ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਦੇਵਤੇ, ਗੰਧਰਵ, ਸਿੱਧ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਸਭ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਹਿੱਸੇ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ। ਉਹ ਸਾਰੇ, ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਹੈ, ਇਕਠੇ ਹੋ ਕੇ, ਜਗਤ ਦੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕਰਤਾ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਦੇ ਕੋਲ ਗਏ। ਉਥੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੂੰ ਬਿਨਤੀ ਕੀਤੀ, "ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੁਹਾਡੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਰਾਕਸ਼ਸ ਰਾਵਣ ਨੇ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਸਾਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪੀੜਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਉਸਨੂੰ ਰੋਕਣ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰਥ ਹਾਂ। ਤੁਸੀਂ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਅਸੀਂ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਉਸਦੀ ਆਦਰ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਉਸ ਵਲੋਂ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਹਰ ਤਕਲੀਫ਼ ਸਹਿ ਰਹੇ ਹਾਂ।" "ਉਹ ਦੁਸ਼ਟ ਰਾਵਣ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੰਦਰ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਵੀ ਅਪਮਾਨਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਵਰ ਦੇ ਅਹੰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧ, ਯਕਸ਼, ਗੰਧਰਵ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਅਤੇ ਅਸੁਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਦੁਖੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇੰਨਾ ਤੱਕ ਕਿ ਸੂਰਜ ਉਸਨੂੰ ਸਾੜਦਾ ਨਹੀਂ, ਹਵਾ ਉਸਦੇ ਨੇੜੇ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੀ, ਦਰਿਆ ਵੀ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਆਪਣੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਨਹੀਂ ਚਲਾਉਂਦਾ।" "ਇਸ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਉਸ ਭਿਆਨਕ ਰਾਕਸ਼ਸ ਤੋਂ ਸਾਨੂੰ ਵੱਡਾ ਡਰ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਉਸਦੇ ਨਾਸ ਦਾ ਕੋਈ ਉਪਾਇ ਸੋਚੋ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਉਸ ਦੁਸ਼ਟ ਦੇ ਨਾਸ ਦਾ ਉਪਾਇ ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਵਰ ਮੰਗਦੇ ਸਮੇਂ ਆਖਿਆ ਸੀ, 'ਮੈਂ ਗੰਧਰਵਾਂ, ਯਕਸ਼ਾਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ, ਦਾਨਵਾਂ ਜਾਂ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਵਲੋਂ ਅਜੈਯ ਹੋਵਾਂ।' ਮੈਂ ਇਹ ਵਰ ਉਸਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਪਰ ਉਸਨੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦਾ ਜਿਕਰ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਵਲੋਂ ਮਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਵਲੋਂ ਨਹੀਂ।" ਇਸੇ ਸਮੇਂ, ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਵਿਣੁ ਜੀ, ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਸ਼ੰਖ, ਚਕਰ ਅਤੇ ਗਦਾ ਫੜੇ, ਪੀਲੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨੇ, ਗਰੁੜ ਤੇ ਸਵਾਰ ਹੋ ਕੇ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਨਿਕਲੇ। ਉਹ ਸੋਨੇ ਦੀ ਚਮਕਦਾਰ ਬਾਂਹਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਸਨ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰ ਪਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਥੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਆਪ ਆ ਕੇ, ਧਿਆਨ ਲਾ ਕੇ ਖੜੇ ਹੋਏ। ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ, ਨਤਮਸਤਕ ਹੋ ਕੇ, ਵਿਣੁ ਜੀ ਨੂੰ ਸਤਿਕਾਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਆਖਣ ਲੱਗੇ, "ਹੇ ਵਿਣੁ, ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਤੁਸੀਂ ਅਯੋਧਿਆ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਬਣੋ।" "ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਧਰਮੀ, ਦਾਨੀ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਰਗੇ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਿੰਨ ਪਤਨੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਲਾਜ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਅਤੇ ਕੀਰਤੀ ਵਰਗੀਆਂ ਹਨ। ਹੇ ਵਿਣੁ, ਤੁਸੀਂ ਚਾਰ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਬਣੋ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਮਹਾ ਕਲੇਸ਼ਕਾਰੀ ਰਾਵਣ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰੋ।" "ਹੇ ਵਿਣੁ, ਰਣਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਰਾਵਣ ਦਾ ਵਧ ਕਰੋ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਅਜੈਯ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਸਾਨੂੰ, ਗੰਧਰਵਾਂ, ਸਿੱਧਾਂ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਪੀੜਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਅਹੰਕਾਰੀ ਰਾਵਣ, ਆਪਣੇ ਬਲ ਦੇ ਘਮੰਡ ਵਿੱਚ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ ਅਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪੀੜਦਾ ਹੈ। ਨੰਦਨ ਵਨ ਵਿੱਚ ਖੇਡ ਰਹੀਆਂ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਉਸਨੇ ਬੜੀ ਨਿਰਦਯਤਾ ਨਾਲ ਤੰਗ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਲਈ, ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਉਸਦੇ ਨਾਸ ਲਈ ਇਥੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਹਾਂ।" "ਸਿੱਧ, ਗੰਧਰਵ ਅਤੇ ਯਕਸ਼ ਵੀ ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ਰਣ ਆਏ ਹਨ। ਹੇ ਸ਼ਤ੍ਰੁ-ਸੂਦਨ, ਤੁਸੀਂ ਸਾਡੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਆਸਰੇ ਹੋ। ਆਪਣਾ ਮਨ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਵਲ ਲਿਆਓ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰਿਤ ਵਿਣੁ ਜੀ ਨੂੰ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕੀਤੀ। ਵਿਣੁ ਜੀ ਨੇ ਸਭ ਨੂੰ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਆਖਿਆ, "ਡਰੋ ਨਾ, ਤੁਹਾਡੀ ਭਲਾਈ ਹੋਵੇ। ਤੁਹਾਡੀ ਖਾਤਰ, ਮੈਂ ਰਣ ਵਿੱਚ ਰਾਵਣ ਦਾ, ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ, ਪੋਤਿਆਂ, ਮੰਤਰੀਆਂ, ਸਲਾਹਕਾਰਾਂ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਅਤੇ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ ਵਧ ਕਰਾਂਗਾ।" "ਉਸ ਕਠੋਰ, ਭਿਆਨਕ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ-ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਲਈ ਆਤੰਕ ਬਣੇ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਮੈਂ ਮਨੁੱਖ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਇੱਕ ਹਜ਼ਾਰ (ਗਿਆਰਾਂ ਹਜ਼ਾਰ) ਸਾਲ ਵੱਸਾਂਗਾ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਾਂਗਾ।" ਐਸਾ ਵਰ ਦੇ ਕੇ, ਵਿਣੁ ਜੀ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਬਾਰੇ ਸੋਚਦੇ ਹੋਏ, ਕਮਲ-ਨੇਤਰ ਵਿਣੁ ਜੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਚਾਰ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਲਿਆ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਪਿਤਾ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ। ਫਿਰ, ਦੇਵਤੇ, ਰਿਸ਼ੀ, ਗੰਧਰਵ, ਰੁਦ੍ਰ ਅਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ, ਮਧੁਸੂਦਨ (ਵਿਣੁ) ਦੀ ਦਿਵ੍ਯ ਰੂਪ ਵਾਲੀਆਂ ਸਤੁਤੀਆਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਨ ਲੱਗੇ। "ਉਹ ਅਹੰਕਾਰੀ, ਉਤਸ਼ਾਹੀ, ਤੇਜੀਲੇ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਰੱਖਿਅਕਾਂ ਨੂੰ ਦੁਖੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰੋ।" ਸਭ ਆਖਣ ਲੱਗੇ, "ਉਸ ਗੱਜਣ ਵਾਲੇ, ਬਲਸ਼ਾਲੀ ਰਾਵਣ ਨੂੰ, ਉਸ ਦੀ ਫੌਜ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਸਮੇਤ ਮਾਰ ਕੇ, ਇੰਦਰ ਦੀ ਰਾਖੀ ਹੇਠ ਸੁੱਖੀ ਅਤੇ ਪਾਪ ਰਹਿਤ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਓ।" ਇਸੇ ਵੇਲੇ, ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਨੇ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਯਜਨਾ ਕਰਾਈ। ਯਜਨਾ ਤੋਂ ਉਪਜੀ ਦਿਵ੍ਯ ਖੀਰ ਦੇ ਪਾਤਰ ਨੂੰ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰ ਵਾਂਗ ਛਾਤੀ ਨਾਲ ਲਾ ਕੇ, ਆਪਣੀਆਂ ਚੌੜੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਨਾਲ ਫੜ ਕੇ ਖੜਾ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਮਾਇਆ ਦਾ ਚਮਤਕਾਰ ਹੋਵੇ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਨਾਰਾਯਣ ਵਿਣੁ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਹੋਏ ਸਨ, ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਦੇ ਹੋਏ ਵੀ, ਮਿੱਠੇ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛਦੇ ਹਨ, "ਹੇ ਦੇਵਤਿਆ, ਉਸ ਰਾਕਸ਼ਸ ਰਾਵਣ ਦੇ ਨਾਸ ਦਾ ਕੀ ਉਪਾਇ ਹੈ? ਕਿਹੜਾ ਉਪਾਇ ਅਪਣਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਪੀੜਨ ਵਾਲੇ ਦਾ ਵਧ ਕਰਾਂ?" ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਅਵਿਨਾਸੀ ਵਿਣੁ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਮਨੁੱਖ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਰਣ ਵਿੱਚ ਮਾਰੋ।" "ਉਸ ਨੇ ਵੱਡੇ ਤਪ ਕਰਕੇ, ਜਗਤਪਿਤਾ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਵਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਜੀਵ ਤੋਂ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਨਹੀਂ ਡਰੇਗਾ। ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਉਸਨੇ ਘੱਟ ਸਮਝਿਆ ਸੀ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਬਹੁਤ ਅਹੰਕਾਰੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਹੁਣ ਉਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਛੀਨਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਸ਼ਤ੍ਰੁ-ਤਾਪਨ, ਮਨੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੀ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ।" ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਵਿਣੁ ਜੀ ਨੇ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਵਜੋਂ ਚੁਣਿਆ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਸਨ, ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਪੁੱਤਰਕਾਮੇਸ਼ਟੀ ਯਜਨਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।