ਲਕਸ਼ਮਣ, ਰਾਮ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਇਸ ਡਰਾਉਣੀ, ਭਿਆਨਕ ਯਕਸ਼ਣੀ ਨੂੰ ਵੇਖ! ਇਸ ਦੀ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਝਲਕ ਹੀ ਡਰਪੋਕਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਕੰਬਾ ਦੇਵੇਗੀ। ਇਹ ਬੜੀ ਹੀ ਭਿਆਨਕ ਤੇ ਜਾਦੂਈ ਤਾਕਤਾਂ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਰਨਾ ਆਸਾਨ ਨਹੀਂ। ਪਰ ਅੱਜ ਮੈਂ ਇਸ ਦੀਆਂ ਤਾਕਤਾਂ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿਆਂਗਾ, ਇਸ ਦੇ ਕੰਨ ਤੇ ਨੱਕ ਕੱਟ ਦਿਆਂਗਾ। ਮੈਂ ਇਸਨੂੰ ਮਾਰ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਔਰਤ ਹੋਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਰੱਖਿਆ ਹੋਈ ਹੈ, ਪਰ ਮੈਂ ਇਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਤੇ ਚਾਲ-ਢਾਲ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿਆਂਗਾ।” ਜਦ ਰਾਮ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤਾੜਕਾ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰ ਕੇ, ਹੱਥ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਡੰਘੀ ਗੂੰਜ ਕਰਦੀ ਹੋਈ ਰਾਮ ਵੱਲ ਦੌੜ ਪਈ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਮਹਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਡਾਂਟਿਆ ਅਤੇ ਰਘੁਕੁਲ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਪੁੱਤਰਾਂ ਲਈ ਰੱਖਿਆ ਤੇ ਜਿੱਤ ਦੀ ਅਸੀਸ ਦਿੱਤੀ। ਤਾੜਕਾ ਨੇ ਭਿਆਨਕ ਧੂੜ ਦਾ ਗੁੱਬਾਰ ਖੜਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਲਈ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਏ। ਫਿਰ ਆਪਣੀ ਜਾਦੂਈ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਤਾੜਕਾ ਨੇ ਰਘੁਕੁਲ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਉੱਤੇ ਪੱਥਰਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਵਰਖਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਇਹ ਦੇਖਕੇ ਰਾਘਵ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ। ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਮੀਂਹ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਪੱਥਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਰੋਕ ਦਿੱਤੀ, ਅਤੇ ਜਦ ਤਾੜਕਾ ਉਸ ਵੱਲ ਵਧੀ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਹੱਥ ਕੱਟ ਦਿੱਤੇ। ਤਾੜਕਾ, ਹੁਣ ਬਿਨਾਂ ਹੱਥਾਂ ਦੇ, ਥਕ ਚੁੱਕੀ ਤੇ ਗੂੰਜਦੀ ਹੋਈ, ਨੇੜੇ ਆ ਖੜੀ ਹੋਈ। ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਕੰਨ ਤੇ ਨੱਕ ਦਾ ਸਿਰਾ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਯਕਸ਼ਣੀ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਰੂਪ ਬਦਲ ਸਕਦੀ ਸੀ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਜਾਦੂ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭਟਕਾਉਣ ਲੱਗੀ। ਉਹ ਡਰਾਉਣੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਘੁੰਮਦੀ ਹੋਈ, ਪੱਥਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕਰਦੀ ਰਹੀ। ਇਹ ਸਭ ਵੇਖ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਗਾਧੀਪੁੱਤ੍ਰ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਹੁਣ ਤੇਰੀ ਦਇਆ ਬਸ ਕਰ, ਰਾਮ! ਇਹ ਪਾਪਣ ਤੇ ਦੁਸ਼ਟ ਹੈ। ਇਹ ਜਾਦੂ ਦੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਹੋ ਗਈ ਸੀ, ਯਜਨਾਂ ਦੀ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਸ਼ਾਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇ।” “ਸੰਝ ਵੇਲੇ ਰਾਖਸ਼ਸ ਬੜੇ ਭਿਆਨਕ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।” ਇਹ ਆਦੇਸ਼ ਸੁਣਕੇ, ਰਾਮ ਉਸ ਯਕਸ਼ਣੀ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਜੋ ਪੱਥਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਆਪਣੀ ਧੁਨੀ ਨਾਲ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਕਲਾ ਦਿਖਾਉਂਦਿਆਂ, ਰਾਮ ਨੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਰੋਕ ਲਿਆ। ਤਾੜਕਾ, ਜੋ ਜਾਦੂਈ ਤਾਕਤਾਂ ਵਾਲੀ ਸੀ, ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਮੀਂਹ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਈ। ਫਿਰ ਉਹ ਭੜਕਦੀਆਂ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਵੱਲ ਹਮਲਾ ਕਰ ਗਈ। ਉਸ ਵੇਲੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਰਾਮ ਦੀ ਵਾਹ ਵਾਹ ਕੀਤੀ—“ਸ਼ਾਬਾਸ਼! ਸ਼ਾਬਾਸ਼!”—ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਇੰਦਰ ਨੇ ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਬੋਲਿਆ। ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੂੰ ਆਖਣ ਲੱਗੇ, “ਹੇ ਕੌਸ਼ਿਕ ਰਿਸ਼ੀ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਵਧਾਈ ਹੋਵੇ! ਸਾਰੇ ਮਰੁਤ ਤੇ ਇੰਦਰ ਇੱਥੇ ਆ ਗਏ ਹਨ।” “ਅਸੀਂ ਇਸ ਕੰਮ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਾਂ। ਰਾਘਵ ਉੱਤੇ ਮਿਹਰ ਕਰੋ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਾਸ਼ਵ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਵਿਦਿਆ ਦੱਸੋ, ਜੋ ਸੱਚੇ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਹਨ। ਹੇ ਤਪੋਧਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਇਹ ਵਿਦਿਆ ਰਾਘਵ ਨੂੰ ਦਿਓ। ਉਹ ਯੋਗ੍ਯ ਤੇ ਤੁਹਾਡਾ ਅਨੁਯਾਈ ਹੈ।” “ਇਸ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਵੱਲੋਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਕੰਮ ਹੋਣਾ ਹੈ।” ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਆਕਾਸ਼ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ। ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਦਾ ਆਦਰ ਕਰਦਿਆਂ, ਸੰਝ ਹੋ ਗਈ। ਤਾੜਕਾ ਦੇ ਨਾਸ ਕਰਕੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਸਿਰ ਤੇ ਹੱਥ ਰੱਖ ਕੇ ਆਖਿਆ, “ਹੇ ਸੁਭਾਗੇ ਰਾਮ, ਆਓ, ਅਸੀਂ ਅੱਜ ਰਾਤ ਇੱਥੇ ਹੀ ਰਹੀਏ।” “ਕੱਲ੍ਹ ਸਵੇਰੇ ਅਸੀਂ ਮੇਰੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵੱਲ ਚੱਲਾਂਗੇ।” ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਦਸ਼ਰਥ ਪੁੱਤਰ ਰਾਮ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਉਹ ਰਾਤ ਤਾੜਕਾ ਦੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਗੁਜ਼ਾਰੀ। ਉਸੇ ਦਿਨ, ਜਦ ਇਹ ਜੰਗਲ ਸ਼ਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਚੈਤਰਰਥ ਬਾਗ ਵਾਂਗ ਸੋਹਣਾ ਲੱਗਣ ਲੱਗਿਆ। ਤਾੜਕਾ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਸਿੱਧਾਂ ਵਲੋਂ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪਾਉਂਦਾ ਰਾਮ, ਉਥੇ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਦੇ ਨਾਲ ਰਿਹਾ ਤੇ ਸਵੇਰੇ ਜਾਗਿਆ। ਅਗਲੇ ਦਿਨ, ਜਦ ਸਵੇਰ ਹੋਈ, ਮਹਾਨ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਮੁਸਕੁਰਾ ਕੇ ਮਿੱਠੀ ਬੋਲੀ ਵਿੱਚ ਰਾਮ ਨੂੰ ਆਖਣ ਲੱਗਾ, “ਹੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਪਸੰਦ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਵੱਡੇ ਪਿਆਰ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸਾਰੀਆਂ ਅਸਤਰ-ਸ਼ਸਤ੍ਰਾਂ ਦੀ ਵਿਦਿਆ ਦਿਆਂਗਾ।” “ਇਹਨਾਂ ਨਾਲ ਤੂੰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਚਾਹੇ ਦੇਵਤਾ, ਅਸੁਰ, ਗੰਧਰਵ ਜਾਂ ਸੱਪ ਹੋਣ, ਸਭ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਲਏਂਗਾ। ਹੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਵ੍ਯ ਅਸਤਰਾਂ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਮਹਾਨ ਤੇ ਦਿਵ੍ਯ ਦੰਡ-ਚੱਕਰ ਵੀ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ।” “ਫਿਰ ਧਰਮ ਦਾ ਚੱਕਰ, ਕਾਲ ਚੱਕਰ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਦਾ ਭਿਆਨਕ ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਚੱਕਰ ਅਤੇ ਇੰਦਰ ਦਾ ਚੱਕਰ ਵੀ। ਹੇ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਦੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਇੰਦਰ ਦਾ ਵਜਰ, ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ, ਬ੍ਰਹਮਸ਼ਿਰਸ ਅਸਤਰ ਅਤੇ ਈਸ਼ਾ ਦਾ ਅਸਤਰ ਵੀ।” “ਹੇ ਮਹਾਬਲੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸਰਵੋਤਮ ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਸਤਰ, ਦੋ ਗਦਾ—ਮੋਦਕੀ ਤੇ ਸ਼ਿਖਰੀ—ਦੋਵੇਂ ਸ਼ੁਭ, ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ। ਹੇ ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਧਰਮ ਦੀ ਜਲਤੀ ਫਾਂਸੀ ਅਤੇ ਕਾਲ ਦੀ ਫਾਂਸੀ ਵੀ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ।” “ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਵਰੁਣ ਦੀ ਫਾਂਸੀ ਅਤੇ ਸਰਵੋਤਮ ਵਰੁਣ ਅਸਤਰ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ, ਦੋ ਵਜਰ—ਸੁੱਕਾ ਤੇ ਭਿੱਜਾ—ਵੀ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਰਘੁਕੁਲ ਦੀ ਸ਼ਾਨ।” “ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਪਿਨਾਕ ਅਸਤਰ ਅਤੇ ਨਾਰਾਯਣ ਅਸਤਰ ਵੀ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ, ਅੱਗ ਦੇ ਪ੍ਰਿਯ ਅਸਤਰ ਨੂੰ, ਜੋ ਸ਼ਿਖਰ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।” “ਹੇ ਨਿਦੋਸ਼ੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਵਾਯੁ ਅਸਤਰ, ਹਯਸ਼ੀਰ ਅਸਤਰ ਅਤੇ ਕ੍ਰੌਂਚ ਅਸਤਰ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ।” “ਹੇ ਕਕੁਤਸਥ ਕੁਲ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੋ ਭਾਲ, ਭਿਆਨਕ ਕੰਕਾਲ, ਗਦਾ, ਖੋਪੜੀ ਅਤੇ ਕਿੰਕਿਣੀ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ।” “ਇਹ ਸਾਰੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ ਹਨ—ਵਿਦਿਆਧਰਾਂ ਦਾ ਮਹਾਨ ਅਸਤਰ ਅਤੇ ਨੰਦਨ ਨਾਮਕ ਅਸਤਰ ਵੀ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੇ ਆਪਣੀ ਵਿਦਿਆ ਰਾਮ ਨੂੰ ਭੇਟ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਰਾਮ ਦੇ ਅੰਦਰ ਨਵੀਂ ਸ਼ਕਤੀ ਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਆ ਗਿਆ।