ਜਦੋਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਰਾਵਣ ਦੇ ਉਤਪਾਤ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਉੱਦਮ ਕੀਤਾ, ਤਦ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਅਲੌਕਿਕ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਰੂਪ ਅਨੁਸਾਰ, ਰਿਕਸ਼ਾ, ਕਿਨਨਰੀ, ਗੋਲਾਂਗੂਲਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਨਾਰੀਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਭਾਲੂ, ਵਾਨਰ ਅਤੇ ਗਾਂ-ਵਾਂਗੂ ਪੂਛ ਵਾਲੇ ਜੀਵ ਜਨਮ ਲੈਣ ਲੱਗੇ। ਹਰ ਇੱਕ ਦੀ ਜਨਮ, ਉਸ ਦੇਵਤਾ ਦੇ ਰੂਪ, ਸ਼ਕਲ ਅਤੇ ਬਲ ਅਨੁਸਾਰ ਹੋਈ; ਗੋਲਾਂਗੂਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਵਧੇਰੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਵੀ ਜਨਮ ਲਏ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਿਕਸ਼ਾ ਅਤੇ ਕਿਨਨਰੀ ਨਾਰੀਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਵਾਨਰਾਂ ਦੀ ਪੈਦਾਇਸ਼ ਹੋਈ। ਦੇਵਤਿਆਂ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ, ਗਰੁੜ, ਯਕਸ਼ਾਂ, ਨਾਗਾਂ, ਕਿੰਪੁਰਸ਼ਾਂ, ਸਿੱਧਾਂ, ਵਿਦ੍ਯਾਧਰਾਂ ਅਤੇ ਉਰਾਗਾਂ—ਇਹ ਸਭ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ। ਅਕਾਸ਼ੀ ਗਾਇਕਾਂ ਨੇ ਵੀ ਵਿਰਲੇ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮ ਲਏ, ਜੋ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਆਜ਼ਾਦੀ ਨਾਲ ਘੁੰਮਦੇ, ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਵਾਨਰ, ਜੰਗਲਾਂ ਦੇ ਵਾਸੀ। ਅਪਸਰਾਵਾਂ, ਵਿਦ੍ਯਾਧਰੀਆਂ, ਨਾਗ ਨਾਰੀਵਾਂ ਅਤੇ ਗੰਧਰਵੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਉਹ ਜਨਮ ਲਏ ਜੋ ਰੂਪ ਅਤੇ ਬਲ ਨੂੰ ਮਨਮਰਜ਼ੀ ਬਦਲ ਸਕਦੇ, ਜਿੱਥੇ ਚਾਹੁਣ ਉਥੇ ਜਾ ਸਕਦੇ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਵਾਨਰ ਅਤੇ ਭਾਲੂ-ਵਾਂਗੂ ਜੀਵ, ਸ਼ੇਰਾਂ ਤੇ ਬਾਘਾਂ ਵਾਂਗ, ਅਹੰਕਾਰ ਅਤੇ ਤਾਕਤ ਵਿੱਚ ਪਰਪੂਰਨ, ਪਹਾੜਾਂ ਤੇ ਰੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲੇ, ਪੱਥਰਾਂ ਨੂੰ ਹਥਿਆਰ ਵਜੋਂ ਵਰਤਦੇ। ਸਭ ਦੇ ਨਖ਼ ਅਤੇ ਦੰਦ ਹਥਿਆਰ ਸਨ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੀ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਸਕਦੇ, ਮਜ਼ਬੂਤ ਰੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਤੋੜ ਸਕਦੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਵਗਾ ਸਕਦੇ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਚੀਰ ਸਕਦੇ, ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਨੂੰ ਲੰਘ ਸਕਦੇ। ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਉੜਾਨਾਂ ਨਾਲ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੜ ਸਕਦੇ, ਬੱਦਲਾਂ ਨੂੰ ਜਕੜ ਸਕਦੇ, ਅਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਮਸਤ ਹਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਫੜ ਸਕਦੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗੂੰਜਦੇ ਸੁਰਾਂ ਨਾਲ ਉਡਦੇ ਪੰਛੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਡਿੱਗਾ ਸਕਦੇ। ਇਹ ਵਾਨਰ, ਰੂਪ ਬਦਲਣ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੈਂਕੜੇ-ਸੈਂਕੜੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵਾਨਰ-ਸੈਨਾ ਦੇ ਮੁਖੀ ਜਨਮ ਲਏ, ਜੋ ਵਾਨਰਾਂ ਦੇ ਆਗੂ ਬਣੇ। ਉਹ ਸੈਨਾ-ਮੁਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਹੋਰ ਵਿਰਲੇ ਵਾਨਰਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਲਏ; ਹੋਰ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ, ਭਾਲੂ-ਵਾਂਗੂ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਚਲਦੇ। ਕੁਝ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਹਾੜਾਂ ਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਲੱਗੇ; ਉਹ ਸੂਰਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਅਤੇ ਇੰਦਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵਾਲੀਨ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਲੱਗੇ। ਸਾਰੇ ਵਾਨਰ-ਮੁਖੀ, ਉਹਨਾਂ ਦੋ ਭਰਾਵਾਂ, ਨਲਾ, ਨੀਲਾ, ਹਨੁਮਾਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਾਨਰ-ਸੇਨਾ ਦੇ ਆਗੂਆਂ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ। ਸਭ ਗਰੁੜ ਵਾਂਗ ਤਾਕਤ ਵਾਲੇ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਸ਼ੇਰ, ਬਾਘ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਸੱਪਾਂ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਕਰਦੇ, ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦੇ। ਵੱਡੇ ਤੇ ਲੰਬੇ ਬਾਹ ਵਾਲੇ ਵਾਲੀਨ, ਆਪਣੀ ਬਾਂਹਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਭਾਲੂ-ਵਾਂਗੂ ਪੂਛ ਵਾਲੇ ਵਾਨਰਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ। ਇਹ ਮਹਾਨ ਵਿਰਲੇ ਵਾਨਰਾਂ ਅਤੇ ਭਾਲੂ-ਵਾਂਗੂ ਜੀਵਾਂ ਦੁਆਰਾ, ਧਰਤੀ, ਆਪਣੇ ਪਹਾੜਾਂ, ਜੰਗਲਾਂ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਸਮੇਤ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪ ਅਤੇ ਚਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਭਰ ਗਈ। ਇਹ ਵਾਨਰ-ਸੈਨਾ ਦੇ ਮੁਖੀ, ਜਿਹੜੇ ਬੱਦਲਾਂ ਜਾਂ ਪਹਾੜਾਂ ਵਾਂਗ ਵੱਡੇ, ਭਿਆਨਕ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਰਾਮ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਢੱਕ ਲਿਆ। ਹੁਣ ਅਠਾਰਾਂਵੇਂ ਸਰਗਾ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣੋ। ਜਦੋਂ ਮਹਾਨ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜਨ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹਿੱਸੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਤੇ ਆਏ ਜਿਵੇਂ ਆਏ, ਵਾਪਸ ਚਲੇ ਗਏ। ਰਾਜਾ, ਆਪਣੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਵਚਨ ਤੇ ਕਰਮ ਪੂਰੇ ਕਰ ਕੇ, ਸੇਵਕਾਂ, ਫੌਜ ਤੇ ਰਥਾਂ ਸਮੇਤ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਪਰਵਿਸ਼ ਹੋਇਆ। ਰਾਜਾ ਦੀ ਹੋਰ-ਹੋਰ ਇਜ਼ਤ ਕਰਕੇ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਸਾਰੇ ਰਾਜਾ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਨਮਨ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਵੱਲ ਵਾਪਸ ਚਲੇ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਾਪਸ ਗਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਚਮਕਦੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਦਿਸੀਆਂ। ਜਦੋਂ ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜਾ ਚਲੇ ਗਏ, ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ, ਚਮਕਦਾਰ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਦਵਿਜਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਪਰਵਿਸ਼ ਹੋਇਆ। Ṛਸ਼ਯਸ਼ṛੰਗ, ਵੱਡੀ ਇਜ਼ਤ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸ਼ਾਂਤਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਸਮੂਹ ਸਮੇਤ, ਰਾਜਾ ਵੱਲੋਂ ਰੋਕਿਆ ਨਾ ਗਿਆ, ਵਾਪਸ ਚਲੇ ਗਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਭ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰਕੇ, ਰਾਜਾ, ਮਨ-ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਹੋਈ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਜਨਮ ਦੀ ਉਮੀਦ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਲੱਗਾ। ਯਜਨ ਪੂਰਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਛੇ ਰੁੱਤਾਂ ਲੰਘ ਗਈਆਂ; ਫਿਰ, ਬਾਰ੍ਹਵੇਂ ਮਹੀਨੇ, ਚੈਤ੍ਰ ਦੀ ਨੌਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ— ਜਦੋਂ ਪੁਨਰਵਸੂ ਨਕਸ਼ਤਰ, ਜਿਸ ‘ਤੇ ਅਦਿਤੀ ਦਾ ਰਾਜ ਸੀ, ਚੜ੍ਹਿਆ, ਪੰਜ ਗ੍ਰਹਿ ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ, ਗੁਰੁ ਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਕਰਕ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ, ਲਗਨ ‘ਤੇ— ਜਦੋਂ ਪਰਮ-ਪੂਜਨਯ ਭਗਵਾਨ ਉਤਸ਼ਤ ਹੋਏ, ਕੌਸਲਿਆ ਨੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਅਲੌਕਿਕ ਚਿਨ੍ਹਾਂ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦਾ ਅੱਧਾ ਹਿੱਸਾ, ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲਾ, ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ, ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ, ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਾਹਾਂ, ਲਾਲ ਹੋਠ, ਤੇ ਡੌਲ ਵਾਂਗ ਆਵਾਜ਼ ਵਾਲਾ। ਕੌਸਲਿਆ, ਆਪਣੇ ਅਗਣਤ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਪੁੱਤਰ ਨਾਲ, ਇੱਦਾਂ ਚਮਕਦੀ ਸੀ ਜਿਵੇਂ ਅਦਿਤੀ ਇੰਦਰ, ਵਿਦ੍ਯੁਤ-ਧਾਰੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ। ਕੇਕਈ ਤੋਂ ਭਰਤ, ਸੱਚ ਤੇ ਬਲ ਵਿੱਚ ਢਿੱਠ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਦਾ ਚੌਥਾ ਹਿੱਸਾ, ਸਭ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ, ਜਨਮਿਆ। ਫਿਰ ਸੁਮਿਤਰਾ ਨੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਤੇ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ, ਜਨਮ ਲਏ, ਜੋ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਸਭ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਅੱਧੇ-ਅੱਧੇ ਹਿੱਸੇ ਵਾਲੇ। ਭਰਤ, ਨਿਰਵਿਕਾਰ ਮਨ ਵਾਲਾ, ਪੁਸ਼ਯਾ ਨਕਸ਼ਤਰ, ਮੀਨ ਲਗਨ ‘ਤੇ ਜਨਮਿਆ; ਸੁਮਿਤਰਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਆਸ਼ਲੇਸ਼ਾ ਨਕਸ਼ਤਰ, ਕਰਕ ਲਗਨ, ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਦੇ ਵੇਲੇ ਜਨਮ ਲਏ। ਰਾਜਾ ਦੇ ਚਾਰ ਪੁੱਤਰ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਨਮ ਲਏ, ਹਰ ਇੱਕ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ, ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉੱਚਾ, ਸੁੰਦਰਤਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਸ਼ਠਪਦ ਜੁੜਵਾਂ ਤਾਰਿਆਂ ਵਾਂਗ। ਗੰਧਰਵਾਂ ਨੇ ਮਿੱਠੇ ਸੁਰਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਇਆ, ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨੇ ਨੱਚਿਆ, ਅਲੌਕਿਕ ਡੌਲ ਵੱਜੇ, ਅਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਹੋਈ। ਮਿੱਠੇ ਗੀਤ ਤੇ ਹੋਰ ਸੁਰ-ਸਾਜ਼ ਨਾਲ, ਵੱਡੇ, ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹਾਲ, ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਗੂੰਜ ਰਹੇ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਭੰਡਾਰੀਆਂ, ਵੰਸ਼ਾਵਲੀਆਂ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦਿੱਤਾ; ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਧਨ ਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਗਾਂਵਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਗਿਆਰਾਂ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦਾ ਨਾਮ-ਸੰਸਕਾਰ ਕੀਤਾ: ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਰਾਮ, ਤੇ ਕੇਕਈ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਭਰਤ।