ਰਾਮਾ ਨੇ ਲੰਕਾ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਇੱਕ ਪੁਲ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਲਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਰਾਵਣ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਕਰਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਯੁੱਧ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਰਾਮਾ ਨੇ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਮੁੜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਉਸ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗਹਿਰਾ ਸ਼ਰਮ ਸੀ। ਇਸ ਸ਼ਰਮ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਉਸ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਸੀਤਾ ਨਾਲ ਕਠੋਰ ਬੋਲਿਆ। ਸੀਤਾ, ਜੋ ਇਸ ਬੋਲਣ ਨੂੰ ਸਹਿਣ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੀ, ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਗਈ, ਸੱਚਾਈ ਦੇ ਨਾਲ। ਅੱਗ ਦੇ ਸਾਕਸ਼ੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਸੀਤਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਸਾਬਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੋ ਗਏ। ਦੇਵਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਮਹਾਂਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਮਹਾਨ ਰਘੁਵੰਸ਼ੀ ਰਾਮਾ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਕੀਤਾ। ਰਾਮਾ ਨੇ ਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨੂੰ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਕੇ ਦੁੱਖ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਖੁਸ਼ ਹੋਇਆ। ਦੇਵਤਾਵਾਂ ਤੋਂ ਇਕ ਬੂਟ ਮਿਲਣ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਬੰਦਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਜੀਵਿਤ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਪੁਸ਼ਪਕ ਰਥ ਵਿੱਚ ਅਯੋਧਿਆ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ। ਭਰਦਵਾਜ਼ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਪਹੁੰਚਣ 'ਤੇ, ਰਾਮਾ ਨੇ ਸੱਚਾਈ ਵਿੱਚ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹਤਾ ਦਿਖਾਈ ਅਤੇ ਹਨੂਮਾਨ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਭੇਜਿਆ। ਫਿਰ, ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਪੁਸ਼ਪਕ ਰਥ ਵਿੱਚ ਨੰਦਿਗ੍ਰਾਮ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਨੰਦਿਗ੍ਰਾਮ ਵਿੱਚ, ਰਾਮਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮੱਢੇ ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਮੁੜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਰਾਜ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲਿਆ। ਲੋਕ ਖੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਆਨੰਦ ਵਿੱਚ ਰਹੇ, ਸੁਖੀ, ਧਨਵਾਨ, ਧਰਮ ਦੇ ਰਸਤੇ 'ਤੇ, ਬਿਮਾਰੀ ਅਤੇ ਭੁੱਖ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਸਨ। ਕੋਈ ਵੀ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਮੌਤ ਦੇਖਣ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਆਯਾ, ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਸਦਾ ਸਮਰਪਿਤ ਰਹਿਣਾ ਸੀ। ਅੱਗ ਤੋਂ ਕੋਈ ਡਰ ਨਹੀਂ, ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਜੀਵ ਨਹੀਂ ਡੁੱਬੇਗਾ, ਹਵਾ ਤੋਂ ਡਰ ਨਹੀਂ, ਅਤੇ ਬੁਖਾਰ ਤੋਂ ਵੀ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਡਰੇਗਾ। ਭੁੱਖ ਜਾਂ ਚੋਰੀ ਦਾ ਕੋਈ ਡਰ ਨਹੀਂ, ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਅਤੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਧਨ ਅਤੇ ਅਨਾਜ ਦੀ ਭਰਪੂਰਤਾ ਹੋਵੇਗੀ। ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਖੁਸ਼ ਰਹਿਣਗੇ, ਜਿਵੇਂ ਸੱਚਾਈ ਦੇ ਯੁਗ ਵਿੱਚ; ਸੈਂਕੜੇ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯੱਗ ਕਰਨ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰਾ ਸੋਨਾ ਦੇਣ ਨਾਲ। ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਸਮੁੱਚੇ ਧਨ ਦੇਣਗੇ, ਅਤੇ ਰਾਘਵ ਸੌ ਗੁਣਾ ਵੱਡੇ ਰਾਜ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰੇਗਾ, ਅਤੇ ਚਾਰ ਵਰਗਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਏਗਾ। ਰਾਮਾ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਅਤੇ ਦੱਸ ਸੌ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਰਾਜ ਕਰੇਗਾ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲ ਚਲਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ, ਪਾਪ ਨਾਸਕ, ਅਤੇ ਪੁਣ੍ਯਮਈ ਕਹਾਣੀ, ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਦੁਆਰਾ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ—ਜੋ ਕੋਈ ਵੀ ਰਾਮ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਪੜ੍ਹੇਗਾ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਜੀਵਨ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਰਾਮਾਯਣ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮਰਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ, ਪੋਤਿਆਂ ਅਤੇ ਸਾਥੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਆਦਰਿਤ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵਾਕਪ੍ਰਤਿਭਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੇਗਾ; ਇੱਕ ਕਸ਼ਤਰੀ ਧਰਤੀ ਦੇ ਉੱਤੇ ਰਾਜ ਕਰੇਗਾ; ਇੱਕ ਵਪਾਰੀ ਵਪਾਰ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੇਗਾ; ਅਤੇ ਇੱਕ ਸ਼ੂਦਰ ਵੀ ਮਹਾਨਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੇਗਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਨ ਵਾਅਲਮੀਕੀ ਰਾਮਾਯਣ ਦਾ ਦੂਜਾ ਅਧਿਆਇ, ਬਾਲਕਾਂਡ, ਸੁਣਨ ਲਈ ਹੈ। ਨਾਰਦ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣਨ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਧਰਮਿਕ ਅਤੇ ਬੋਲਣ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁਣ, ਆਪਣੇ ਸ਼ਿਸ਼ਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਦਾ ਆਦਰ ਕੀਤਾ। ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇਵਤਾਵਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ, ਉਹ ਤਮਸਾ ਦੇ ਤੱਟ ਤੇ ਪਹੁੰਚੇ, ਜੋ ਜਹਨਵੀ ਤੋਂ ਦੂਰ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਤਮਸਾ ਦੇ ਤੱਟ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਉਹ ਫੋਰਡ ਮਿੱਟੀ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੈ, ਸੁਹਾਵਣਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਚੰਗੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਨ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਿਸ਼ੇ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਬਹੁਤ ਹੀ ਪਿਆਰੇ, ਪਾਣੀ ਦਾ ਘੜਾ ਰੱਖ ਦਿਓ, ਅਤੇ ਮੇਰਾ ਛਾਲਾ ਦੇ ਦਿਓ; ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਇਸ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਤਮਸਾ ਦੇ ਫੋਰਡ 'ਤੇ ਨ੍ਹਾਉਂਗਾ।" ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਵਾਅਲਮੀਕੀ ਦੁਆਰਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੋਲਿਆ ਗਿਆ, ਭਰਦਵਾਜ਼ ਨੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਿਤ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਛਾਲਾ ਦਿੱਤਾ। ਛਾਲਾ ਲੈ ਕੇ, ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੰਯਮਿਤ ਕਰਕੇ ਚਾਰੋਂ ਪਾਸੇ ਦੇ ਵੱਡੇ ਜੰਗਲ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਨੇੜੇ ਹੀ ਇੱਕ ਜੋੜੇ ਦੇ ਕ੍ਰੌਂਚ ਪੰਛੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਇਕੱਠੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਕਾਲੀਆਂ ਮਿੱਠੀਆਂ ਸਨ। ਪਰ ਫਿਰ, ਉਸ ਜੋੜੇ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਨੇ ਮਰਦ ਨੂੰ ਬੁਰੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਇਹ ਦ੍ਰਿਸ਼੍ਯ ਦੇਖਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਜੋੜੀ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਉਸ ਦਾ ਸ਼ਰੀਰ ਖੂਨ ਨਾਲ ਰੰਗਿਆ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਉਹ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਮਹਿਲਾ ਨੇ ਡੂੰਘੀ ਦੁੱਖ ਭਰੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਰੋਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਤੋਂ ਅਲੱਗ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲਿਆ ਹੋਇਆ ਪੰਛੀ, ਜਿਸਦਾ ਸਿਰ ਤਮਬਾਕੂ ਰੰਗ ਦਾ ਸੀ, ਮੋਹਕ ਅਤੇ ਰੂਪਵਾਨ ਸੀ, ਉਹ ਦੁੱਖ ਮਨਾ ਰਹੀ ਸੀ। ਇਸ ਪੰਛੀ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ, ਜੋ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਦੁਆਰਾ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਧਰਮਿਕ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਦਇਆ ਉੱਭਰ ਆਈ। ਫਿਰ, ਦਇਆ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਸੋਚਿਆ, "ਇਹ ਅਨਿਧਾਨਿਕ ਹੈ," ਅਤੇ ਕ੍ਰੌਂਚ ਦੇ ਰੋਣ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਬੋਲਿਆ: "ਸ਼ਿਕਾਰੀ, ਤੈਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਸਦੀਵੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲੇਗੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ ਇੱਕ ਕ੍ਰੌਂਚ ਦੇ ਜੋੜੇ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਕਿ ਲੋਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸੀ।" ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਇਹ ਬੋਲਿਆ, ਉਸ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੋਚ ਉੱਭਰੀ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਦੇਖ ਰਿਹਾ ਸੀ: "ਇਹ ਕੀ ਬੋਲਣ ਹੈ ਜੋ ਮੈਂ ਬੋਲਿਆ, ਪੰਛੀ ਦੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਕੇ?" ਸੋਚਦੇ ਹੋਏ, ਸਮਝਦਾਰ ਅਤੇ ਸੋਚਵਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸੰਯਮਿਤ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਿਸ਼ੇ ਨੂੰ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਬੋਲੇ: "ਮੀਟਰ ਵਿੱਚ ਬੰਨ੍ਹੇ, ਅੱਖਰਾਂ ਨੂੰ ਵਿਵਸਥਿਤ ਕਰਕੇ, ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ—ਇਹ ਛੰਦ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ, ਐਸਾ ਹੀ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਨਹੀਂ।" ਜਦੋਂ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਇਹ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਸ਼ਬਦ ਬੋਲਿਆ, ਉਸ ਦੇ ਸ਼ਿਸ਼ੇ ਨੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਖੁਸ਼ ਹੋਏ। ਫਿਰ, ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਰਿਵਾਜਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਆਪਣੇ ਸ਼ੋਚਨ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਉਸ ਘਟਨਾ 'ਤੇ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਵਾਪਸ ਆਇਆ।