ਵੈਦੇਹੀ, ਜੋ ਸਦਾ ਆਰਾਮ ਦੀ ਆਦੀ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਧਰਮਕ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਪਿੱਛੇ-ਪਿੱਛੇ ਜੰਗਲ ਦੀ ਕਠਨ ਜੀਵਨ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਚਲ ਪਈ। ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦਾ ਝੰਡਾ ਠਾਹਰਣ ਵਾਲਾ, ਧਰਮ ਅਤੇ ਸਚਾਈ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ, ਤੁਹਾਡਾ ਪੁੱਤਰ ਕਿਉਂ ਇਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਾ ਕਰੇ? ਸਾਫ਼ ਦਿਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਰਾਮ ਦੀ ਪਵਿਤਰਤਾ ਅਤੇ ਉੱਚੀ ਮਹਾਨਤਾ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਣਾਂ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਨਾ ਝਲਣ। ਹਰ ਸਮੇਂ, ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਨਰਮ ਅਤੇ ਸੁਖਦਾਇਕ ਹਵਾ, ਰਘੁਕੁਲ ਰਾਮ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰੇਗੀ, ਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਰਮੀ, ਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਠੰਡ। ਰਾਤ ਨੂੰ, ਠੰਡੀ ਚਾਂਦਨੀ, ਜੋ ਸ਼ਾਂਤ ਅਤੇ ਮਿੱਠੀ ਹੈ, ਨਿਰਪਾਪ ਰਾਮ ਨੂੰ ਪਿਤਾ ਵਾਂਗ ਜਫ਼ੀ ਪਾ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਛੁਹ ਕੇ, ਗਰਮੀ ਦੂਰ ਕਰੇਗੀ। ਜਿਸ ਨੂੰ ਮਹਾਨ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ, ਦਾਨਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤਿਮਿਧਵਜਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਾਰਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦਿਵ੍ਯ ਅਸਤਰਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਉਹ ਵੀਰ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ, ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਦਿਆਂ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਨਿਡਰ ਹੋ ਕੇ ਰਹੇਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ। ਉਸ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਹਦ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਫਿਰ ਧਰਤੀ ਉਸ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਕਿਉਂ ਨਾ ਰਹੇ? ਰਾਮ ਦੇ ਭਾਗ, ਸ਼ੌਰ, ਅਤੇ ਉੱਚੇ ਸੁਭਾਅ ਦੇ ਨਾਲ, ਜਦੋਂ ਉਸ ਦਾ ਜੰਗਲ ਵਾਸ ਖਤਮ ਹੋਵੇਗਾ, ਉਹ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਰਾਜ ਮੁੜ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਵੇਗਾ। ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਸੂਰਜ, ਅੱਗ ਨੂੰ ਅੱਗ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭੂ, ਉਹ ਤੇਜ, ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਧੀਰਜ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੈ। ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹੈ; ਹੇ ਸੁਭਾਗਵਤੀ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਜੰਗਲ ਜਾਂ ਸ਼ਹਿਰ, ਕਿਸੇ ਵੀ ਥਾਂ, ਕੋਈ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ। ਰਾਮ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ, ਧਰਤੀ, ਸੀਤਾ ਅਤੇ ਸੁਭਾਗ ਨਾਲ, ਜਲਦੀ ਹੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਨਾਲ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਹੋਵੇਗਾ। ਉਸ ਨੂੰ ਜਾਂਦੇ ਦੇਖ ਕੇ, ਅਯੋਧਿਆ ਦੇ ਲੋਕ, ਦੁੱਖ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਕੇ, ਦੁਖੀ ਹਿਰਦੇ ਤੋਂ ਅੰਸੂ ਵਹਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਅਜੈਯ ਵੀਰ ਲਈ, ਜੋ ਛਾਲ, ਘਾਸ ਅਤੇ ਛਾਲੀ ਦੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨ ਕੇ, ਸੀਤਾ ਦੀ ਭਾਗ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੈ, ਕੀ ਕੁਝ ਅਪਹੁੰਚ ਨਹੀਂ? ਜੋ ਤੀਰ-ਕਮਾਨ ਦੀ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਹੈ, ਜੋ ਤੀਰ ਅਤੇ ਤਲਵਾਰ ਖੁਦ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਿਸ ਲਈ ਲਕਸ਼ਮਣ ਅੱਗੇ-ਅੱਗੇ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਕੀ ਕੁਝ ਅਪਹੁੰਚ ਹੈ? ਤੁਸੀਂ ਉਸ ਨੂੰ ਫਿਰ ਜੰਗਲ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖੋਗੀ, ਹੇ ਮਾਤਾ; ਦੁਖ ਅਤੇ ਭਰਮ ਛੱਡੋ—ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਚ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਹੇ ਨਿਰਪਾਪਾ, ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਮੁੜ ਵੇਖੋਗੀ, ਜੋ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਵਾਂਗ ਉਭਰ ਕੇ, ਤੁਹਾਡੇ ਪੈਰਾਂ 'ਤੇ ਸਿਰ ਨਿਵਾਏਗਾ। ਉਸ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ, ਅਭਿਸ਼ੇਕਤ ਅਤੇ ਤੇਜਸਵੀ ਹੋ ਕੇ, ਘਰ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ ਅੰਸੂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਹਣਗੇ। ਹੇ ਮਾਤਾ, ਕੋਈ ਦੁਖ ਜਾਂ ਪੀੜ ਨਾ ਹੋਵੇ; ਰਾਮ ਲਈ ਕੋਈ ਅਸ਼ੁਭ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦਾ। ਜਲਦੀ ਹੀ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਸੀਤਾ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਸਮੇਤ ਵੇਖੋਗੀ। ਹੇ ਨਿਰਪਾਪਾ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੋਖ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਫਿਰ ਇਸ ਵੇਲੇ ਆਪਣੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦੁਖ ਕਿਉਂ ਰੱਖ ਰਹੀ ਹੋ, ਹੇ ਮਾਤਾ? ਤੁਸੀਂ, ਜਿਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਰਘੁਕੁਲ ਰਾਮ ਹੈ, ਦੁਖ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ; ਕਿਉਂਕਿ ਰਾਮ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੋਈ ਨਹੀਂ, ਜੋ ਧਰਮ ਦੇ ਰਾਹ 'ਤੇ ਅਡੋਲ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ, ਮਿੱਤਰਾਂ ਸਮੇਤ, ਨਿਵੇਂ ਹੋ ਕੇ, ਆਦਰ ਕਰਦਿਆਂ ਵੇਖ ਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਜਲਦੀ ਹੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ ਅੰਸੂ ਵਹਾਉਂਦੀ ਹੋ, ਜਿਵੇਂ ਬੱਦਲ ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਪਾਣੀ ਵਹਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਤੁਾਡਾ ਪੁੱਤਰ, ਵਰ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਜਲਦੀ ਹੀ ਅਯੋਧਿਆ ਵਾਪਸ ਆਵੇਗਾ ਅਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਮਿੱਠੀਆਂ, ਗੁੱਡੀਆਂ ਹਥੇਲੀਆਂ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੇ ਪੈਰ ਦਬਾਏਗਾ। ਆਪਣੇ ਵੀਰ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ, ਮਿੱਤਰਾਂ ਸਮੇਤ, ਨਿਵੇਂ ਹੋ ਕੇ, ਆਦਰ ਕਰਦਿਆਂ ਵੇਖ ਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਉਸ 'ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ ਅੰਸੂ ਛਿੜਕੋਗੀ, ਜਿਵੇਂ ਬੱਦਲਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਪਾਣੀ ਛਿੜਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਾਮ ਦੀ ਮਾਤਾ ਨੂੰ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਿੱਠੀਆਂ ਅਤੇ ਸੰਤੋਖਦਾਇਕ ਗੱਲਾਂ ਨਾਲ, ਕੁਸ਼ਲ ਅਤੇ ਨਿਰਪਾਪ ਵਚਨ ਵਾਲੀ ਰਾਣੀ ਸੁਮਿਤਰਾ ਨੇ ਸੰਤੋਖ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਈ। ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੀ ਮਾਤਾ ਦੇ ਇਹ ਵਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਜੋ ਰਾਮ ਦੀ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਕਹੇ ਗਏ, ਰਾਜਾ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦਾ ਦੁਖ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਇੱਕ ਪਤਝੜ ਦੇ ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹਾ ਪਾਣੀ ਹੋਵੇ, ਮਿਟ ਗਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਨ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਅਯੋਧਿਆ ਕਾਂਡ ਦੇ ਚੁਆਲੀ-ਚੌਂਵੇਂ ਸਰਗ ਦਾ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਮਹਾਕਵੀ ਵਾਲਮੀਕੀ ਨੇ ਰਚਿਆ। ਹੁਣ ਪਚੀ-ਚੌਂਵੇਂ ਸਰਗ ਸੁਣੋ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਵਾਲਮੀਕੀ ਰਾਮਾਇਣ, ਅਯੋਧਿਆ ਕਾਂਡ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਅਯੋਧਿਆ ਦੇ ਲੋਕ, ਜੋ ਮਹਾਨ-ਆਤਮਾ ਰਾਮ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਸਨ, ਜਿਸ ਦਾ ਸ਼ੌਰ ਸੱਚਾ ਸੀ, ਉਸ ਦੇ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ-ਪਿੱਛੇ ਚੱਲ ਪਏ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਰਾਜਾ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਅਤੇ ਰਖਵਾਲਾ ਸੀ, ਕਰਤਵ ਦੇ ਕਾਰਨ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਵਾਪਸ ਮੁੜ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਲੋਕ ਰਾਮ ਦੇ ਰਥ ਦੇ ਪਿੱਛੇ-ਪਿੱਛੇ ਚੱਲਦੇ ਰਹੇ, ਵਾਪਸ ਨਾ ਮੁੜੇ। ਅਯੋਧਿਆ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚ, ਰਾਮ, ਜੋ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਤੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਵਾਂਗ ਸਭ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਸੀ। ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਕਕੁਤਸਥ, ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਸਚਾਈ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਰਾਮ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ, ਪਿਆਰ ਭਰੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ, ਜਿਵੇਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਪੀ ਲਿਆ ਹੋਵੇ, ਸਨਮਾਨ ਨਾਲ, ਪਿਤਾ ਵਾਂਗ, ਮਿੱਠੇ ਵਚਨ ਕਹੇ। "ਅਯੋਧਿਆ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜੋ ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਵਡਿਆਈ ਮੇਰੇ ਲਈ ਹੈ, ਉਹ ਮੇਰੀ ਖਾਤਰ ਭਰਤ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਜਾਵੇ। ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ, ਉੱਚੇ ਚਰਨਾਂ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਕੈਕੇਈ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ, ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਜੋ ਪਿਆਰਾ ਅਤੇ ਲਾਭਕਾਰੀ ਹੈ, ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕਰੇਗਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਨੌਜਵਾਨ ਹੈ, ਪਰ ਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਪੱਕਾ, ਨਰਮ ਅਤੇ ਸ਼ੌਰ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਉਹ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਯੋਗ ਰਾਜਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਦੂਰ ਕਰੇਗਾ।" "ਉਹ ਰਾਜ-ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ ਅਤੇ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ, ਮੇਰੀ ਅਤੇ ਵਡੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਅਨੁਸਾਰ, ਆਪਣੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮੰਨੋ। ਜਿਵੇਂ ਰਾਜਾ, ਮੇਰੇ ਜੰਗਲ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਦੁਖੀ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਵੀ, ਮੇਰੇ ਲਈ, ਉਸ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ ਕਾਰਜ ਕਰੋ।" "ਜਿੰਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਨੇ ਧਰਮ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕੀਤੀ, ਉਤਨਾ ਹੀ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਰਾਜਾ ਵਜੋਂ ਚਾਹਿਆ।" ਅੰਸੂਆਂ ਨਾਲ ਭਰੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ, ਰਾਮ ਅਤੇ ਸੌਮਿਤ੍ਰੀ, ਆਪਣੀਆਂ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ, ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵੱਲ ਖਿੱਚਦੇ ਦਿਸਦੇ, ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹੇ ਹੋਣ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਾਮ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਜੰਗਲ ਵਾਸ ਦੀ ਯਾਤਰਾ, ਮਾਤਾਵਾਂ ਦੀ ਸੰਤੋਖ, ਅਤੇ ਅਯੋਧਿਆ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪਿਆਰ ਭਰੀ ਵਿਦਾਈ, ਪਵਿਤ੍ਰ ਰਾਮਾਇਣ ਦੀ ਮਹਾਨ ਕਥਾ ਵਿੱਚ ਚਿਤ੍ਰਿਤ ਹੋਈ।