ਸੁਨੋ, ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਰਾਮਾਯਣ ਦੇ ਅਰਣਯ ਕਾਂਡ ਤੋਂ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਰਾਵਣ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਭੈਣ, ਸ਼ੂਰਪਣਖਾ, ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਉਭਰਦੀ ਹੈ। ਰਾਵਣ, ਰਾਖਸਸਾਂ ਦਾ ਮਹਾਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਾਜਾ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਉੱਚੇ ਮੰਜੇ ਉੱਤੇ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਹੀ ਚੌਂਕ ਉੱਤੇ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾਰ, ਤੇ ਦਹਕਦੀ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਰੋਸ਼ਨ ਬੈਠਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਜਿਹੀ ਸੀ ਕਿ ਭਿਆਨਕ ਯੁੱਧਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤੇ, ਗੰਧਰਵ, ਭੂਤ-ਪ੍ਰੇਤ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ ਸੀ। ਉਹ ਮੌਤ ਵਾਂਗ ਡਰਾਉਣਾ ਦਿਸਦਾ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਮੂੰਹ ਖੁੱਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ। ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਇੰਦਰ ਦੇ ਵਜਰ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀਆਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਸਨ, ਜੋ ਉਸ ਨੇ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਦਾਨਵਾਂ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸਹੇ। ਉਸ ਦੀ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਏਰਾਵਤ ਹਾਥੀ ਦੀਆਂ ਦੰਦਾਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਵੀ ਸਨ। ਰਾਵਣ ਦੇ ਵੀਹ ਬਾਂਹਾਂ ਤੇ ਦਸ ਸਿਰ ਸਨ, ਉਹ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਵਸਤ੍ਰਾਂ ਅਤੇ ਰਾਜਸੀ ਚਿੰਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਗਹਿਣੇ, ਬਿਲੌਰੀ ਪੱਤਰਾਂ ਅਤੇ ਤਪੇ ਸੋਨੇ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ, ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਾਂਹਾਂ, ਚਿੱਟੇ ਦੰਦ, ਵੱਡਾ ਮੂੰਹ ਅਤੇ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ ਅਕਾਰੀ ਸੀ। ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਚਕਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵ ਅਸਤਰਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰੀ ਯੁੱਧਾਂ ਵਿੱਚ ਆਘਾਤ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅੰਗ ਅਟੁੱਟ ਰਹੇ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਅਟੱਲ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਹਿਲਾ ਸਕਦਾ ਸੀ। ਰਾਵਣ ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਚੋਟੀ ਨੂੰ ਉਠਾ ਸਕਦਾ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਸਕਦਾ, ਧਰਮ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਸਕਦਾ, ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਦੀ ਇਜ਼ਤ ਲੈ ਸਕਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਆਕਾਸ਼ੀ ਅਸਤਰਾਂ ਦਾ ਧਾਰੀ ਸੀ, ਸਦਾ ਯਜਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿਘਨ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ, ਵਾਸੁਕੀ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ ਭੋਗਵਤੀ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ। ਤਕਸ਼ਕ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਛੀਨ ਲਿਆ, ਅਤੇ ਨਰਵਾਹਨ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ ਕੈਲਾਸ ਪਹਾੜ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਆਸ਼ਚਰਜਕ, ਇੱਛਾ-ਪੂਰਕ ਪੁਸ਼ਪਕ ਰਥ, ਅਤੇ ਚੈਤਰਰਥ, ਨਲਿਨੀ, ਨੰਦਨ — ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਵ ਵਣਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਧੀਨ ਕਰ ਲਿਆ। ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਰਾਵਣ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਬਾਗਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਸੂਰਜ ਤੇ ਚੰਨ ਨੂੰ ਰੋਕ ਲਿਆ। ਪਹਾੜਾਂ ਵਾਂਗ ਬਾਂਹਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਕੇ, ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਵੱਡੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਤਪ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਸੀ। ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ, ਸਵਯੰਭੂ ਦੇ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਦਾਨਵਾਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ, ਪਿਸ਼ਾਚਾਂ, ਪੰਛੀਆਂ ਅਤੇ ਸੱਪਾਂ ਦੇ ਸਿਰ ਵੱਖ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ, ਰਾਵਣ ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਡਰਦਾ ਸੀ, ਸਿਵਾਏ ਮਨੁੱਖ ਦੇ। ਦੋ ਵਾਰ ਜਨਮੇ, ਯਜਨਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਵੰਧਨਾ ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਕਰਦੇ, ਉਹ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ। ਪਰ ਉਹ ਮਹਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ালী, ਯਜਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਮਾ ਲੈਣ ਵਾਲਾ, ਯਜਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿਘਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਪਾਪੀ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹਤਿਆਰਾ, ਅਤੇ ਕਰੂੜ ਕਰਤੂਤਾਂ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਰਾਵਣ, ਨਿਰਦਈ, ਅਣਮਿੱਠਾ, ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਭੈ ਦਾ ਕਾਰਨ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਭੈਣ, ਰਾਕਸ਼ਸੀ, ਉਸ ਦੇ ਕਰੂੜ ਅਤੇ ਮਹਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਭਰਾ ਨੂੰ ਦੇਵੀ ਵਸਤ੍ਰਾਂ, ਗਹਿਣਿਆਂ ਅਤੇ ਆਕਾਸ਼ੀ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਦੇਖਦੀ ਹੈ। ਰਾਵਣ, ਆਪਣੇ ਸਿੰਘਾਸਨ ਤੇ, ਮੌਤ ਵਾਂਗ ਦਿਸਦਾ, ਪੌਲਸਤਯ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਮਹਾਨ ਅਤੇ ਉੱਤਮ ਰਾਜਾ, ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਭੈਣ, ਡਰੀ ਹੋਈ, ਕੰਬਦੀ ਹੋਈ, ਰਾਵਣ ਦੇ ਕੋਲ ਆਈ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਣ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਚੌੜੇ, ਚਮਕਦੇ, ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹੇ ਹੋਏ ਨੈਣਾਂ ਵਾਲੇ ਰਾਵਣ ਨੂੰ, ਸ਼ੂਰਪਣਖਾ — ਜੋ ਵਿਹਲ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਸੀ, ਪਰ ਡਰ ਰਹੀ ਨਹੀਂ ਸੀ — ਆਪਣੇ ਡਰ, ਲਾਲਚ ਅਤੇ ਭਰਮ ਨੂੰ ਜਾਹਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਭਿਆਨਕ ਬਾਤਾਂ ਦੱਸਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਾਮਾਯਣ ਦੇ ਮਹਾਨ ਅਰਣਯ ਕਾਂਡ ਦੀ ਤੀਹ-ਤੀਹਵੀਂ ਸਰਗਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਆਰੰਭ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਸ਼ੂਰਪਣਖਾ, ਡਰ ਅਤੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਰਾਵਣ — ਜੋ ਸੰਸਾਰਾਂ ਦਾ ਭੈ ਹੈ — ਨੂੰ, ਉਸ ਦੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਤਿੱਖੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਤੂੰ ਸੁਖ-ਭੋਗਾਂ ਵਿੱਚ ਲੀਨ, ਅਣਅਧੀਨ ਅਤੇ ਮਨਮਾਣਾ ਹੈ; ਤੈਨੂੰ ਇਹ ਭਿਆਨਕ ਖਤਰਾ ਦਿਸਦਾ ਨਹੀਂ ਜੋ ਉਠ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।" "ਜੋ ਰਾਜਾ ਨੀਚ ਸੁਖਾਂ, ਇੱਛਾ ਅਤੇ ਲਾਲਚ ਵਿੱਚ ਫਸਿਆ ਹੋਇਆ ਹੁੰਦਾ, ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰਜਾ ਉਸ ਦਾ ਆਦਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ, ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਦੀ ਅੱਗ ਨੂੰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦਾ। ਜੇ ਰਾਜਾ ਸਮੇਂ ਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਨਹੀਂ ਨਿਭਾਉਂਦਾ, ਤਾਂ ਉਹ, ਉਸ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਅਤੇ ਕਰਤਬ, ਸਭ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।" "ਲੋਕ ਉਸ ਰਾਜੇ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਗੁਪਤਚਰਾਂ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਨਹੀਂ ਦੇਂਦਾ, ਜਿਸ ਦੇ ਕੋਲ ਜਾਣਾ ਔਖਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ; ਜਿਵੇਂ ਹਾਥੀ ਚਿਕਣ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੋਂ ਦੁਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।" "ਜੋ ਰਾਜੇ ਆਪਣੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦੇ, ਉਹ繁ਤਿ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਚਮਕਦੇ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਾੜ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਦਿਸਦੇ ਨਹੀਂ।" "ਤੂੰ, ਜੇ ਸਹੀ ਬੁੱਧੀ ਅਤੇ ਸਥਿਰਤਾ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ, ਤਾਂ ਦੇਵਤੇ, ਗੰਧਰਵ ਅਤੇ ਦਾਨਵ — ਜੋ ਸਿਆਣੇ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਰੱਖਦੇ ਹਨ — ਤੇਰੇ ਵਿਰੁੱਧ ਹੋਣ ਤੇ, ਤੂੰ ਕਿਵੇਂ ਰਾਜਾ ਰਹੇਗਾ?" "ਤੂੰ, ਰਾਕਸ਼ਸਾ, ਬਚਪਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਤੇਰੇ ਵਿੱਚ ਗਿਆਨ ਦੀ ਕਮੀ ਹੈ; ਤੂੰ ਜੋ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ, ਉਹ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ — ਫਿਰ ਕਿਵੇਂ ਰਾਜਾ ਬਣੇਗਾ?" "ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਗੁਪਤਚਰ, ਖਜਾਨਾ ਅਤੇ ਨੀਤੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਾਬੂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਉਹ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਵਾਂਗ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ!" "ਰਾਜੇ ਹਰ ਖਤਰੇ ਨੂੰ — ਦੂਰ ਦੇ ਵੀ — ਆਪਣੇ ਗੁਪਤਚਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ 'ਦੂਰ-ਦਰਸ਼ੀ' ਕਹਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।" "ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਉਹ ਰਾਜਾ ਮੰਨਦੀ ਹਾਂ, ਜੋ ਗੁਪਤਚਰ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ, ਆਮ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਤੂੰ ਇਹ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ ਕਿ ਤੇਰੇ ਆਪਣੇ ਲੋਕ ਅਤੇ ਜਨਸਥਾਨ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।" "ਚੌਦਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਭਿਆਨਕ ਰਾਕਸ਼ਸਾ, ਖਰਾ ਅਤੇ ਦੂਸ਼ਣ ਸਮੇਤ, ਸਿਰਫ ਰਾਮਾ ਨੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।" "ਉਸ ਨੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਿੱਤੀ, ਦੰਡਕ ਵਣ ਹੁਣ ਸੁਖੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਨਸਥਾਨ ਨੂੰ ਰਾਮਾ ਨੇ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਬਿਨਾ ਥਕਾਵਟ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।" "ਪਰ ਤੂੰ, ਰਾਕਸ਼ਸਾ, ਲਾਲਚੀ, ਅਣਧਿਆਨ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੈ; ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਉਠੇ ਖਤਰੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ।" "ਕੋਈ ਜੀਵ, ਉਸ ਰਾਜੇ ਕੋਲ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ, ਜੋ ਕਰੂੜ, ਘੱਟ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਅਣਧਿਆਨ, ਅਹੰਕਾਰੀ ਅਤੇ ਛਲ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ।" "ਉਸ ਦੇ ਆਪਣੇ ਲੋਕ ਵੀ, ਉਸ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦੇਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਅਹੰਕਾਰੀ, ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਿਆ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਵਧੀਆ ਸਮਝਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਗੁੱਸੇ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ।" "ਜੋ ਰਾਜਾ ਆਪਣੀਆਂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਨਹੀਂ ਨਿਭਾਉਂਦਾ, ਅਤੇ ਸੰਕਟ ਸਮੇਂ ਡਰਦਾ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਜਲਦੀ ਆਪਣਾ ਰਾਜ ਖੋ ਬੈਠਦਾ ਹੈ, ਦੁਖੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ, ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਘਾਹ ਵਾਂਗ ਅਮੁੱਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।" "ਕੰਮ ਸੁੱਕੀਆਂ ਲੱਕੜੀਆਂ, ਮਿੱਟੀ ਜਾਂ ਧੂੜ ਨਾਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਉਹ ਰਾਜਿਆਂ ਨਾਲ ਨਹੀਂ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਪਦਵੀ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼ੂਰਪਣਖਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਸੱਚਾਈ, ਡਰ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ ਭਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਦੱਸੀਆਂ, ਅਤੇ ਰਾਵਣ ਦੇ ਰਾਜ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਅਣਧਿਆਨਤਾ ਦੀ ਪੋਲ ਖੋਲ੍ਹੀ।