਕਤਿਸਾਲੀ ਰਾਕਸ਼ਸ ਵੱਲੋਂ ਖਿੱਚੇ ਜਾਂਦੇ, ਬਿਲਕੁਲ ਬੇਬਸ ਹੋ ਗਏ। ਉਥੇ, ਰਾਮ—ਉਸ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਕਰਕੇ—ਕਦੇ ਵੀ ਘਬਰਾਏ ਨਹੀਂ; ਪਰ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਆਪਣੀ ਨੌਜਵਾਨੀ ਤੇ ਸਹਾਰੇ ਦੀ ਘਾਟ ਕਰਕੇ, ਡਰ ਗਿਆ। ਲਕਸ਼ਮਣ, ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਬੋਲੇ, "ਹੇ ਵੀਰ, ਵੇਖੋ, ਮੈਂ ਰਾਕਸ਼ਸ ਦੇ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਬੇਬਸ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ।" "ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਬਚੋ, ਰਾਘਵ; ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਛੁਡਾਓ। ਮੈਨੂੰ ਭੂਤਾਂ ਲਈ ਬਲੀ ਦੇ ਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਚਾਹੋ ਭੱਜ ਜਾਓ।" "ਤੁਸੀਂ ਜਲਦੀ ਹੀ ਵਿਦੇਹੀ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਜਾਓਗੇ, ਇਹ ਮੇਰੀ ਪੱਕੀ ਧਾਰਨਾ ਹੈ; ਤੇ ਕਕੁਤਸਥ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਵਾਰਸ, ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ-ਪਿੱਤਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜ ਮੁੜ ਲੈ ਲੋਗੇ।" "ਉਥੇ, ਰਾਮ, ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੈਨੂੰ ਯਾਦ ਰੱਖਣਾ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਕਸ਼ਮਣ ਵਲੋਂ ਕਿਹਾ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਰਾਮ ਨੇ ਸੁਮਿਤ੍ਰਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਸਮਝਾਇਆ, "ਵੇਰਥ ਡਰ ਨਾ ਕਰ, ਹੇ ਵੀਰ; ਤੇਰੇ ਵਰਗਾ ਆਦਮੀ ਹੌਸਲਾ ਨਾ ਹਾਰੇ।" ਇਸ ਵਿਚਕਾਰ, ਉਹ ਕ੍ਰੂਰ ਰਾਕਸ਼ਸ, ਰਾਮ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆ ਗਿਆ। ਤਦ, ਬਲਵਾਨ ਕਬੰਧਾ, ਦਾਨਵਾਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, "ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਕੌਣ ਹੋ, ਢੋਲੇ ਵਾਂਗੂ ਮੋਢਿਆਂ ਵਾਲੇ, ਵੱਡੀਆਂ ਤਲਵਾਰਾਂ ਤੇ ਧਨੁਸ਼ ਲੈ ਕੇ?" "ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਭਿਆਨਕ ਥਾਂ ਤੇ ਆਏ ਹੋ, ਕਿਸਮਤ ਸਿਰਫ਼ ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਲਿਆਈ; ਦੱਸੋ, ਇੱਥੇ ਆਉਣ ਦਾ ਕੀ ਉਦੇਸ਼ ਹੈ?" "ਇਸ ਥਾਂ ਵਿਚ, ਜਿੱਥੇ ਮੈਂ ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਤੜਫਦਾ ਹਾਂ, ਤੁਸੀਂ ਆਏ ਹੋ; ਧਨੁਸ਼, ਤੀਰ ਤੇ ਤਲਵਾਰਾਂ ਨਾਲ, ਢੋਲੇ ਵਾਂਗੂ ਤਿਆਰ ਹੋ।" "ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਆਏ ਹੋ; ਹੁਣ ਜੀਣਾ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ।" ਇਹ ਕਬੰਧਾ ਦੀਆਂ ਬੁਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਮ, ਜਿਸ ਦਾ ਮੂੰਹ ਸੁੱਕ ਗਿਆ ਸੀ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਬੋਲੇ, "ਇਸ ਮੁਸੀਬਤ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਆਈ, ਹੇ ਸੱਚਮੁੱਚ ਵੀਰ—" "ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਵਿਪਤ ਆਈ, ਮੌਤ ਲਿਆਈ, ਮੇਰੀ ਪ੍ਰਿਯਾ ਨੂੰ ਮੁੜ ਲੈਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ। ਸਮੇਂ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਸਭ ਜੀਵਾਂ 'ਤੇ ਵੱਡੀ ਹੈ, ਹੇ ਲਕਸ਼ਮਣ।" "ਵੇਖ, ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ, ਕਿਵੇਂ ਤੂੰ ਤੇ ਮੈਂ ਦੁਖ ਨਾਲ ਹੱਲਾ ਗਏ ਹਾਂ। ਕਿਸਮਤ ਦਾ ਭਾਰ ਕਿਸੇ ਲਈ ਵੱਡਾ ਨਹੀਂ, ਲਕਸ਼ਮਣ।" "ਹੀਰੋ, ਮਜ਼ਬੂਤ ਤੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੇ ਮਾਹਰ ਵੀ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਸਮੇਂ ਦੇ ਮਾਰਿਆਂ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਰੇਤ ਦੇ ਟਾਪੂ ਢਹਿ ਜਾਂਦੇ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੋਲ ਕੇ, ਦਸ਼ਰਥ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਤੇ ਸ਼ਕਤਿਸਾਲੀ, ਸਮਿਤ੍ਰੀ ਵੱਲ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਨਿਡਰ ਸੀ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰ ਲਿਆ। ਹੁਣ ਸੱਤਵੇਂ ਸਰਗਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸੁਣੋ। ਫਿਰ, ਕਬੰਧਾ ਨੇ ਦੋਵੇਂ ਭਰਾ—ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ—ਜੋ ਉਸ ਦੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਬੋਲੇ, "ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਵੀ, ਭੁੱਖਾ ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਹਾਂ, ਕਿਉਂ ਖੜੇ ਹੋ, ਹੇ ਯੋਧਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ? ਕਿਸਮਤ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇੱਥੇ ਲਿਆਈ, ਤੁਹਾਡੀ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਚੁੱਕੀਆਂ, ਮੇਰੇ ਭੋਜਨ ਲਈ।" ਇਹ ਗੱਲਾਂ, ਜੋ ਸਮੇਂ ਤੇ ਲਾਭਦਾਇਕ ਸਨ, ਸੁਣ ਕੇ, ਲਕਸ਼ਮਣ, ਜੋ ਦੁਖੀ ਸੀ ਪਰ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਨਿਸ਼ਚਲ, ਬੋਲੇ, "ਇਹ ਨਿਕਟ, ਨਿੰਦਿਤ ਰਾਕਸ਼ਸ ਜਲਦੀ ਹੀ ਤੈਨੂੰ ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਫੜ ਲਵੇਗਾ; ਇਸ ਲਈ, ਚਲੋ, ਫ਼ੌਰੀ ਤਲਵਾਰਾਂ ਨਾਲ ਇਸ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਕੱਟੀਏ।" "ਇਹ ਡਰਾਉਣਾ, ਵੱਡੇ ਸਰੀਰ ਵਾਲਾ ਰਾਕਸ਼ਸ, ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਬਾਂਹਾਂ ਨਾਲ, ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ, ਹੁਣ ਸਾਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।" "ਹੇ ਰਾਘਵ, ਰਾਜਾ ਲਈ, ਜੋ ਬੇਬਸ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਸ਼ਰਮਨਾਕ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਯਗਨ ਵਿੱਚ ਲਿਆਂਦੇ ਜੰਤੂਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦੋਵੇਂ ਭਰਾ, ਰਾਕਸ਼ਸ ਦੇ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਹੌਸਲੇ ਤੇ ਧਰਮ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਕਬੰਧਾ ਨੂੰ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣ ਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਨੂੰ ਕੱਟਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।