ਸਿਤਾ ਜੀ ਨੇ ਰਾਮ ਚੰਦ੍ਰ ਜੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਇਹ ਅਦਭੁਤ ਹਰਣ ਦੀ ਰੂਪ-ਸੁੰਦਰਤਾ ਸਿਰਫ ਮੇਰੇ ਲਈ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਭਰਤ, ਸਾਡੀਆਂ ਸੱਸਾਂ ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਆਪ ਵੀ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਜਾਵੋਗੇ। ਜੇ ਤੁਸੀਂ, ਹੇ ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਇਸ ਹਰਣ ਨੂੰ ਜੀਵਤ ਫੜ ਲਵੋ ਤਾਂ ਇਸ ਦੀ ਸੋਹਣੀ ਖਾਲ ਤੁਹਾਡੇ ਹੱਥ ਆ ਜਾਵੇਗੀ। ਪਰ ਜੇ ਇਹ ਮਾਰਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਇਸ ਦੀ ਸੋਨੇ ਵਰਗੀ ਚਮਕਦਾਰ ਖਾਲ ਨੂੰ ਘਾਸ ਦੀ ਚੱਟੀ ਉੱਤੇ ਰੱਖ ਕੇ ਪੂਜਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ। ਇਹ ਇੱਛਾ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਠੀਕ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਇਸ ਜੀਵ ਦੀ ਰੂਪ-ਰਚਨਾ ਨੇ ਮੇਰਾ ਮਨ ਮੋਹ ਲਿਆ ਹੈ।" ਉਸ ਹਰਣ ਦੇ ਸੋਨੇ ਵਰਗੇ ਰੋਆਂ, ਰਤਨਾਂ ਵਾਲੇ ਸਿੰਗ, ਨਵੀਂ ਉਮਰ ਦੀ ਚਮਕ ਅਤੇ ਤਾਰਿਆਂ ਵਾਲੀ ਰਾਤ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਵਰਗਾ ਰੂਪ ਵੇਖ ਕੇ, ਸਿਤਾ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਅਦਭੁਤਤਾ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਈ। ਰਾਮ ਚੰਦ੍ਰ ਜੀ ਨੇ ਵੀ, ਸਿਤਾ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਅਤੇ ਉਹ ਅਸਧਾਰਣ ਹਰਣ ਦੇਖ ਕੇ, ਮਨ ਹੀ ਮਨ ਹੈਰਾਨੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੀ। ਸਿਤਾ ਦੇ ਉਤਸੁਕ ਮਨ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮੰਗ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਰਾਮ ਚੰਦ੍ਰ ਜੀ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਆਖਦੇ ਹਨ: "ਲਕਸ਼ਮਣ, ਵੇਖੋ, ਵੈਦੇਹੀ ਦੀ ਪ੍ਰਬਲ ਇੱਛਾ! ਇੰਨੀ ਸੋਹਣੀਤਾ ਵਾਲਾ ਇਹ ਹਰਣ ਅੱਜ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਬਚ ਸਕੇਗਾ। ਨਾਂ ਨੰਦਨ ਬਾਗਾਂ ਵਿੱਚ, ਨਾਂ ਚੈਤਰਰਥ ਦੀਆਂ ਟੋਣੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਨਾਂ ਹੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ, ਹੇ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਹਰਣ ਦੀ ਇਹੋ ਜਿਹੀ ਸੋਹਣੀਤਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।" "ਇਸ ਹਰਣ ਦੇ ਰੋਏ, ਦੋਹਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਨੂੰ ਚਮਕ ਰਹੇ ਹਨ, ਤੇ ਇਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੋਨੇ ਦੇ ਚਿੱਟਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਉਬਾਸੀ ਲੈਂਦਾ, ਇਸ ਦੀ ਜੀਭ ਅੱਗ ਦੀ ਲਪਟ ਵਰਗੀ ਚਮਕਦੀ, ਮੂੰਹ 'ਚੋਂ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਸੌ ਕਣਾਂ ਵਾਲਾ ਬੱਦਲ ਹੋਵੇ। ਇਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਨੀਲਾ ਪੱਥਰ ਤੇ ਸੋਨੇ ਵਰਗਾ, ਤੇ ਪੇਟ ਸਾਂਪ ਤੇ ਮੋਤੀ ਵਰਗਾ ਹੈ। ਕਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਐਸਾ ਅਦਭੁਤ ਹਰਣ ਵੇਖ ਕੇ ਲਲਚਾਏ ਨਾ? ਜੰਬੂ ਨਦੀ ਦੇ ਸੋਨੇ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾਰ, ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਇਹ ਹਰਣ, ਜਿਸ ਨੇ ਵੀ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਜਾਵੇ।" "ਮਾਸ ਲਈ ਜਾਂ ਮਨੋਰੰਜਨ ਵਾਸਤੇ, ਰਾਜੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਧਨੁਸ਼ ਨਾਲ ਹਰਣਾਂ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਵੱਡੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਮਿਹਨਤ ਕਰ ਕੇ ਖਜ਼ਾਨੇ ਲੱਭਦੇ ਹਨ—ਮਾਨੋ, ਰਤਨ, ਤੇ ਸੋਨਾ। ਜਿਹੜਾ ਕੁਝ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੀਮਤੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਧਨ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਸਾਧਨ, ਜਾਂ ਮਨ ਦੀ ਇੱਛਾ, ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਦੇ ਲਈ ਜਿਵੇਂ ਹੈ। ਲਕਸ਼ਮਣ, ਜੋ ਕੋਈ ਲਾਭ ਵਾਸਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਲੱਭਦਾ, ਉਸੇ ਨੂੰ 'ਧਨ' ਆਖਦੇ ਹਨ।" "ਇਸ ਹਰਣ ਦੀ ਕੀਮਤੀ ਸੋਨੇ ਦੀ ਖਾਲ ਉੱਤੇ, ਵੈਦੇਹੀ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਬੈਠੇਗੀ। ਨਾਂ ਕੇਲਾ, ਨਾਂ ਪ੍ਰਿਯਕਾ, ਨਾਂ ਪ੍ਰਵੇਣੀ, ਨਾਂ ਆਵਿਕੀ—ਕੋਈ ਵੀ ਇਸ ਦੀ ਖਾਲ ਵਰਗੀ ਨਰਮ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ। ਇਹ ਧਰਤੀ ਦਾ ਸੋਹਣਾ ਹਰਣ ਤੇ ਅਸਮਾਨ ਵਿਚ ਤਾਰਿਆਂ ਵਰਗਾ ਹਰਣ—ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਦਿਵ੍ਯ ਹਨ।" "ਜੇ, ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਆਖਦਾ, ਲਕਸ਼ਮਣ, ਇਹ ਕੋਈ ਰਾਕਸ਼ਸ ਦੀ ਮਾਇਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਹਰਣ ਮਾਰਨਾ ਹੀ ਪਵੇਗਾ। ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਕ੍ਰੂਰ ਮਾਰੀਚਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਅਧਰਮੀ ਹੈ, ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਘੁੰਮਦੇ ਮਹਾਂਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਕਈ ਰਾਜੇ, ਜੋ ਤੀਰ-ਕਮਾਨ ਚਲਾਉਣ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸਨ, ਇਸ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਚਲੇ ਤੇ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਹਰਣ ਮਾਰਨਾ ਹੀ ਪਵੇਗਾ।" "ਇਥੇ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਤਾਪੀ ਨੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਧੋਖਾ ਦੇ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰੋਂ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਮਾਂ ਦੇ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਬਚਾ ਹੋਵੇ। ਇਕ ਵਾਰੀ, ਲਾਲਚ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਅਗਸਤਿਆ ਰਿਸ਼ੀ ਕੋਲ ਗਿਆ, ਜੋ ਤੇਜ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸਨ, ਤੇ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਬਣ ਗਿਆ। ਹੇ ਵਾਤਾਪੀ, ਤੇਰੇ ਵਲੋਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਅਣਦੇਖਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਤੇ ਤੇਰੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉਤੇ ਜ਼ੁਲਮ ਹੋਇਆ; ਇਸ ਕਰਕੇ ਤੂੰ ਜੀਵਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਵੀ ਬੁੱਢਾ ਹੋ ਗਿਆ।" "ਹੇ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਜੋ ਕੋਈ ਮੇਰੇ ਵਰਗਾ ਧਰਮ ਅਤੇ ਸਯਮ ਵਿਚ ਅਡਿੱਗ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਤੱਛ ਕਰੇ, ਉਹ ਅਸਲ ਰਾਕਸ਼ਸ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਵਾਤਾਪੀ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣਾ ਅੰਤ ਪਾਵੇਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਅਗਸਤਿਆ ਨੇ ਵਾਤਾਪੀ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕੀਤਾ। ਤੂੰ ਜਾ ਨਾ, ਇੱਥੇ ਹੀ ਰਹਿ, ਹਥਿਆਰ ਲੈ ਕੇ, ਮੈਥਿਲੀ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰ।" "ਸਾਡਾ ਕਰਤਵ ਹੈ ਕਿ ਇੱਥੇ ਵੈਦੇਹੀ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰੀਏ; ਮੈਂ ਜਾਂ ਤਾਂ ਇਸ ਜੀਵ ਨੂੰ ਮਾਰਾਂਗਾ ਜਾਂ ਫੜ ਲਵਾਂਗਾ। ਜਦ ਤੱਕ ਮੈਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਇਹ ਹਰਣ ਲੈ ਆਂ, ਤੂੰ ਵੈਦੇਹੀ ਦੀ ਇਸ ਦੀ ਖਾਲ ਲਈ ਲਾਲਸਾ ਨੂੰ ਵੇਖ। ਇਹ ਹਰਣ ਅੱਜ ਨਹੀਂ ਬਚੇਗਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਦੀ ਖਾਲ ਹੀ ਇਸ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਖੂਬੀ ਹੈ। ਤੂੰ ਇਥੇ ਹੀ ਸਿਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਸੁਚੇਤ ਰਹਿ। ਜਦ ਮੈਂ ਇਕ ਹੀ ਤੀਰ ਨਾਲ ਇਸ ਚਿੱਟੇ ਹਰਣ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿਆਂ, ਮੈਂ ਇਸ ਦੀ ਖਾਲ ਲੈ ਕੇ ਜਲਦੀ ਵਾਪਸ ਆ ਜਾਵਾਂਗਾ। ਜਟਾਯੂ ਪੰਛੀ ਜੇ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਉੱਡ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਤੂੰ ਹਰ ਪਲ ਚੌਕਸ ਰਹਿ ਕੇ ਮੈਥਿਲੀ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰੀਂ ਅਤੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹੀਂ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਾਮ ਚੰਦ੍ਰ ਜੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਰਘੁਕੁਲ ਦੀ ਸ਼ਾਨ, ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਨਾਲ ਚਮਕਦੇ ਹੋਏ, ਜੰਬੂਨਦ ਦੇ ਸੋਨੇ ਦੀ ਤਲਵਾਰ ਕਮਰ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਦੇ ਹਨ। ਤਿੰਨ-ਵਕਰੀ ਧਨੁਸ਼, ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸ਼ੋਭਾ ਸੀ, ਚੁੱਕ ਕੇ, ਦੋ ਤੂਣੀ ਲਾ ਕੇ, ਰਾਮ ਚੰਦ੍ਰ ਜੀ ਜੋਸ਼ ਨਾਲ ਚਲ ਪਏ। ਜਦ ਉਹ ਜੰਗਲ ਦੇ ਰਾਜਾ (ਹਰਣ) ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵੱਲ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਹਰਣ ਡਰ ਕਰ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਤੇ ਫਿਰ ਵਾਪਸ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦਾ। ਤਲਵਾਰ ਬੰਨ੍ਹੀ ਹੋਈ, ਧਨੁਸ਼ ਹੱਥ ਵਿਚ, ਉਹ ਹਰਣ ਦੇ ਸੋਹਣੇ ਰੂਪ ਨੂੰ ਤੱਕਦੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦੌੜ ਪੈਂਦੇ ਹਨ। ਹਰਣ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਤੇ ਵੇਖਦੇ, ਰਾਮ ਚੰਦ੍ਰ ਜੀ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵਿਚ ਧਨੁਸ਼ ਫੜ ਕੇ, ਵੱਡੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਦੌੜਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਹਰਣ ਕਦੇ ਕੁਦਕ-ਮਾਰਦਾ, ਕਦੇ ਆਕਾਸ਼ ਵੱਲ ਉੱਡਦਾ ਜਾਪਦਾ, ਕਦੇ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦਾ, ਕਦੇ ਜੰਗਲ ਦੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਲੁਕ ਜਾਂਦਾ। ਰਾਮ ਚੰਦ੍ਰ ਜੀ ਇਸ ਦੀ ਹਰ ਚਾਲ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਇਹ ਹਰਣ ਕਦੇ ਆਮ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ, ਕਦੇ-ਕਦੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਲ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ।