ਰਾਮ ਜੀ, ਆਪਣੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਸੌਮਿਤ੍ਰ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਤੇ ਨਿਕਾਲੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਆਪਣੇ ਵਚਨ ਤੇ ਡਟੇ ਹੋਏ, ਰਾਮ ਦੇ ਨਾਲ ਜੰਗਲ ਆ ਗਏ ਹਨ। ਫਿਰ ਰਾਮ ਜੀ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਬਹੁਤ ਆਦਰ ਨਾਲ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, “ਪਿਤਾ ਦੇ ਹੁਕਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਅਸੀਂ ਇਹ ਤਪਸਿਆ ਵਾਲਾ ਜੰਗਲ ਵੱਸਣ ਆਏ ਹਾਂ। ਇੱਥੇ ਅਸੀਂ ਧਰਮ ਦੀ ਹੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਾਂਗੇ, ਅਤੇ ਕੇਵਲ ਜੜਾਂ ਤੇ ਫਲਾਂ ਤੇ ਜੀਵਨ ਨਿਰਵਾਹ ਕਰਾਂਗੇ।” ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਧਰਮਵਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਰਾਮ ਲਈ ਗਾਂ, ਹਵਨ ਸਮੱਗਰੀ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਲਿਆ। ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਤਪਸਿਆ ਨਾਲ ਸੜੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜੰਗਲ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਫਲ, ਜੜਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਭੋਜਨ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਠਹਿਰਣ ਲਈ ਥਾਂ ਵੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ। ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਹਿਰਣ, ਪੰਛੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਆਏ ਹੋਏ ਰਾਮ ਜੀ ਦਾ ਆਦਰ ਨਾਲ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ। ਭਰਦਵਾਜ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਰਾਮ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਆਦਰ ਨਾਲ ਬੈਠਾ ਕੇ, ਧਰਮ-ਭਰਪੂਰ ਬਚਨ ਕਹੇ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, “ਕਕੁਤਸਥ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ, ਬਹੁਤ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਤੈਨੂੰ ਇੱਥੇ ਆਇਆ ਦੇਖ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਤੇਰੇ ਬਿਨਾ ਕਾਰਨ ਨਿਕਾਸੇ ਦੀ ਖਬਰ ਸੁਣੀ ਹੈ। ਇੱਥੇ, ਵੱਡੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਸੰਗਮ ਤੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਸੁਖਦਾਇਕ ਥਾਂ ਹੈ; ਤੁਸੀਂ ਇੱਥੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੱਸ ਸਕਦੇ ਹੋ।” ਰਾਮ ਜੀ, ਜੋ ਸਭ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਹਨ, ਆਸ਼ੀਰਵਾਦੀ ਬਚਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, “ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਲੋਕ ਇੱਥੇ ਨੇੜੇ ਹਨ। ਜੇ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਰਹਾਂ, ਉਹ ਇਸ ਆਸ਼੍ਰਮ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਆਉਣਗੇ। ਉਹ ਸਿਤਾ ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਦੇਖਣ ਆਉਣਗੇ, ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਰਹਿਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦਾ। ਰਿਸ਼ੀ ਜੀ, ਉਹ ਆਸ਼੍ਰਮ-ਸਥਾਨ ਵੇਖੋ, ਜੋ ਕਿਨਾਰੇ ਤੇ ਹੈ; ਉੱਥੇ ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ ਵੈਦੇਹੀ, ਜੋ ਸੁਖ ਦੀ ਹਕਦਾਰ ਹੈ, ਖੁਸ਼ ਰਹੇਗੀ।” ਭਰਦਵਾਜ ਰਿਸ਼ੀ, ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਂਦੇ ਹਨ, “ਇੱਥੋਂ ਦੱਸ ਕਰੋਸ਼ ਦੂਰ ਇੱਕ ਪਵਿੱਤਰ ਪਹਾੜ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਤੁਸੀਂ ਵੱਸ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਵਾਲਾ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਸੁਹਣਾ ਹੈ। ਉਹ ਚਿਤ੍ਰਕੂਟ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ‘ਤੇ ਗਾਂ, ਲੰਗੂਰ, ਬਾਂਦਰ ਅਤੇ ਰੀਛ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਗੰਧਮਾਦਨ ਪਹਾੜ ਵਰਗਾ ਹੈ। ਜਦ ਤੱਕ ਮਨੁੱਖ ਚਿਤ੍ਰਕੂਟ ਦੇ ਚੋਟੀਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸ਼ੁਭਤਾ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਨ ਬੁਰਾਈ ਵੱਲ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ। ਕਈ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਉੱਥੇ ਸੌ ਸਾਲ ਤਪਸਿਆ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਖੋਪੜੀਆਂ ਦੇ ਮੋੜ ਲਾ ਕੇ, ਉਹ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ। ਮੈਂ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਇਹ ਨਿੱਜੀ ਥਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਸੁਖਦਾਇਕ ਰਹੇਗੀ; ਜੰਗਲ ਜਾਂ ਇੱਥੇ, ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਰਹੋ।” ਭਰਦਵਾਜ ਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਧਰਮ ਦੇ ਗਿਆਨੀ ਹਨ, ਨੇ ਰਾਮ, ਸੀਤਾ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦਾ ਆਦਰ ਨਾਲ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਸਭ ਕੁਝ ਦਿੱਤਾ। ਰਾਮ, ਭਰਦਵਾਜ ਰਿਸ਼ੀ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਲਈ ਪ੍ਰਯਾਗ ਆਏ, ਉਥੇ ਉਹ ਰਾਤ ਭਰ ਕਈ ਅਚੰਭੇ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸੁਣਦੇ-ਸੁਣਦੇ ਬਿਤਾਈ। ਕਕੁਤਸਥ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਰਾਮ, ਜੋ ਆਰਾਮ ਦੇ ਆਦੀ ਸਨ, ਸੀਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਤੀਜਾ ਬਣ ਕੇ, ਭਰਦਵਾਜ ਦੇ ਸੁਹਣੇ ਆਸ਼੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਉਹ ਰਾਤ ਗੁਜ਼ਾਰੀ। ਜਦ ਰਾਤ ਬੀਤ ਗਈ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ ਸਮਾਨ ਰਾਮ, ਭਰਦਵਾਜ ਰਿਸ਼ੀ ਕੋਲ ਆਏ, ਜੋ ਤਪਸਿਆ ਦੀ ਜੋਤ ਨਾਲ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਕਹਿਆ, “ਸੱਚੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਤੁਸੀਂ ਦੇ ਆਸ਼੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਰਾਤ ਬਿਤਾਈ, ਹੁਣ ਅਸੀਂ ਇੱਥੋਂ ਜਾਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮੰਗਦੇ ਹਾਂ।” ਰਾਤ ਬੀਤਣ ‘ਤੇ, ਭਰਦਵਾਜ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਚਿਤ੍ਰਕੂਟ ਜਾਓ, ਜਿੱਥੇ ਬਹੁਤ ਮਧੂ, ਜੜਾਂ ਅਤੇ ਫਲ ਹਨ। ਮੈਂ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਉਹ ਥਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਵਾਸਤੇ ਉਚਿਤ ਹੈ, ਮਾਇਤ ਰਾਮ; ਉਥੇ ਕਈ ਪੰਛੀਆਂ, ਕਿਨਨਰ ਅਤੇ ਸੱਪ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਮੋਰਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼, ਮਹਾਨ ਹਾਥੀਆਂ ਦੀ ਹਾਜਰੀ, ਉਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਚਿਤ੍ਰਕੂਟ ਪਹਾੜ ਤੁਹਾਡਾ ਗੰਤਵ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਸੁਹਣਾ ਹੈ, ਕਈ ਜੜਾਂ ਤੇ ਫਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ; ਉੱਥੇ ਹਾਥੀਆਂ ਅਤੇ ਹਿਰਣਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਹਰ ਪਾਸੇ ਘੁੰਮਦੇ ਹਨ। ਤੁਸੀਂ ਉਹ ਝੁੰਡ ਵੇਖੋਗੇ, ਰਾਮ, ਜੰਗਲ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ, ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ, ਪਹਾੜ ਦੀਆਂ ਢਲਾਨਾਂ ਅਤੇ ਨਦੀ ਦੇ ਸੋਹਣੇ ਟਾਟਾਂ। ਜਦ ਤੁਸੀਂ ਸੀਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਘੁੰਮੋਗੇ, ਤੁਹਾਡਾ ਮਨ ਖੁਸ਼ ਹੋਵੇਗਾ—ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਧਰਤੀ ‘ਤੇ, ਜਿੱਥੇ ਸਾਰਸ ਅਤੇ ਕੋਕਿਲ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜਾਂ ਗੂੰਜਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਮਸਤ ਹਿਰਣ ਤੇ ਹਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਤੋਂ ਸੁਹਣਾ ਆਸ਼੍ਰਮ ਪਾਵੋਗੇ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਨ ਵੈਦ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਆਯੋਧਿਆ ਕਾਂਡ ਦੀ ਪਚਵੀਂ ਪਚਵੀਂ ਸਰਗ ਸੁਣੀ ਜਾਵੇ। ਰਾਤ ਉਥੇ ਬਿਤਾ ਕੇ, ਦੋਨੋ ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਨ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਪਹਾੜ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋਏ। ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਾਂਗ ਪਿੱਛੇ ਤੱਕ ਤੱਕਦੇ ਰਹੇ। ਫਿਰ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਭਰਦਵਾਜ, ਜੋ ਤਪਸਿਆ ਦੀ ਜੋਤ ਨਾਲ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ, ਰਾਮ ਨੂੰ, ਜੋ ਸੱਚ ਤੇ ਸ਼ੌਰ ਵਿਚ ਡਟੇ ਹੋਏ, ਕਹਿਆ, “ਗੰਗਾ ਤੇ ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਸੰਗਮ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਕਲਿੰਦੀ ਨਦੀ, ਜੋ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਵਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਪੱਛਾ ਕਰੋ। ਤੇਜ਼ ਵਹਿੰਦੀ ਕਲਿੰਦੀ ਨਦੀ ਤੇ, ਉਸ ਪੁਰਾਤਨ, ਪਵਿੱਤਰ ਘਾਟ ਨੂੰ ਵੇਖੋ, ਦੋ ਰਘੁਵੰਸ਼ੀ ਉਸ ਨੂੰ ਨਿਹਾਰਦੇ ਹਨ। ਉੱਥੇ, ਇੱਕ ਬੇੜਾ ਬਣਾਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਚਮਕਦਾਰ ਨਦੀ ਪਾਰ ਕਰੋ; ਫਿਰ, ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਬਰਗਦ ਦਾ ਰੁੱਖ, ਹਰੇ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਲਾ, ਵੇਖੋ— —ਉਹ ਰੁੱਖ, ਕਈ ਹੋਰ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਵੱਡਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਕਾਲਾ, ਅਤੇ ਸਿੱਧਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉੱਥੇ, ਸੀਤਾ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਸ਼ੁਭ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦੇਵੇ। ਉਸ ਰੁੱਖ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਚਾਹੋ ਤਾਂ ਠਹਿਰ ਸਕਦੇ ਹੋ ਜਾਂ ਅੱਗੇ ਵਧ ਸਕਦੇ ਹੋ; ਇੱਕ ਕਰੋਸ਼ ਹੋਰ ਜਾਂ ਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਨੀਲੇ ਜੰਗਲ ਨੂੰ ਵੇਖੋਗੇ। ਸੋਹਣਾ, ਪਲਾਸ਼ ਅਤੇ ਬੇਰੀਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲਿਆ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਬਾਂਸਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ; ਇਹ ਚਿਤ੍ਰਕੂਟ ਦਾ ਰਸਤਾ ਮੈਂ ਕਈ ਵਾਰੀ ਤਿਆ ਹੈ। ਸੁਹਣਾ, ਨਰਮ, ਅਤੇ ਜੰਗਲ ਦੀ ਅੱਗ ਤੋਂ ਰਹਿਤ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਸਤਾ ਦੱਸ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਵਾਪਸ ਮੁੜ ਗਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਾਮ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਸੀਤਾ, ਭਰਦਵਾਜ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਤੇ ਮਾਰਗ-ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ, ਚਿਤ੍ਰਕੂਟ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਏ।