ਫਿਰ, ਦੋ ਦਾਸੀਆਂ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨੂੰ ਲੈਕੇ ਚਲ ਰਹੀਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਸੀਤਾ ਫੁੱਲਾਂ ਅਤੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਹ ਤਿੰਨੇ ਬੜੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਹੇ ਸਨ। ਇਸ ਵੇਲੇ ਲੋਕ ਮਹਲਾਂ, ਕੋਠੀਆਂ ਅਤੇ ਉੱਚੀਆਂ ਮੀਨਾਰਾਂ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਏ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਾਮ ਨੂੰ ਵੇਖ ਸਕਣ ਜਦ ਉਹ ਰਸਤੇ ਤੋਂ ਲੰਘੇ। ਗਲੀਆਂ ਇੰਨੀ ਭੀੜ ਨਾਲ ਭਰੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਲੰਗਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਲੋਕ ਛੱਤਾਂ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਦੁਖੀ ਦਿਲ ਨਾਲ ਰਾਘਵ ਨੂੰ ਤੱਕ ਰਹੇ ਸਨ। ਜਦ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਲਖ਼ਮਣ ਅਤੇ ਸੀਤਾ ਨਾਲ ਪੈਦਲ ਜਾਂਦੇ ਦੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗੱਲਾਂ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ। ਉਹ ਆਖਣ ਲੱਗੇ, “ਜਿਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਪਹਿਲਾਂ ਚਾਰਾਂ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਫੌਜ ਚਲਦੀ ਸੀ, ਅੱਜ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਸਿਰਫ ਲਖ਼ਮਣ ਅਤੇ ਸੀਤਾ ਹਨ। ਉਹ, ਜੋ ਰਾਜ-ਸੁਖਾਂ ਦਾ ਮਜ਼ਾ ਚੱਖ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਧਰਮ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਕਰਦਿਆਂ ਕਦੇ ਝੂਠ ਨਹੀਂ ਬੋਲਿਆ। ਸੀਤਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਅਸਮਾਨੀ ਜੀਵ ਵੀ ਪਹਿਲਾਂ ਨਹੀਂ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਸਨ, ਅੱਜ ਰਾਜ-ਮਾਰਗ 'ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਰਹੀ ਹੈ। ਜੋ ਸੀਤਾ ਸੁਗੰਧਤ ਤੇਲਾਂ ਅਤੇ ਲਾਲ ਚੰਦਨ ਨਾਲ ਰਚੀ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ, ਉਹ ਹੁਣ ਮੌਸਮਾਂ ਦੀ ਗਰਮੀ-ਸਰਦੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਰੰਗ ਖੋ ਦੇਵੇਗੀ।” ਉਹ ਲੋਕ ਕਹਿੰਦੇ, “ਅੱਜ ਦਸ਼ਰਥ ਮਹਾਰਾਜ਼ ਜਿਵੇਂ ਕਿਸੇ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਕੋਈ ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੀਤਮ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਕਦੇ ਜਲਾਵਤਨੀ ਨਹੀਂ ਦੇਂਦਾ। ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਅਚੰਗੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਵੀ ਜਲਾਵਤਨੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਣੀ ਚਾਹੀਦੀ, ਤਾਂ ਫਿਰ ਉਸਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਜਿਸਨੇ ਆਪਣੀ ਚੰਗੀ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਨਾਲ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਮੰਨ ਲਿਆ ਹੈ? ਦਇਆ, ਸਨੇਹ, ਗਿਆਨ, ਚੰਗਾ ਸੁਭਾਉ, ਆਤਮ-ਸੰਯਮ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ—ਇਹ ਛੇ ਗੁਣ ਰਾਘਵ ਨੂੰ ਸੋਭਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਉਸਦੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਲੋਕ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਪਾਣੀ ਵਾਲੇ ਜੀਵ ਗਰਮੀ 'ਚ ਤਲਾਵਾਂ ਦੇ ਸੁੱਕ ਜਾਣ ਤੇ ਤੜਫਦੇ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਰੁੱਖ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਨੂੰ ਆਂਚ ਆਵੇ ਤਾਂ ਫੁੱਲ-ਫਲ-ਪੱਤੇ-ਟਾਹਣੀਆਂ ਨੁਕਸਾਨ ਝੱਲਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਦੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੈ। ਰਾਮ ਹੀ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਹੈ, ਧਰਮ ਦਾ ਸਰੂਪ, ਤੇਜ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ; ਲੋਕ ਉਸ ਰੁੱਖ ਦੇ ਫੁੱਲ-ਫਲ-ਪੱਤੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ, ਲਖ਼ਮਣ ਵਾਂਗ, ਆਓ ਅਸੀਂ ਵੀ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਸਮੇਤ ਰਾਘਵ ਦੇ ਪਿੱਛੇ-ਪਿੱਛੇ ਚੱਲੀਏ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਓ ਆਪਣੇ ਬਾਗ-ਬਗੀਚੇ, ਖੇਤ-ਖਲਿਹਾਨ, ਘਰ-ਦੁਆਰ ਛੱਡ ਕੇ, ਦੁੱਖ-ਸੁਖ ਵਿਚ ਇਕਠੇ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਧਰਮਵਾਨ ਰਾਮ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲੀਏ। ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਵਿਚ ਇਕੱਠਾ ਹੋਇਆ ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ, ਉਜੜੇ ਆਂਗਣ, ਇਕੱਠੀ ਦੌਲਤ ਤੇ ਅਨਾਜ—ਇਹ ਸਭ ਹੁਣ ਬਿਲਕੁਲ ਮੁੱਲ ਰਹਿਤ ਹੋ ਜਾਣ। ਘਰ ਮਿੱਟੀ ਨਾਲ ਢੱਕ ਜਾਣ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਛੱਡੇ ਹੋਏ, ਚੂਹਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰ ਜਾਂ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਬਿਲਾਂ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਪਾਣੀ ਤੇ ਧੂੰਏ ਤੋਂ ਖਾਲੀ, ਸਫ਼ਾਈ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਟੈਕਸ, ਯਜ੍ਨ, ਮੰਤ੍ਰ, ਹੋਮ ਤੇ ਪਾਠ ਵਿਗੜ ਜਾਣ। ਜਿਵੇਂ ਤੀਖੇ ਮੌਸਮ ਨੇ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੋਵੇ, ਭਾਂਡੇ ਟੁੱਟੇ ਹੋਣ, ਅਸੀਂ ਛੱਡ ਚੁੱਕੇ ਹੋਈਏ—ਇਹ ਘਰ ਕੈਕੇਈ ਲੈ ਲਵੇ। ਜਿੱਥੇ ਰਾਘਵ ਜਾਵੇ, ਉਹ ਜੰਗਲ ਹੀ ਸਾਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਬਣ ਜਾਵੇ, ਤੇ ਜਿਹੜਾ ਸ਼ਹਿਰ ਅਸੀਂ ਛੱਡ ਦੇਵਾਂ, ਉਹ ਜੰਗਲ ਬਣ ਜਾਵੇ। ਜੰਗਲਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਬਿੱਲਾਂ ਵਾਲੇ ਜੀਵ, ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਜਾਨਵਰ-ਪੰਛੀ, ਹਾਥੀ ਤੇ ਸਿੰਘ ਵੀ ਸਾਡੇ ਡਰ ਤੋਂ ਜੰਗਲ ਛੱਡ ਜਾਣ। ਜੋ ਕੁਝ ਅਸੀਂ ਛੱਡੀਏ, ਉਹ ਉਹ ਲੈ ਲੈਣ, ਤੇ ਜੋ ਅਸੀਂ ਵਸਾਈਏ, ਉਹ ਛੱਡ ਦੇਣ—ਘਾਹ, ਮਾਸ, ਫਲ, ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰ ਤੇ ਪੰਛੀ। ਕੈਕੇਈ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਸਮੇਤ ਇਹ ਸਭ ਲੈ ਲਵੇ, ਅਸੀਂ ਸਭ ਰਾਘਵ ਦੇ ਨਾਲ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਰਹੀਏ। ਇਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗੱਲਾਂ ਰਾਘਵ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਸੁਣੀਆਂ, ਪਰ ਉਸਦਾ ਮਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਕਦੇ ਵੀ ਹਿਲਿਆ ਨਹੀਂ। ਫਿਰ ਉਹ ਧਰਮਾਤਮਾ, ਜਿਸਦੀ ਚਾਲ ਮਸਤ ਹਾਥੀ ਵਰਗੀ ਸੀ, ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਮਹਲ ਵੱਲ ਵਧਿਆ, ਤੇ ਕੈਲਾਸ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਵਰਗਾ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਜਦ ਉਹ ਰਾਜ-ਮਹਿਲ ਵਿਚ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਵੱਡੇ ਯੋਧੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਉਸਨੇ ਸੁਮੰਤ੍ਰ ਨੂੰ ਨੇੜੇ ਖੜਾ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਬੜਾ ਉਦਾਸ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਆਪ ਦੁੱਖੀ ਨਾ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਉਥੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜੋ ਦੁਖੀ ਸਨ। ਰਾਮ ਮੁਸਕਰਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਹੁਕਮ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਰਾ ਕਰ ਸਕੇ। ਪਰ, ਉਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਇਕਸ਼ਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਮਹਾਨ ਰਾਮ, ਜੋ ਦੁਖੀ ਰਾਜਾ ਕੋਲ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਇਕ ਪਲ ਲਈ ਰੁਕ ਗਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਸੁਮੰਤ੍ਰ ਉਥੇ ਸੀ ਜੋ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਆਮਦ ਦੀ ਸੁਚਨਾ ਦੇਣ ਆਇਆ ਸੀ। ਪਿਤਾ ਦੇ ਹੁਕਮ ਲਈ ਪੂਰੀ ਨਿਸ਼ਠਾ ਨਾਲ, ਜੰਗਲ ਜਾਣ ਦਾ ਪੱਕਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਰਾਘਵ ਨੇ ਸੁਮੰਤ੍ਰ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਮੇਰੀ ਆਮਦ ਦੀ ਸੁਚਨਾ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਦੇ।” ਹੁਣ ਚੌਂਤੀਸਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਕੰਜਕ-ਆਖਾਂ, ਕਾਲੇ ਰੰਗ ਵਾਲੇ, ਅਦੁੱਤੀਅ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਰਾਮ ਨੇ ਰਥਵਾਨ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਦੱਸੋ ਕਿ ਮੈਂ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਹਾਂ।” ਰਾਮ ਵੱਲੋਂ ਭੇਜੇ ਗਏ ਰਥਵਾਨ ਨੇ ਜਲਦੀ ਜਾ ਕੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜਿਸਦੇ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਨੇ ਘੇਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਤੇ ਉਹ ਡੂੰਘੀਆਂ ਆਹਾਂ ਭਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਜੋ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਲਾਲ, ਰਾਖ ਨਾਲ ਢੱਕੇ ਹੋਏ ਅੱਗ ਵਾਂਗ, ਤੇ ਪਾਣੀ ਰਹਿਤ ਝੀਲ ਵਾਂਗ ਸੀ। ਰਥਵਾਨ ਨੇ, ਜੋ ਖੁਦ ਬਹੁਤ ਚਤੁਰ ਸੀ, ਪਰ ਜਿਸਦਾ ਮਨ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਜਗਾਇਆ ਤੇ ਜੋੜੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ, ਜਦਕਿ ਰਾਜਾ ਸਿਰਫ ਰਾਮ ਲਈ ਵਿਛੋੜੇ ਵਿਚ ਰੋ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਰਥਵਾਨ ਨੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਦੀ ਅਸੀਸ ਦਿੱਤੀ, ਫਿਰ ਡਰ ਅਤੇ ਨਰਮ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਆਖਿਆ, “ਤੁਹਾਡਾ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸ਼ੇਰ ਹੈ, ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਆਸਰੇ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਖੈਰ ਮਨਾਓ! ਸੱਚੇ ਰਾਹ ਤੇ ਟਿਕਿਆ ਰਾਮ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਮਿੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਹੁਣ ਤੁਹਾਡੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਵੱਡੇ ਜੰਗਲ ਨੂੰ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਹੈ—ਉਸਨੂੰ ਵੇਖੋ, ਹੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਰਾਜਸੀ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਆਪਣੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਉਹ ਰਾਜਾ, ਜੋ ਸੱਚ-ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ, ਧਰਮਾਤਮਾ, ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਂਗ ਡੂੰਘਾ, ਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਾਂਗ ਪਵਿੱਤਰ ਸੀ, ਉਸਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦੇਣ ਲੱਗਿਆ।