ਭਗਵਾਨ ਦਸ਼ਰਥ ਦੇ ਵਿਵਹਾਰ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹੋਏ, ਭਰਦਵਾਜ਼ ਨੇ ਭਾਰਤ ਨਾਲ ਅਯੋਧਿਆ ਦੀ ਫੌਜ, ਖ਼ਜ਼ਾਨੇ, ਮਿੱਤਰਾਂ ਅਤੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਦੀ ਖੇਰੀ-ਖ਼ੈਰੀ ਪੁੱਛੀ, ਪਰ ਰਾਜੇ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਨੇ ਫਿਰ ਭਰਦਵਾਜ਼ ਦੀ ਖੈਰੀਅਤ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਗਨੀਆਂ, ਰੁੱਖਾਂ, ਸ਼ਿਸ਼ਿਆਂ ਅਤੇ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰਾਂ-ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਭੀ ਪੁੱਛੀ। ਇਹ ਸਾਰਾ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਤਪਸਵੀ ਭਰਦਵਾਜ਼, ਜੋ ਰਾਘਵ ਨਾਲ ਬੜੇ ਸਨੇਹ ਵਿੱਚ ਬੰਨ੍ਹੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦੇਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਤੂੰ ਰਾਜ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈਂ, ਫਿਰ ਇੱਥੇ ਕਿਸ ਕਾਰਜ ਲਈ ਆਇਆ ਹੈਂ? ਸਾਰੀ ਗੱਲ ਦੱਸ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੇਰਾ ਮਨ ਅਸ਼ਾਂਤ ਹੈ।" ਭਰਦਵਾਜ਼ ਨੇ ਅੱਗੇ ਆਖਿਆ, "ਕੌਸਲਿਆ ਨੇ ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦਾ ਸੰਘਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਖੁਸ਼ੀ ਲਿਆਉਣ ਵਾਲਾ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਅਤੇ ਪਤਨੀ ਸਮੇਤ ਕਈ ਸਮਿਆਂ ਤੋਂ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਹ ਮਹਾਨ ਯਸ਼ਸਵੀ, ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ, ਜੋ ਇਕ ਔਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੇਠ ਸੀ, ਇੱਥੇ ਚੌਦਾਂ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਜੰਗਲ ਵੱਸਣ ਆਇਆ। ਕੀ ਤੂੰ ਉਸ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਉੱਤੇ ਕੋਈ ਅਨਿਆਇ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਜੋ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਰੁਕਾਵਟ ਨਾ ਆਵੇ ਤੇ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਸਮੇਤ ਸੁਖ ਨਾਲ ਰਾਜ ਕਰ ਸਕੇਂ?" ਇਹ ਸੁਣਕੇ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਹੰਜੂ ਆ ਗਏ, ਉਸਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਰ ਗਈ। ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਮੇਰੇ ਲਈ ਐਸਾ ਸੋਚਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਤਾਂ ਵਿਨਾਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਾ ਕਰੋ, ਨਾ ਹੀ ਮੈਨੂੰ ਡਾਂਟੋ। ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਨੇ ਮੇਰੀ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕੁਝ ਆਖਿਆ, ਉਹ ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਨਹੀਂ ਸੀ; ਨਾਂ ਹੀ ਮੈਨੂੰ ਉਹ ਗੱਲ ਪਸੰਦ ਆਈ, ਨਾਂ ਹੀ ਮੈਂ ਉਹ ਮਨਿਆ। ਮੈਂ ਤਾਂ ਉਸ ਮਨੁੱਖ-ਸ਼ੇਰ ਰਾਮ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਆਇਆ ਹਾਂ, ਉਸ ਦੀ ਰਜ਼ਾਮੰਦੀ ਲੈਣ ਲਈ, ਉਸਨੂੰ ਵਾਪਸ ਅਯੋਧਿਆ ਲੈ ਜਾਣ ਤੇ ਉਸਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਰ ਨਿਵਾਉਣ ਲਈ। ਮੇਰੀ ਹਾਲਤ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹੋਏ, ਤੁਸੀਂ ਮਿਹਰ ਕਰੋ; ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ, ਰਾਮ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਹੁਣ ਕਿੱਥੇ ਹਨ?" ਫਿਰ, ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪੁਰੋਹਿਤਾਂ ਦੀ ਉਤਸ਼ੁਕਤਾ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਭਰਦਵਾਜ਼ ਨੇ ਭਾਰਤ ਨਾਲ ਮਿੱਠੇ ਬਚਨ ਆਖੇ, "ਇਹ ਤੇਰਾ ਚਲਣ, ਰਘੁਕੁਲ ਦੇ ਵੰਸ਼ੀ, ਬਿਲਕੁਲ ਉਚਿਤ ਹੈ—ਵੱਡਿਆਂ ਦੀ ਇਜ਼ਤ, ਆਤਮ-ਸੰਯਮ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੀ ਪਾਲਣਾ। ਇਹ ਸਭ ਤੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਪੱਕਾ ਬੈਠਾ ਹੈ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਰਨ ਲਈ ਹੀ ਇੰਨੀ ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਕੀਤੀ। ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਰਾਮ, ਜੋ ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਸੀਤਾ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਸਮੇਤ ਚਿਤਰਕੂਟ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਕੱਲ੍ਹ ਤੂੰ ਉਥੇ ਜਾਵੇਂਗਾ, ਪਰ ਅੱਜ ਰਾਤ ਆਪਣੇ ਸਲਾਹਕਾਰਾਂ ਸਮੇਤ ਇੱਥੇ ਆਰਾਮ ਕਰ; ਇਹ ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰ, ਹੇ ਪ੍ਰਬੀਨ।" ਇਉਂ ਭਰਦਵਾਜ਼ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣਕੇ, ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਨਿਸ਼ਚਿੰਤ ਭਾਰਤ ਨੇ "ਜਿਵੇਂ ਆਖਿਆ" ਆਖਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਰਾਤ ਗੁਜ਼ਾਰਣ ਦਾ ਨਿਸ਼ਚੈ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਾਨ ਅਯੋਧਿਆ ਕਾਂਡ ਦੇ ਨਵੇਂ ਚਾਪਟਰ ਦਾ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਅਗਲੇ ਦਿਨ, ਭਰਦਵਾਜ਼ ਨੇ ਨਿਸ਼ਚੈ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨ ਵਜੋਂ ਰੱਖਣਗੇ। ਭਾਰਤ ਨੇ ਨਮ੍ਰਤਾ ਨਾਲ ਆਖਿਆ, "ਤੁਸੀਂ ਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸਾਰੇ ਸੰਸਕਾਰ, ਪੈਰ ਧੋਣ, ਆਗਿਆਨੁਸਾਰ ਸਤਿਕਾਰ ਅਤੇ ਮਹਿਮਾਨ-ਨਿਵਾਜੀ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹੋ, ਜੋ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਉਚਿਤ ਹੈ।" ਭਰਦਵਾਜ਼ ਮੁਸਕਰਾ ਕੇ ਆਖਣ ਲੱਗੇ, "ਮੈਨੂੰ ਪਤਾ ਹੈ, ਤੂੰ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈਂ; ਤੈਨੂੰ ਤਾਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਮਿਹਰ ਵੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਫੌਜ ਲਈ ਭੋਜਨ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ; ਮੇਰਾ ਪਿਆਰ ਉਚਿਤ ਹੈ, ਅਤੇ ਤੂੰ ਇਸ ਯੋਗ ਹੈਂ, ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ। ਪਰ ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਦੂਰ ਛੱਡ ਕੇ ਇੱਥੇ ਕਿਉਂ ਆਇਆ? ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਫੌਜ ਸਮੇਤ ਇੱਥੇ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਆਇਆ, ਹੇ ਸਰਵੋਤਮ?" ਭਾਰਤ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਸੈਨਾ ਸਮੇਤ ਇੱਥੇ ਨਹੀਂ ਆਇਆ, ਹੇ ਮਾਨਯੋਗ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਨੂੰ ਤੁਹਾਡਾ ਡਰ ਸੀ। ਰਾਜੇ ਜਾਂ ਯੁਵਰਾਜ ਵਲੋਂ, ਸਾਧੂ-ਸੰਤਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਅੱਗੇ-ਅੱਗੇ ਚੰਗੇ ਘੋੜੇ, ਸੂਰਮੇ, ਅਤੇ ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਚੂਰ ਮਹਾਨ ਹਾਥੀ ਹਨ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਢੱਕ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਰੁੱਖਾਂ, ਪਾਣੀ, ਧਰਤੀ, ਝੋਂਪੜੀਆਂ ਜਾਂ ਆਸ਼ਰਮ ਦੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਸਤੂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਪਹੁੰਚਾਉਣ, ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਅਕੇਲਾ ਆਇਆ ਹਾਂ।" ਭਰਦਵਾਜ਼ ਨੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ, "ਫੌਜ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਲਿਆਓ।" ਭਾਰਤ ਨੇ ਫੌਜ ਨੂੰ ਆਉਣ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ, ਭਰਦਵਾਜ਼ ਅੱਗਨ-ਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਪਾਣੀ ਪੀ ਕੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਮਹਿਮਾਨ-ਨਿਵਾਜੀ ਲਈ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਮੈਂ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਅਤੇ ਤਵਸ਼ਟ੍ਰ ਨੂੰ ਬੁਲਾਂਦਾ ਹਾਂ; ਮੈਂ ਮਹਿਮਾਨ-ਨਿਵਾਜੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ—ਇਹ ਮੇਰੇ ਲਈ ਉਥੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਵਾਓ। ਮੈਂ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਖਿਆਕਾਰਾਂ ਨੂੰ, ਇੰਦਰ ਆਦਿ ਦੇਵਤਿਆਂ ਸਮੇਤ, ਬੁਲਾਂਦਾ ਹਾਂ; ਇਹ ਮੇਰੇ ਲਈ ਉਥੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਵਾਓ। ਸਭ ਨਦੀਆਂ—ਚਾਹੇ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਜਾਂ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਵਗਣ ਵਾਲੀਆਂ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜਾਂ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ—ਅੱਜ ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਇੱਥੇ ਆ ਜਾਣ। ਕੁਝ ਨਦੀਆਂ ਮਧੁ ਨਾਲ, ਕੁਝ ਸੁਧਾ ਮਦਿਰਾ ਨਾਲ, ਤੇ ਕੁਝ ਠੰਢੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਵਗਣ, ਜੋ ਗੰਨੇ ਦੇ ਰਸ ਵਰਗਾ ਹੋਵੇ। ਮੈਂ ਵਿਸ਼ਵਾਵਸੁ, ਹਾਹਾ, ਹੂਹੂ ਆਦਿ ਦੇਵ ਗੰਧਰਵਾਂ ਨੂੰ, ਅਤੇ ਸਭ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਤੇ ਗੰਧਰਵੀਆਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾਂਦਾ ਹਾਂ। ਘ੍ਰਿਤਾਚੀ, ਵਿਸ਼ਵਾਚੀ, ਮਿਸ਼੍ਰਕੇਸ਼ੀ, ਅਲੰਬੁਸਾ, ਨਾਗਦੰਤਾ, ਹੇਮਾ, ਹਿਮਾ—ਜੋ ਪਹਾੜਾਂ ਉੱਤੇ ਜਨਮੀਆਂ ਹਨ—ਉਹ ਸਭ ਆ ਜਾਣ। ਜੋ ਇੰਦਰ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਸਭ, ਤੁੰਬੁਰੂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਇੱਥੇ ਆ ਜਾਣ। ਕੁਰੂ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਦੇਵਤਾਈ ਜੰਗਲ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਸਤ੍ਰ, ਗਹਣੇ, ਪੱਤਿਆਂ ਸਮੇਤ, ਅਤੇ ਕੁਬੇਰ ਦੇ ਸਦਾ-ਸਦਾ ਲਈ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਫਲ ਵੀ ਇੱਥੇ ਆ ਜਾਣ। ਇੱਥੇ ਸੋਮਦੇਵ ਮੈਨੂੰ ਵਧੀਆ ਭੋਜਨ ਦੇਣ—ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖਾਣ, ਚੱਬਣ, ਚੂਸਣ, ਚੱਟਣ ਵਾਲੇ ਵਿਆੰਜਨ, ਪ੍ਰਚੁਰ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ। ਇੱਥੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਾਲਾਵਾਂ, ਰੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਡਿੱਗੀਆਂ, ਦੇਵ ਮਦਿਰਾ ਵਰਗੇ ਪਾਨੀ, ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਮਾਸ—ਇਹ ਸਭ ਪ੍ਰਬੰਧ ਹੋ ਜਾਣ।