ਕਕੁਤਥ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਰਾਮ, ਜੋ ਆਰਾਮ ਦੇ ਆਦੀ ਤੇ ਕੁਝ ਥੱਕੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਉਸ ਰਾਤ ਨੂੰ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਨਾਲ ਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਭਰਦਵਾਜ਼ ਜੀ ਦੇ ਸੁਹਣੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਗੁਜ਼ਾਰਦੇ ਹਨ। ਜਦ ਰਾਤ ਬੀਤ ਗਈ, ਤਾਂ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ ਵਰਗੇ ਰਾਮ ਭਰਦਵਾਜ਼ ਰਿਸ਼ੀ ਕੋਲ ਗਏ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਕੇ ਆਖਣ ਲੱਗੇ, "ਹੇ ਸਤਿਆਚਾਰੀ ਮਹਾਤਮਾ, ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਰਾਤ ਬਿਤਾਈ ਹੈ, ਹੁਣ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੀ ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ ਇੱਥੋਂ ਰਵਾਨਾ ਹੋਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ।" ਭਰਦਵਾਜ਼ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, "ਚਿਤ੍ਰਕੂਟ ਪਹਾੜ ਨੂੰ ਜਾਓ, ਜਿੱਥੇ ਸ਼ਹਿਦ, ਮੂਲ ਤੇ ਫਲ ਬਹੁਤ ਹਨ। ਹੇ ਬਲਵਾਨ ਰਾਮ, ਉਹ ਥਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਵਾਸਤੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਉਚਿਤ ਹੈ—ਉਥੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਹਨ, ਕਿੰਨਰ ਤੇ ਸੱਪ ਵੀ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਮੋਰਾਂ ਦੀਆਂ ਬੋਲੀਆਂ, ਮਹਾਰਾਜਾ ਹਾਥੀਆਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ, ਉਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਚਿਤ੍ਰਕੂਟ ਪਹਾੜ ਤੁਹਾਡਾ ਟਿਕਾਣਾ ਬਣੇ। ਇਹ ਥਾਂ pavittar ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਹੈ, ਅਨੇਕ ਮੂਲ ਤੇ ਫਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਜਿੱਥੇ ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਤੇ ਹਿਰਣਾਂ ਦੇ ਗੋਹਲੇ ਚਾਰੋ ਪਾਸੇ ਘੁੰਮਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਰਾਘਵ, ਤੁਸੀਂ ਉਹ ਝੁੰਡ ਜੰਗਲ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ, ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ, ਢਲਾਨਾਂ ਤੇ ਪਹਾੜੀ ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦੇਖੋਗੇ। ਜਦ ਤੁਸੀਂ ਸੀਤਾ ਨਾਲ ਉਥੇ ਘੁੰਮੋਗੇ, ਤੁਹਾਡਾ ਮਨ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ—ਉਹ ਸ਼ੁਭ ਧਰਤੀ, ਖ਼ੁਸ਼ ਮਿਜਾਜ਼ ਬਗਲਿਆਂ ਤੇ ਕੋਇਲਾਂ ਦੀਆਂ ਬੋਲੀਆਂ, ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਹਿਰਣਾਂ ਤੇ ਹਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਸੁਹਣਾ ਆਸ਼ਰਮ ਮਿਲੇਗਾ।" ਅਗਲੇ ਦਿਨ, ਦੋਵੇਂ ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਸੰਘਾਰਕ ਸਨ, ਰਾਤ ਉਥੇ ਬਿਤਾ ਕੇ ਮਹਾਨ ਭਰਦਵਾਜ਼ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਚਿਤ੍ਰਕੂਟ ਪਹਾੜ ਵੱਲ ਤੁਰ ਪਏ। ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕੀਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਪਿਤਾ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਭਰਦਵਾਜ਼ ਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਤਪ ਦੀ ਜੋਤ ਨਾਲ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਂਦੇ ਹਨ, "ਹੇ ਪੁੱਤਰ, ਜਦ ਤੁਸੀਂ ਗੰਗਾ ਤੇ ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਸੰਗਮ ਤੇ ਪਹੁੰਚੋ, ਤਾਂ ਕਾਲਿੰਦੀ (ਯਮੁਨਾ) ਦਰਿਆ ਦੇ ਵੈਸਟ ਵੱਲ ਵਗਦੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨਾਲ ਚੱਲੋ।" "ਜਦ ਤੁਸੀਂ ਤੇਜ਼ ਵਹਿੰਦੀ ਕਾਲਿੰਦੀ ਤੇ ਉਸ ਪੁਰਾਣੇ pavittar ਘਾਟ ਤੇ ਪਹੁੰਚੋ, ਤਾਂ ਉਥੇ ਤੁਸੀਂ ਇਕ ਬੜਾ ਦਰੱਖਤ ਵੇਖੋਗੇ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਹਰੀਆਂ ਪੱਤੀਆਂ ਹਨ—ਉਹ ਦਰੱਖਤ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ, ਹੋਰ ਦਰੱਖਤਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ, ਹਨੇਰਾ ਤੇ ਸਿੱਧ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਆਉਣ-ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਹੈ। ਉਥੇ ਸੀਤਾ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਮੰਗਲ ਕਾਮਨਾ ਕਰੇ।" "ਉਸ ਦਰੱਖਤ ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਤੁਸੀਂ ਚਾਹੋ ਤਾਂ ਠਹਿਰ ਸਕਦੇ ਹੋ ਜਾਂ ਅੱਗੇ ਵਧ ਸਕਦੇ ਹੋ; ਇੱਕ ਕੋਸ਼ ਹੋਰ ਚੱਲ ਕੇ ਤੁਸੀਂ ਨੀਲੇ ਜੰਗਲ ਨੂੰ ਵੇਖੋਗੇ, ਜਿੱਥੇ ਪਲਾਸ਼, ਬੇਰੀਆਂ ਤੇ ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਬਾਂਸ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਰਸਤਾ ਚਿਤ੍ਰਕੂਟ ਵੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੇ ਮੈਂ ਕਈ ਵਾਰੀ ਗਿਆ ਹਾਂ। ਇਹ ਰਸਤਾ ਸੁਖਦਾਈ, ਹੌਲੀ ਤੇ ਜੰਗਲ ਦੀ ਅੱਗ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ।" ਇਹ ਸਮਝਾ ਕੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਵਾਪਸ ਮੁੜ ਗਏ। ਰਾਮ ਨੇ ਆਦਰ ਨਾਲ "ਜਿਵੇਂ ਤੁਹਾਡੀ ਆਗਿਆ" ਆਖਿਆ, ਤੇ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਜਾ ਚਲਣ 'ਤੇ ਰਾਮ ਨੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਸੌਮਿਤ੍ਰਿ, ਅਸੀਂ ਵਾਕਈ ਧੰਨ ਹਾਂ ਕਿ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਸਾਡੇ ਉੱਤੇ ਇੰਨਾ ਦਇਆ ਕਰੀ।" ਦੋਵੇਂ ਭਰਾ ਆਪਣੇ ਵਿਚ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਕਰਕੇ ਕਾਲਿੰਦੀ ਦਰਿਆ ਵੱਲ ਤੁਰ ਪਏ। ਜਦ ਉਹ ਤੇਜ਼ ਵਹਿੰਦੀ ਕਾਲਿੰਦੀ ਤੇ ਪਹੁੰਚੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲੱਕੜਾਂ ਦੀ ਗੱਠੀ ਨਾਲ ਇਕ ਵੱਡਾ ਬੇੜਾ ਬਣਾਇਆ। ਉਸ 'ਤੇ ਸੁੱਕੇ ਬਾਂਸ ਲਪੇਟ ਕੇ, ਮੂਲਾਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਕੈਨ ਤੇ ਜੰਬੂ ਦੇ ਡੰਡੀਆਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਕਰਕੇ ਸੀਤਾ ਲਈ ਆਰਾਮਦਾਇਕ ਸੀਟ ਬਣਾਈ। ਰਾਮ ਨੇ ਸੀਤਾ ਨੂੰ, ਜਿਵੇਂ ਕਿਸੇ ਸੁਭਾਗਾ ਨੂੰ ਸਿੰਘਾਸਨ 'ਤੇ ਬਿਠਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਬੇੜੇ 'ਤੇ ਬਿਠਾਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਧਨੁਸ਼-ਬਾਣ, ਸੀਤਾ ਦੇ ਕਪੜੇ ਤੇ ਕਮਲੀਆਂ ਵੀ ਬੇੜੇ 'ਤੇ ਰੱਖੀਆਂ। ਅਖੀਰ, ਦੋਵੇਂ ਭਰਾ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਬੈਠਾ ਕੇ, ਬੇੜਾ ਫੜ ਕੇ ਪਾਰ ਲੰਘਣ ਲੱਗੇ। ਜਦ ਉਹ ਦਰਿਆ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪਹੁੰਚੇ, ਸੀਤਾ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਕਾਲਿੰਦੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕੀਤਾ, "ਹੇ ਦੇਵੀ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੀ ਹਾਂ! ਮੈਨੂੰ ਸੁਖ-ਸਲਾਮਤ ਪਾਰ ਲੰਘਣ ਦਿਓ, ਮੇਰਾ ਪਤਿਵ੍ਰਤਾ ਧਰਮ ਬਣਿਆ ਰਹੇ। ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਪੂਜਾ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਉਆਂ ਤੇ ਸੌ ਘੜੇ ਮਦਿਰਾ ਨਾਲ ਕਰਾਂਗੀ। ਜਦ ਰਾਮ ਵਾਪਸ ਇੱਛਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਰਾਜ-ਨਗਰ ਨੂੰ ਲੌਟਣ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਾਂਗੀ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਸੋਹਣੀ ਸੀਤਾ, ਬੇੜੇ ਰਾਹੀਂ ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਲਹਿਰਾਂ ਵਾਲੀ ਤੇਜ਼ ਵਹਿੰਦੀ ਕਾਲਿੰਦੀ ਪਾਰ ਕਰ ਗਈ। ਦਰਿਆ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਕੰਢਿਆਂ ਤੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਦੀ ਛਾਂ ਸੀ। ਉਹ ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਜੰਗਲ ਤੋਂ ਲੰਘ ਕੇ, ਬੇੜਾ ਛੱਡ ਕੇ ਅੱਗੇ ਵਧੇ। ਉਹ ਇਕ ਵੱਡੇ, ਹਨੇਰੇ ਤੇ ਹਰੀਆਂ ਪੱਤੀਆਂ ਵਾਲੇ ਬਰਖ਼ ਦੇ ਦਰੱਖਤ ਹੇਠ ਬੈਠ ਗਏ। ਉਸ ਦਰੱਖਤ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ, ਵੈਦੇਹੀ ਸੀਤਾ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਮਹਾਨ ਦਰੱਖਤ! ਮੇਰਾ ਪਤਿਵ੍ਰਤਾ ਧਰਮ ਬਣਿਆ ਰਹੇ, ਮੈਂ ਫਿਰ ਕੌਸਲਿਆ ਤੇ ਮਹਾਨ ਸੁਮੀਤਰਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਸਕਾਂ।" ਸੀਤਾ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਉਸ ਦਰੱਖਤ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦੀ ਨਿਰਮਲ ਭਾਵਨਾ ਦੇਖ ਕੇ, ਰਾਮ ਨੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਭਰਤਾ ਦੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ, ਤੂੰ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਅੱਗੇ ਚੱਲ।" "ਮੈਂ ਹਥਿਆਰ ਲੈ ਕੇ ਪਿੱਛੋਂ ਆਵਾਂਗਾ; ਜਿਹੜਾ ਵੀ ਫਲ ਜਾਂ ਫੁੱਲ ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਂ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦ ਉਹ ਤਿੰਨੇ ਤੁਰੇ, ਸੀਤਾ ਦੋਵਾਂ ਭਰਾਵਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਸੋਹਣੀ ਹਾਥਣੀ ਵਾਂਗ, ਹਰ ਦਰੱਖਤ, ਬੂਟਾ ਜਾਂ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੀ ਵੱਲ ਨਿਹਾਰਦੀ ਚੱਲੀ।