ਸੁਤੀਕਸ਼ਣ ਮਹਾਰਾਜ਼, ਜਿਸ ਦੀ ਮਹਾਨ ਖ਼ਿਆਤੀ ਹੈ, ਰਾਮ ਜੀ ਦੇ ਆਉਣ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਹ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਛੱਡ ਕੇ, ਦੇਵ ਲੋਕ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਗਏ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਰਾਮ ਜੀ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਸੁਤੀਕਸ਼ਣ ਨੇ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਰਾਮ, ਆਪਣਾ ਰਾਜ ਖੋ ਕੇ, ਚਿਤ੍ਰਕੂਟ 'ਤੇ ਵਸਦੇ ਹੋਏ, ਇਥੇ ਆਏ ਹਨ ਅਤੇ ਇੰਦਰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਵੀ ਆਏ ਹਨ। ਇੰਦਰ ਨੇ ਸੁਤੀਕਸ਼ਣ ਨੂੰ ਆ ਕੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਤਪ ਦੇ ਬਲ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ 'ਤੇ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸੁਤੀਕਸ਼ਣ ਨੇ ਆਪਣੀ ਤਪਸਿਆ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਜਿੱਥੇ ਦੇਵਤਾ ਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਆ ਕੇ ਆਦਰ ਦਿੱਤਾ, ਸੁਤੀਕਸ਼ਣ ਨੇ ਰਾਮ, ਸੀਤਾ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਆ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਇਥੇ ਵਸ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਰਾਮ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ 'ਤੇ ਸੰਯਮੀ ਅਤੇ ਸੱਚੇ ਹਨ, ਸੁਤੀਕਸ਼ਣ ਨੂੰ ਇੰਦਰ ਵਾਂਗ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਜਿਵੇਂ ਉੱਤਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਆਦਰ ਨਾਲ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਮੈਂ ਆਪ ਹੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲੈਵਾਂਗਾ, ਪਰ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਵਸਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।" ਰਾਮ ਨੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਕਿਹਾ, "ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਗੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੋ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਹੋ। ਇਹ ਗੱਲ ਮੈਨੂੰ ਸ੍ਰਾਬਹੰਗਾ ਤੇ ਗੌਤਮ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ।" ਸੁਤੀਕਸ਼ਣ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ, ਰਾਮ ਦੀ ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਮਿੱਠੇ ਸ਼ਬਦ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਇਹ ਆਸ਼ਰਮ, ਰਾਮ ਜੀ, ਬਹੁਤ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਸਦਾ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਇਹ ਜੜ-ਫਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।" ਇਸ ਆਸ਼ਰਮ 'ਚ ਵੱਡੇ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਉਹ ਲੋਭੀ ਹੋ ਕੇ ਵੀ, ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਚਿੰਤ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਹੋਰ ਕੋਈ ਵੱਡੀ ਖਾਮੀ ਨਹੀਂ, ਸਿਰਫ਼ ਹਿਰਣਾਂ ਦੀ ਹੀ ਗੱਲ ਹੈ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਮ, ਜੋ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਹਨ, ਆਪਣਾ ਧਨੁਸ਼ ਤੇ ਤੀਰ ਫੜ ਕੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਮੈਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹਿਰਣਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿਆਂਗਾ।" "ਮੈਂ ਤੇਜ਼ ਤੇ ਨੁਕਦਾਰ ਤੀਰ ਨਾਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਪਰ ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਇੱਥੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰ ਦਿੰਦੇ, ਤਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋਰ ਕੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ?" ਰਾਮ ਨੇ ਆਖਿਆ ਕਿ ਉਹ ਆਸ਼ਰਮ 'ਚ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦੇ। ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਾਮ ਨੇ ਸੰਧਿਆ-ਵੰਦਨ ਦੀ ਰਸਮ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ, ਉਹ ਸੀਤਾ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਸਮੇਤ ਸੁਤੀਕਸ਼ਣ ਦੇ ਸੁੰਦਰ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕੀਤੀ। ਸੁਤੀਕਸ਼ਣ ਨੇ, ਰਾਤ ਦੇ ਆਖਰੀ ਪਲਾਂ 'ਤੇ, ਰਾਮ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਆਦਰ ਨਾਲ ਸਾਧੁਆਂ ਲਈ ਯੋਗ ਪਵਿੱਤਰ ਭੋਜਨ ਦਿੱਤਾ। ਅਗਲੇ ਚੈਪਟਰ ਦੀ ਵਾਰਤਾ ਆਉਣ ਦਿੰਦੇ ਹਾਂ। ਰਾਤ ਸੁਤੀਕਸ਼ਣ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾ ਕੇ, ਰਾਮ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਜਿਵੇਂ ਉਚਿਤ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਉਠਦੇ ਹਨ, ਸੀਤਾ ਸਮੇਤ, ਠੰਢੇ ਤੇ ਸੁਗੰਧਤ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਸ਼ੁਧਤਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ, ਉਸ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਸਾਧੁਆਂ ਦਾ ਆਸਰਾ ਹੈ, ਵੈਦੇਹੀ, ਰਾਮ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਸਵੇਰ ਵੇਲੇ ਅੱਗ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ। ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਦੇ ਵੇਲੇ, ਆਪਣੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਸੁਤੀਕਸ਼ਣ ਕੋਲ ਆਏ ਅਤੇ ਨਰਮ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਆਖਿਆ, "ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਤੁਸੀਂ ਸਾਨੂੰ ਆਦਰ ਨਾਲ ਸਤਕਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਅਸੀਂ ਹੁਣ ਵਿਦਾ ਹੋਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਸਾਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।" "ਅਸੀਂ ਦੰਡਕ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਵਸਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਚੱਕਰ ਦੇਖਣ ਲਈ ਜਾ ਰਹੇ ਹਾਂ।" "ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੀ ਆਗਿਆ ਲੈਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਜੋ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰ ਹਨ, ਤਪਸਿਆ ਨਾਲ ਸੰਯਮੀ ਹਨ, ਤੇ ਅੱਗ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਹਨ।" ਰਾਮ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਸੀਤਾ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਅਸੀਂ ਵਿਦਾ ਹੋਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ," ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਚਰਨਾਂ 'ਤੇ ਨਮਨ ਕੀਤਾ। ਸੁਤੀਕਸ਼ਣ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਠਾ ਕੇ, ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਗਲੇ ਲਾਇਆ ਅਤੇ ਕਿਹਾ, "ਰਾਮ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਸੀਤਾ, ਜੋ ਛਾਂ ਵਾਂਗ ਤੁਹਾਡਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਤੁਸੀਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਜਾਓ।" "ਇਸ ਦੰਡਕ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਵਸਦੇ ਸਾਧੁਆਂ ਦੇ ਸੁੰਦਰ ਆਸ਼ਰਮ ਦੇਖੋ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਤਮਾ ਤਪਸਿਆ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।" "ਤੁਸੀਂ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਚੰਗੇ ਫਲ-ਮੂਲ, ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੇ ਦਰੱਖਤ, ਵਧੀਆ ਹਿਰਣਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ, ਤੇ ਸ਼ਾਂਤ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਦੇਖੋਗੇ।" "ਤੁਸੀਂ ਤਲਾਬਾਂ ਤੇ ਝੀਲਾਂ ਵਿੱਚ ਫੁੱਲਦੇ ਕਮਲ ਦੇ ਗੁੱਚੇ, ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ ਤੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਦੇਖੋਗੇ।" "ਤੁਸੀਂ ਪਹਾੜੀ ਝਰਨਿਆਂ, ਸੁੰਦਰ ਜੰਗਲਾਂ, ਤੇ ਮੋਰਾਂ ਦੀਆਂ ਵਾਜਾਂ ਨਾਲ ਗੂੰਜਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਦੇਖੋਗੇ।" "ਚਲੇ ਜਾਓ, ਬੱਚੇ; ਲਕਸ਼ਮਣ, ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਜਾਓ। ਇਹ ਸਭ ਦੇਖ ਕੇ, ਮੁੜ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਵੋ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਤੀਕਸ਼ਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ "ਜੀ" ਆਖਿਆ, ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਵਿਦਾ ਹੋਣ ਲੱਗੇ। ਸੀਤਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿਅਪਕ ਸਨ, ਦੋ ਭਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਮਕਦੇ ਤੀਰ-ਧਨੁਸ਼ ਤੇ ਤਲਵਾਰਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵਧੀਆ ਤੀਰ-ਧਨੁਸ਼ ਲਗਾ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ, ਆਸ਼ਰਮ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਦੋਵੇਂ ਭਰਾ, ਸੁੰਦਰ ਆਕ੍ਰਿਤੀ ਵਾਲੇ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਦੀ ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ, ਤਲਵਾਰ ਤੇ ਧਨੁਸ਼ ਫੜ ਕੇ, ਸੀਤਾ ਸਮੇਤ ਤੁਰ ਪਏ। ਅਗਲੇ ਚੈਪਟਰ ਦੀ ਵਾਰਤਾ ਆਉਣ ਦਿੰਦੇ ਹਾਂ। ਸੁਤੀਕਸ਼ਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ, ਰਘੁ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ, ਰਾਮ, ਰਵਾਨਾ ਹੋਏ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਸੀਤਾ ਨੇ ਪਿਆਰ ਭਰੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਬਹੁਤ ਸੁਖਮ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਵੱਡਾ ਅਧਰਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਤੇ ਵਿਰਾਗ ਨਾਲ, ਇੱਛਾ ਆਦਿ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਦੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਬਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।" "ਇੱਛਾ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਕਿਸਮ ਦੇ ਦੁੱਖ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਪਰ ਝੂਠੀ ਬੋਲੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪਾਪ ਹੈ, ਤੇ ਦੂਜੇ ਦੋ ਪਾਪ, ਝੂਠੀ ਬੋਲੀ ਕਰਕੇ ਹੋਰ ਭਾਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਾਮ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਤੇ ਸੀਤਾ, ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਤੇ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ, ਦੰਡਕ ਜੰਗਲ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨਾਂ ਵਲ ਚਲੇ।