ਮਾਰੀਚ ਨੇ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, "ਰਾਜਾ ਜਦੋਂ ਵਾਸਨਾ ਦੇ ਵਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਗਲਤ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਚੱਲ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਚੰਗੇ ਮੰਤਰੀ ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਰੋਕਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਤਾਂ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਰੋਕ ਰਿਹਾ। ਹੇ ਰਾਵਣ! ਮੰਤਰੀ ਆਪਣੇ ਰਾਜੇ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਹੀ ਧਰਮ, ਧਨ, ਕਾਮ ਅਤੇ ਯਸ਼ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਰਾਜੇ ਦੀ ਬਜਾਏ ਉਲਟ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਭ ਵਿਅਰਥ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਰਾਜੇ ਦੀਆਂ ਖਾਮੀਆਂ ਕਰਕੇ ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਭੋਗਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਧਰਮ ਅਤੇ ਯਸ਼ ਦਾ ਮੂਲ ਰਾਜਾ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਹਰ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।" ਮਾਰੀਚ ਨੇ ਫਿਰ ਸਮਝਾਇਆ, "ਕੋਈ ਵੀ ਰਾਜਾ ਜੇਕਰ ਕਠੋਰ, ਵੈਰੀ ਜਾਂ ਬੇਅਦਬ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਰਾਜ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਜਿਹੜੇ ਮੰਤਰੀ ਐਸੇ ਰਾਜੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਕਠੋਰ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮੁਸੀਬਤ ਆਉਣ 'ਤੇ ਜਲਦੀ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ—ਜਿਵੇਂ ਮੰਦ ਗਤੀ ਵਾਲੇ ਰਥ ਵਾਂਗ। ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਚੰਗੇ ਲੋਕ, ਜੋ ਸਹੀ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਚੱਲਦੇ ਸਨ, ਉਹ ਵੀ ਦੂਜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਖਾਮੀਆਂ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਧਨ-ਪਦਾਰਥ ਸਮੇਤ ਨਾਸ ਹੋ ਗਏ। ਜੇਕਰ ਰਾਜਾ ਵੈਰੀ ਤੇ ਕਠੋਰ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਸਦੇ ਪਰਜਾ ਵੀ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਫਲਦੀ-ਫੁੱਲਦੀ—ਜਿਵੇਂ ਗਿੱਦੜ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੇਠ ਭੇੜਾਂ ਨਹੀਂ ਵਧਦੀਆਂ।" ਮਾਰੀਚ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ, "ਹੇ ਰਾਵਣ! ਜਿਹੜੇ ਰਾਖਸਸਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਕਠੋਰ, ਮੂਰਖ ਤੇ ਆਪਣੇ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਨਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਰਾਖਸਸ ਜਰੂਰ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਣਗੇ। ਇਹ ਭਿਆਨਕ ਘਟਨਾ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਹੋਈ, ਹੁਣ ਤੇਰਾ ਅਤੇ ਤੇਰੀ ਫੌਜ ਦਾ ਨਾਸ ਹੋਣਾ ਹੈ। ਜਦ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇਵੇਂਗਾ, ਫਿਰ ਰਾਮ ਤੈਨੂੰ ਵੀ ਜਲਦੀ ਹੀ ਮਾਰ ਦੇਵੇਗਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੇਰਾ ਮਕਸਦ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ, ਮੈਂ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਮਰਾਂਗਾ। ਰਾਮ ਦੇ ਸਿਰਫ਼ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਹੀ ਮੈਂ ਮਾਰੇਆ ਗਿਆ ਸਮਝ, ਤੇ ਤੂੰ ਵੀ, ਸੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਸਾਕਿਆਂ ਨੂੰ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਨਾਸ ਹੋਇਆ ਜਾਣ। ਜੇ ਤੂੰ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਆਸ਼ਰਮ ਤੋਂ ਲੈ ਚੱਲੇਂ, ਤਾਂ ਨਾ ਤੂੰ ਬਚੇਂਗਾ, ਨਾ ਮੈਂ, ਨਾ ਲੰਕਾ, ਨਾ ਰਾਖਸਸ।" ਉਸਨੇ ਦੁੱਖੀ ਹੋ ਕੇ ਆਖਿਆ, "ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਭਲਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਰੋਕ ਰਿਹਾ ਹਾਂ, ਪਰ ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਮੰਨ ਰਿਹਾ। ਜਿਹੜਿਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਲਿਖੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਦੋਸਤਾਂ ਦੀ ਸਲਾਹ ਨਹੀਂ ਸੁਣਦੇ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅਰੰਣ ਕਾਂਡ ਦੇ ਚੌਂਤਾਲੀਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਮਾਰੀਚ ਨੇ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਕਠੋਰ ਬੋਲ ਕਹਿ ਕੇ, ਡਰ ਅਤੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਕਿਹਾ, "ਆਓ ਚੱਲੀਏ।" ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, "ਮੈਨੂੰ ਫਿਰ ਉਸ ਰਾਮ ਨੇ ਦੇਖ ਲਿਆ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਹਥਿਆਰ ਚੁੱਕ ਰੱਖੇ ਹਨ, ਮੇਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਤਾਂ ਮੁੱਕ ਗਈ। ਜਿਹੜਾ ਵੀ ਰਾਮ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੁੜ ਕੇ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ। ਉਹ ਤੇਰੇ ਲਈ ਯਮਰਾਜ ਵਰਗਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਜਦ ਤੂੰ ਇੰਨਾ ਬੁਰਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈਂ? ਮੈਂ ਹੁਣ ਤੁਰਦਾ ਹਾਂ, ਤੇਰਾ ਭਲਾ ਹੋਵੇ।" ਰਾਵਣ, ਮਾਰੀਚ ਦੀਆਂ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ, ਉਸਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਇਆ ਤੇ ਆਖਿਆ, "ਹੁਣ ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਿਆ, ਹੁਣ ਤੂੰ ਅਸਲ ਮਾਰੀਚ ਹੈਂ, ਪਹਿਲਾਂ ਤੂੰ ਹੋਰ ਰਾਖਸਸ ਸੀ।" ਫਿਰ ਰਾਵਣ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਰਤਨ-ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਤੇ ਪੰਛੀ ਵਾਂਗ ਉੱਡਣ ਵਾਲਾ ਰਥ ਚੜ੍ਹ। ਇਹ ਰਥ ਡਰਾਉਣੇ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲੇ ਖੱਚਰਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਤੂੰ ਵੈਦੇਹੀ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰ, ਫਿਰ ਜਿੱਥੇ ਚਾਹੁੰ, ਚਲਾ ਜਾ; ਮੈਂ ਉਸ ਸੁੰਨੇ ਥਾਂ ਤੋਂ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਮਿਥਿਲਾ ਦੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਚੱਕ ਲੈ ਜਾਵਾਂਗਾ।" ਮਾਰੀਚ, ਜੋ ਤਾਟਕਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ, ਰਾਵਣ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਦੋਵੇਂ, ਮਾਰੀਚ ਤੇ ਰਾਵਣ, ਉਸ ਰਥ 'ਤੇ ਸਵਾਰ ਹੋਏ, ਜੋ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਉੱਡਣ ਵਾਲੇ ਮਹਿਲ ਵਾਂਗ ਸੀ। ਉਹ ਰਥ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਦੇ ਚੱਕਰ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਗਿਆ। ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸ਼ਹਿਰ, ਜੰਗਲ, ਪਹਾੜ, ਨਦੀਆਂ, ਦੇਸ਼ ਤੇ ਨਗਰ ਵੇਖੇ। ਆਖ਼ਰ ਉਹ ਦੰਡਕ ਅਰੰਣ ਤੇ ਰਾਘਵ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚੇ। ਉਥੇ ਰਾਵਣ, ਜੋ ਰਾਖਸਸਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਮਾਰੀਚ ਦੇ ਨਾਲ ਰਥ ਤੋਂ ਉਤਰਾ। ਰਾਵਣ ਨੇ ਮਾਰੀਚ ਦਾ ਹੱਥ ਫੜ ਕੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਰਾਮ ਦਾ ਆਸ਼ਰਮ ਹੈ, ਕੇਲੇ ਦੇ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ। ਦੋਸਤ, ਜਲਦੀ ਉਹ ਕਰ, ਜਿਸ ਲਈ ਅਸੀਂ ਇੱਥੇ ਆਏ ਹਾਂ।" ਰਾਵਣ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਾਰੀਚ ਨੇ ਰਾਖਸਸ ਰੂਪ ਛੱਡ ਕੇ ਇੱਕ ਅਦਭੁਤ, ਆਕਰਸ਼ਕ ਹਰਣ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲਿਆ। ਉਹ ਰਾਮ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਕੋਲ ਘੁੰਮਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਉਸਦੇ ਸਿੰਗ ਰਤਨਾਂ ਦੇ ਬਣੇ ਹੋਏ, ਚਿਹਰਾ ਚਿੱਟਾ ਤੇ ਕਾਲਾ, ਮੂੰਹ ਲਾਲ ਕਮਲ ਵਾਂਗ, ਕੰਨ ਨੀਲੇ ਕਮਲ ਵਰਗੇ, ਗਰਦਨ ਹੌਲੀ ਉਚੀ, ਪੇਟ ਨੀਲੇ ਨੀਲਮ ਵਰਗਾ, ਪਾਸਲੇ ਸ਼ਹਦ-ਫੁੱਲਾਂ ਵਰਗੇ, ਖੁਰ ਪਾਰਦ ਵਰਗੇ ਚਮਕਦੇ, ਲੰਬੀਆਂ ਸੋਹਣੀਆਂ ਲੱਤਾਂ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰਧਨੁਸ਼ ਵਰਗਾ ਰੌਸ਼ਨ ਪੂੰਛ ਸੀ। ਉਹ ਹਰਣ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਰੰਗਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਤੇ ਉਸਦੇ ਰੂਪ ਨੇ ਜੰਗਲ ਤੇ ਰਾਮ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਨੂੰ ਚਮਕਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਰਾਖਸਸ, ਹੁਣ ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਮਨਮੋਹਕ ਹਰਣ ਬਣ ਕੇ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖਣਿਜਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ਿੰਗਾਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਹਰੇ-ਭਰੇ ਮੈਦਾਨਾਂ 'ਚ ਨਿੱਘੀ ਚਾਲ ਨਾਲ ਵੈਦੇਹੀ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਉਹ ਚੰਦੀਲੇ ਧੱਬਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਸੁੰਦਰ ਹੋ ਗਿਆ, ਤੇ ਰੁੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਕੋਮਲ ਪੱਤੀਆਂ ਚੁੱਗਦਾ ਹੋਇਆ ਫਿਰਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਕਦੇ ਕੇਲੇ ਦੇ ਬਾਗ ਵੱਲ ਜਾਂਦਾ, ਕਦੇ ਕਾਰਣਿਕਾਰ ਦੇ ਰੁੱਖਾਂ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਟਹਿਲਦਾ, ਸੀਤਾ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰਦਾ। ਉਸਦੀ ਪਿੱਠ ਕਮਲ ਵਰਗੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਤੇ ਉਹ ਰਾਮ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਕੋਲ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਘੁੰਮ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਕਦੇ ਦੂਰ ਜਾਂਦਾ, ਤੇ ਫਿਰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਮੁੜ ਆਉਂਦਾ, ਇਹ ਸੋਹਣਾ ਹਰਣ ਆਸ਼ਰਮ ਕੋਲ ਹੀ ਘੁੰਮਦਾ ਰਿਹਾ।