ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਿਕਸ਼ਾ ਅਤੇ ਕਿਨਨਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬੰਦਰਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ। ਦੇਵਤਿਆਂ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ, ਗਰੁੜ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਯਕਸ਼ਾਂ ਨੇ ਵੀ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਉੱਥੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸੰਤਾਨਾਂ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀਆਂ। ਨਾਗਾਂ, ਕਿੰਪੁਰੁਸ਼ਾਂ, ਸਿੱਧਾਂ, ਵਿਦਿਆਧਰਾਂ ਅਤੇ ਉਰਗਾਂ ਨੇ ਵੀ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਬੱਚੇ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਅਸਮਾਨੀ ਗਾਇਕਾਂ ਨੇ ਵੀ ਬਹਾਦਰ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ, ਜੋ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਤੇਜਸਵੀ ਬੰਦਰ ਵਾਂਗ ਫਿਰਦੇ ਸਨ—ਇਹ ਸਭ ਜੰਗਲਾਂ ਦੇ ਵਾਸੀ ਸਨ। ਅਪਸਰਾ, ਵਿਦਿਆਧਰੀਆਂ, ਨਾਗ ਕੁਮਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਗੰਧਰਵੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਉਹ ਬੱਚੇ ਪੈਦਾ ਹੋਏ, ਜੋ ਰੂਪ ਅਤੇ ਤਾਕਤ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਨ ਅਨੁਸਾਰ ਬਦਲ ਸਕਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਜਿੱਥੇ ਚਾਹੁਣ ਉੱਥੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਸਨ। ਉਹ ਸਭ ਸ਼ੇਰਾਂ ਤੇ ਬੱਘਿਆਂ ਵਾਂਗ ਅਹੰਕਾਰ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸਨ, ਪੱਥਰਾਂ ਨੂੰ ਹਥਿਆਰ ਵਾਂਗ ਵਰਤਦੇ ਅਤੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਤੇ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦੇ ਰਹਿੰਦੇ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਖ਼ ਅਤੇ ਦੰਦ ਹਥਿਆਰ ਵਾਂਗ ਸਨ, ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਸਮਝ ਰੱਖਦੇ, ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਸਕਦੇ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਦਰੱਖਤਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਟੋੜ ਸਕਦੇ ਸਨ। ਆਪਣੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਹ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਭੜਕਾ ਸਕਦੇ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਚੀਰ ਸਕਦੇ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਨੂੰ ਲੰਘ ਸਕਦੇ ਸਨ। ਉਹ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਚੜ੍ਹ ਸਕਦੇ, ਬੱਦਲਾਂ ਨੂੰ ਫੜ ਸਕਦੇ ਅਤੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਭਟਕਦੇ ਮਸਤ ਹਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਕਾਬੂ ਕਰ ਸਕਦੇ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਦਹਾੜ ਨਾਲ ਉੱਡਦੇ ਪੰਛੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਥੱਲੇ ਲਿਆਉਂਦੇ—ਇਹੋ ਜਿਹੇ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਰੂਪ ਬਦਲਣ ਦੇ ਸਮਰਥ ਬੰਦਰ ਜਨਮ ਲਏ। ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੱਖਾਂ ਬਲਵਾਨ ਬੰਦਰ ਸੈਨਾਪਤੀ ਪੈਦਾ ਹੋਏ, ਜੋ ਬੰਦਰਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਬਣੇ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਸੈਨਾਪਤੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਹੋਰ ਬਹਾਦਰ ਬੰਦਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਗਏ; ਹੋਰ ਅਨੇਕ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਨੇ ਭਾਲੂ-ਸਮਾਨ ਬੰਦਰਾਂ ਦਾ ਸਾਥ ਦਿੱਤਾ। ਕੁਝ ਹੋਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਹਾੜਾਂ ਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਗਏ; ਇਹ ਸਾਰੇ ਸੁਗਰੀਵ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸਨ, ਅਤੇ ਵਾਲੀ, ਜੋ ਇੰਦਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ, ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਲੱਗ ਗਏ। ਸਾਰੇ ਬੰਦਰ ਮੁਖੀ ਉਹਨਾਂ ਦੋ ਭਰਾਵਾਂ, ਨਾਲੇ ਨਲ, ਨੀਲ, ਹਨੁਮਾਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬੰਦਰ ਮੁਖੀਆਂ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ। ਇਹ ਸਭ ਗਰੁੜ ਵਾਂਗ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਯੁੱਧ ਦੇ ਨਿਪੁੰਨ, ਸ਼ੇਰਾਂ, ਬੱਘਿਆਂ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਸੱਪਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਹਰਾਉਂਦੇ ਫਿਰਦੇ। ਮਹਾਨ ਤੇ ਲੰਮੇ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ ਵਾਲੀ, ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਭਾਲੂ-ਦਮ ਵਾਲੇ ਬੰਦਰਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਦਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵੀਰਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਧਰਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਹਾੜ, ਜੰਗਲ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਸਨ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਨਾਲ ਭਰ ਗਈ। ਇਹ ਬੰਦਰ ਸੈਨਾਪਤੀ, ਜਿਹੜੇ ਬੱਦਲਾਂ ਜਾਂ ਪਹਾੜਾਂ ਵਰਗੇ ਮਹਾਨ ਦਿੱਖ ਵਾਲੇ ਸਨ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਭਿਆਨਕ ਰੂਪਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕ ਗਏ, ਇਹ ਸਭ ਰਾਮ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਪੈਦਾ ਹੋਏ। ਹੁਣ ਅਠਾਰਵੀਂ ਸਰਗਾ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣੋ। ਜਦੋਂ ਮਹਾਨ ਅਸ਼੍ਵਮੇਧ ਯਜ੍ਨ ਪੂਰਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਹਿੱਸਾ ਲੈ ਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਆਏ ਸਨ, ਵਾਪਸ ਚਲੇ ਗਏ। ਰਾਜਾ, ਆਪਣੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਸੇਵਕਾਂ, ਫੌਜ ਅਤੇ ਰਥਾਂ ਸਮੇਤ, ਸਾਰੇ ਸੰਕਲਪ ਤੇ ਕਰਮ ਪੂਰੇ ਕਰਕੇ, ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਲ ਵਾਪਸ ਆਇਆ। ਰਾਜੇ ਵੱਲੋਂ ਯਥੋਚਿਤ ਆਦਰ ਮਿਲਣ 'ਤੇ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਸਭ ਰਾਜੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਨਮਨ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪਰਤ ਗਏ। ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਾਜੇ ਆਪਣੀਆਂ ਰਾਜਧਾਨੀਆਂ ਵੱਲ ਵਾਪਸ ਆਏ, ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਫੌਜਾਂ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਚਮਕ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜੇ ਚਲੇ ਗਏ, ਤਾਂ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ, ਚਮਕਦਾਰ, ਉੱਚ ਕੋਟੀਆਂ ਦੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ। ਰਿਸ਼ਯਸ਼੍ਰਿੰਗ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਆਦਰ ਪਾ ਚੁੱਕਾ ਸੀ, ਸ਼ਾਂਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਰਾਜੇ ਵੱਲੋਂ ਰੋਕਿਆ ਨਾ ਗਿਆ, ਚਲਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਭ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰਕੇ, ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ, ਜਿਸ ਦੀ ਮਨੋਕਾਮਨਾ ਪੂਰੀ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਸੀ, ਉਥੇ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਰਹਿਣ ਲੱਗ ਪਿਆ, ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਜਨਮ ਦੀ ਸੋਚ ਕਰਦਾ। ਯਜ੍ਨ ਪੂਰਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਛੇ ਰੁੱਤਾਂ ਬੀਤ ਗਈਆਂ। ਫਿਰ, ਬਾਰ੍ਹਵੇਂ ਮਹੀਨੇ, ਚੈਤ੍ਰ ਦੀ ਨੌਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ—ਜਦੋਂ ਪੁਨਰਵਸੁ ਨਕਸ਼ਤਰ, ਜਿਸ ਤੇ ਅਦਿਤੀ ਦਾ ਰਾਜ ਸੀ, ਚੜ੍ਹਦਾ ਸੀ, ਪੰਜ ਗ੍ਰਹਿ ਉੱਚੇ ਸਥਾਨਾਂ ਤੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਗੁਰੁ ਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਇਕੱਠੇ ਕਰਕ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਲਗਨ ਤੇ ਸਨ—ਉਸ ਵੇਲੇ, ਜਦੋਂ ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪੂਜਨਯੋਗ ਪ੍ਰਭੂ ਉਗ ਰਹੇ ਸਨ, ਕੌਸਲਿਆ ਨੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਦਿਵ੍ਯ ਲਛਣਾਂ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦਾ ਅਰਧਾਂਸ਼ ਸੀ, ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲਾ, ਇක්ෂਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ, ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ, ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਾਂਹਾਂ, ਲਾਲ ਹੋਠਾਂ ਅਤੇ ਡੰਗ ਵਾਂਗ ਗੂੰਜਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਾਲਾ। ਕੌਸਲਿਆ ਆਪਣੇ ਉਸ ਅਣਗਣ ਤਜ ਵਾਲੇ ਪੁੱਤਰ ਨਾਲ ਇੰਝ ਚਮਕ ਰਹੀ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਅਦਿਤੀ ਇੰਦਰ ਨਾਲ, ਜੋ ਵਜ੍ਰਧਾਰੀ ਹੈ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦੀ ਹੈ। ਭਰਤ, ਜੋ ਸੱਚ ਤੇ ਬਹਾਦਰੀ ਵਿੱਚ ਅਡੋਲ ਸੀ, ਕੈਕੇਈ ਨੂੰ ਜਨਮਿਆ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦਾ ਚੌਥਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ ਅਤੇ ਸਭ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ। ਫਿਰ ਸੁਮੀਤਰਾ ਨੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ—ਲਕਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ—ਦੋਵੇਂ ਬਹਾਦਰ, ਸਭ ਹਥਿਆਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਅਤੇ ਹਰ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਅਰਧਾਂਸ਼ ਵਾਲਾ। ਭਰਤ, ਸ਼ਾਂਤ ਮਨ ਵਾਲਾ, ਪੁਸ਼ਯ ਨਕਸ਼ਤਰ ਵਿੱਚ, ਮੀਨ ਲਗਨ ਤੇ ਜਨਮਿਆ; ਸੁਮੀਤਰਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਆਸ਼ਲੇਸ਼ਾ ਨਕਸ਼ਤਰ ਵਿੱਚ, ਕਰਕ ਲਗਨ ਤੇ, ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਦੇ ਹੋਏ ਜਨਮੇ। ਰਾਜੇ ਦੇ ਇਹ ਚਾਰੇ ਪੁੱਤਰ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਵਾਲੇ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਮੇਂ ਜਨਮੇ, ਹਰ ਇੱਕ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਸੁੰਦਰਤਾ ਵਿੱਚ ਦੋਹਾਂ ਪ੍ਰੋਸ਼ਠਪਦ ਤਾਰਿਆਂ ਵਰਗੇ। ਗੰਧਰਵ ਮਿੱਠੇ ਸੁਰਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦੇ ਸਨ, ਅਪਸਰਾ ਦੇ ਗਰੁੱਪ ਨੱਚ ਰਹੇ ਸਨ, ਦਿਵ੍ਯ ਢੋਲ ਵੱਜ ਰਹੇ ਸਨ ਅਤੇ ਅਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ। ਮਿੱਠੇ ਗੀਤਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੁਰੀਲੇ ਵਾਜਿਆਂ ਨਾਲ ਉਹ ਵੱਡੇ, ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਮਹਲ ਗੂੰਜ ਰਹੇ ਸਨ। ਰਾਜੇ ਨੇ ਭਟ, ਸੁਤ, ਮਾਗਧ ਅਤੇ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀਆਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦਿੱਤੇ; ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਗਾਂਵਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਗਿਆਰਾਂ ਦਿਨ ਬੀਤਣ ਉਪਰੰਤ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦਾ ਨਾਮਕਰਨ ਕਰਵਾਇਆ—ਵੱਡੇ ਪੁੱਤਰ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਰਾਮ ਅਤੇ ਕੈਕੇਈ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਭਰਤ। ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ, ਪਰਮ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ, ਸੁਮੀਤ੍ਰਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਲਕਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ। ਰਾਜੇ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ, ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਇਆ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਬੇਹਿਸਾਬ ਰਤਨਾਂ ਦਾ ਦਾਨ ਦਿੱਤਾ।