ਮਹਾਰਾਜ ਦਸ਼ਰਥ ਨੇ ਕਹਾਣੀ ਸੁਰੂ ਕੀਤੀ, "ਕੌਸਲਿਆ, ਜੇ ਮੈਂ ਖੁਦ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇਸ ਪਾਪ ਦੀ ਸਵੀਕਾਰ ਨਾ ਕਰਦਾ, ਤਾਂ, ਰਾਜਾ, ਤੇਰਾ ਸਿਰ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਲੱਖ ਟੁਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਞ ਜਾਂਦਾ। ਜੰਗਲ-ਵਾਸੀ ਦੀ ਹੱਤਿਆ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਕਿਸੇ ਕਸ਼ਤਰੀ ਵਲੋਂ ਜਾਨ-ਬੂਝ ਕੇ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਅਸਥਾਨ ਤੋਂ ਡਿੱਗਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਜੇ ਕੋਈ ਤਪਸਵੀ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ ਹੈ, ਉੱਤੇ ਜਾਨ-ਬੂਝ ਕੇ ਹਥਿਆਰ ਚਲਾਇਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ ਸੱਤ ਟੁਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਞ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।" "ਪਰ ਇਹ ਅਗਿਆਨਤਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਤੂੰ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਹੈਂ; ਨਹੀਂ ਤਾਂ, ਰਘੁ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਲੜੀ ਅੱਜ ਹੀ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀ—ਫਿਰ ਤੂੰ ਕਿਵੇਂ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਸੀ?" "ਫਿਰ, ਉਹ ਤਪਸਵੀ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਕਿਹਾ: 'ਮਹਾਰਾਜ, ਸਾਨੂੰ ਉਸ ਥਾਂ ਤੇ ਲੈ ਚਲੋ; ਅਸੀਂ ਅੱਜ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਆਖਰੀ ਵਾਰ ਵੇਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ।' ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਉਥੇ ਪਹੁੰਚੇ, ਉਹ ਪੁੱਤਰ, ਜਿਸ ਦੀ ਦੇਹ ਖੂਨ ਨਾਲ ਰੰਗੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਮ੍ਰਿਗ-ਚਰਮਾ ਵਿਖਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਬੇਹੋਸ਼ ਪਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਧਰਮ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਪਹੁੰਚ ਚੁੱਕਾ ਸੀ।" "ਮੈਂ, ਇਕੱਲਾ, ਉਹ ਦੋਵਾਂ ਪੀੜਤ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਉਸ ਥਾਂ ਲੈ ਗਿਆ; ਮੈਂ ਤਪਸਵੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ।" "ਉਹ ਤਪਸਵੀ ਦੋਵਾਂ, ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਦੇਹ 'ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਏ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਦੁੱਖ ਭਰੇ ਸ਼ਬਦ ਕਹੇ: 'ਕੀ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਪਿਆਰਾ ਨਹੀਂ ਹਾਂ, ਪੁੱਤਰ? ਤੇਰੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ, ਧਰਮਵਾਨ; ਤੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਗਲੇ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਲਾਉਂਦਾ, ਮੇਰੇ ਮਿੱਠੇ-ਬੋਲ ਵਾਲੇ ਪੁੱਤਰ? ਗੱਲ ਕਰ।'" "ਉਸ ਨੇ ਦੁਬਾਰਾ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਕੀ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਪਿਆਰਾ ਨਹੀਂ ਹਾਂ, ਪੁੱਤਰ? ਤੇਰੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ, ਧਰਮਵਾਨ; ਤੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਗਲੇ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਲਾਉਂਦਾ, ਮੇਰੇ ਮਿੱਠੇ-ਬੋਲ ਵਾਲੇ ਪੁੱਤਰ? ਗੱਲ ਕਰ।'" "ਜਿਸ ਦੀ ਮਿੱਠੀ ਆਵਾਜ਼, ਰਾਤ ਨੂੰ, ਸ਼ਾਸਤ੍ਰ ਜਾਂ ਹੋਰ ਗਿਆਨ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਨੂੰ ਛੂਹਦੀ ਸੀ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਕਿਸ ਦੀ ਸੁਣਾਂਗਾ?" "ਜੋ, ਸਾਂਝ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਹੋਮ ਕਰਕੇ, ਮੈਨੂੰ, ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਚਿੰਤਾ-ਦੁਖ ਵਿੱਚ, ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਉਹ ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਕੌਣ ਕਰੇਗਾ?" "ਕੌਣ, ਜੜਾਂ, ਕੰਦ-ਮੂਲ, ਫਲ ਲਿਆ ਕੇ, ਮੈਨੂੰ, ਜੋ ਬਿਨਾ ਸਹਾਰੇ ਤੇ ਰਖਵਾਲੇ ਦੇ, ਪਿਆਰੇ ਮਹਿਮਾਨ ਵਾਂਗ ਖਵਾਏਗਾ?" "ਪੁੱਤਰ, ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਅੰਨ੍ਹੀ, ਬੁਜ਼ੁਰਗ, ਤਪਸਵੀ ਮਾਂ ਦੀ ਕਿਵੇਂ ਦੇਖਭਾਲ ਕਰਾਂਗਾ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਲਈ ਤਰਸ ਰਹੀ ਹੈ?" "ਰੁਕ ਜਾ, ਨਾ ਜਾ, ਪੁੱਤਰ, ਯਮ ਦੇ ਘਰ; ਕੱਲ੍ਹ ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਚਲੀਂਗਾ।" "ਅਸੀਂ ਦੋਵਾਂ, ਦੁਖੀ, ਅਸਹਾਇ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ, ਤੇਰੇ ਬਿਨਾ, ਜਲਦੀ ਯਮ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਜਾਵਾਂਗੇ।" "ਫਿਰ, ਵੈਵਸਵਤ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਮੈਂ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਕਹਾਂਗਾ: 'ਧਰਮ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਮੈਨੂੰ ਮਾਫ ਕਰ; ਮੇਰੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਆਸਰਾ ਦੇ।'" "ਧਰਮਵਾਨ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਨੂੰ, ਮੇਰੇ ਵਾਂਗ, ਇਕ ਅਟੱਲ ਭੈ-ਰਹਿਤ ਵਰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।" "ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪੁੱਤਰ, ਤੂੰ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਹੈਂ, ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪਾਪੀ ਨੇ ਹਥਿਆਰ ਚਲਾਇਆ, ਉਸ ਸਚ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ, ਤੂੰ ਜਲਦੀ ਉਹ ਲੋਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਜੋ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਯੋਧਿਆਂ ਨੂੰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।" "ਜਾ, ਪੁੱਤਰ, ਉਸ ਉੱਚ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ, ਜੋ ਵਿਰਲੇ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਵਿਰੋਧੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਡਟ ਕੇ, ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।" "ਜਾ, ਪੁੱਤਰ, ਉਹ ਅਵਸਥਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਜੋ ਸਗਰ, ਸ਼ੈਬਿਆ, ਦਿਲੀਪ, ਜਨਮੇਜਯ, ਨਹੁਸ਼, ਧੁੰਦੁਮਾਰਾ ਨੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।" "ਜਾ, ਉਹ ਅਵਸਥਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਜੋ ਸਭ ਧਰਮਵਾਨ, ਗਿਆਨ-ਅਭਿਆਸੀ, ਭੂ-ਦਾਤਾ, ਹੋਮ-ਕਰਤਾ, ਅਤੇ ਇਕ ਪਤਨੀ ਦੇ ਨਿਸ਼ਠਾਵਾਨ ਨੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।" "ਜਾ, ਉਹ ਅਵਸਥਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਜੋ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂ ਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਗੁਰੁ-ਸੇਵਕ, ਅਤੇ ਦੇਹ-ਤਿਆਗ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।" "ਇਸ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਨਮਿਆ ਕੋਈ ਵੀ ਅਭਾਗੀ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ; ਪਰ ਜਿਸ ਨੇ ਤੈਨੂੰ, ਮੇਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ, ਮਾਰਿਆ, ਉਹ ਉਥੇ ਜਾਵੇਗਾ।" "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਪਿਤਾ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਦੁਖ ਵਿੱਚ ਰੋਇਆ; ਫਿਰ, ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ, ਪਾਣੀ-ਦਾਨ ਦੀ ਰਸਮ ਕੀਤੀ।" "ਉਸ ਤਪਸਵੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ, ਆਪਣੇ ਕਰਮ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਨਾਲ, ਦਿਵਯ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਜਲਦੀ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।" "ਉਹ ਤਪਸਵੀ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਬੁਜ਼ੁਰਗ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਪਲ-ਭਰ ਲਈ ਸੰਤੋਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਕਹੇ: 'ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੀ ਸੇਵਾ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਵੱਡੀ ਅਵਸਥਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ; ਜਲਦੀ, ਤੁਸੀਂ ਦੋਵਾਂ ਮੇਰੇ ਘਰ ਆ ਜਾਵੋਗੇ।'" "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਤਪਸਵੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਸਵੈ-ਨਿਯੰਤ੍ਰਿਤ, ਚਮਕਦਾਰ, ਦਿਵਯ ਰਥ ਵਿੱਚ, ਜਲਦੀ ਸਵਰਗ ਵੱਲ ਚਲਿਆ।" "ਫਿਰ, ਪਾਣੀ-ਦਾਨ ਦੀ ਰਸਮ ਕਰਕੇ, ਮਹਾਨ-ਆਤਮਾ ਤਪਸਵੀ ਨੇ, ਹਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਮੈਨੂੰ, ਜੋ ਨੇੜੇ ਖੜਾ ਸੀ, ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ:" "'ਮਹਾਰਾਜ, ਅੱਜ ਹੀ ਮੈਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇ; ਮੌਤ ਵਿੱਚ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਦੁਖ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੇਰੇ ਤੀਰ ਨੇ, ਮੇਰੇ ਇਕੱਲੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਮੈਨੂੰ ਪੁੱਤਰ-ਹੀਣ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।'" "ਪਰ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੇਰਾ ਪਵਿੱਤਰ ਪੁੱਤਰ ਤੇਰੇ ਵਲੋਂ ਅਣਜਾਣੀ ਵਿੱਚ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਭਿਆਨਕ ਤੇ ਭਾਰੀ ਦੁਖ ਦਾ ਸ਼ਾਪ ਦੇਵਾਂਗਾ।" "ਜਿਵੇਂ ਮੈਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਵਿਛੋੜੇ ਤੋਂ ਦੁਖ ਹੋਇਆ, ਤਿਵੇਂ, ਮਹਾਰਾਜ, ਤੂੰ ਵੀ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਦੁਖ ਵਿੱਚ ਸੜ ਕੇ, ਆਪਣਾ ਅੰਤ ਵੇਖੇਂਗਾ।" "ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ, ਕਿਸੇ ਕਸ਼ਤਰੀ ਵਲੋਂ, ਅਣਜਾਣੀ ਵਿੱਚ, ਤਪਸਵੀ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੱਤਿਆ ਦਾ ਪਾਪ ਤੈਨੂੰ ਜਲਦੀ ਨਹੀਂ ਫੜੇਗਾ।" "ਪਰ, ਇਹੀ ਹਾਲਤ ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਜਲਦੀ ਆਵੇਗੀ—ਜਿਵੇਂ ਦਾਨੀ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਦਾਨ ਦਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।" "ਇਸ ਸ਼ਾਪ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ, ਤੇ ਬਹੁਤ ਦੁਖ ਵਿੱਚ ਰੋ ਕੇ, ਉਹ ਦੋਵਾਂ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਚਿਤਾ 'ਤੇ ਰਖ ਕੇ, ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਚਲੇ ਗਏ।" "ਇਹੀ ਪਾਪ, ਜੋ ਮੈਂ ਹੁਣ ਯਾਦ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਨੌਜਵਾਨੀ ਵਿੱਚ, ਧੁਨੀ ਨਾਲ ਤੀਰ ਚਲਾਉਣ ਦੀ ਕਲਾ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਦਿਆਂ, ਕੀਤਾ ਸੀ।" "ਕੌਸਲਿਆ, ਇਹ ਉਸ ਕਰਮ ਦਾ ਫਲ ਹੈ; ਜਿਵੇਂ ਬੁਰਾ ਖਾਣਾ ਖਾ ਕੇ ਬਿਮਾਰੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਇਹ ਦੁਖ ਹੁਣ ਮੈਨੂੰ ਆਇਆ ਹੈ।" "ਇਸ ਲਈ, ਸੁਭਾਵਨ, ਜਦ ਮੈਂ ਇਥੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹਾਂ, ਤਪਸਵੀ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਪੂਰੇ ਹੋਣਗੇ: ਕਿ ਮੈਂ, ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਦੁਖ ਵਿੱਚ ਘਿਰ ਕੇ, ਅੱਜ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਛੱਡ ਦੇਵਾਂਗਾ।" "ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਵੇਖ ਰਿਹਾ, ਕੌਸਲਿਆ; ਮੈਨੂੰ ਨਾ ਛੂਹ, ਮੈਂ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਰੋਦਿਆਂ ਤੇ ਕੰਬਦਿਆਂ, ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।