ਸੀਤਾ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਹੀ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਨਿਸ਼ਛਲ ਚਿੱਤ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਭਗਤ ਅਨਸੂਯਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਦੱਸਿਆ। ਵੈਦੇਹੀ ਨੇ ਪਵਿੱਤਰ ਤਪਸਵਿਨੀ ਅਨਸੂਯਾ ਨੂੰ ਆਦਰ ਸਹਿਤ ਜੋੜੇ ਹੋਏ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਖੈਰੀਅਤ ਪੁੱਛੀ। ਅਨਸੂਯਾ ਨੇ, ਜੋ ਧਰਮ ਨਿਸ਼ਠਾ ਅਤੇ ਉੱਚੇ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੀ ਸੀ, ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਖੁਸ਼ ਹੋਈ ਅਤੇ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਨਾਲ ਕਹਿਣ ਲੱਗੀ, “ਭਾਗਾਂ ਨਾਲ ਤੂੰ ਧਰਮ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈਂ।” ਅਨਸੂਯਾ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਹੇ ਸੀਤਾ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਸਾਕ-ਸੰਬੰਧ, ਮਾਣ-ਇੱਜ਼ਤ ਅਤੇ ਸੁਖ-ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਛੱਡ ਕੇ ਰਾਮ ਦੇ ਨਾਲ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਆਈ ਹੈਂ; ਇਹ ਤੇਰਾ ਭਾਗ ਹੈ ਕਿ ਤੂੰ ਉਸ ਦਾ ਸਾਥ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈਂ। ਚਾਹੇ ਪਤੀ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਚੰਗਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਮਾੜਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਪਤੀ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਭ ਲੋਕ ਉੱਚੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਚਾਹੇ ਪਤੀ ਦੀ ਚਾਲ ਮਾੜੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਇਛਾਵਾਂ ਦੇ ਵਸ਼ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਧਨ ਤੋਂ ਵੰਜਿਆ ਹੋਵੇ, ਉੱਚੇ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਪਤੀ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਦੇਵਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਰਿਸ਼ਤੇ ਨੂੰ ਪਤੀ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ ਨਹੀਂ ਦੇਖਦੀ, ਹੇ ਵੈਦੇਹੀ, ਹਰ ਥਾਂ ਪਤੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਤਪ ਦੀ ਅਖੰਡ ਫਲ ਹੈ। ਪਰ ਜਿਹੜੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਮਾੜੇ ਸੁਭਾਵ ਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਪਤੀ ਵਿੱਚ ਗੁਣ ਜਾਂ ਅਵਗੁਣ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦੀਆਂ; ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਚਲਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਪਤੀ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਹੇ ਮੈਥਿਲੀ, ਜਿਹੜੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਅਚੰਗੀ ਚਾਲ ਵਿੱਚ ਫਸ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਨਿੰਦਿਆ ਅਤੇ ਧਰਮ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਰ ਜਿਹੜੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਤੇਰੇ ਵਰਗੀਆਂ ਗੁਣਵਾਨ ਹਨ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਾਹ ਜਾਣਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਸੁਭਾਵ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਜੀਵਨ ਜਿਊਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਧਰਮ ਵਾਲੇ ਲੋਕ। ਇਸ ਲਈ, ਤੂੰ ਵੀ ਧਰਮ ਨਿਸ਼ਠਾ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰ, ਜਿਵੇਂ ਪਤਿਵਰਤਾ ਔਰਤਾਂ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ; ਇਸ ਰਾਹੀਂ ਤੈਨੂੰ ਮਾਣ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੋਵੇਂ ਮਿਲਣਗੇ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਾਨ ਆਯੋਧਿਆ ਕਾਂਡ ਦੇ ਸਤਾਰਵੀਂ ਸਰਗ ਦਾ ਅੰਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਨਸੂਯਾ ਦੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਵੈਦੇਹੀ (ਸੀਤਾ) ਨੇ ਵਿਰਲਤਾ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਦਾ ਆਦਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਬੋਲਣ ਲੱਗੀ, “ਹੇ ਉੱਚੀ ਜਾਤ ਵਾਲੀ ਮਾਤਾ, ਇਹ ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਇੰਝ ਸਿਖਿਆ ਦੇ ਰਹੀਆਂ ਹੋ; ਮੈਂ ਵੀ ਜਾਣਦੀ ਹਾਂ ਕਿ ਪਤੀ ਹੀ ਔਰਤ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਪੂਜਾ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਮੇਰਾ ਪਤੀ ਚੰਗੀ ਚਾਲ ਨਾ ਵੀ ਰੱਖਦਾ ਹੋਵੇ, ਫਿਰ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਸੇਵਾ ਤੋਂ ਹਟਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ। ਫਿਰ ਜਦ ਉਹ ਗੁਣਵਾਨ, ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਯੋਗ, ਦਇਆਲੂ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੇ ਕਾਬੂ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਪ੍ਰੇਮ ਵਿੱਚ ਅਟੱਲ, ਧਰਮਵਾਨ ਅਤੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਵਰਗਾ ਪਿਆਰਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਫਿਰ ਤਾਂ ਹੋਰ ਵੀ ਵਧ ਕੇ ਸੇਵਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਰਾਮ ਜੀ ਕੌਸਲਿਆ ਮਾਤਾ ਨਾਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਸਾਰੇ ਰਾਜ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਮਾਤਾ ਵਾਂਗ ਆਦਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਿਹੜੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਰਾਜਾ ਨੇ ਕੇਵਲ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਵੀ ਵੇਖਿਆ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਰਾਮ ਜੀ ਮਾਤਾ ਵਰਗਾ ਆਦਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਅਹੰਕਾਰ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੇ। ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਇਸ ਸੁੰਨੇ ਅਤੇ ਡਰਾਉਣੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਆਈ, ਮੇਰੀ ਸੱਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਜੋ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਉਹ ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿਚ ਪੱਕਾ ਵੱਸ ਗਿਆ। ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਨੇ ਵੀ, ਜਦ ਮੇਰਾ ਵਿਵਾਹ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅੱਗ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਮੈਨੂੰ ਜੋ ਸਿਖਿਆ ਦਿੱਤੀ ਸੀ, ਉਹ ਮੈਂ ਭੁੱਲੀ ਨਹੀਂ। ਤੁਸੀਂ ਜੋ ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਸਮਝਾਇਆ, ਉਸ ਨਾਲ ਇਹ ਸਭ ਗੱਲਾਂ ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਗ ਪਈਆਂ ਹਨ; ਔਰਤ ਲਈ ਪਤੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕੋਈ ਤਪ ਨਹੀਂ। ਸਾਵਿਤਰੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਕੇ ਹੀ ਸਵਰਗ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ; ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਕੇ ਸਵਰਗ ਪਾਇਆ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਚ ਹੈ, ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਦੇਵੀ ਹੈ; ਜਿਵੇਂ ਰੋਹਣੀ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਤੋਂ ਕਦੇ ਵੱਖਰੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਇੰਝ ਹੀ, ਜਿਹੜੀਆਂ ਪਤਿਵਰਤਾ ਔਰਤਾਂ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਨਾਲ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।” ਅਨਸੂਯਾ, ਸੀਤਾ ਦੇ ਇਹ ਮਿੱਠੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਖੁਸ਼ ਹੋਈ, ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ ਨੂੰ ਚੁੰਮਿਆ ਅਤੇ ਮੈਥਿਲੀ ਨੂੰ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦੇਣ ਲੱਗੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਹੇ ਸੀਤਾ, ਮੈਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਪ ਕਰਕੇ ਵੱਡੀ ਤਪੋ-ਸ਼ਕਤੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਹੈ; ਉਸੇ ਤਾਕਤ ਦੇ ਆਸਰੇ ਤੇਰੇ ਲਈ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ। ਤੇਰੇ ਬਚਨ ਬਹੁਤ ਹੀ ਉਚਿਤ ਅਤੇ ਮਿੱਠੇ ਹਨ, ਮੈਥਿਲੀ। ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਾਂ—ਦੱਸ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹਾਂ?” ਸੀਤਾ, ਜੋ ਆਪ ਵੀ ਤਪ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੀ ਸੀ, ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਹੌਲੀ ਜਿਹੀ ਹੈਰਾਨ ਹੋਈ ਤੇ ਆਖਿਆ, “ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਚਾਹਿਆ, ਉਹ ਹੋ ਗਿਆ।” ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਅਨਸੂਯਾ ਹੋਰ ਵੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਈ ਤੇ ਕਹਿਣ ਲੱਗੀ, “ਹੇ ਸੀਤਾ, ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ ਤੇਰੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਾਂਗੀ।” ਫਿਰ ਅਨਸੂਯਾ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਇਹ ਰਹੇ ਤੇਰੇ ਲਈ ਦਿਵ੍ਯ ਮਾਲਾਵਾਂ, ਵਸਤ੍ਰ, ਗਹਣੇ, ਸੁਗੰਧਤ ਉੰਗਣ ਅਤੇ ਕੀਮਤੀ ਲੇਪ, ਹੇ ਵੈਦੇਹੀ। ਇਹ ਸਭ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੇ ਰਹੀ ਹਾਂ, ਇਹ ਤੇਰੇ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਸਜਾਵਣਗੇ; ਇਹ ਸੁਚੱਜੇ, ਨਿਰਮਲ ਹਨ ਅਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਐਸੇ ਹੀ ਰਹਿਣਗੇ। ਜਦ ਤੂੰ ਇਹ ਦਿਵ੍ਯ ਲੇਪ ਲਾਵੇਂਗੀ, ਹੇ ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਕੋਲ ਇੰਝ ਚਮਕੇਗੀ ਜਿਵੇਂ ਲਕਸ਼ਮੀ ਅਖੰਡ ਵਿਸ਼ਨੁ ਕੋਲ ਚਮਕਦੀ ਹੈ।” ਮੈਥਿਲੀ ਨੇ ਉਹ ਵਸਤ੍ਰ, ਲੇਪ, ਗਹਣੇ ਅਤੇ ਮਾਲਾਵਾਂ ਪ੍ਰੇਮ ਭਰੇ ਦਾਨ ਵਜੋਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਏ। ਇਹ ਦਾਨ ਮਿਲਣ ’ਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀਤਾ ਜੋੜੇ ਹੋਏ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਉੱਚੀ ਤਪਸਵਿਨੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਖੜੀ ਰਹੀ। ਜਦ ਸੀਤਾ ਇੰਝ ਸੇਵਾ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ, ਅਨਸੂਯਾ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਵਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਅਡੋਲ ਸੀ, ਉਸ ਨਾਲ ਸੁਹਣੀ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਪੁੱਛਣ ਲੱਗੀ, “ਹੇ ਸੀਤਾ, ਮੈਂ ਸੁਣਿਆ ਹੈ ਕਿ ਤੇਰਾ ਸਵਯੰਵਰ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਸ ਮਹਾਨ ਰਾਘਵ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ। ਮੈਥਿਲੀ, ਮੈਂ ਉਹ ਕਹਾਣੀ ਵਧੀਆ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ; ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਦੱਸ, ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਆਪ ਅਨੁਭਵ ਕੀਤਾ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ’ਤੇ, ਸੀਤਾ ਨੇ ਧਰਮਵਾਨ ਅਨਸੂਯਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਸੁਣੋ,” ਅਤੇ ਉਹ ਕਹਾਣੀ ਆਖਣ ਲੱਗੀ, “ਮਿਥਿਲਾ ਦੇ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਜਨਕ, ਜੋ ਧਰਮ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਅਤੇ ਰਾਜਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਪ੍ਰਜਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਆਪਣੇ ਹੱਥੀਂ ਖੇਤ ਜੋਤ ਰਹੇ ਸਨ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਓਸ ਸਮੇਂ ਮੈਂ, ਰਾਜਾ ਦੀ ਧੀ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਚੀਰ ਕੇ ਉੱਠੀ ਸੀ।