ਕਸ਼ਯਪ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਅੱਠ ਸੁੰਦਰ, ਪਤਲੀ ਕਮਰ ਵਾਲੀਆਂ ਧੀਆਂ—ਅਦਿਤੀ, ਦਿਤੀ, ਦਾਨੁ, ਕਾਲਕਾ, ਤਾਮਰਾ, ਕ੍ਰੋਧਵਸਾ, ਮਨੁ ਅਤੇ ਅਨਲਾ—ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਚਰਨ ਛੁਹ ਕੇ, ਕਸ਼ਯਪ ਨੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੱਤਾ: “ਤੁਸੀਂ ਅਜਿਹੇ ਪੁੱਤਰ ਜਣੋਗੀ ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਹੋਣਗੇ, ਮੇਰੇ ਸਮਾਨ ਹੋਣਗੇ।” ਅਦਿਤੀ, ਦਿਤੀ, ਦਾਨੁ ਅਤੇ ਕਾਲਕਾ ਨੇ ਇਹ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਮਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ। ਅਦਿਤੀ ਤੋਂ ਤਿੰਨਤੀਹ ਦੇਵਤੇ ਜਣੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਆਦਿਤਯ, ਵਸੁ, ਰੁਦ੍ਰ ਅਤੇ ਅਸ਼ਵਿਨ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਦਿਤੀ ਨੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਜਣਿਆ। ਨਰਕਾ, ਕਾਲਕਾ ਅਤੇ ਕਾਲਕਾ ਵੀ ਜਣੇ; ਤਾਮਰਾ ਨੇ ਪੰਜ ਧੀਆਂ—ਕ੍ਰੌਂਚੀ, ਭਾਸੀ, ਸ਼ਯੇਨੀ, ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟ੍ਰੀ ਅਤੇ ਸ਼ੁਕੀ—ਜਣੀਆਂ। ਕ੍ਰੌਂਚੀ ਨੇ ਉਲੂ, ਭਾਸੀ ਨੇ ਬਗਲੇ, ਸ਼ਯੇਨੀ ਨੇ ਬਾਜ਼ ਅਤੇ ਗਿਦ੍ਹ, ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟ੍ਰੀ ਨੇ ਹੰਸ ਅਤੇ ਹੰਸ-ਕੌਲੀਆਂ, ਚਕਰਵਾਕ ਪੰਛੀਆਂ ਜਣੀਆਂ। ਸ਼ੁਕੀ ਨੇ ਨਤਾ ਨੂੰ ਜਣਿਆ, ਅਤੇ ਨਤਾ ਤੋਂ ਵਿਨਤਾ ਧੀ ਹੋਈ। ਰਾਮ ਜੀ, ਕ੍ਰੋਧ ਤੋਂ ਉਪਜੀਆਂ ਦਸ ਧੀਆਂ ਵੀ ਹੋਈਆਂ: ਮ੍ਰਿਗੀ, ਮ੍ਰਿਗਮੰਦਾ, ਹਰੀ, ਭਦ੍ਰਮਦਾ, ਮਾਤੰਗੀ, ਸ਼ਾਰਦੂਲੀ, ਸ਼੍ਵੇਤਾ, ਸੁਰਭੀ, ਸੁਰਸਾ ਅਤੇ ਕਦਰੂ। ਮ੍ਰਿਗੀ ਤੋਂ ਸਾਰੇ ਹਿਰਨ ਜਣੇ; ਮ੍ਰਿਗਮੰਦਾ ਤੋਂ ਰੀਛ, ਸ੍ਰਿਮਰਾ ਅਤੇ ਚਮਰਾ ਤੋਂ ਵੀ। ਭਦ੍ਰਮਦਾ ਨੇ ਇਰਾਵਤੀ ਨੂੰ ਜਣਿਆ, ਜਿਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਇਰਾਵਤ, ਮਹਾਂ ਹਾਥੀ, ਹੋਇਆ। ਹਰੀ ਤੋਂ ਵਾਨਰ ਅਤੇ ਤਪਸਵੀ ਵਾਨਰ ਜਣੇ; ਸ਼ਾਰਦੂਲੀ ਤੋਂ ਲੰਗੂਰ ਅਤੇ ਬਾਘ। ਮਾਤੰਗੀ ਤੋਂ ਹਾਥੀ, ਸ਼੍ਵੇਤਾ ਤੋਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਹਾਥੀ। ਸੁਰਭੀ ਨੇ ਦੋ ਧੀਆਂ—ਰੋਹਿਨੀ ਅਤੇ ਗੰਧਰਵੀ—ਜਣੀਆਂ; ਰੋਹਿਨੀ ਤੋਂ ਗਾਂ, ਗੰਧਰਵੀ ਤੋਂ ਘੋੜੇ; ਸੁਰਸਾ ਤੋਂ ਸੱਪ, ਕਦਰੂ ਤੋਂ ਨਾਗ। ਮਨੁ ਨੇ ਕਸ਼ਯਪ ਰਿਸ਼ੀ ਤੋਂ ਮਨੁੱਖ ਜਣੇ—ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਖ਼ਤਰੀ, ਵੈਸ਼, ਸ਼ੂਦਰ। ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮੂੰਹ ਤੋਂ, ਖ਼ਤਰੀ ਛਾਤੀ ਤੋਂ, ਵੈਸ਼ ਤੰਗਾਂ ਤੋਂ, ਸ਼ੂਦਰ ਪੈਰਾਂ ਤੋਂ ਉਪਜੇ, ਇਹ ਰੀਤ ਹੈ। ਅਨਲਾ ਨੇ ਫਲਦਾਰ ਰੁੱਖ ਜਣੇ; ਵਿਨਤਾ (ਸ਼ੁਕੀ ਦੀ ਪੋਤੀ) ਅਤੇ ਕਦਰੂ (ਸੁਰਸਾ ਦੀ ਭੈਣ) ਨੇ ਵੀ ਵੰਸ਼ ਵਧਾਇਆ। ਕਦਰੂ ਨੇ ਹਜ਼ਾਰ ਸੱਪ, ਨਾਗ ਜਣੇ; ਵਿਨਤਾ ਨੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ—ਗਰੁੜ ਅਤੇ ਅਰੁਣ। ਅਰੁਣ ਤੋਂ ਮੈਂ ਜਣਿਆ, ਅਤੇ ਸਾਂਪਾਤੀ ਮੇਰਾ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਹੈ; ਮੈਨੂੰ ਜਟਾਯੁ ਸਮਝੋ, ਸ਼ਯੇਨੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ। ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਚਾਹੋ, ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਤੁਹਾਡਾ ਸਾਥੀ ਬਣ ਕੇ ਰਹਾਂਗਾ; ਇਹ ਜੰਗਲ ਕਠਿਨ ਹੈ, ਪਸ਼ੂਆਂ ਤੇ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ। ਪਿਆਰੇ, ਜਦ ਤੁਸੀਂ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨਾਲ ਦੂਰ ਜਾਓ, ਮੈਂ ਸੀਤਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਾਂਗਾ। ਰਾਘਵ ਨੇ ਜਟਾਯੁ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨ ਦਿੱਤਾ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਗਲੇ ਲਾਇਆ, ਸਿਰ ਝੁਕਾਇਆ; ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਤੋਂ ਜਟਾਯੁ ਨਾਲ ਮਿਤ੍ਰਤਾ ਬਾਰੇ ਸੁਣਦਾ ਆਇਆ ਸੀ। ਉਥੇ, ਸੀਤਾ ਨੂੰ, ਮਿਥਿਲਾ ਦੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਨੂੰ, ਉਸ ਮਹਾਂ ਪੰਛੀ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰਕੇ, ਰਾਮ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨਾਲ ਪੰਚਵਟੀ ਵੱਲ ਚਲੇ, ਆਪਣੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਸਾੜਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ। ਹੁਣ ਸਤਾਰਾਂਵਾਂ ਸਰਗ ਸੁਣੋ। ਰਾਮ, ਸੀਤਾ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨਾਲ, ਗੋਦਾਵਰੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਕੁਟੀ ਵੱਲ ਆਏ। ਰਾਘਵ ਨੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਕੁਟੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਜਾ ਕੇ, ਸਵੇਰੇ ਦੇ ਕਰਮ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਕੁਟੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਏ। ਉਥੇ, ਮਹਾਂ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਲੋਂ ਸਨਮਾਨਿਤ, ਰਾਮ ਸੀਤਾ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਵਸੇ। ਰਾਮ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਵਾਂਗ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਨਾਲ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੇ, ਕੁਟੀ ਵਿੱਚ ਬੈਠੇ। ਇਕ ਦਿਨ, ਜਦ ਰਾਮ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਗਨ ਸੀ, ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ਸੀ ਆਈ। ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਸ਼ੂਰਪਣਖਾ ਸੀ, ਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੀ ਭੈਣ। ਉਹ ਰਾਮ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆਈ, ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਾਂਗ ਸੁੰਦਰ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਰਾਮ ਦਾ ਚਮਕਦਾਰ ਚਿਹਰਾ, ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਾਹਾਂ, ਕਮਲ-ਪੱਤਿਆਂ ਵਰਗੀਆਂ ਅੱਖਾਂ, ਹਾਥੀ ਵਾਂਗ ਚਾਲ, ਅਤੇ ਗੋਲੇ ਵਿੱਚ ਬੰਨੀਆਂ ਜਟਾਵਾਂ ਦੇਖੀਆਂ। ਰਾਮ, ਨਰਮ ਪਰ ਮਹਾਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਰਾਜ-ਚਿੰਨ੍ਹ ਵਾਲਾ, ਨੀਲੇ ਕਮਲ ਵਾਂਗ, ਕਾਮਦੇਵ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਸੀ। ਇੰਦਰ ਵਾਂਗ ਰਾਮ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ, ਰਾਖਸ਼ਸੀ, ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਭਰੀ, ਕਾਲੀ-ਮੋਟੀ ਤੋਹਰ ਦੇ ਨਾਲ ਸੁੰਦਰ ਰਾਮ ਨੂੰ ਤਕਦੀ ਰਹੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਕਰੀਆਂ, ਵਾਲ ਲਾਲ, ਰਾਮ ਦੇ ਵਾਲ ਸੋਹਣੇ; ਉਹ ਕੁਰੂਪ, ਰਾਮ ਸੁੰਦਰ; ਉਸ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਮਿੱਠੀ, ਪਰ ਡਰਾਉਣੀ। ਉਹ ਬੁੱਢੀ, ਪਰ ਜਵਾਨੀ ਵਾਲੀ; ਭੈੜੀ, ਪਰ ਗੱਲਾਂ ਨਰਮ; ਉਸ ਦਾ ਆਚਰਨ ਮੰਦ, ਰਾਮ ਧਰਮੀ; ਉਹ ਦੇਖਣ ਵਿੱਚ ਅਸੁਖਦ, ਰਾਮ ਸੁਖਦ। ਰਾਖਸ਼ਸੀ, ਸ਼ਰੀਰਕ ਵਾਸਨਾ ਨਾਲ ਭਰੀ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਆਖੀ: “ਤੂੰ ਜਟਾਯੁ ਵਾਲਾ, ਤਪਸਵੀ ਵਾਂਗ, ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ, ਧਨੁਸ਼-ਬਾਣ ਲੈ ਕੇ... ਇੱਥੇ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਆਇਆ—ਇਸ ਦਾ ਕੀ ਕਾਰਨ? ਸੱਚ ਦੱਸੋ।” ਸ਼ੂਰਪਣਖਾ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੀ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਨੇ ਇਹ ਪੁੱਛਿਆ, ਤਾਂ ਰਾਮ ਨੇ ਸਚਾਈ ਨਾਲ ਸਭ ਕੁਝ ਦੱਸਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।