ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਅਯੋਧਿਆ ਕੰਡ ਦੇ ਸੱਤਵੇਂ ਅਤੇ ਅਠੱਤਰਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦੀ ਕਥਾ ਇਉਂ ਹੈ: ਭਰਤ ਆਪਣੇ ਸੁਪਨੇ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਹੀ ਕਈ ਦੂਤ, ਆਪਣੇ ਘੋੜਿਆਂ ਸਮੇਤ ਥੱਕੇ ਹੋਏ, ਅਯੋਧਿਆ ਦੇ ਮਹਲ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਆਏ, ਜੋ ਕਿ ਡੂੰਘੀ ਖਾਈ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਕੇ ਆਏ ਸਨ। ਉਹ ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਮਿਲੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਨਮਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਰਾਜਾ ਦੇ ਪੈਰ ਫੜ ਕੇ, ਭਰਤ ਨੂੰ ਆਦਰ ਨਾਲ ਕਿਹਾ: "ਪੁਜਾਰੀ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਮੰਤਰੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸ਼ੁਭਕਾਮਨਾਵਾਂ ਭੇਜਦੇ ਹਨ; ਤੁਹਾਨੂੰ ਜਲਦੀ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜਰੂਰੀ ਕੰਮ ਤੁਹਾਡਾ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਕੀਮਤੀ ਵਸਤ੍ਰ ਅਤੇ ਗਹਣੇ ਲਓ, ਵੱਡੀ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਮਾਮਾ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿਓ। ਰਾਜਾ ਵੱਲੋਂ ਮਾਮਾ ਲਈ ਵੀਹ ਕਰੋੜ, ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਦਸ ਕਰੋੜ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ।" ਭਰਤ ਨੇ ਇਹ ਸਭ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ, ਅਤੇ ਦੋਸਤਾਂ ਲਈ ਪਿਆਰ ਨਾਲ, ਦੂਤਾਂ ਨੂੰ ਆਦਰ ਦੇ ਕੇ ਪੁੱਛਿਆ: "ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਦਸ਼ਰਥ ਜੀ ਠੀਕ ਹਨ? ਰਾਮ ਜਾਂ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਕੋਈ ਹਾਨੀ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਹੋਈ? ਧਰਮ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਰਾਮ ਦੀ ਮਾਤਾ ਕੌਸ਼ਲਿਆ, ਕਿਆ ਉਹ ਸਿਹਤਮੰਦ ਹਨ? ਲਕਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ ਦੀ ਮਾਤਾ, ਧਰਮ ਜਾਣਣ ਵਾਲੀ ਸੁਮਿਤ੍ਰਾ, ਉਹ ਵੀ ਠੀਕ ਹਨ? ਮੇਰੀ ਮਾਤਾ ਕੈਕੇਈ, ਜੋ ਸਵੈ-ਇੱਛਾ ਵਾਲੀ, ਤੇਜ਼, ਗੁੱਸੇ ਵਾਲੀ, ਬੁਧੀਮਾਨ ਅਤੇ ਅਭਿਮਾਨੀ ਹੈ, ਉਹ ਨੇ ਮੇਰੇ ਲਈ ਕੀ ਕਿਹਾ?" ਦੂਤਾਂ ਨੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ: "ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਤੁਸੀਂ ਚਿੰਤਾ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਉਹ ਸਭ ਠੀਕ ਹਨ; ਦੇਵੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਹੈ, ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਹੋਵੇ।" ਭਰਤ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਕਿਹਾ: "ਮੈਂ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਤੋਂ ਵਿਦਾ ਲੈ ਲਵਾਂਗਾ; ਦੂਤ ਜਲਦੀ ਜਾਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।" ਫਿਰ, ਭਰਤ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨਾਨਾ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ: "ਮਹਾਰਾਜ, ਦੂਤਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਤੇ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹਾਂ; ਜਦ ਤੁਸੀਂ ਯਾਦ ਕਰੋ, ਮੈਂ ਮੁੜ ਆਵਾਂਗਾ।" ਭਰਤ ਦੀ ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣਕੇ, ਨਾਨਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਗਲੇ ਲਾਇਆ, ਅਤੇ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੱਤਾ: "ਜਾ, ਪਿਆਰੇ ਪੁੱਤਰ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ; ਕੈਕੇਈ ਧਨਵਾਨ ਹੈ, ਜੋ ਤੇਰੇ ਵਰਗਾ ਪੁੱਤਰ ਪਾਈ। ਮੇਰੀ ਸ਼ੁਭਕਾਮਨਾ ਆਪਣੀ ਮਾਤਾ, ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਪੂਜਾਰੀ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿਓ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਦੋ ਭਰਾ, ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਵੀ।" ਭਰਤ ਨੂੰ ਮਾਮਾ ਨੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਹਾਥੀ, ਵਧੀਆ ਕੰਬਲ ਅਤੇ ਚਮੜੇ, ਧਨ-ਦੌਲਤ ਵਜੋਂ ਦਿੱਤੇ। ਕੇਕਯ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ੨,੦੦੦ ਸੋਨੇ ਦੇ ਸਿਕਕੇ ਅਤੇ ੧,੬੦੦ ਘੋੜੇ ਭਰਤ ਨੂੰ ਦਿਤੇ। ਘੋੜਿਆਂ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨੇ ਭਰਤ ਨੂੰ ਚੰਗੇ, ਵਿਸ਼ਵਾਸਯੋਗ ਅਤੇ ਧਰਮਵਾਨ ਮੰਤਰੀ ਵੀ ਦਿੱਤੇ। ਮਾਮਾ ਨੇ ਇੰਦ੍ਰ-ਸਮਾਨ ਸਿਰ ਵਾਲੇ, ਆਇਰਾਵਤ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਹਾਥੀ, ਤੇਜ਼ ਮੂਲਾਂ, ਅਤੇ ਮਹਲ ਵਿਚ ਪਾਲੇ ਹੋਏ, ਬਬਰ-ਸ਼ੇਰ ਵਰਗੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਕੁੱਤੇ, ਵੱਡੇ, ਦੰਦ-ਧਾਰੀ, ਭਰਤ ਨੂੰ ਭੇਟ ਕੀਤੇ। ਭਰਤ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨਾਨਾ ਅਤੇ ਮਾਮਾ ਤੋਂ ਵਿਦਾ ਲਿਆ, ਅਤੇ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ ਸਮੇਤ ਰਥ ਤੇ ਚੜ੍ਹਕੇ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ, ਦੂਤਾਂ ਦੀ ਜਲਦੀ ਅਤੇ ਸੁਪਨੇ ਦੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਚਿੰਤਾ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਘਰ ਤੋਂ ਨਿਕਲਿਆ, ਆਸਪਾਸ ਮਨੁੱਖ, ਹਾਥੀ, ਘੋੜੇ, ਅਤੇ ਰਾਜ-ਮਾਰਗ ਵਿਚ ਵੜ ਗਿਆ। ਭਰਤ ਨੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ, ਅਤੇ ਬਿਨਾ ਰੁਕਾਵਟ ਦੇ, ਮਹਾਨ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਗਿਆ। ਮਾਤਾ ਅਤੇ ਮਾਮਾ ਯੁਧਾਜਿਤ ਤੋਂ ਵਿਦਾ ਲੈ ਕੇ, ਭਰਤ ਤੇ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ ਰਥ ਤੇ ਚੜ੍ਹਕੇ ਚਲੇ ਗਏ। ਇੱਕ ਸੌ ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਥ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ, ਨੌਕਰਾਂ ਨੇ ਉਠਾ ਲਏ, ਉਠ, ਗਾਂ, ਘੋੜੇ ਅਤੇ ਮੂਲਾਂ ਨਾਲ, ਭਰਤ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ। ਆਪਣੀ ਫੌਜ ਨਾਲ ਸੁਰੱਖਿਅਤ, ਆਰਯਕਾ-ਸਮਾਨ ਮੰਤਰੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਭਰਤ ਨੇ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਾਂਗ, ਘਰ ਤੋਂ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਅਗਲੇ ਅਧਿਆਇ ਵਿਚ, ਭਰਤ, ਚਿਹਰਾ ਸਾਹਮਣੇ ਕਰਕੇ, ਮਹਲ ਤੋਂ ਨਿਕਲਿਆ, ਅਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਸੁਦਾਮਾ ਨਦੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਗਿਆ। ਇਕਸ਼ਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਮਹਾਨ ਪੁੱਤਰ, ਸੁਹਾਵਣੀ, ਦੂਰ, ਪਿੱਛੇ ਵਹਿਣ ਵਾਲੀ, ਲਹਿਰਾਂ ਭਰੀ ਸ਼ਤਦ੍ਰੂ ਨਦੀ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਏਲਾ-ਧਾਨਾ ਨਦੀ ਪਾਰ ਕਰਕੇ, ਪਥਰਾਂ ਵਾਲੇ ਰਸਤੇ ਤੇ ਅਗਨਯਮ (ਤੀਰ-ਕੱਟਣ ਵਾਲਾ ਥਾਂ) ਨੂੰ ਪਾਰ ਕੀਤਾ। ਸਚਚਾਰ, ਸ਼ੁਧ, ਤੇ ਮਹਾਨ ਭਰਤ ਨੇ ਪਥਰਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਅਤੇ ਚੈਤਰ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਵਧ ਗਿਆ। ਸਰਸਵਤੀ ਅਤੇ ਗੰਗਾ ਨਦੀਆਂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਕੇ, ਉਤਰੀ ਭਾਰੁੰਡਾ ਜੰਗਲ, ਜੋ ਵੀਰ ਮਤਸਿਆਂ ਦਾ ਸੀ, ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ। ਤੇਜ਼ ਵਹਿਣ ਵਾਲੀ, ਕੁਲਿੰਗਾ ਨਾਮੀ ਯਮੁਨਾ ਨਦੀ, ਜੋ ਪਹਾੜਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਅਤੇ ਗੂੰਜਦੀ ਸੀ, ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਆਸਵਾਸਨ ਦਿੱਤਾ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅੰਗ ਠੰਢੇ ਕੀਤੇ, ਥੱਕੇ ਹੋਏ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਰਾਮ ਦਿੱਤਾ, ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕੀਤਾ, ਪਾਣੀ ਪੀਤਾ, ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧੇ। ਭਰਤ, ਵੱਡੇ, ਵਿਰਲੇ ਜੰਗਲ ਵਿਚੋਂ, ਉਤਕ੍ਰਿਸ਼ਟ ਰਥ ਤੇ, ਆਸਮਾਨ ਵਿਚ ਹਵਾ ਵਾਂਗ, ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ।