ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਰਥੀ ਸੁਮੰਤ੍ਰਾ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨ ਭਾਵ ਨਾਲ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਮੇਰੇ ਲਈ ਉੱਚੀ ਭਗਤੀ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ, ਪਰ ਸੁਣ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਇਥੋਂ ਸ਼ਹਿਰ ਕਿਉਂ ਭੇਜ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਜਦ ਤੂੰ ਅਯੋਧਿਆ ਪਹੁੰਚੇਗਾ, ਮੇਰੀ ਛੋਟੀ ਮਾਂ ਕੈਕੇਈ ਇਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੰਨ ਲਵੇਗੀ ਕਿ ਰਾਮ ਜੰਗਲ ਚਲਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਹ ਰਾਣੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਮੇਰੇ ਜੰਗਲ ਜਾਣ ਨਾਲ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਮਿਲੇਗੀ, ਧਰਮਾਤਮਾ ਰਾਜਾ 'ਤੇ ਝੂਠ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ ਲਾਏਗੀ। ਮੇਰੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਇੱਛਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਮੇਰੀ ਛੋਟੀ ਮਾਂ, ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਭਰਤ ਲਈ, ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਤੇ ਖੂਬ ਫਲਦੇ-ਫੁੱਲਦੇ ਰਾਜ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੇ।" "ਮੇਰੀ ਤੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ, ਸੁਮੰਤ੍ਰਾ, ਤੂੰ ਰਥ ਲੈ ਕੇ ਵਾਪਸ ਸ਼ਹਿਰ ਜਾ, ਤੇ ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸਿਖਾਇਆ ਹੈ, ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਨਾਲ ਉਚਿਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਾਮ ਨੇ ਸੁਮੰਤ੍ਰਾ ਨੂੰ ਬਾਰ-ਬਾਰ ਧੀਰਜ ਦਿੱਤੀ ਤੇ ਫਿਰ ਗੁਹਾ ਨੂੰ ਨਿਸਚਲ ਤੇ ਉਦੇਸ਼ਪੂਰਨ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ। "ਗੁਹਾ, ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਲਈ ਵਸਿਆ ਹੋਇਆ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਨਿਸਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ, ਮੈਨੂੰ ਆਸ਼੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਹੀ ਨਿਯਮ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਮੈਂ ਜੋ ਤਪਸਵੀ ਦਾ ਵ੍ਰਤ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਪਿਤਾ, ਸੀਤਾ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੀ ਭਲਾਈ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੋਇਆ, ਅੱਗੇ ਵਧਾਂਗਾ। ਜਦ ਮੇਰੇ ਜਟਾ ਬਣ ਜਾਵੇਗੀ, ਮੈਂ ਰਵਾਨਾ ਹੋਵਾਂਗਾ; ਬਰਗਦ ਦੇ ਦੂਧ ਲਿਆ। ਗੁਹਾ ਨੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਹ ਦੂਧ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਲਈ ਲਿਆ ਦਿੱਤਾ।" ਰਾਮ ਨੇ ਉਸ ਦੂਧ ਨਾਲ ਲਕਸ਼ਮਣ ਤੇ ਆਪਣੇ ਲਈ ਜਟਾ ਬਣਾਈ; ਲੰਬੇ ਬਾਹਾਂ ਵਾਲਾ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ, ਰਾਮ ਨੇ ਤਪਸਵੀ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲਿਆ। ਫਿਰ, ਛਾਲੇ ਵਾਲੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨ ਕੇ, ਜਟਾ ਦਾ ਚੱਕਰ ਲਾ ਕੇ, ਦੋ ਭਰਾ ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੋ ਤਪਸਵੀਆਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਨਾਲ ਆਸ਼੍ਰਮ-ਮਾਰਗ ਅਪਣਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਦ, ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣਾ ਵ੍ਰਤ ਲੈ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਗੁਹਾ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਗੁਹਾ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ, ਫੌਜ, ਖਜਾਨਾ, ਕਿਲੇ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ; ਕਿਉਂਕਿ ਰਾਜ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਭ ਤੋਂ ਮੁਸ਼ਕਲ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।" ਫਿਰ, ਗੁਹਾ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰ ਕੇ, ਇਕਸ਼ਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ੀ ਰਾਮ, ਸੀਤਾ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨਾਲ, ਨਿਰਭੈ ਹੋ ਕੇ, ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਚੱਲ ਪਏ। ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ, ਇਕਸ਼ਵਾਕੁ ਪੁੱਤਰ ਨੇ, ਤੇਜ਼ ਵਹਿੰਦੀ ਗੰਗਾ ਪਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ, ਇਹ ਨੌਕਾ ਤਿਆਰ ਹੈ, ਚੜ੍ਹ ਜਾ, ਤੇ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਹੌਲੇ ਨਾਲ, ਤੇਰੇ ਪਿੱਛੇ, ਚੜ੍ਹਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ।" ਭਰਾ ਦੇ ਹੁਕਮ ਸੁਣ ਕੇ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਥਿਲੀ ਨੂੰ ਨੌਕਾ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹਾ ਦਿੱਤਾ, ਫਿਰ ਆਪ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਦਾ ਵੱਡਾ ਭਰਾ, ਰਾਮ, ਆਪ ਨੌਕਾ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹਿਆ; ਨਿਸ਼ਾਦਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ, ਗੁਹਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ। ਰਘੁਵੰਸ਼ੀ, ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲਾ ਰਾਮ, ਨੌਕਾ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਤੇ क्षत्रियਾਂ ਲਈ ਨਿਯਮਤ ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕੀਤੀ। ਸੀਤਾ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਨਾਲ, ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਪਾਣੀ ਪੀ ਕੇ, ਚਮਕਦੇ ਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ, ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਨਮਨ ਕੀਤਾ। ਸੁਮੰਤ੍ਰਾ, ਗੁਹਾ ਤੇ ਫੌਜ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰ ਕੇ, ਰਾਮ ਨੌਕਾ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹਿਆ ਤੇ ਨੌਕਾ-ਚਾਲਕ ਨੂੰ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਤੇ, ਨੌਕਾ ਚਲਾਕ ਨੇ ਨੌਕਾ ਚਲਾਈ, ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਬੇੜੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪਾਣੀ ਪਾਰ ਕਰ ਗਈ। ਜਦ ਉਹ ਭਾਗੀਰਥੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪਹੁੰਚੇ, ਨਿਰਦੋਸ਼ ਵੈਦੇਹੀ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਦਰਿਆ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਦਸ਼ਰਥ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ, ਮਹਾਨ ਤੇ ਗਿਆਨੀ ਰਾਜਾ; ਹੇ ਗੰਗਾ, ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰੋ, ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਪੂਰੀ ਕਰ ਸਕੇ।" "ਚੌਦਾਂ ਪੂਰੇ ਸਾਲ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਤੋਂ ਬਾਦ, ਭਰਾ ਤੇ ਮੇਰੇ ਨਾਲ, ਇਹ ਮੁੜ ਆਵੇਗਾ।" "ਫਿਰ, ਹੇ ਪਵਿਤ੍ਰ ਤੇ ਦਯਾਲੂ ਦੇਵੀ, ਜਦ ਮੈਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਵਾਪਸ ਆਵਾਂ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਪੂਜਾ ਕਰਾਂਗਾ, ਹੇ ਗੰਗਾ, ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ, ਮੇਰੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋਣ ਤੇ।" "ਤੁਸੀਂ, ਹੇ ਤ੍ਰਿਪਥਗਾ ਦੇਵੀ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹੋ; ਤੇ ਸਮੁੰਦਰ-ਰਾਜਾ ਦੀ ਪਤਨੀ ਵਾਂਗ, ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ।" "ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਦੇਵੀ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜਦ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ ਆਪਣਾ ਰਾਜ ਮੁੜ ਲੈ ਕੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਵਾਪਸ ਆਵੇ।" "ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਲਈ, ਲੱਖ ਗਾਂ, ਵਸਤ੍ਰ ਤੇ ਚੰਗਾ ਭੋਜਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦਿਆਂਗਾ।" "ਹਜ਼ਾਰ ਘੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਾਬ ਤੇ ਮਾਸ-ਚਾਵਲ ਦੀ ਭੇਟ ਦੇ ਕੇ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਾਂਗਾ, ਜਦ ਮੈਂ ਸ਼ਹਿਰ ਵਾਪਸ ਆਵਾਂ।" "ਤੁਾਡੀ ਕੰਢੇ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ, ਤੇ ਜਿਹੜੇ ਤੀਰਥ ਤੇ ਮੰਦਰ ਹਨ, ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਵੀ ਪੂਜਾ ਕਰਾਂਗਾ।" "ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਬਲਵਾਨ ਪਤੀ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਭਰਾ ਨਾਲ ਮੁੜ ਮਿਲ ਕੇ, ਅਯੋਧਿਆ ਜੰਗਲ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਆਉਂ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੀਤਾ, ਨਿਰਦੋਸ਼, ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਗੰਗਾ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈ। ਕੰਢੇ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ, ਨੌਕਾ ਛੱਡ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਤੇ ਉੱਤਮ ਵੈਦੇਹੀ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ। ਫਿਰ, ਮਹਾਬਲੀ ਨੇ ਸੁਮਿਤ੍ਰਾ ਦੇ ਸੁਖ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੇ ਪੁੱਤਰ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਸਾਡੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ, ਚਾਹੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਵਾਂ ਜਾਂ ਇਕੱਲੇ।" "ਸੁਰੱਖਿਆ ਜੰਗਲ ਦੇ ਅਣਜਾਣ ਇਕੱਲੇ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਈ ਜਾਵੇ। ਸਾਹਮਤ੍ਰੀ, ਤੂੰ ਅੱਗੇ ਚੱਲ, ਤੇ ਸੀਤਾ ਤੇਰੇ ਪਿੱਛੇ ਆਵੇ।" "ਮੈਂ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲਾਂਗਾ, ਤੈਨੂੰ ਤੇ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਰਾਖੀ ਕਰਦਿਆਂ। ਅੱਜ ਵੈਦੇਹੀ ਜੰਗਲ-ਜੀਵਨ ਦੀ ਕਠਿਨਾਈ ਨੂੰ ਅਨੁਭਵ ਕਰੇਗੀ।" "ਕੋਈ ਕੰਮ ਆਪਣੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਹੋਦਾ; ਅੱਜ ਵੈਦੇਹੀ ਜੰਗਲ-ਵਾਸ ਦੀ ਮੁਸ਼ਕਲਤਾ ਨੂੰ ਜਾਣੇਗੀ।" "ਅੱਜ ਉਹ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਵੇਗੀ, ਜਿੱਥੇ ਕੋਈ ਲੋਕ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਖੇਤ ਤੇ ਨਾ ਬਾਗ, ਸਿਰਫ਼ ਕਠਿਨਾਈਆਂ ਤੇ ਢਲਾਨਾਂ ਹਨ।" ਰਾਮ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ; ਫਿਰ, ਰਘੁਵੰਸ਼ੀ, ਰਘੁ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ, ਸੀਤਾ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲ ਪਿਆ।