ਰਾਮ ਨੇ, ਬੜੀ ਮਿੱਠਾਸ ਅਤੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੀਤਮ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤ ਭਰਾ ਲਕਸ਼ਮਣ (ਸਉਮਿਤ੍ਰਿ) ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ ਜਿਵੇਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਰਾਮ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਸਉਮਿਤ੍ਰਿ, ਅਗਸਤ ਅਤੇ ਕੌਸ਼ਿਕ—ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਮਹਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹਨ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਆਦਰ ਕਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸੱਦਾ ਜਿਵੇਂ ਖੇਤਾਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਸਿੰਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।" ਫਿਰ ਰਾਮ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਹੇ ਬਾਹੁਬਲੀ ਰਾਘਵ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂਵਾਂ, ਸੋਨੇ-ਚਾਂਦੀ, ਰਤਨਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵੱਡੀ ਦੌਲਤ ਦੇ ਕੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰ।" ਫਿਰ ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ, ਜੋ ਤੈਤਿਰੀਯ ਵਿਦਿਆ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨ ਅਤੇ ਮਾਂ ਕੌਸਲਿਆ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਦਾ ਵੀ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ—"ਉਸ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਰਥ, ਸੇਵਕ ਅਤੇ ਰੇਸ਼ਮੀ ਵਸਤ੍ਰ ਦੇ।" ਚਿਤਰਰਥ ਨਾਮਕ ਰਥੀ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਸਲਾਹਕਾਰ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੀ ਕੀਮਤੀ ਰਤਨਾਂ, ਵਸਤ੍ਰਾਂ ਅਤੇ ਦੌਲਤ ਨਾਲ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਕਰ। ਫਿਰ ਰਾਮ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਗਾਂਵਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਗਾਂਵਾਂ, ਕਠਕ ਪਾਠ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਦੰਡ ਧਾਰਣ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੌਜਵਾਨ—ਇਹ ਸਾਰੇ ਆਪਣੇ ਨਿੱਤ ਪਾਠ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਆਲਸੀ ਹਨ, ਆਰਾਮ ਪਸੰਦ ਹਨ, ਪਰ ਵੱਡਿਆਂ ਵਲੋਂ ਆਦਰ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ।" "ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਅੱਸੀ ਰਥ, ਜੋ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਣ, ਦੋ ਸੌ ਵਧੀਆ ਬਲਦ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰ ਮਾਪ ਚਾਵਲ ਦੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰੋਜ਼ੀ ਲਈ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂਵਾਂ ਦੇ। ਮਾਂ ਕੌਸਲਿਆ ਕੋਲ ਜੋ ਬੜੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਕਮਰਬੰਦ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਆਈਆਂ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰ ਇੱਕ ਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰ-ਹਜ਼ਾਰ ਦੇ, ਸਉਮਿਤ੍ਰਿ।" "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਕੌਸਲਿਆ ਆਪਣੇ ਦਾਨ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰੇਗੀ। ਲਕਸ਼ਮਣ, ਸਾਰੇ ਦੁਜਾਤੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦਾ ਪੂਰਨ ਆਦਰ ਕਰ।" ਰਾਮ ਦੇ ਹੁਕਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਲਕਸ਼ਮਣ—ਜੋ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੀ—ਨੇ ਆਪ ਹੀ ਉਹ ਦੌਲਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਹਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਵੰਡ ਦਿੱਤੀ, ਬਿਲਕੁਲ ਧਨ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਵਾਂਗ। ਫਿਰ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨੌਕਰਾਂ ਨਾਲ, ਹੰਝੂਆਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਗਲੇ ਨਾਲ, ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਵੰਡਣ ਉਪਰੰਤ, ਹਰ ਇੱਕ ਦੀ ਰੋਜ਼ੀ-ਰੋਟੀ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਜਦ ਤੱਕ ਮੈਂ ਵਾਪਸ ਨਾ ਆਵਾਂ, ਮੇਰਾ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦਾ ਘਰ ਕਿਸੇ ਲਈ ਵੀ ਖਾਲੀ ਨਾ ਹੋਵੇ।" ਇਹ ਗੱਲ ਉਹਨਾਂ ਸਭ ਨੌਕਰਾਂ ਨੂੰ ਆਖ ਕੇ, ਜੋ ਦੁਖੀ ਹੋ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਹ ਖਜਾਂਚੀ ਵਲ ਮੁੜਿਆ ਤੇ ਆਖਿਆ, "ਮੇਰੀ ਦੌਲਤ ਲਿਆਓ।" ਫਿਰ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਨੌਕਰ ਉਸ ਦੀ ਦੌਲਤ ਲੈ ਆਏ। ਉਹ ਵੱਡਾ ਢੇਰ ਉਥੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸੀ। ਫਿਰ, ਉਹ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਬੱਬਰ ਸ਼ੇਰ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਹ ਦੌਲਤ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ, ਨੌਜਵਾਨਾਂ, ਬੁਜ਼ੁਰਗਾਂ ਅਤੇ ਗਰੀਬਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਗਰਗ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਇਕ ਭੂਰੇ ਵਾਲਾਂ ਵਾਲਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਤ੍ਰਿਜਟਾ ਸੀ। ਉਹ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਹਲ ਅਤੇ ਕੱਸੀ ਨਾਲ ਖੇਤੀ ਕਰਕੇ ਜੀਵਨ ਗੁਜ਼ਾਰਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਨੌਜਵਾਨ ਪਤਨੀ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਆਖਦੀ ਹੈ, "ਹਲ ਤੇ ਕੱਸੀ ਛੱਡ ਦੇ, ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣ, ਧਰਮਾਤਮਾ ਰਾਮ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰ—ਸ਼ਾਇਦ ਕੁਝ ਮਿਲ ਜਾਵੇ।" ਤ੍ਰਿਜਟਾ, ਜੋ ਭ੍ਰਿਗੁ ਅਤੇ ਅੰਗਿਰਸ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾਰ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਕੋਈ ਵੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸਭਾ ਦੇ ਪੰਜਵੇਂ ਘੇਰੇ ਤੱਕ ਰੋਕ ਨਾ ਸਕਿਆ। ਫਿਰ, ਰਾਮ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਤ੍ਰਿਜਟਾ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਮੈਂ ਗਰੀਬ ਹਾਂ ਤੇ ਮੇਰੇ ਬੱਚੇ ਵਧੇਰੇ ਹਨ।" "ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਜੰਗਲ ਖੇਤੀ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਮੇਰਾ ਵੀ ਖਿਆਲ ਕਰ," ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ। ਰਾਮ ਨੇ ਹਲਕਾ ਹਾਸਾ ਕਰਕੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਮੈਂ ਅਜੇ ਤੱਕ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਗਾਂਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ। ਜਿੰਨਾ ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਲਾਠੀ ਨਾਲ ਘੇਰ ਲਵੇਂ, ਉੱਨਾ ਹੀ ਤੈਨੂੰ ਮਿਲਣਗੀਆਂ।" ਤ੍ਰਿਜਟਾ ਨੇ ਜਲਦੀ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਵਸਤ੍ਰ ਕਮਰ ਵਿੱਚ ਬੰਨ੍ਹਿਆ, ਲਾਠੀ ਲੈ ਕੇ ਪੂਰੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਸੁੱਟੀ। ਉਹ ਲਾਠੀ ਉਸ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਛੁੱਟ ਕੇ ਸਰਯੂ ਦਰਿਆ ਪਾਰ ਕਰ ਗਈ ਤੇ ਗਾਂਵਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਝੁੰਡ ਵਿੱਚ, ਬਲਦਾਂ ਕੋਲ ਜਾ ਡਿੱਗੀ। ਰਾਮ ਨੇ ਤ੍ਰਿਜਟਾ ਨੂੰ ਸਰਯੂ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਮਿਲ ਕੇ, ਧਰਮ ਨਾਲ, ਉਹ ਗਾਂਵਾਂ ਉਸ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵੱਲ ਚਲਾਈਆਂ। ਫਿਰ, ਰਾਮ ਨੇ ਗਰਗ ਵੰਸ਼ੀ ਤ੍ਰਿਜਟਾ ਨੂੰ ਹੌਸਲਾ ਦਿੰਦਿਆਂ ਆਖਿਆ, "ਤੂੰ ਨਾਰਾਜ਼ ਨਾ ਹੋ, ਇਹ ਤਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਮੇਰਾ ਮਜ਼ਾਕ ਸੀ।" "ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਤੇਰੀ ਹੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਅਟੱਲ ਹੈ। ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਤੈਨੂੰ ਉਕਸਾਇਆ। ਹੁਣ, ਹੋਰ ਕੋਈ ਵਰ ਮੰਗ ਲੈ।" "ਮੈਂ ਸਚ ਆਖਦਾ ਹਾਂ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਰੋਕਾਂਗਾ। ਜਿੰਨੀ ਵੀ ਮੇਰੀ ਦੌਲਤ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਲੈ ਲੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਧਰਮ ਤੇ ਯਸ਼ ਮਿਲੇ।" ਫਿਰ, ਮਹਾਨ ਤ੍ਰਿਜਟਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਸਮੇਤ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਉਹ ਗਾਂਵਾਂ ਲੈ ਲਈਆਂ ਤੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੱਤੇ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਰਾਮ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ, ਤਾਕਤ ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਵਧ ਗਈ। ਫਿਰ ਰਾਮ, ਜੋ ਪੂਰਨ ਪੁਰੁਸ਼ਤਾ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਨੇ ਆਪਣੀ ਧਰਮ ਨਾਲ ਕਮਾਈ ਹੋਈ ਵੱਡੀ ਦੌਲਤ ਆਪਣੇ ਮਿੱਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਨਮਾਨ ਨਾਲ ਵੰਡ ਦਿੱਤੀ। ਚਾਹੇ ਕੋਈ ਦੁਜਾਤੀ ਮਿੱਤਰ ਸੀ, ਨੌਕਰ ਜਾਂ ਗਰੀਬ ਭਿਖਾਰੀ—ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਥੇ ਕੋਈ ਵੀ ਅਸੰਤੁਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਹਰ ਇੱਕ ਨੂੰ ਯੋਗ ਦਾਨ ਤੇ ਆਦਰ ਮਿਲਿਆ। ਹੁਣ, ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਅਯੋਧਿਆ ਕਾਂਡ ਦੇ ਤਿੱਤੀਸਵੇਂ ਸਰਗਾ ਨੂੰ ਸੁਣੋ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੀ ਦੌਲਤ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦੇਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਵੈਦੇਹੀ (ਸੀਤਾ) ਸਮੇਤ ਉਹ ਦੋ ਰਘੁਵੰਸ਼ੀ (ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ) ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਵਾਸਤੇ ਚਲੇ। ਉਸ ਵੇਲੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਦੋ ਸੇਵਕ ਚੁੱਕਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਸੀਤਾ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਹਾਰ ਤੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸੁਸ਼ੋਭਤ ਸੀ। ਇਹ ਤਿੰਨੇ ਬੜੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਤੁਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਫਿਰ ਲੋਕ ਮਹਲਾਂ, ਹਵੈਲੀਆਂ ਅਤੇ ਮਿਨਾਰਾਂ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਮਹਾਨ ਰਾਮ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਉਤਸ਼ੁਕ ਹੋਏ, ਜਦ ਉਹ ਲੰਘ ਰਹੇ ਸਨ। ਗਲੀਆਂ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਇੰਨੀ ਭਰੀਆਂ ਸਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਲੰਘਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਲੋਕ ਛੱਤਾਂ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਦੁੱਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਰਾਘਵ ਦਾ ਨਜ਼ਾਰਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਜਦ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਲਕਸ਼ਮਣ ਤੇ ਸੀਤਾ ਸਮੇਤ ਪੈਦਲ ਤੁਰਦੇ ਵੇਖਿਆ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ ਤੇ ਉਹ ਕਈ ਗੱਲਾਂ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ। "ਜਿਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕਦੇ ਚਾਰ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ ਵੱਡੀ ਫੌਜ ਹੁੰਦੀ ਸੀ—ਹੁਣ ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਸਿਰਫ਼ ਲਕਸ਼ਮਣ ਤੇ ਸੀਤਾ ਹਨ।