ਜੰਗਲ ਦੇ ਗਹਿਰੀਆਂ ਛਾਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਰਾਵਣ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਥੇ ਮਾਰੀਚ, ਜੋ ਰਾਮ ਦੇ ਬਲ ਅਤੇ ਮਹਾਨਤਾ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦਾ ਸੀ, ਡਰ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਰਾਵਣ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਜੁੜੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਖੜਾ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਸੱਚੇ, ਲਾਭਕਾਰੀ ਅਤੇ ਸੁਝਾਵ ਭਰੇ ਬਚਨ ਆਖੇ, ਜੋ ਰਾਵਣ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਲਈ ਭਲਾਈ ਵਾਲੇ ਸਨ। ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਸੁਣੋ ਮਹਾਨ ਵਾਲ਼ਮੀਕੀ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਅਰਣਯਕਾਂਡ ਦਾ ਸੱਤੀਹਵਾਂ ਅਧਿਆਇ। ਜਦੋਂ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੇ ਬਚਨ ਮਾਰੀਚ ਨੇ ਸੁਣੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਨਿਪੁੰਨਤਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਨਾਲ, ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦੇਣ ਲੱਗਾ। ਮਾਰੀਚ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਰਾਜਨ, ਜੋ ਲੋਕ ਸਦਾ ਮਿੱਠੇ ਬਚਨ ਆਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਤਾਂ ਹਰ ਥਾਂ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਜੋ ਤਿਖੇ ਪਰ ਸਹੀ ਬਚਨ ਆਖਣ ਅਤੇ ਸੁਣਨ ਦਾ ਹੌਸਲਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵਿਰਲੇ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਤੁਸੀਂ ਰਾਮ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਣਮਾਪੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਉੱਚੇ ਆਚਰਨ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ। ਉਹ ਅਣਗੱਲੇ, ਚੰਚਲ, ਤੇ ਇੰਦ੍ਰ ਅਤੇ ਵਰੁਣ ਵਾਂਗ ਬਰਾਬਰ ਹਨ।" "ਮੇਰੀ ਕਾਮਨਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਰੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਸੁਖੀ ਰਹਿਣ। ਰਾਮ, ਜੇ ਕਦੇ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋਇਆ, ਤਾਂ ਸੰਸਾਰ ਅਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਨਾ ਕਰ ਦੇਵੇ। ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ ਸੀਤਾ ਤੇਰਾ ਅੰਤ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਨਾ ਆਈ ਹੋਵੇ, ਨਾ ਹੀ ਉਸ ਕਰਕੇ ਕੋਈ ਵੱਡੀ ਵਿਪਤਾ ਆ ਜਾਵੇ। ਲੰਕਾ ਨਗਰੀ ਤੇ ਸਾਰੇ ਰਾਕਸ਼ਸ, ਤੇਰੇ ਅਣਿਯੰਤਰਿਤ ਵਾਸਨਾਵਾਂ ਕਰਕੇ, ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਨਾਸ਼ ਨਾ ਹੋ ਜਾਣ।" "ਜੋ ਰਾਜਾ ਵਾਸਨਾ ਦੇ ਵਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਮੰਦਚਰਿਤ੍ਰ ਹੋਵੇ, ਮੰਦੇ ਸਲਾਹਕਾਰਾਂ ਦੀ ਸੁਣੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ, ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਰਾਜ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਰਾਮ ਨੂੰ ਨ ਤਾਂ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਤਿਆਗਿਆ, ਨ ਉਹ ਕਦੇ ਮਰਯਾਦਾ ਲੰਘਿਆ, ਨ ਲਾਲਚੀ ਹੈ, ਨ ਮੰਦਚਰਿਤ੍ਰ, ਨ ਕਸ਼ਤਰੀ ਵੰਸ਼ ਤੇ ਕਲੰਕ ਹੈ।" "ਕੌਸਲਿਆ ਦੇ ਲਾਲ ਰਾਮ ਧਰਮ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹਨ, ਉਹ ਕਿਸੇ ਜੀਵ ਨਾਲ ਰੁੱਖਾ ਵਿਹਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸੱਚੇ ਪਿਤਾ ਦਸ਼ਰਥ ਨੂੰ ਕੈਕਈ ਵਲੋਂ ਠੱਗਿਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਧਰਮਾਤਮਾ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਮੈਂ ਇਹ ਕਰਾਂਗਾ,' ਤੇ ਫਿਰ ਜੰਗਲ ਵਲ ਚਲੇ ਗਏ।" "ਕੈਕਈ ਦੀ ਇੱਛਾ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਦਸ਼ਰਥ ਦੀ ਖਾਤਰ, ਰਾਮ ਨੇ ਰਾਜ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਸੁਖ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ, ਤੇ ਦੰਡਕ ਜੰਗਲ ਚਲੇ ਗਏ। ਰਾਮ ਨ ਤਾਂ ਰੁੱਖਾ ਹੈ, ਨ ਮੂਰਖ, ਨ ਅਣਿਯੰਤਰਿਤ। ਤੁਸੀਂ ਉਸ ਬਾਰੇ ਅਣਸੁਣਿਆ ਜਾਂ ਝੂਠ ਨਾ ਬੋਲੋ। ਰਾਮ ਆਪ ਧਰਮ ਹੀ ਹਨ, ਉੱਚਕੁਲ, ਸੱਚ ਤੇ ਸ਼ੌਰਤ ਵਿੱਚ ਅਡੋਲ; ਉਹ ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇੰਦ੍ਰ।" "ਤੁਸੀਂ ਕਿਵੇਂ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਕਿ ਵੈਦੇਹੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਹੀ ਜੋਤ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਹੋਈ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਥਿਆ ਲਵੋ ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਸੂਰਜ ਦੀ ਕਿਰਣ ਨੂੰ ਪਕੜੇ? ਤੁਸੀਂ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਰਾਮ-ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਨਾ ਪਵੋ, ਜਿਸਦੇ ਤੀਰ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਹਨ, ਜਿਸਦੇ ਉੱਤੇ ਕੋਈ ਪਹੁੰਚ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ।" "ਉਸ ਰਾਮ ਦੇ ਧਨੁਸ਼ ਤਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਚਿਹਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ, ਤੀਰ ਅੱਗ ਵਾਂਗ, ਅਟੱਲ, ਧਨੁਸ਼-ਬਾਣ ਨਾਲ ਲੈਸ, ਭਯੰਕਰ ਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਨਾਸ਼ਕ। ਜਿਸਨੇ ਰਾਜ, ਸੁਖ, ਤੇ ਆਪਣਾ ਆਪ ਵੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਉਸ ਕਰਕੇ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣਾ ਅੰਤ ਇੱਥੇ ਨਾ ਲਿਆਉ। ਜਨਕ ਨੰਦਨੀ ਵਾਲੇ ਰਾਮ ਦੀ ਜੋਤ ਅਣਮਾਪੀ ਹੈ, ਤੁਸੀਂ ਉਸਨੂੰ, ਜੋ ਰਾਮ ਦੇ ਧਨੁਸ਼ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਹੋਈ ਹੈ, ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਦੇ।" "ਉਹ ਮਨੁੱਖ-ਸਿੰਘ, ਚੌੜੇ ਛਾਤੀ ਵਾਲਾ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ, ਜਿਸਦੀ ਪਤਨੀ ਉਸਦੇ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਤੋਂ ਵਧਕੇ ਪਿਆਰੀ ਹੈ। ਮਿਥਿਲਾ ਨੰਦਨ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਸੀਤਾ, ਪਤਲੀ ਕਮਰ ਵਾਲੀ, ਅਗਨਿ ਦੀ ਲੌ ਵਾਂਗ ਅਪਰਾਪਤ ਹੈ।" "ਇਹ ਵਿਅਰਥ ਜਤਨ ਕਿਉਂ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ? ਜੇ ਰਾਮ ਨੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਦੇਖ ਲਿਆ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਡਾ ਅੰਤ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ। ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਜੀਵਨ, ਸੁਖ ਤੇ ਰਾਜ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਰਾਮ ਨੂੰ ਨਾਰਾਜ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕੰਮ ਨਾ ਕਰੋ।" "ਸਾਰੇ ਸਲਾਹਕਾਰਾਂ, ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਆਦਿ ਨਾਲ ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ, ਭਲੇ-ਮੰਦੇ, ਤਾਕਤ-ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਨੂੰ ਤੋਲ ਕੇ, ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਲਾਭਕਾਰੀ ਤੇ ਯੋਗ ਹੈ, ਉਹੀ ਕਰੋ। ਪਰ ਮੇਰੀ ਮਤ ਹੈ, ਰਾਮ-ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਨਾਲ ਜੰਗ ਕਰਨਾ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਠੀਕ ਨਹੀਂ। ਹੁਣ ਮੇਰੀ ਇਹ ਉੱਤਮ ਤੇ ਯੋਗ ਸਲਾਹ ਦੁਬਾਰਾ ਸੁਣੋ, ਰਾਤ ਦੇ ਚਲਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ।" ਹੁਣ ਅਠੱਤੀਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਮਾਰੀਚ ਆਪਣਾ ਅਤੀਤ ਯਾਦ ਕਰਦਾ ਹੈ: "ਇੱਕ ਵਾਰ, ਜਦ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਹੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਘੁੰਮ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਹਜ਼ਾਰ ਹਾਥੀਆਂ ਜਿੰਨੀ ਤਾਕਤ, ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ, ਕਾਲੇ ਬੱਦਲ ਵਰਗਾ, ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਚਮਕਦਾਰ ਕੁੰਡਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਡਰਾਉਣਾ ਰੂਪ, ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਮੁਕੁਟ ਅਤੇ ਹਥਿਆਰ ਵਜੋਂ ਗਦਾ—ਮੈਂ ਦੰਡਕ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਫਿਰਦਾ ਸੀ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਮਾਸ ਖਾਂਦਾ।" "ਉਸ ਸਮੇਂ ਮਹਾਨ ਧਰਮਾਤਮਾ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਕਰਤੂਤਾਂ ਕਰਕੇ ਡਰ ਗਿਆ ਸੀ, ਸਿੱਧਾ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਕੋਲ ਗਿਆ ਅਤੇ ਆਖਿਆ, 'ਮੇਰੀ ਯਜਨਾ ਦੀ ਰਾਖੀ ਲਈ ਰਾਮ ਨੂੰ ਭੇਜੋ।'" "ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਰਾਜਨ, ਮੈਨੂੰ ਮਾਰੀਚ ਤੋਂ ਡਰ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਹੈ।' ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਧਰਮਾਤਮਾ ਦਸ਼ਰਥ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, 'ਇਹ ਰਾਘਵ ਤਾਂ ਅਜੇ ਬਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਵੀ ਨਹੀਂ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਨਹੀਂ ਹੋਈ।'" "'ਮੇਰੀ ਪੂਰੀ ਫੌਜ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਜਾਵੇਗੀ; ਚਾਰ ਭਾਗੀ ਫੌਜ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਖੁਦ ਰਾਤ ਦੇ ਚਲਣ ਵਾਲੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਦਾ ਵਧ ਕਰਾਂਗਾ।'" "'ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਨੂੰ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਤੇਰੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਮਾਰ ਦਿਆਂਗਾ।' ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਰਾਮ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਸ਼ਕਤੀ ਉਸ ਰਾਕਸ਼ਸ ਦੇ ਅੱਗੇ ਨਹੀਂ ਟਿਕ ਸਕਦੀ; ਇ enna tak ke ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਜੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ ਹੋ।'" "'ਤੁਸੀਂ ਜੋ ਕੀਤਾ, ਰਾਜਨ, ਉਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ; ਭਾਵੇਂ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਵੱਡੀ ਫੌਜ ਹੈ, ਉਹ ਇੱਥੇ ਹੀ ਰਹਿਣ ਦਿਓ।'" "ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਨੌਜਵਾਨ ਹੈ, ਇਹ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਵਾਲਾ ਰਾਮ ਉਸਨੂੰ ਰੋਕ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਮੈਂ ਰਾਮ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚੱਲਾਂਗਾ, ਤੁਸੀਂ ਸੁਖੀ ਰਹੋ।'" "ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਰਾਮ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਆਪਣੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਲ ਚੱਲ ਪਿਆ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਾਰੀਚ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਨੁਭਵ ਅਤੇ ਰਾਮ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਰਾਵਣ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖੀ, ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਰਾਮ ਨਾਲ ਵੈਰ ਲੈਣਾ, ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਹਥਿਆਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨਾ, ਆਪਣੇ ਅਤੇ ਲੰਕਾ ਦੇ ਨਾਸ਼ ਦਾ ਮਾਰਗ ਹੈ।