ਭਰਤ ਨੇ ਰਾਮ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਬੜੀ ਵਿਨਮਰਤਾ ਨਾਲ ਅਰਜ਼ ਕੀਤਾ, "ਭਾਈ, ਤੁਸੀਂ ਕੈਕੇਈ, ਮੈਨੂੰ, ਸਾਡੇ ਪਿਤਾ, ਸਾਡੇ ਮਿਤਰਾਂ ਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ, ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ—ਇਹ ਸਾਰਾ ਤੁਹਾਡਾ ਸੰਭਾਲਣਾ ਹੈ। ਜੰਗਲ ਅਤੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਜਾਤ ਵਿਚ ਕੋਈ ਸੰਬੰਧ ਨਹੀਂ, ਜਟਾਂ ਅਤੇ ਰਾਜ ਕਰਨ ਵਿਚ ਵੀ ਕੋਈ ਮਿਲਾਪ ਨਹੀਂ; ਤੁਸੀਂ ਇੰਨਾ ਵਿਘਨ ਵਾਲਾ ਕੰਮ ਨਾ ਕਰੋ। ਕਸ਼ਤਰੀਆਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਧਰਮ ਤਾਂ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਕੌਣ, ਜੋ ਪੱਕਾ ਤੇ ਹਾਜ਼ਰ ਧਰਮ ਛੱਡ ਕੇ, ਅਣਪੱਕਾ ਤੇ ਭਵਿੱਖ ਦਾ ਧਰਮ ਲੱਭਣ ਜਾਂਦਾ, ਜਦਕਿ ਉਹ ਕਸ਼ਤਰੀ ਜਾਂ ਉਸ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਹੋਵੇ? ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਔਖਾ ਤੇ ਦੁਖਦਾਈ ਧਰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਚਾਰ ਵਰਨਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਔਖਾ ਧਰਮ ਨਿਭਾਓ। ਚਾਰ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਵਿਚੋਂ, ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਆਸ਼ਰਮ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਛੱਡ ਸਕਦੇ ਹੋ? ਗਿਆਨ, ਪਦਵੀ ਅਤੇ ਜਨਮ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡਾ ਛੋਟਾ ਹਾਂ; ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿਚ ਮੈਂ ਰਾਜ ਕਿਵੇਂ ਕਰ ਸਕਦਾ? ਮੈਂ ਅਜੇ ਬੱਚਾ ਹਾਂ, ਗਿਆਨ ਤੇ ਗੁਣਾਂ ਵਿਚ ਕਮਜੋਰ, ਪਦਵੀ ਵਿਚ ਹੇਠਾਂ; ਤੁਹਾਡੇ ਬਿਨਾ ਮੈਂ ਰਾਜ ਸੰਭਾਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ। ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਸਮੇਤ, ਰਾਜ ਕਰੋ—ਇਹ ਪੁਰਖਾਂ ਤੋਂ ਮਿਲਿਆ ਰਾਜ, ਵਿਘਨ-ਰਹਿਤ, ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਮੰਤਰੀ, ਪੁਰੋਹਿਤ ਅਤੇ ਵਸੀਸ਼ਠ, ਜੋ ਮੰਤਰਾਂ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹਨ, ਇੱਥੇ ਹੀ ਤੁਹਾਡਾ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰਨ। ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡਾ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਇੰਦ੍ਰ ਵਾਂਗ ਮਰੁਤਾਂ ਸਮੇਤ, ਅਯੋਧਿਆ ਤੇ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਤੇ ਰਾਜ ਕਰੋ। ਤਿੰਨ ਕਰਜ਼ੇ ਚੁਕਾ ਕੇ, ਬੁਰਿਆਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦੇ ਕੇ, ਮਿਤਰਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਇੱਥੇ ਮੇਰਾ ਰਾਜ ਕਰੋ। ਅੱਜ ਤੁਹਾਡੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਤੇ, ਤੁਹਾਡੇ ਸੱਚੇ ਮਿਤਰ ਖੁਸ਼ ਹੋਣ, ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਡਰ ਕੇ ਦਸੋ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿਚ ਭੱਜ ਜਾਣ। ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਤੇ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਜੋ ਦਾਗ ਲੱਗਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਟਾ ਦੋ, ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ। ਸਿਰ ਝੁਕਾ ਕੇ ਮੈਂ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦਾ ਹਾਂ—ਮੇਰੇ ਤੇ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਤੇ ਦਇਆ ਕਰੋ, ਜਿਵੇਂ ਮਹਾਂ ਪ੍ਰਭੂ ਸਾਰੀਆਂ ਜੀਆਂ ਤੇ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਸਭ ਛੱਡ ਕੇ, ਫਿਰ ਵੀ ਜੰਗਲ ਜਾਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਵੀ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਜਾਵਾਂਗਾ। ਭਰਤ ਨੇ ਇੰਨੀ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਸਿਰ ਝੁਕਾ ਕੇ, ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ; ਪਰ ਰਾਮ, ਪਿਤਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਵਿਚ ਟਿਕੇ ਰਹੇ, ਵਾਪਸ ਜਾਣ ਦਾ ਮਨ ਨਾ ਬਣਾਇਆ। ਰਾਮ ਦੀ ਇਹ ਅਡੋਲ ਨਿਸ਼ਠਾ ਦੇਖ ਕੇ, ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦੁਖ ਤਾਂ ਹੋਇਆ ਕਿ ਉਹ ਅਯੋਧਿਆ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਆਉਣਗੇ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨਿਸ਼ਠਾ ਤੇ ਦਿਲੋਂ ਖੁਸ਼ੀ ਵੀ ਹੋਈ। ਫਿਰ ਪੁਰੋਹਿਤ, ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਵੱਡੇ, ਅਤੇ ਮਾਵਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਹੰਝੂਆਂ ਨਾਲ ਭਰ ਗਈਆਂ, ਭਰਤ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ ਬੇਨਤੀ ਕਰਨ ਲੱਗੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਾਨ ਆਯੋਧਿਆ ਕਾਂਡ ਦੇ 106ਵੇਂ ਸਰਗਾ ਦਾ ਸਮਾਪਤੀ ਹੋਈ। ਫਿਰ ਭਰਤ ਨੇ ਦੁਬਾਰਾ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਵਿਚ ਆਦਰਯੋਗ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਰਤ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ। "ਭਰਤ, ਤੁਸੀਂ ਜੋ ਕਿਹਾ, ਠੀਕ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਦਸ਼ਰਥ ਅਤੇ ਉੱਚ ਕੁਲ ਦੀ ਕੈਕੇਈ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹੋ। ਬਹੁਤ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਸਾਡੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਤੁਹਾਡੀ ਮਾਂ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਦੇ, ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਨਾ ਤੋਂ ਅਦਭੁਤ ਰਾਜ-ਦਹੇਜ ਬਾਰੇ ਸੁਣਿਆ ਸੀ। ਦੇਵ-ਅਸੁਰਾਂ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿਚ, ਤੁਹਾਡੀ ਮਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਵਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਵਰੇ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ, ਤੁਹਾਡੀ ਮਾਂ ਨੇ ਦੋ ਵਰ ਮੰਗੇ—ਤੁਹਾਡਾ ਰਾਜ ਤੇ ਮੇਰਾ ਵਨ-ਵਾਸ। ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਹ ਦੋ ਵਰ, ਉਸ ਦੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਦੇ ਦਿੱਤੇ। ਪਿਤਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਵੀ ਚੌਦਾਂ ਸਾਲਾਂ ਲਈ, ਦਾਤਾ ਬਣ ਕੇ, ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਵਸਣ ਲਈ ਬੱਧ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਸ ਲਈ, ਮੈਂ ਲਕਸ਼ਮਣ ਤੇ ਸੀਤਾ ਸਮੇਤ, ਸੱਚ ਤੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਵਿਚ, ਇਸ ਸੁੰਨਰੇ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਆ ਗਿਆ ਹਾਂ। ਤੁਸੀਂ ਵੀ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਜਲਦੀ ਪਿਤਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਪੂਰੀ ਕਰੋ ਤੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੋ। ਮੇਰੇ ਲਈ, ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਕਰਜ਼ੇ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰੋ, ਭਰਤ, ਅਤੇ ਪਿਤਾ-ਮਾਤਾ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਕਰੋ। ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਗਿਆ ਨੇ, ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਲਈ, ਗਿਆ ਵਿਚ ਹੀ, ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸ਼ਲੋਕ ਗਾਇਆ ਸੀ। ਪੁੱਤਰ, ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ 'ਪੁਤ' ਨਾਂ ਦੇ ਨਰਕ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਸਨੂੰ 'ਪੁਤ੍ਰ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਪਿਤਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਜਾਂ ਉਸਨੂੰ ਉੱਥੋਂ ਕੱਢਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਪੁੱਤਰ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਗੁਣਵਾਨ ਤੇ ਗਿਆਨਵਾਨ ਹੋਣ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ, ਜੇਕਰ ਕਈ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਵੀ ਇੱਕ ਗਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਾਰੇ ਰਾਜ-ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਮੰਨਿਆ ਹੈ, ਭਰਤ; ਇਸ ਲਈ, ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਨਰਕ ਤੋਂ ਬਚਾਓ, ਮਹਾਨ ਭਰਤ। ਭਰਤ, ਅਯੋਧਿਆ ਜਾਓ, ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰੀਤੀ ਜਿੱਤੋ, ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ ਤੇ ਸਾਰੇ ਦੁਜਾ-ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ ਸਮੇਤ। ਮੈਂ ਵੀ, ਸੀਤਾ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨਾਲ, ਜਲਦੀ ਦੰਡਕ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਆਉਂਗਾ। ਭਰਤ, ਤੁਸੀਂ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਬਣੋ; ਮੈਂ ਜੰਗਲ ਦੇ ਵਾਸੀਆਂ ਤੇ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਬਣ ਜਾਵਾਂਗਾ। ਅੱਜ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਮਹਾਨ ਅਯੋਧਿਆ ਜਾਓ; ਮੈਂ ਵੀ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਦੰਡਕ ਵਿਚ ਜਾਵਾਂਗਾ। ਭਰਤ, ਸੋਹਣੀ ਮੀਂਹੀ-ਮੀਂਹੀ ਰੁਤ ਵਿਚ, ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਣਾਂ ਤੁਹਾਡਾ ਸਿਰ ਠੰਢਾ ਕਰਣ; ਮੈਂ ਵੀ ਇਥੇ ਜੰਗਲ ਦੇ ਵੱਡੇ ਰੁੱਖਾਂ ਦੀ ਛਾਂ ਵਿਚ ਆਰਾਮ ਕਰਾਂਗਾ। ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਨਿਪੁੰਨ ਹੈ, ਤੁਹਾਡਾ ਸਾਥੀ ਹੋਵੇਗਾ; ਸਮਿਤ੍ਰੀ (ਲਕਸ਼ਮਣ) ਮੇਰਾ ਮੁੱਖ ਮਿਤਰ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਚਾਰ ਵਧੀਆ ਪੁੱਤਰ, ਭਰਤ, ਸੱਚ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ ਚੱਲਾਂਗੇ—ਤੁਸੀਂ ਦੁਖੀ ਨਾ ਹੋਵੋ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਆਯੋਧਿਆ ਕਾਂਡ ਦੇ 107ਵੇਂ ਸਰਗਾ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਹੋਈ, ਜਿਸਨੂੰ ਮਹਾਨ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਰਚੀਤਾ, ਵਾਲ਼ਮੀਕਿ ਨੇ ਲਿਖਿਆ।