ਸੀਤਾ ਨੇ ਰਾਮ ਜੀ ਨੂੰ ਬੜੀ ਨਮਰਤਾ ਅਤੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਆਖਿਆ, “ਹੇ ਵੀਰ, ਮੈਨੂੰ ਪਤਾ ਹੈ ਕਿ ਜੰਗਲ ਦਾ ਜੀਵਨ ਬੜੀ ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਇਹ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਉਹੀ ਝੱਲ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮਨ ਅਭਿਆਸਵਾਨ ਨਹੀਂ। ਪਰ, ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਕੁਆਰੀ ਸੀ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਜੀ ਦੇ ਘਰ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ, ਤਾਂ ਇਕ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੀ ਸੰਤ ਵਧੂ ਨੇ ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਮੈਨੂੰ ਜੰਗਲ ਵਾਸ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਦੱਸੀਆਂ ਸਨ। ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਬਹੁਤ ਵਾਰੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕਰ ਚੁੱਕੀ ਹਾਂ ਕਿ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਜੰਗਲ ਲੈ ਚਲੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੇਰਾ ਮਨ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਜਾਣ ਵਲ ਖਿੱਚਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਰਾਘਵ, ਮੈਂ ਪੂਰੀ ਤਿਆਰੀ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਜੰਗਲ ਜਾਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਾਂ। ਮੈਨੂੰ ਵੀਰਾਂ ਵਾਲਾ ਇਹ ਜੀਵਨ ਪਿਆਰਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਪਵਿੱਤਰ ਦਿਲ ਅਤੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਪਾਪ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਰਹਿ ਕੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਜਾਵਾਂਗੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਪਤੀ ਹੀ ਔਰਤ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਦੇਵਤਾ ਹੈ। ਹੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਮੇਰਾ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਮੇਲ-ਮਿਲਾਪ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਟੁੱਟੇਗਾ—ਇਹ ਗੱਲ ਮੈਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਣੀ ਹੈ। ਇਸ ਲੋਕ ਵਿੱਚ, ਜਿਸ ਔਰਤ ਨੂੰ ਪੁਰਖ ਆਪਣੇ ਪਿਤਰਾਂ ਤੋਂ, ਜਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਉਸ ਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਤਾਂ, ਜਦ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਘਰ ਦੀ ਧਰਮਪਤਨੀ ਅਤੇ ਸੱਚੀ ਭਗਤ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਲਿਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ? ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ, ਜੋ ਦੁਖੀ, ਨਿਸ਼ਚਲ, ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਸੁਖ-ਦੁੱਖ ਵਿਚ ਸਾਂਝੀ ਹਾਂ, ਲੈ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਕਕੁਤਥ ਵੰਸ਼ੀ। ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ, ਜੋ ਇੰਨੀ ਬੇਚੈਨ ਅਤੇ ਦੁਖੀ ਹਾਂ, ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਜੰਗਲ ਨਹੀਂ ਲਿਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਜ਼ਹਿਰ, ਅੱਗ ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਅੰਗੀਕਾਰ ਕਰ ਮੌਤ ਨੂੰ ਚੁਣ ਲਵਾਂਗੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੀਤਾ ਨੇ ਰਾਮ ਜੀ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਜਾਣ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਬਲਵਾਨ ਰਾਮ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇਕੱਲਾ ਜੰਗਲ ਲਿਜਾਣ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਨਾ ਦਿੱਤੀ। ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਮੈਥਿਲੀ, ਅੱਖਾਂ ’ਚੋ ਗਰਮ ਹੰਜੂ ਵਗਾਉਂਦੀ, ਚਿੰਤਾ ਵਿਚ ਡੁੱਬ ਗਈ। ਉਸ ਨੂੰ ਇੰਨਾ ਦੁਖੀ ਵੇਖ ਕੇ, ਕਕੁਤਥ ਵੰਸ਼ੀ ਰਾਮ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਣ ਲੱਗ ਪਏ ਅਤੇ ਮਿੱਠੇ ਬਚਨਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਹੌਸਲੇ ਵਾਲਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ, ਰਾਮ ਦੀਆਂ ਸਾਂਤਵਨਾ ਭਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਜਨਕ ਦੀ ਧੀ ਮੈਥਿਲੀ ਨੇ ਫਿਰ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਕੋਲ ਜੰਗਲ ਵਾਸ ਲਈ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ। ਸੀਤਾ, ਜੋ ਬੜੀ ਪੀੜਾ ਵਿਚ ਸੀ, ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਗਰਵ ਨਾਲ, ਚੌੜੀ ਛਾਤੀ ਵਾਲੇ ਰਾਘਵ ਨੂੰ ਆਖਣ ਲੱਗੀ, “ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ, ਮਿਥਿਲਾ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਜਦ ਤੁਹਾਨੂੰ ਜਵਾਈ ਵਜੋਂ ਚੁਣਿਆ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੁਰਖਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਨਹੀਂ, ਕਿਸੇ ਔਰਤ ਵਾਂਗ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ? ਹਾਏ, ਜੇ ਲੋਕ ਅਜਾਣੇ ਚੁੱਭਦੇ ਹਨ ਕਿ ਰਾਮ ਵਿਚ ਕੋਈ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਇਹ ਝੂਠ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਤਾਂ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਹੋ। ਤੁਸੀਂ ਅਜਿਹਾ ਕੀ ਕੀਤਾ ਕਿ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੋਈ ਚਿੰਤਾ ਜਾਂ ਡਰ ਆ ਗਿਆ, ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ, ਜਿਸਦਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਆਸਰਾ ਨਹੀਂ, ਛੱਡਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ? ਮੈਨੂੰ ਸਾਵਿਤਰੀ ਵਾਂਗ ਜਾਣੋ, ਜੋ ਸਤ੍ਯਵਾਨ ਦੀ ਪਤਨੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਚਲਦੀ ਸੀ। ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਵੱਲ ਨਹੀਂ ਵੇਖਾਂਗੀ; ਜੇ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਨਾ ਜਾਵਾਂ, ਤਾਂ ਇਹ ਮੇਰੇ ਘਰ-ਕੁਲ ਲਈ ਨਿੰਦਿਆ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੋਵੇਗੀ। ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਨਿਰਮਲ, ਯੁਵਾਨੀ ਤੋਂ ਹੀ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ, ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਦੇਣੀ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਨਚਣ ਵਾਲੀ ਹੋਵੇ। ਜਿਸ ਲਈ ਤੁਸੀਂ ਸਹੀ ਗੱਲ ਕਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿਸਦੀ ਖਾਤਰ ਤੁਸੀਂ ਯਤਨ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਉਸਦਾ ਆਦੇਸ਼ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਲਏ ਬਿਨਾ, ਤੁਸੀਂ ਜੰਗਲ ਨਾ ਜਾਓ; ਚਾਹੇ ਉਹ ਤਪੱਸਿਆ ਹੋਵੇ, ਜੰਗਲ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਸਵਰਗ, ਸਭ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਹੀ ਚੰਗਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਪਿੱਛੇ-ਪਿੱਛੇ ਜਾਂਦੀ ਹੋਈ, ਰਾਹ ਦੀ ਕੋਈ ਥਕਾਵਟ ਮਹਿਸੂਸ ਨਹੀਂ ਕਰਾਂਗੀ, ਜਿਵੇਂ ਆਰਾਮ ਦੇ ਸਮੇਂ ਕਰਦੀ ਹਾਂ। ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਰਸਤੇ ਉੱਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਕੁਸ਼ਾ ਘਾਹ, ਕੰਡਿਆਂ ਵਾਲੇ ਰੁੱਖ, ਤੇ ਨੁਕੀਲੇ ਪੱਤੇ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਕਪਾਹ ਜਾਂ ਮ੍ਰਿਗ ਚਮੜੀ ਵਾਂਗ ਨਰਮ ਲੱਗਣਗੇ। ਹੇ ਪ੍ਰੀਤਮ, ਵੱਡੀ ਹਵਾ ਨਾਲ ਉੱਡ ਕੇ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪੈਣ ਵਾਲੀ ਧੂੜ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਚੰਦਨ ਦੀ ਲੇਪ ਵਾਂਗ ਪਿਆਰੀ ਲੱਗੇਗੀ। ਜਦ ਮੈਂ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਚਾਦਰ ਤੇ ਸੋਵਾਂਗੀ, ਤਾਂ ਇਹ ਵੀ ਬੜਾ ਸੁਖਦਾਇਕ ਹੋਵੇਗਾ। ਤੁਸੀਂ ਜੋ ਵੀ ਪੱਤੇ, ਮੂਲ ਜਾਂ ਫਲ ਲਿਆਉਂਦੇ ਹੋ, ਚਾਹੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਜ਼ਿਆਦਾ, ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਾਂਗ ਮੀਠਾ ਸਮਝਾਂਗੀ। ਉਥੇ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਜਾਂ ਘਰ ਦੀ ਕੋਈ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਆਵੇਗੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਮੌਸਮੀ ਫੁੱਲ ਤੇ ਫਲਾਂ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲਵਾਂਗੀ। ਤੁਸੀਂ ਉਥੇ ਕੋਈ ਅਸੁਖਦਾਈ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਵੇਖੋਗੇ; ਮੇਰੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕੋਈ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ, ਨਾ ਹੀ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਭਾਰ ਬਣਾਂਗੀ। ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਹੋ ਕੇ ਹੀ ਸਵਰਗ, ਸਵਰਗ ਹੈ; ਤੁਹਾਡੇ ਬਿਨਾ ਤਾਂ ਉਹ ਨਰਕ ਹੈ। ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ, ਹੇ ਰਾਮ, ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਲੈ ਚਲੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੇਰਾ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪਿਆਰ ਹੈ। ਪਰ ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ, ਜੋ ਨਿਸ਼ਚਲ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਜੰਗਲ ਨਹੀਂ ਲਿਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਤੁਰੰਤ ਜ਼ਹਿਰ ਪੀ ਲਵਾਂਗੀ—ਕਦੇ ਆਪਣੇ ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਹੱਥ ਨਾ ਆਵਾਂ। ਫਿਰ, ਦੁੱਖ ਵਿਚ ਵੀ, ਮੇਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗੀ; ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ, ਤਾਂ ਮੌਤ ਹੀ ਵਧੀਆ ਹੈ। ਮੈਂ ਇਹ ਦੁੱਖ ਇਕ ਪਲ ਲਈ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸਹਿ ਸਕਦੀ—ਫਿਰ ਚੌਦਾਂ ਸਾਲਾਂ ਲਈ, ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਕਿਵੇਂ ਰਹਾਂਗੀ? ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪੀੜਾ ਨਾਲ ਤੜਪਦੀ, ਸੀਤਾ ਨੇ ਲੰਮਾ ਵਿਲਾਪ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚੰਬੜ ਕੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿਚ ਰੋਣ ਲੱਗ ਪਈ। ਉਸ ਦੇ ਦੁਖ ਭਰੇ ਬਚਨ, ਜਿਵੇਂ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਘਾਇਲ ਹੋਈ ਹਾਥਣੀ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਦੇ ਅੰਦਰੋਂ ਬਹੁਤ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਰੁਕੇ ਹੋਏ ਹੰਜੂ ਲਹੂ ਵਾਂਗ ਨਿਕਲ ਪਏ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ, ਜੋ ਕਮਲਾਂ ਵਾਂਗ ਸੀ, ਵਿਚੋਂ ਸਾਫ ਪਾਣੀ ਵਗਣ ਲੱਗ ਪਿਆ, ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਪੀੜਾ ਦਾ ਚਿਨ੍ਹ੍ਹ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਚੰਨ ਵਾਂਗ ਚਿੱਟਾ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਚਿਹਰਾ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ, ਹੰਜੂਆਂ ਨਾਲ ਸੁੱਕ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਜਲ ਵਗਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਮਲ ਸੁੱਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਰਾਮ ਨੇ ਗਹਿਰੀ ਪੀੜਾ ਵਿਚ ਪਈ ਹੋਈ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਬਾਂਹਾਂ ਵਿਚ ਲੈ ਕੇ, ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਹੌਸਲੇ ਵਾਲਾ ਕਰਨ ਲਈ, ਮਿੱਠੇ ਬਚਨ ਆਖੇ।