ਮਾਰੀਚ ਨੇ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, “ਤੂੰ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਉੱਤੇ ਦੁੱਖ ਤੇ ਬਿਪਤਾ ਲਿਆਉਂਗਾ, ਜੋ ਖੇਡਾਂ, ਵਿਲਾਸ ਅਤੇ ਮੇਲਿਆਂ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹਨ, ਜੋ ਸਭਾ-ਜਮਾਵਟਾਂ ਤੇ ਉਤਸਵਾਂ ਦੇ ਗਵਾਹ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਤੂੰ ਲੰਕਾ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰੇਂਗਾ—ਜਿੱਥੇ ਮਹਲਾਂ ਅਤੇ ਕੋਠੀਆਂ ਦੀ ਭੀੜ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ, ਪਰ ਮੈਥਿਲੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਉਹ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਜਿਵੇਂ ਜਹਿਰੀਲੇ ਸੱਪਾਂ ਵਾਲੇ ਤਾਲਾਬ ਵਿਚ ਮੱਛੀਆਂ ਮਰ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਲੋਕ ਵੀ ਮੰਦ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਕਰਕੇ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਤੂੰ ਦੇਖੇਂਗਾ ਕਿ ਰਾਕਸ਼ਸ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੇਵਤਾਈ ਚੰਦਨ ਲਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਤੇ ਅਕਾਸ਼ੀ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਉਹ ਤੇਰੇ ਕਾਰਨ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗੇ ਹੋਣਗੇ। ਤੂੰ ਰਾਤ ਨੂੰ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖੇਂਗਾ—ਕਿਸੇ ਦੀ ਵਹੁਟੀ ਉਠਾ ਲਈ ਗਈ, ਕੁਝ ਆਪਣੀਆਂ ਵਹੁਟੀਆਂ ਨਾਲ ਹਰ ਪਾਸੇ ਭੱਜ ਰਹੇ ਹਨ, ਤੇ ਜੋ ਬਚ ਗਏ ਹਨ, ਉਹ ਬੇਸਹਾਰਾ ਤੇ ਆਸ ਰਹਿਤ ਹੋਏ ਪਏ ਹਨ। ਤੂੰ ਲੰਕਾ ਨੂੰ ਅਗਨਿ ਦੀਆਂ ਲਪਟਾਂ 'ਚ ਘਿਰੀ ਹੋਈ, ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਘੇਰੀ ਹੋਈ, ਉਸ ਦੇ ਮਹਲਾਂ ਸੜਦੇ ਹੋਏ ਦੇਖੇਂਗਾ। ਪਰਾਇਆ ਦੀ ਵਹੁਟੀ ਹੜਪਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪਾਪ ਹੈ; ਰਾਜਨ, ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਇਸਤ੍ਰੀਆਂ ਹਨ। ਆਪਣੀ ਵਹੁਟੀ ਨਾਲ ਹੀ ਪ੍ਰੀਤ ਰੱਖ, ਆਪਣੀ ਵੰਸ਼, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ, ਆਪਣੀ ਇੱਜ਼ਤ, ਧਨ-ਦੌਲਤ, ਰਾਜ ਅਤੇ ਪ੍ਰੀਤਮ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ। ਜੇ ਤੂੰ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ ਕਿ ਆਪਣੀਆਂ ਮਿੱਠੀਆਂ ਵਹੁਟੀਆਂ ਤੇ ਮਿੱਤਰਾਂ ਨਾਲ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਸੁਖੀ ਰਹੀਂ, ਤਾਂ ਰਾਮ ਨੂੰ ਨਾਰਾਜ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕੋਈ ਕੰਮ ਨਾ ਕਰੀਂ। ਜੇ ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਦੋਸਤਾਨਾ ਤੇ ਸੱਚੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਸੀਤਾ ਉੱਤੇ ਅਤਿਕ੍ਰਮਣ ਕਰੇਂਗਾ, ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਕੁਟੰਬ ਅਤੇ ਘਟੇ ਹੋਏ ਬਲ ਸਮੇਤ ਰਾਮ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰੇ ਜਾ ਕੇ ਯਮਲੋਕ ਨੂੰ ਜਾਵੇਂਗਾ। ਹੁਣ ਅਗਲਾ ਵਾਰਤਾ ਸੁਣ। ਉਸ ਵੇਲੇ, ਕਿਵੇਂ ਮੈਂ ਉਸ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਜੰਗ ਵਿਚ ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਛੁਟ ਗਿਆ, ਇਹ ਵੀ ਸੁਣ। ਮੈਂ, ਥੱਕਿਆ ਨਾ ਹੋਇਆ, ਦੋ ਹੋਰ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਵਲੋਂ ਘੇਰਿਆ ਗਿਆ, ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਹਿਰਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੰਡਕ ਅਰਣਯ ਵਿਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ। ਮੈਂ ਅੱਗ ਵਰਗੀ ਜੀਭ, ਵੱਡੇ ਦੰਦ, ਤੇਜ਼ ਸਿੰਗ ਅਤੇ ਭਾਰੀ ਬਲ ਨਾਲ, ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰ ਵਾਂਗ ਦੰਡਕ ਅਰਣਯ ਵਿੱਚ ਮਾਸ ਖਾਂਦਾ ਫਿਰਦਾ ਸੀ। ਯਜਨਾ ਸਥਲਾਂ, ਤੀਰਥਾਂ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਦਰੱਖਤਾਂ ਉੱਤੇ, ਹੇ ਰਾਵਣ, ਮੈਂ ਬੜੀ ਉੱਤਪਾਤੀ ਕਰ ਕੇ ਤਪਸਵੀਆਂ ਨੂੰ ਤੰਗ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ। ਮੈਂ ਸਾਧੂਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਲਹੂ ਪੀਤਾ ਤੇ ਮਾਸ ਖਾ ਗਿਆ। ਐਨਾ ਕਠੋਰ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਮਾਸ ਖਾਂਦਾ, ਜੰਗਲ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਡਰਾਉਂਦਾ, ਲਹੂ ਦੀ ਮਸਤਿ ਵਿੱਚ ਦੰਡਕ ਅਰਣਯ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਾ ਰਿਹਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਧਰਮ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੋ ਕੇ, ਮੈਂ ਰਾਮ, ਜੋ ਧਰਮ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਤਪਸਵੀ ਸੀ, ਉਸ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ। ਮੈਂ ਵੈਦੇਹੀ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੀ, ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਰਥੀ, ਮਿਤ ਭੋਜਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤੇ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਵੇਖਿਆ। ਪਰ ਮੈਂ, ਰਾਮ ਨੂੰ, ਜੋ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਤੇ ਮਹਾਨ ਬਲ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਕੇਵਲ ਇਕ ਤਪਸਵੀ ਸਮਝ ਕੇ, ਪੁਰਾਣੀ ਵੈਰਤਾ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਵਲ ਵਧ ਗਿਆ। ਮੈਂ, ਤੇਜ਼ ਸਿੰਗਾਂ ਵਾਲੇ ਹਿਰਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਪੁਰਾਣੀ ਚੋਟ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਭਾਰੀ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਹਮਲਾ ਕਰਿਆ। ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣਾ ਵੱਡਾ ਧਨੁਸ਼ ਤਾਣ ਕੇ, ਦੁਸ਼ਮਣ ਨਾਸਕ ਤਿੰਨ ਤੇਜ਼ ਤੀਰ ਛੱਡੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਚਾਲ ਗਰੁੜ ਜਾਂ ਹਵਾ ਵਰਗੀ ਸੀ। ਉਹ ਤੀਰ, ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ, ਡਰਾਉਣੇ ਤੇ ਲਹੂ ਪੀਣ ਵਾਲੇ, ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਜੋੜ ਮੁੜ ਕੇ ਅੱਗੇ ਵਧੇ। ਰਾਮ ਦਾ ਬਲ ਜਾਣ ਕੇ, ਮੈਂ, ਜੋ ਕਪਟੀ ਸੀ ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਖਤਰਾ ਵੇਖ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ, ਬਚ ਨਿਕਲ ਗਿਆ; ਪਰ ਜਦ ਛੁਟ ਗਿਆ, ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਰਾਕਸ਼ਸ ਮਾਰੇ ਗਏ। ਰਾਮ ਦੇ ਤੀਰ ਨਾਲ ਛੁਟ ਕੇ, ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਬਚਾ ਕੇ, ਮੈਂ ਇੱਥੇ-ਉੱਥੇ ਭਟਕਦਾ ਰਿਹਾ, ਹੁਣ ਇੱਕ ਤਪਸਵੀ ਵਾਂਗ ਜਿੰਦਗੀ ਗੁਜ਼ਾਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਹਰ ਦਰੱਖਤ ਉੱਤੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਦੇਖਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਛਾਲ ਤੇ ਕਾਲਾ ਹਿਰਨ ਚਮੜਾ ਪਹਿਨਿਆ, ਧਨੁਸ਼ ਫੜਿਆ, ਮੌਤ ਵਾਂਗ ਫਾਂਸੀ ਲੈ ਕੇ ਖੜਾ ਹੈ। ਹੇ ਰਾਵਣ, ਮੈਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਰਾਮ ਵੀ ਡਰ ਕੇ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ; ਇਹ ਸਾਰਾ ਜੰਗਲ ਮੈਨੂੰ ਰਾਮ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਇਕੱਲਾ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਕੇਵਲ ਰਾਮ ਨੂੰ ਹੀ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ; ਸੁਪਨੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਰਾਮ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਮੈਂ ਭਟਕ ਰਿਹਾ ਹਾਂ, ਸੁੱਧ-ਬੁੱਧ ਖੋ ਬੈਠਾ ਹਾਂ। 'ਰ' ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਨਾਮ, ਰਤਨ, ਤੇ ਰਥ, ਹੇ ਰਾਵਣ, ਇਹ ਸਭ ਮੈਨੂੰ ਡਰਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਰਾਮ ਤੋਂ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹਾਂ। ਮੈਨੂੰ ਉਸ ਦਾ ਬਲ ਪਤਾ ਹੈ; ਉਸ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਕਰਨਾ ਤੇਰੇ ਲਈ ਉਚਿਤ ਨਹੀਂ। ਰਘੁਕੁਲ ਨੰਦਨ ਤਾਂ ਬਲੀ ਜਾਂ ਨਾਮੁਚੀ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਚਾਹੇਂ ਤਾਂ ਰਾਮ ਨਾਲ ਜੰਗ ਕਰ ਲੈ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਧੀਰਜ ਧਾਰ; ਜੇ ਤੂੰ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ ਕਿ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰਹਾਂ ਤਾਂ ਰਾਮ ਦੀ ਗੱਲ ਨਾ ਕਰ। ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਨੇਕ ਲੋਕ, ਜੋ ਧਰਮ ਨੂੰ ਮੰਨਦੇ ਸਨ, ਦੂਜਿਆਂ ਦੇ ਅਪਰਾਧ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਧਨ-ਪਦਾਰਥ ਸਮੇਤ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੇ ਅਪਰਾਧ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਵੀ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲੇ; ਤੂੰ ਜੋ ਚੰਗਾ ਸਮਝੇਂ, ਕਰ ਲੈ, ਪਰ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਜਾਣਾ। ਰਾਮ ਮਹਾਨ ਤੇਜ, ਬਲ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਉਹ ਰਾਕਸ਼ਸ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਨਾਸਕ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਖਰ ਨੇ ਸ਼ੂर्पਣਖਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਜਨਸਥਾਨ ਜਾ ਕੇ ਅਤਿ ਉਤਪਾਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਰਾਮ, ਜਿਸ ਦੇ ਕਰਮ ਬੜੇ ਆਸਾਨ ਹਨ, ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਤਾਂ ਦੱਸ, ਰਾਮ ਵਿੱਚ ਕੀ ਕਸੂਰ ਹੈ? ਜੇ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ, ਜੋ ਤੇਰੇ ਤੇ ਤੇਰੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਕਹੇ ਹਨ, ਨਹੀਂ ਮੰਨਦਾ, ਤਾਂ ਤੂੰ ਤੇਰੇ ਸਾਕ-ਸੰਬੰਧੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਅੱਜ ਹੀ ਰਾਮ ਦੇ ਸਿੱਧੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਜਾਵੇਂਗਾ। ਜਦ ਮਾਰੀਚ ਨੇ ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਸਲਾਹਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ, ਤਾਂ ਅਗਲਾ ਚੌਂਤੀਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਰਾਵਣ ਨੇ, ਮਾਰੀਚ ਦੇ ਇਹ ਉਚਿਤ ਤੇ ਲਾਭਕਾਰੀ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਵੀ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਮੌਤ ਚਾਹੁੰਦਾ ਮਨੁੱਖ ਦਵਾਈ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੇ, ਕਿਸਮਤ ਦੇ ਵਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਮਾਰੀਚ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਨੇ ਸੱਚੀ ਤੇ ਚੰਗੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਸੀ, ਕਠੋਰ ਤੇ ਅਣਉਚਿਤ ਬਚਨ ਆਖੇ। ਰਾਵਣ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਮਾਰੀਚ, ਇਹ ਜੋ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਕਿਹਾ, ਇਹ ਨਿਮਨ ਕੁਲ ਵਾਲੇ ਵਲੋਂ ਆਇਆ ਬੇਅਰਥ ਬਚਨ ਹੈ; ਇਹ ਬਿਲਕੁਲ ਫ਼ਜ਼ੂਲ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਬੰਜਰ ਧਰਤੀ 'ਚ ਬੀਜ ਪਾਉਣਾ।