ਜਦੋਂ ਭਾਰਦਵਾਜ ਜੀ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਾਥੀ ਆਏ, ਤਾਂ ਸਰਲਾ, ਤਾਲ, ਤਿਲਕ ਅਤੇ ਨਕਤਮਾਲਾ ਰੁੱਖ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਝੁਕ ਕੇ ਤੇ ਬੌਨੇ ਹੋ ਕੇ, ਉਥੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ। ਸ਼ਿੰਸ਼ੁਪਾ, ਆਮਲਕੀ, ਜੰਬੂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜੰਗਲੀ ਰੁੱਖ, ਮਾਲਤੀ, ਮੱਲਿਕਾ, ਜਾਤੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਲਤਾਵਾਂ ਵੀ ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਰੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਲਤਾਵਾਂ ਨੇ ਸੁੰਦਰ ਸਤਰੀਆਂ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲਿਆ। ਦੇਵਤਾ, ਜੋ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਸਨ, ਭਾਰਦਵਾਜ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਸੁੰਦਰ ਸਤਰੀਆਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਏ ਤੇ ਕਹਿਆ, "ਜੋ ਚਾਹੋ, ਪੀਓ, ਤੇ ਸਵੱਛ ਮਾਸ ਖਾਓ।" ਨਦੀ ਦੇ ਸੁੰਦਰ ਤਟਾਂ 'ਤੇ, ਸੱਤ-ਅੱਠ ਸਤਰੀਆਂ ਇਕ-ਇਕ ਆਦਮੀ ਨੂੰ ਨ੍ਹਾਉਂਦੇ ਤੇ ਤਿਲਕ ਲਾਉਂਦੇ। ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਮੋਹਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਸਤਰੀਆਂ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਮਲਦੇ ਤੇ ਪੌਂਛਦੇ, ਤੇ ਉੱਚ ਕਦ ਦੀਆਂ ਸਤਰੀਆਂ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਪੀਣ ਲਈ ਪਦਾਰਥ ਦਿੰਦੇ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਘੋੜਿਆਂ, ਹਾਥੀਆਂ, ਗਧਿਆਂ, ਊਠਾਂ, ਤੇ ਸੁਰਭੀ ਦੀਆਂ ਸੰਤਾਨਾਂ ਨੂੰ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਰਥਾਂ ਤੇ ਸਵਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਖਾਣਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਜੰਗੀ ਜਣਾਨਾਂ ਨੂੰ ਗੰਨਾ ਤੇ ਸ਼ਹਦ ਵਾਲਾ ਅਨਾਜ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਇਕਸ਼ਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਸ਼ੂਰਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ। ਉਥੇ ਕੋਈ ਘੋੜੇ ਬੰਨ੍ਹਣ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਕੋਈ ਹਾਥੀ ਰੋਕਣ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਸੀ; ਸਭ ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ, ਖੁਸ਼ ਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ, ਝੁਕਦੇ ਨਹੀਂ ਸਨ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਜ-ਮਸਤ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਉਥੇ ਬਣ ਗਿਆ। ਜੰਗੀ ਸੈਨਿਕ, ਹਰ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਹੋਈ, ਲਾਲ ਚੰਦਨ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਹੋਏ, ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਗੁੱਟਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਗਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਹ ਕਹਿ ਰਹੇ ਸਨ, "ਅਸੀਂ ਅਯੋਧਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾਵਾਂਗੇ, ਨਾ ਹੀ ਡੰਡਕ ਵਨ ਨੂੰ; ਭਰਤ ਚੰਗਾ ਰਹੇ, ਤੇ ਰਾਮ ਵੀ ਖੁਸ਼ ਰਹੇ।" ਪਦਾਤੀ, ਰਥਵਾਨ, ਹਾਥੀ ਤੇ ਘੋੜੇ ਸਵਾਰ, ਤੇ ਸੇਵਕ, ਅਜਿਹੀ ਖੁਸ਼ੀ ਮਿਲਣ ਤੇ, ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਇਹ ਬੋਲ ਉਚਾਰਦੇ। ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਕੇ, "ਇਹ ਤਾਂ ਸਵਰਗ ਹੈ!" ਕਹਿ ਕੇ, ਭਰਤ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚਲਦੇ। ਸੈਨਿਕ ਨੱਚਦੇ, ਹੱਸਦੇ, ਤੇ ਗੀਤ ਗਾਂਦੇ; ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਹਾਰ ਪਹਿਨ ਕੇ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਦੌੜਦੇ। ਜਦ ਉਹ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਗਾ ਭੋਜਨ ਖਾ ਚੁਕੇ, ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਦਿਵਿਆ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਮਨ ਫਿਰ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਵੱਲ ਮੁੜ ਗਏ। ਸੇਵਕ, ਸਤਰੀਆਂ, ਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਜੋ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਸਨ, ਸਭ ਵਧੇਰੇ ਮਾਣ ਨਾਲ, ਸੁੰਦਰ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨ ਕੇ, ਮੌਜ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਥੇ ਹਾਥੀ, ਊਠ, ਬਲਦ, ਘੋੜੇ, ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰ, ਤੇ ਪੰਛੀਆਂ—ਸਭ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਖਾਣਾ ਮਿਲਿਆ; ਕੋਈ ਘਾਟ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਕੋਈ ਉਥੇ ਗੰਦੇ ਸਫੈਦ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨਿਆ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਕੋਈ ਭੁੱਖਾ, ਗੰਦਾ ਜਾਂ ਧੂੜ ਨਾਲ ਵਿੱਖੜੇ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਥੇ ਬਕਰੀ ਤੇ ਜੰਗਲੀ ਸੂਰ ਦੇ ਭੋਜਨ, ਵਧੀਆ ਟੁਕੜਿਆਂ ਨਾਲ, ਤੇ ਫਲਾਂ ਦੇ ਰਸਾਂ ਦੀਆਂ ਸੁਗੰਧਤ ਤੇ ਸੁਆਦਿਸ਼ ਸੂਪਾਂ ਬਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ। ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਹੇ ਦੇ ਭਾਂਡੇ, ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਝੰਡੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ, ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਚਿੱਟੇ ਚਾਵਲ ਦੇ ਢੇਰਾਂ ਨਾਲ, ਲੋਕ ਚੌਂਕ ਕੇ ਵੇਖ ਰਹੇ ਸਨ। ਜੰਗਲ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ, ਦੁਧ-ਚਾਵਲ ਨਾਲ ਭਰੇ ਕੂਏ, ਇੱਛਾ ਪੂਰਨ ਕਰਣ ਵਾਲੀਆਂ ਗਾਂ, ਤੇ ਮਧੂ ਟਪਕਦੇ ਰੁੱਖ ਵੀ ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਉਥੇ ਮਿੱਠੇ ਸ਼ਰਾਬ ਨਾਲ ਭਰੇ ਤਲਾਬ, ਚੰਗੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪਕਿਆ ਮਾਸ ਦੇ ਢੇਰ, ਤੇ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਮੋਰ ਤੇ ਜੰਗਲੀ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਤਾਜ਼ਾ ਭੋਜਨ ਵੀ ਸਨ। ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਕਟੋਰੇ, ਦਸ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਭਾਂਡੇ, ਤੇ ਲੱਖਾਂ ਸੋਨੇ ਦੇ ਭਾਂਡੇ ਉਥੇ ਵੇਖੇ ਗਏ। ਭਾਂਡੇ, ਮਟਕਿਆਂ, ਤੇ ਪਿਆਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਨੌਜਵਾਨ ਤੇ ਸੁਗੰਧਤ ਗਾਂ ਦੇ ਦਹੀਂ, ਤੇ ਕਪਿੱਠਾ ਫਲਾਂ ਦਾ ਦਹੀਂ ਪਿਆ ਹੋਇਆ। ਤਲਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿੱਠੇ ਆਮਾਂ ਦਾ ਰਸ, ਚਿੱਟਾ ਗਾੜਾ ਦੁਧ, ਚਾਵਲ ਦੀ ਖੀਰ ਤੇ ਸ਼ੱਕਰ ਦੇ ਢੇਰ ਵੀ ਉਥੇ ਸਨ। ਨਦੀ ਦੇ ਤਟਾਂ ਉਤੇ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦਵਾਈਆਂ, ਚੂਰਨ, ਕਾਢੇ, ਤੇ ਨ੍ਹਾਉਣ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥ ਭਾਂਡਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰੱਖੇ ਹੋਏ। ਚਿੱਟੇ, ਚਮਕਦੇ ਦੰਦ ਸਾਫ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਟਿਕ, ਤੇ ਚਿੱਟਾ ਚੰਦਨ ਦਾ ਲੇਪ ਵੀ ਨਦੀ ਦੇ ਤਟਾਂ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ। ਚਮਕਦੇ ਆਇਨੇ, ਕਪੜਿਆਂ ਦੇ ਢੇਰ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਜੋੜੇ ਚਪਲ ਤੇ ਜੁੱਤੀਆਂ ਵੀ ਉਥੇ ਸਨ। ਸਿੰਗਾਰ ਦੇ ਡੱਬੇ, ਕੰਗੀਆਂ, ਬੁਰਸ਼, ਹਥਿਆਰ ਤੇ ਧਨੁਸ਼, ਸੁੰਦਰ ਕਵਚ, ਤੇ ਪਲੰਗ ਤੇ ਸੀਟਾਂ ਵੀ ਉਥੇ ਸਨ। ਉਥੇ ਉਠਾਂ, ਬਲਦਾਂ, ਹਾਥੀਆਂ, ਤੇ ਘੋੜਿਆਂ ਲਈ ਪੀਣ ਵਾਲਾ ਪਦਾਰਥ ਨਾਲ ਭਰੇ ਤਲਾਬ, ਤੇ ਨ੍ਹਾਉਣ ਲਈ ਚੰਗੇ ਕਿਨਾਰੇ ਵਾਲੇ, ਕਮਲ ਤੇ ਨੀਲੋਫਰ ਨਾਲ ਭਰੇ ਤਲਾਬ ਵੀ ਸਨ। ਨੀਲੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਰਗਾ ਰੰਗ ਵਾਲੇ, ਸਾਫ ਪਾਣੀ ਵਾਲੇ, ਸੁਖਦਾਈ ਨ੍ਹਾਉਣ ਵਾਲੇ ਤਲਾਬ, ਤੇ ਨੀਲੇ ਬੇਰਿਲ ਰੰਗ ਦੇ ਨਰਮ ਜੌ ਦੇ ਢੇਰ ਵੀ ਉਥੇ ਸਨ। ਉਥੇ, ਯਜਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਜਾਨਵਰ ਵੀ ਵੇਖੇ ਗਏ। ਲੋਕ, ਭਾਰਦਵਾਜ ਜੀ ਵੱਲੋਂ ਭਰਤ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਇਸ ਅਦਭੁਤ ਮਿਹਮਾਨਦਾਰੀ ਨੂੰ, ਸੁਪਨੇ ਵਰਗਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦੇ, ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਏ। ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਤਾ ਨੰਦਨ ਵਨ ਵਿੱਚ ਮੌਜ ਕਰਦੇ, ਉਵੇਂ ਹੀ ਭਾਰਦਵਾਜ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸੁੰਦਰ ਰਾਤ ਬਿਤੀ। ਫਿਰ, ਨਦੀਆਂ ਤੇ ਗੰਧਰਵ, ਭਾਰਦਵਾਜ ਜੀ ਦੀ ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ, ਸਤਰੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਜਿਵੇਂ ਆਏ ਸਨ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਚਲੇ ਗਏ। ਜੋ ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਮਸਤ ਆਦਮੀ ਸਨ, ਉਹ ਦਿਵਿਆ ਅਗਰ ਤੇ ਚੰਦਨ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਰਹੇ; ਤੇ ਵਿਭਿੰਨ ਸੁੰਦਰ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਹਾਰ, ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਹੇਠਾਂ ਰੁਲ ਗਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਨ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਰਾਮਾਯਣ ਦੇ ਅਯੋਧਿਆ ਕਾਂਡ ਦੇ ਇਕਾਨਵੇਂ ਸਰਗ ਦਾ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਅਗਲੇ ਦਿਨ, ਰਾਤ ਬਿਤਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਭਰਤ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਪੂਰੇ ਆਦਰ ਦੇ ਨਾਲ, ਭਾਰਦਵਾਜ ਜੀ ਕੋਲ ਆਏ। ਭਾਰਤ ਨੂੰ, ਜੋ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ ਸੀ, ਜੋੜੇ ਹੋਏ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖ, ਭਾਰਦਵਾਜ ਜੀ, ਜੋ ਅੱਗ ਦੇ ਯਜਨ ਕਰ ਚੁਕੇ ਸਨ, ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ। "ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਰਾਤ ਸੁਖ ਨਾਲ ਬਿਤਾਈ? ਤੁਹਾਡਾ ਸਾਰਾ ਸਮੂਹ ਚੰਗਾ ਹੈ? ਦੱਸੋ, ਨਿਰਦੋਸ਼ ਭਰਤ, ਕੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮੇਰੀ ਮਿਹਮਾਨਦਾਰੀ ਪਸੰਦ ਆਈ?" ਭਰਤ, ਗਹਿਰੀ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਜੋੜੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ, ਆਸ਼ਰਮ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆਏ, ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਭਾਰਦਵਾਜ ਜੀ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।