ਜਦੋਂ ਰਘੁਨੰਦਨ ਰਾਮ ਪੰਚਵਟੀ ਵੱਲ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਅਤੇ ਭਿਆਨਕ ਤਾਕਤ ਵਾਲੇ ਗਿੱਧ ਨਾਲ ਹੋਈ। ਉਸ ਵੱਡੇ ਪੰਛੀ ਨੂੰ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਦੇਖ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਕਦੇ ਇਹ ਕੋਈ ਰਾਕਸ਼ਸ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਜੋ ਪੰਛੀ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਆਇਆ ਹੋਵੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਤੁਸੀਂ ਕੌਣ ਹੋ?" ਉਸ ਸਮੇਂ, ਉਹ ਗਿੱਧ ਮਿੱਠੀ ਤੇ ਨਰਮ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਲਈ ਬੋਲੇ, "ਬੱਚਿਆਂ, ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਮਿਤਰ ਸਮਝੋ।" ਇਹ ਸੁਣਕੇ, ਰਘੁਕੁਲ ਨੰਦਨ ਰਾਮ ਨੇ ਉਸ ਗਿੱਧ ਦੀ ਆਦਰ ਸਹਿਤ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਵੰਸ਼ ਤੇ ਨਾਮ ਪੁੱਛਿਆ। ਰਾਮ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੇ (ਦਵਿਜ) ਗਿੱਧ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵੰਸ਼ ਅਤੇ ਉਤਪੱਤੀ ਦੀ ਕਥਾ ਆਰੰਭ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਹੇ ਮਹਾਬਲੀ ਰਾਘਵ, ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜੋ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਮੁਢਲੇ ਪਿਤਾ ਹੋਏ, ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਰਦਮ, ਫਿਰ ਵਿਕ੍ਰਿਤ, ਫਿਰ ਸ਼ੇਸ਼, ਸੰਸ਼੍ਰਯ, ਅਤੇ ਬਹੁਪੁਤ੍ਰ ਹੋਏ। ਫਿਰ ਸਥਾਣੁ, ਮਰੀਚੀ, ਅਤ੍ਰਿ, ਮਹਾਬਲੀ ਕ੍ਰਤੁ, ਪੁਲਸਤ੍ਯ, ਅੰਗਿਰਸ, ਪ੍ਰਚੇਤਸ ਅਤੇ ਪੁਲਹਾ ਆਏ। ਡੱਖ, ਵਿਵਸਵਾਨ, ਅਪਰਾ, ਅਤੇ ਅਰਿਸ਼ਟਨੇਮੀ ਹੋਏ; ਅਤੇ ਕਸ਼੍ਯਪ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਤੇਜਸਵੀ ਸੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਆਖ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਡੱਖ ਨੇ ਸੱਠ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਧੀਆਂ ਜਨਮੀਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਹਾਨ ਖ਼ਿਆਤੀ ਸੀ। ਕਸ਼੍ਯਪ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਅੱਠ ਧੀਆਂ—ਅਦਿਤੀ, ਦਿਤੀ, ਦਾਨੂ, ਕਾਲਕਾ, ਤਾਮਰਾ, ਕ੍ਰੋਧਵਸ਼ਾ, ਮਨੁ ਅਤੇ ਅਨਲਾ—ਅਪਣੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਬਣਾਇਆ। ਫਿਰ, ਕਸ਼੍ਯਪ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੱਤਾ, 'ਤੁਸੀਂ ਐਸੇ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮੋਗੀਆਂ ਜੋ ਤਿੰਨੋ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਹੋਣਗੇ।' ਅਦਿਤੀ ਤੋਂ ਤੈਂਤੀਸ ਦੇਵਤੇ ਜਨਮੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਆਦਿਤ, ਵਸੁ, ਰੁਦ੍ਰ ਅਤੇ ਅਸ਼ਵਿਨੀ ਕਮਾਰ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਦਿਤੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਦੈਤਿਆ ਜਨਮੇ। ਨਰਕ ਅਤੇ ਕਾਲਕਾ ਵੀ ਹੋਏ, ਅਤੇ ਕਾਲਕਾ ਤੋਂ ਕ੍ਰੌਂਚੀ, ਭਾਸੀ, ਸ਼ੇਨੀ, ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਤੇ ਸ਼ੁਕੀ ਜਨਮੀਆਂ। ਤਾਮਰਾ ਨੇ ਇਹ ਪੰਜ ਧੀਆਂ ਜਨਮੀਆਂ: ਕ੍ਰੌਂਚੀ, ਭਾਸੀ, ਸ਼ੇਨੀ, ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰੀ, ਅਤੇ ਸ਼ੁਕੀ। ਕ੍ਰੌਂਚੀ ਤੋਂ ਉੱਲੂ, ਭਾਸੀ ਤੋਂ ਬਗਲੇ, ਸ਼ੇਨੀ ਤੋਂ ਬਾਜ਼ ਤੇ ਮਹਾਬਲੀ ਗਿੱਧ, ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰੀ ਤੋਂ ਹੰਸ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਹੰਸ ਜਨਮੇ। ਉਸ ਨੇ ਚਕਰਵਾਕ ਪੰਛੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ। ਸ਼ੁਕੀ ਤੋਂ ਨਤਾ, ਅਤੇ ਨਤਾ ਤੋਂ ਵਿਨਤਾ ਧੀ ਹੋਈ। ਹੇ ਰਾਮ, ਉਸ (ਕ੍ਰੋਧਵਸ਼ਾ) ਦੀ ਆਪਣੀ ਸ਼ਰੀਰ ਤੋਂ ਕ੍ਰੋਧ ਦੇ ਕਾਰਨ ਦਸ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮੇ: ਮ੍ਰਿਗੀ, ਮ੍ਰਿਗਮੰਦਾ, ਹਰੀ, ਭਦ੍ਰਮਦਾ, ਮਾਤੰਗੀ, ਸ਼ਾਰਦੂਲੀ, ਸ਼੍ਵੇਤਾ, ਸੁਰਭੀ, ਸੁਰਸਾ ਅਤੇ ਕਦਰੂ। ਮ੍ਰਿਗੀ ਤੋਂ ਸਾਰੇ ਹਰਣ ਜਨਮੇ, ਮ੍ਰਿਗਮੰਦਾ ਤੋਂ ਰੀਛ, ਸ੍ਰਿਮਰਾ ਅਤੇ ਚਮਰਾ ਤੋਂ ਵੀ। ਭਦ੍ਰਮਦਾ ਨੇ ਇਰਾਵਤੀ ਨਾਮ ਦੀ ਧੀ ਜਨਮੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਇਰਾਵਤ ਹਾਥੀ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹਾਥੀ ਹੈ, ਜਨਮਿਆ। ਹਰੀ ਤੋਂ ਵਾਨਰ ਤੇ ਤਪਸਵੀ ਵਾਨਰ ਜਨਮੇ, ਸ਼ਾਰਦੂਲੀ ਤੋਂ ਲੰਬੀ ਦੂਮ ਵਾਲੇ ਲੰਗੂਰ ਅਤੇ ਬੱਘ (ਚੀਤੇ) ਜਨਮੇ। ਮਾਤੰਗੀ ਤੋਂ ਹਾਥੀ, ਸ਼੍ਵੇਤਾ ਤੋਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਹਾਥੀ ਜਨਮ ਪਏ। ਸੁਰਭੀ ਨੇ ਦੋ ਧੀਆਂ ਜਨਮੀਆਂ: ਰੋਹਿਣੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਗੰਧਰਵੀ। ਰੋਹਿਣੀ ਤੋਂ ਗਾਂਵਾਂ, ਗੰਧਰਵੀ ਤੋਂ ਘੋੜੇ, ਸੁਰਸਾ ਤੋਂ ਸੱਪ, ਅਤੇ ਕਦਰੂ ਤੋਂ ਨਾਗ ਜਨਮੇ। ਮਨੁ ਨੇ ਮਹਾਤਮਾ ਕਸ਼੍ਯਪ ਤੋਂ ਮਨੁੱਖ ਜਨਮਾਏ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਚਾਰ ਵਰਨ—ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਕਸ਼ਤਰੀ, ਵੈਸ਼, ਅਤੇ ਸ਼ੂਦਰ—ਸਿਰਜੇ। ਮੂੰਹ ਤੋਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਛਾਤੀ ਤੋਂ ਕਸ਼ਤਰੀ, ਜੰਘਾ ਤੋਂ ਵੈਸ਼, ਤੇ ਪੈਰਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ੂਦਰ ਜਨਮੇ। ਅਨਲਾ ਨੇ ਸਾਰੇ ਫਲਦਾਰ ਦਰੱਖਤ ਜਨਮੇ। ਵਿਨਤਾ, ਜੋ ਸ਼ੁਕੀ ਦੀ ਪੁਤਰੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਕਦਰੂ, ਜੋ ਸੁਰਸਾ ਦੀ ਭੈਣ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੀ ਉਤਪੱਤੀ ਹੋਈ। ਕਦਰੂ ਤੋਂ ਹਜ਼ਾਰ ਨਾਗ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਦੇ ਹਨ, ਜਨਮੇ; ਵਿਨਤਾ ਤੋਂ ਦੋ ਪੁੱਤਰ, ਗਰੁੜ ਅਤੇ ਅਰੁਣ, ਹੋਏ। ਅਰੁਣ ਤੋਂ ਮੈਂ ਜਨਮਿਆ, ਅਤੇ ਸੰਪਾਤੀ ਮੇਰਾ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਹੈ। ਮੈਨੂੰ, ਸ਼ੇਨੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਜਟਾਯੁ, ਜਾਣੋ, ਹੇ ਰਾਮ। ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਚਾਹੋ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਤੁਹਾਡਾ ਸਾਥੀ ਬਣ ਕੇ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਜੰਗਲ ਬਹੁਤ ਜਟਿਲ ਤੇ ਖਤਰਨਾਕ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨਾਲ ਦੂਰ ਜਾਓ, ਮੈਂ ਸੀਤਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਾਂਗਾ। ਰਘੁਨੰਦਨ ਰਾਮ ਨੇ ਜਟਾਯੁ ਦੀ ਆਦਰ ਸਹਿਤ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਗਲੇ ਲਾਇਆ ਅਤੇ ਨਮਨ ਕੀਤਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਪਿਤਾ ਤੋਂ ਉਹ ਜਟਾਯੁ ਨਾਲ ਮਿਤ੍ਰਤਾ ਬਾਰੇ ਕਈ ਵਾਰੀ ਸੁਣ ਚੁੱਕੇ ਸਨ। ਉਥੇ, ਰਾਮ ਨੇ ਮਿਥਿਲਾ ਨੰਦਨੀ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਉਸ ਮਹਾਬਲੀ ਪੰਛੀ ਜਟਾਯੁ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਛੱਡਿਆ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਸਮੇਤ ਪੰਚਵਟੀ ਵੱਲ ਤੁਰ ਪਏ, ਆਪਣੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਲਈ ਬਿਲਕੁਲ ਉਸ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਜੋ ਪਤੰਗਿਆਂ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਅਗਲੇ ਦਿਨ, ਜਦੋਂ ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨਿੱਤ ਦੇ ਸਨਾਨ ਪੂਰੇ ਕੀਤੇ, ਉਹ ਸੀਤਾ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਸਮੇਤ ਗੋਦਾਵਰੀ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵੱਲ ਵਾਪਸ ਆਏ। ਰਘੁਕੁਲ ਨੰਦਨ ਰਾਮ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਆਸ਼ਰਮ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਸਵੇਰੇ ਦੇ ਕਰਮ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਕੁੱਟੀ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਉਥੇ ਰਾਮ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਵੱਸਦੇ ਸਨ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਆਦਰ ਪਾਉਂਦੇ ਹੋਏ। ਰਾਮ, ਸੀਤਾ ਨਾਲ ਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਕੁੱਟੀ ਵਿੱਚ ਬੈਠੇ, ਚੰਨ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ।