ਰਾਵਣ ਨੇ ਜਦੋਂ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਅਗਵਾ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਅਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਉਸ ਦੀ ਗੋਦ 'ਚ ਪਈ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਪਵਿੱਤਰ ਚਿਹਰਾ, ਜੋ ਰਾਮ ਦੇ ਬਿਨਾ ਮੁਰਝਾਇਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਐਸਾ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਿਵੇਂ ਕੰਡੇ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋਇਆ ਕਮਲ। ਉਸਦਾ ਚਿਹਰਾ, ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਸੁੰਦਰ ਮੱਥਾ, ਸੋਹਣੀ ਮਾਥੇ ਦੀ ਲਕੀਰ ਤੇ ਕਮਲ ਦੇ ਦਿਲ ਵਰਗਾ ਨਿਖਾਰ ਸੀ, ਨਿਸ਼ਕਲੰਕ ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਨੀਲੇ ਬੱਦਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਚੰਨ ਨਿਕਲ ਆਇਆ ਹੋਵੇ। ਉਸਦੇ ਚਿਹਰੇ ਦੀ ਸੋਭਾ, ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਸਫੈਦ ਦੰਦਾਂ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ, ਰਾਵਣ ਦੀ ਗੋਦ 'ਚ ਆਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਪਈ ਹੋਈ, ਚਮਕ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਰੋਣ ਵਾਲਾ ਚਿਹਰਾ, ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਹੰਝੂ ਪੂੰਝੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਸੋਹਣੀ ਨੱਕ ਤੇ ਲਾਲ ਹੋਠਾਂ ਨਾਲ, ਸੋਨੇ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਪਰ ਰਾਵਣ ਵਲੋਂ ਝਟਕਿਆਂ ਨਾਲ ਕੰਬਦੇ ਉਸਦੇ ਸੁੰਦਰ ਚਿਹਰੇ 'ਚ ਰਾਮ ਦੇ ਬਿਨਾ ਕੋਈ ਚਮਕ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਚੰਨ ਦੀ ਚਮਕ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ। ਸੋਨੇ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀ ਮੈਥਲੀ, ਕਾਲੇ ਰੰਗ ਵਾਲੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਰਾਜਾ ਨਾਲ ਲਪਟ ਕੇ, ਸੋਨੇ ਦੀ ਕਮਰਬੰਦ ਵਾਂਗ ਨੀਲੇ ਹਾਥੀ 'ਤੇ ਲੱਗ ਰਹੀ ਸੀ। ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ, ਸੋਨੇ ਵਰਗੀ ਤੇ ਕਮਲ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀ, ਰਾਵਣ ਵਿੱਚ ਐਸੇ ਸਮਾ ਗਈ ਜਿਵੇਂ ਬਿਜਲੀ ਬੱਦਲ ਵਿੱਚ ਸਮਾ ਜਾਵੇ, ਉਸਦੇ ਭੜਕਦੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ। ਵੈਦੇਹੀ ਦੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਰਾਵਣ ਦੀ ਮੂਰਤ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਕਾਲੀ ਲੱਗ ਰਹੀ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਗੜਗੜਾਉਂਦੇ ਬੱਦਲ। ਜਦੋਂ ਰਾਵਣ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸਦੇ ਸਿਰ ਤੋਂ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ। ਰਾਵਣ ਦੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਹ ਫੁੱਲ ਹਰ ਪਾਸੇ ਵਿੱਖਰ ਗਏ, ਪਰ ਫਿਰ ਉਹ ਫੁੱਲ ਵਾਪਸ ਦਸ ਸੀਸ ਵਾਲੇ ਰਾਵਣ ਕੋਲ ਆ ਗਏ। ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਉਹ ਵਰਖਾ ਵੈਸ਼ਰਵਣ ਦੇ ਭਰਾ ਰਾਵਣ ਉੱਤੇ ਐਸੇ ਡਿੱਗੀ ਜਿਵੇਂ ਚੰਨਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਮੇਰੂ ਪਰਬਤ ਉੱਤੇ। ਵੈਦੇਹੀ ਦੇ ਪੈਰ ਤੋਂ ਜਵੇਲਰੀ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਪਾਇਲ ਡਿੱਗ ਗਿਆ, ਜੋ ਚਮਕਦਾਰ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਲਗ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਸੀਤਾ ਦੇ ਅੰਗ ਰੁੱਖਾਂ ਦੀ ਨਰਮ ਲਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਲਾਲ ਹੋ ਗਏ, ਉਸਨੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਰਾਜਾ ਦੀ ਸੋਭਾ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਵੇਂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕਮਰਬੰਦ ਹਾਥੀ ਨੂੰ ਸ਼ੋਭਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਵੈਸ਼ਰਵਣ ਦਾ ਭਰਾ, ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਕੇ, ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਹੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਉਲਕਾ ਵਾਂਗ ਲੱਗ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਗਹਿਣੇ, ਜੋ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ, ਜਮੀਨ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਏ, ਜਿਵੇਂ ਅਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਝੜਦੇ ਚੰਨ-ਤਾਰੇ। ਉਸਦੀ ਮਾਲਾ, ਜੋ ਚੰਨਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀ, ਉਸਦੇ ਛਾਤੀ ਵਿਚਕਾਰੋਂ ਲੁੜਕਦੀ ਹੋਈ ਡਿੱਗੀ ਤੇ ਡਿੱਗਦਿਆਂ ਗੰਗਾ ਵਾਂਗ ਲੱਗੀ ਜੋ ਅਕਾਸ਼ੋਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਰੁੱਖ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਭਿਆਨਕ ਹਵਾਵਾਂ ਨਾਲ ਹਿੱਲ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਭਰ ਗਏ ਸਨ, ਉਹ ਜਿਵੇਂ ਆਵਾਜ਼ ਮਾਰ ਰਹੇ ਸਨ: "ਡਰੋ ਨਾ!" ਕਮਲ ਦੇ ਫੁੱਲ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਤੇ ਜਲ-ਜੀਵ ਡਰੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਉਹ ਮੈਥਲੀ ਨੂੰ ਵਿਲਾਪ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਜਿਹੜੀ ਹੁਣ ਆਸਹੀਣ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਸੀ। ਫਿਰ ਸਿੰਘ, ਬਾਘ, ਹਿਰਣ ਤੇ ਪੰਛੀ ਹਰ ਪਾਸੋਂ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ, ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਸੀਤਾ ਦੀ ਛਾਂ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਪਏ। ਪਹਾੜ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਝਰਨੇ ਮੂੰਹ ਵਾਂਗ ਤੇ ਚੋਟੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਂਗ ਉੱਠੀਆਂ ਹੋਈਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਸੀਤਾ ਦੇ ਅਗਵਾ ਹੋਣ ਤੇ ਚੀਕ ਰਹੇ ਸਨ। ਵੈਦੇਹੀ ਨੂੰ ਲਿਜਾਂਦੇ ਵੇਲੇ, ਸੂਰਜ ਵੀ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੀ ਚਮਕ ਗੁਆ ਬੈਠਾ ਸੀ, ਤੇ ਉਸਦਾ ਚਕਰ ਪੀਲਾ ਪਿਆ ਸੀ। ਜਿੱਥੇ ਰਾਵਣ ਰਾਮ ਦੀ ਵੈਦੇਹੀ ਨੂੰ ਅਗਵਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉੱਥੇ ਨਾ ਧਰਮ, ਨਾ ਸੱਚ, ਨਾ ਆਚਾਰ, ਨਾ ਦਇਆ ਰਹਿ ਗਈ ਸੀ। ਸਾਰੇ ਜੀਵ, ਝੁੰਡਾਂ ਵਿੱਚ, ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਏ; ਡਰੇ ਹੋਏ, ਨਜ਼ਰਾਂ ਝੁਕਾਈਆਂ, ਨੌਜਵਾਨ ਜਾਨਵਰ ਰੋ ਰਹੇ ਸਨ। ਜੰਗਲ ਦੇ ਦੇਵਤੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਕੰਬ ਰਹੇ ਸਨ, ਚਿੰਤਤ ਤੇ ਹੈਰਾਨ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵੇਖ ਰਹੇ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਸੀਤਾ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਰੋ ਰਹੀ ਸੀ, ਦੁੱਖੀ ਹੋ ਕੇ "ਰਾਮ, ਲਕਸ਼ਮਣ!" ਆਵਾਜ਼ ਮਾਰ ਰਹੀ ਸੀ, ਤਾਂ ਦਸ ਸੀਸ ਵਾਲੇ ਰਾਵਣ ਨੇ ਵੈਦੇਹੀ ਨੂੰ ਫੜਿਆ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਵੱਲ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਤੱਕ ਰਹੀ ਸੀ, ਉਸਦੇ ਵਾਲ ਖੁਲ ਗਏ, ਗਹਿਣੇ ਉਲਝ ਗਏ, ਅਤੇ ਇਹ ਸਭ ਉਸ ਦੀ ਆਪਣੀ ਵਿਨਾਸ਼ ਲਈ ਸੀ। ਇਸ ਵੇਲੇ, ਉਹ ਸੋਹਣੀ, ਪਵਿੱਤਰ ਮੁਸਕਾਨ ਵਾਲੀ ਮੈਥਲੀ, ਆਪਣੇ ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਵਿੱਛੜੀ ਹੋਈ, ਰਾਘਵ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਲੱਭ ਰਹੀ ਸੀ, ਉਸਦਾ ਚਿਹਰਾ ਡਰ ਦੇ ਭਾਰ ਨਾਲ ਪੀਲਾ ਪਿਆ ਸੀ। ਹੁਣ, ਮਹਾਨ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਅਰਣਯਕਾਂਡ ਦੇ ਤਿੰਨਵੰਜੇ ਸੁਰੇ ਦਾ ਵਰਣਨ ਸੁਣੋ। ਜਦੋਂ ਸੀਤਾ ਨੇ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਉੱਡਦੇ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਡਰੀ ਹੋਈ ਤੇ ਬੇਹੱਦ ਚਿੰਤਤ ਹੋ ਗਈ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਰੋਣ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਲਾਲ ਹੋ ਗਈਆਂ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਅਗਵਾ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਭਿਆਨਕ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਭਰੀ ਬੋਲੀ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ: "ਹੇ ਰਾਵਣ, ਤੈਨੂੰ ਇਹ ਕਰਤੂਤ ਕਰਦੇ ਸ਼ਰਮ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ, ਜਦ ਤੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈਂ ਕਿ ਮੈਂ ਇਕੱਲੀ ਹਾਂ, ਤੇ ਤੂੰ ਚੋਰ ਵਾਂਗ ਭੱਜ ਰਿਹਾ ਹੈਂ? ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ, ਤੂੰ ਹੀ ਉਹ ਨੀਚ ਮਨ ਵਾਲਾ ਕਾਇਰ ਹੈਂ, ਜਿਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਅਗਵਾ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਠੱਗੀ ਨਾਲ ਹਰਨ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਦੂਰ ਭੇਜਿਆ। ਜਿਹੜਾ ਬੁਜ਼ੁਰਗ ਗਿੱਧ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਸੱਸੁਰ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਸੀ, ਮੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਆਇਆ ਸੀ, ਉਸਨੂੰ ਵੀ ਤੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਤੇਰੀ ਤਾਕਤ ਤਾਂ ਹੁਣੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ, ਹੇ ਨੀਚ ਰਾਕਸ਼ਸ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ ਆਪਣਾ ਨਾਂ ਤਾਂ ਦੱਸਿਆ, ਪਰ ਮੈਨੂੰ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਹਰਾਇਆ ਨਹੀਂ। ਤੈਨੂੰ ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਚੁੱਪ ਚਾਪ ਅਗਵਾ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਨੀਚ ਕੰਮ ਕਰਕੇ, ਸ਼ਰਮ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ? ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਲੋਕ ਤੇਰੇ ਇਸ ਕੰਮ ਨੂੰ ਨਿੰਦਾ ਯੋਗ, ਨਿਰਦਈ ਤੇ ਅਧਰਮੀ ਆਖਣਗੇ, ਭਾਵੇਂ ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਵਿਰਤਾ ਦਾ ਡੰਕਾ ਪੀਟਦਾ ਹੈਂ। ਤੇਰੀ ਵਿਰਤਾ ਤੇ ਚਰਿਤਰ ਤੇਰੇ ਵੰਸ਼ ਲਈ ਸ਼ਰਮ ਦੀ ਗੱਲ ਬਣ ਗਏ ਹਨ — ਤੈਨੂੰ ਲਾਜ ਆਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਕੀ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਦ ਤੂੰ ਇੰਨਾ ਤੇਜ਼ ਭੱਜ ਰਿਹਾ ਹੈਂ? ਇਕ ਪਲ ਲਈ ਰੁਕ ਜਾ — ਤੂੰ ਮੁੜ ਕੇ ਨਹੀਂ ਜਾਵੇਂਗਾ। ਜੇ ਤੂੰ ਉਹ ਦੋਨੋ ਰਾਜਕੁਮਾਰਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਫੌਜ ਸਮੇਤ ਵੀ ਇਕ ਪਲ ਨਹੀਂ ਟਿਕ ਸਕੇਂਗਾ। ਤੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਦੇ ਛੂਹੇ ਨੂੰ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਸਹਿ ਸਕੇਂਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਪੰਛੀ ਜੰਗਲ ਦੀ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸਹਿ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ।