ਅਨਸੂਯਾ ਦੇ ਸਨੇਹੀ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਵੈਦੇਹੀ—ਜੋ ਇਰਖਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਸੀ—ਉਸ ਦੀ ਆਦਰ-ਸਮਰਪਣੀ ਵाणी ਨੂੰ ਸਤਿਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਹੌਲੇ-ਹੌਲੇ ਬੋਲਣ ਲੱਗੀ। "ਮਹਾਨ ਸਤਰੀਏ, ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਜਿਵੇਂ ਸਿਖਾਉਂਦੇ ਹੋ, ਇਹ ਕੋਈ ਅਜੀਬ ਗੱਲ ਨਹੀਂ; ਮੈਂ ਵੀ ਜਾਣਦੀ ਹਾਂ ਕਿ ਪਤੀ ਹੀ ਸਤਰੀ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਆਦਰਯੋਗ ਹੈ। ਜੇ ਮੇਰੇ ਪਤੀ ਦੇ ਚਲਣ-ਚਲਣ ਵਿਚ ਕੁਝ ਕਮੀ ਹੋਵੇ, ਤਬ ਵੀ, ਹੇ ਮਹਾਨ, ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਸੇਵਾ ਤੋਂ ਕਦੇ ਹਟ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ। ਫਿਰ ਜਦੋਂ ਉਹ ਧਰਮੀ, ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ-ਯੋਗ, ਦਯਾਲੂ, ਸਵ-ਅਨੁਸ਼ਾਸਿਤ, ਪਿਆਰ ਵਿਚ ਅਟੱਲ, ਨਿਆਂ-ਪ੍ਰਤੀ, ਅਤੇ ਮਾਂ-ਪਿਓ ਵਾਂਗ ਪਿਆਰੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨਾ ਹੋਰ ਵੀ ਵਧੀਕ ਫਰਜ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰਾਮ ਜਿਵੇਂ ਕੌਸ਼ਲਿਆ ਦੇ ਨਾਲ ਸੁਚੱਜਾ ਵਰਤਾਵ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਸਾਰੇ ਰਾਜ-ਕੁਲ ਦੀਆਂ ਸਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਵੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਤੱਕ ਕਿ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਸਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਰਾਜਾ ਨੇ ਕੇਵਲ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਦੇਖਿਆ, ਉਹ ਵੀ, ਰਾਮ, ਆਪਣੇ ਅਹੰਕਾਰ ਨੂੰ ਪਾਸੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਮਾਂ ਵਾਂਗ ਆਦਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਇਸ ਸੁੰਨ-ਅਜਾਣ ਅਤੇ ਡਰਾਉਣੇ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਆਈ, ਮੇਰੀ ਸਾਸ ਨੇ ਜੋ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ, ਉਹ ਮੇਰੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿਚ ਪੱਕਾ ਹੈ। ਅਤੇ ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਨੇ ਜਦ ਮੇਰਾ ਹੱਥ ਅੱਗ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵਿਆਹ ਸਮੇਂ ਦਿੱਤਾ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਜੋ ਕਹਿਆ, ਉਹ ਵੀ ਮੈਂ ਯਾਦ ਰੱਖਿਆ ਹੈ। ਤੁਹਾਡੀ ਵਾਣੀ ਨੇ ਇਹ ਸਭ ਮੈਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਯਾਦ ਕਰਵਾ ਦਿੱਤਾ, ਹੇ ਧਰਮੀਏ; ਪਤੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨਾ, ਸਤਰੀ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤਪ ਹੈ। ਸਾਵਿਤਰੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਕੇ ਸਵਰਗ ਵਿਚ ਆਦਰ ਪਾਇਆ; ਤੁਸੀਂ ਵੀ, ਇਹੀ ਕਰਮ ਕਰਕੇ, ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ ਹੋ। ਉਹ ਸਤਰੀਆਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਹੈ, ਸਵਰਗ ਵਿਚ ਦੇਵੀ ਬਣੀ ਹੋਈ; ਰੋਹਿਣੀ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਤੋਂ ਇਕ ਪਲ ਵੀ ਵੱਖ ਨਹੀਂ ਰਹੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੋ ਸਤਰੀਆਂ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿਚ ਅਟੱਲ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਨਾਲ ਦੇਵ-ਲੋਕ ਵਿਚ ਆਦਰ ਪਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।" ਸੀਤਾ ਦੇ ਇਹ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਅਨਸੂਯਾ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਈ, ਉਸ ਦੇ ਮੱਥੇ ਨੂੰ ਗਲ ਲਾਇਆ ਅਤੇ ਮੈਥਿਲੀ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਪ-ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ ਕਰਕੇ ਵੱਡੀ ਤਪ-ਸ਼ਕਤੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਹੇ ਸੀਤਾ, ਤੇਰੇ ਸੁਚਿੱਤ ਮੁਖ ਵਾਲੀ; ਇਸ ਤਪ-ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਆਸਰੇ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦੇਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ। ਤੇਰੀ ਵਾਣੀ ਉਚਿਤ ਅਤੇ ਮਨ-ਭਾਵਨ ਹੈ, ਮੈਥਿਲੀ। ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਾਂ—ਦੱਸ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹਾਂ?" ਉਸ ਦੀ ਵਾਣੀ ਸੁਣ ਕੇ, ਤਪ-ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੀ ਸੀਤਾ ਨਰਮ-ਨਰਮ ਹੈਰਾਨ ਹੋਈ ਅਤੇ ਕਿਹਾ, "ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ, ਉਹ ਕਾਫੀ ਹੈ।" ਇਸ ਉੱਤਰ ਤੇ, ਅਨਸੂਯਾ ਹੋਰ ਵੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਕਿਹਾ, "ਹੇ ਸੀਤਾ, ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਾਂਗੀ।" "ਇਹ ਰਾਜਸੀ ਫੁੱਲ-ਮਾਲਾਵਾਂ, ਵਸਤ੍ਰ, ਗਹਣੇ, ਸੁਗੰਧਿਤ ਲੇਪ ਤੇ ਕੀਮਤੀ ਉਂਗuent, ਹੇ ਵੈਦੇਹੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦਿੰਦੀ ਹਾਂ।" "ਹੇ ਸੀਤਾ, ਇਹ ਤੋਹਫੇ ਤੇਰੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਸੋਭਾ ਦੇਣਗੇ; ਇਹ ਉਚਿਤ, ਨਿਰਮਲ ਹਨ ਅਤੇ ਸਦੀਵ ਰਹਿਣਗੇ।" "ਇਸ ਦੇਵੀ ਲੇਪ ਨਾਲ ਲਗ ਕੇ, ਹੇ ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਲਕਸ਼ਮੀ ਵਾਂਗ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਨਾਲ ਚਮਕਦੀ ਰਹੇਗੀ।" ਮੈਥਿਲੀ ਨੇ ਉਹ ਵਸਤ੍ਰ, ਲੇਪ, ਗਹਣੇ ਅਤੇ ਫੁੱਲ-ਮਾਲਾਵਾਂ—ਸਨੇਹ ਦਾ ਅਦੁੱਤੀਯ ਤੋਹਫਾ—ਆਦਰ-ਸਹਿਤ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ। ਇਹ ਤੋਹਫਾ ਲੈ ਕੇ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀਤਾ ਜੋੜੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ, ਅਨਸੂਯਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿਚ ਖੜੀ ਰਹੀ। ਜਦ ਸੀਤਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਵੇਕਲੇ ਹੋ ਕੇ ਬੈਠੀ, ਅਨਸੂਯਾ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਵ੍ਰਤਾਂ ਵਿਚ ਅਟੱਲ ਸੀ, ਇੱਕ ਸੁਹਣੇ ਵਿਸ਼ੇ ਤੇ ਪੁੱਛਣ ਲੱਗੀ, "ਹੇ ਸੀਤਾ, ਮੈਂ ਸੁਣਿਆ ਹੈ ਕਿ ਤੈਨੂੰ ਇਹ ਮਹਾਨ ਰਘੁਕੁਲ-ਨੰਦਨ ਨੇ ਸਵਯੰਵਰ ਵਿਚ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ। ਮੈਥਿਲੀ, ਮੈਂ ਉਹ ਕਹਾਣੀ ਪੂਰੀ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ; ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਅਨੁਭਵ ਕੀਤਾ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਤੇ, ਸੀਤਾ ਨੇ ਧਰਮੀ ਅਨਸੂਯਾ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਸੁਣੋ," ਅਤੇ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸਣ ਲੱਗੀ। "ਮਿਥਿਲਾ ਦੇ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਜਨਕ, ਜੋ ਧਰਮ ਦੇ ਪੂਜਾਰੀ ਤੇ ਰਾਜ-ਧਰਮ ਤੇ ਨਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਰਾਜ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਇੱਕ ਦਿਨ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਖੇਤ ਜੋਤ ਰਹੇ ਸਨ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ, ਰਾਜਾ ਦੀ ਧੀ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਚੀਰ ਕੇ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ। ਮਿਟੀ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਹੋਈ, ਡੱਲੇ ਚੁੱਕਣ ਵਿਚ ਲੱਗੀ ਹੋਈ, ਮੈਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਰਾਜਾ ਜਨਕ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਏ। ਬੇ-ਸੰਤਾਨ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਪਿਆਰ ਵਿਚ ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਗੋਦੀ ਵਿਚ ਚੁੱਕ ਲਿਆ, ਕਿਹਾ, 'ਇਹ ਮੇਰੀ ਧੀ ਹੈ,' ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਪਿਆਰ-ਸਨੇਹ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ, ਮਨੁੱਖੀ ਨਹੀਂ, ਇੱਕ ਆਵਾਜ਼ ਆਈ, 'ਇਹੀ ਹੈ, ਹੇ ਰਾਜਾ; ਧਰਮ ਦੇ ਆਸਰੇ, ਇਹ ਤੇਰੀ ਧੀ ਹੈ।' ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ, ਧਰਮੀ ਮਿਥਿਲਾ-ਪਤੀ, ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋਏ ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਪਾਕੇ ਵੱਡੀ ਸੰਪਦਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਮੈਨੂੰ ਉੱਚ-ਵਰਗੀ ਪੁਰਾਣੀ ਦੇਵੀ, ਜੋ ਸਤਕਰਮ ਕਰਦੀ ਸੀ, ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ; ਉਸ ਦੇ ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਮਾਤਾ-ਸਨੇਹ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਆਦਰ-ਸਹਿਤ ਪਾਲੀ ਗਈ। ਜਦ ਮੇਰੀ ਉਮਰ ਪਤੀ-ਸੰਯੋਗ ਲਈ ਪੱਕੀ ਹੋ ਗਈ, ਪਿਤਾ, ਧਨ-ਹਾਨੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਚਿੰਤਾ ਵਿਚ ਡੁੱਬ ਗਏ। ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ, ਕੁੜੀ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਇੰਦਰ ਵਰਗਾ ਵੀ ਹੋਵੇ, ਜੇ ਧੀ ਦੀ ਵਿਆਹ-ਸੰਯੋਗ ਠੀਕ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਅਪਮਾਨ ਸਹੇੜਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਅਪਮਾਨ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖ, ਰਾਜਾ ਚਿੰਤਾ ਵਿਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ, ਕੋਈ ਰਾਹ ਨਾ ਮਿਲਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਤੈਰਾਕ ਕੰਢੇ ਤੇ ਨਾ ਪਹੁੰਚ ਸਕੇ। ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਮਹਿਲਾ ਤੋਂ ਜਨਮੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਬਹੁਤ ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ, ਰਾਜ-ਪਤੀਆਂ ਵਿਚ ਮੈਨੂੰ ਯੋਗ ਪਤੀ ਨਹੀਂ ਲੱਭਿਆ। ਲਗਾਤਾਰ ਸੋਚਦੇ ਹੋਏ, ਬੁਧੀਮਾਨ ਰਾਜਾ ਨੇ ਇਹ ਨਿਸਚੈ ਕੀਤਾ: 'ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਧੀ ਲਈ ਸਵਯੰਵਰ ਰਚਾਂਗਾ।' ਉਸ ਦੇ ਵੱਡੇ ਯਜਨ ਵਿਚ, ਮਹਾਨ ਵਰੁਣ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਇੱਕ ਵਧੀਆ ਧਨੁਸ ਤੇ ਅਖੂਤ ਤੀਰ-ਕੁੰਚੀਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਉਹ ਧਨੁਸ, ਆਪਣੇ ਭਾਰੀ-ਭਾਰ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਹਿਲਾਈ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੀ ਸੀ; ਰਾਜਾ-ਕੁਲ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪਾਤਸ਼ਾਹ ਉਸ ਨੂੰ ਮੋੜ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ, ਇੱਥੇ ਤੱਕ ਕਿ ਸੁਪਨੇ ਵਿਚ ਵੀ ਨਹੀਂ।