ਕੌਸਲਿਆ, ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਰਾਮ ਲਈ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਹਿਰਦੇ ਤੋਂ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਸਦੇ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਦੈਵੀ ਤੇ ਅਲੌਕਿਕ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਸੱਦਾ ਦੇਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਅਰਦਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਸਾਧਿਆ, ਵਿਸ਼ਵੇਦੇਵ, ਮਰੁਤ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਧਾਤਾ, ਵਿਧਾਤਾ, ਪੂਸ਼ਾ, ਭਗ ਅਤੇ ਅਰਯਮਾਨ ਰਾਮ ਨੂੰ ਸਦਾ ਮੰਗਲ ਦਿਣ। ਇੰਦਰ ਦੇ ਆਗੂਪਨ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਲੋਕਪਾਲ, ਛੇ ਰੁੱਤਾਂ, ਮਹੀਨੇ, ਸਾਲ ਤੇ ਰਾਤਾਂ ਰਾਮ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ। ਦਿਨ ਤੇ ਘੜੀਆਂ ਰਾਮ ਲਈ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸ਼ੁਭ ਲੈ ਕੇ ਆਉਣ, ਵੇਦ, ਪਰੰਪਰਾ ਅਤੇ ਧਰਮ ਹਰ ਥਾਂ ਉਸਦੀ ਰਖਿਆ ਕਰਨ। ਉਹ ਅੱਗੇ ਅਰਦਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਸਕੰਦਾ, ਸੋਮ, ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ, ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀ ਤੇ ਨਾਰਦ ਚਹੁੰ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਰਾਮ ਦੀ ਰਖਿਆ ਕਰਨ। ਜਿਸ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਇਹਨਾਂ ਸਭ ਦੀ ਸਤਕਾਰਤਾ ਕੀਤੀ, ਉਥੇ ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਦ੍ਯਾਧਰ, ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਅਤੇ ਦਿਸ਼ਾ-ਪਾਲਕ ਰਾਮ ਦੀ ਰਖਿਆ ਕਰਨ। ਪਹਾੜ, ਸਮੁੰਦਰ, ਰਾਜਾ ਵਰੁਣ, ਆਕਾਸ਼, ਵਾਤਾਵਰਣ, ਧਰਤੀ ਤੇ ਹਵਾ, ਚਲਣ ਵਾਲੀ ਤੇ ਅਚਲ ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਰਾਮ ਦੀ ਰਖਿਆ ਕਰੇ। ਸਾਰੇ ਤਾਰੇ, ਗ੍ਰਹਿ ਆਪਣੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਸਮੇਤ, ਦਿਨ-ਰਾਤ ਅਤੇ ਸੰਧਿਆ ਰਾਮ ਨੂੰ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਸਮੇਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ। ਛੇ ਰੁੱਤਾਂ, ਮਹੀਨੇ, ਸਾਲ, ਸਮੇਂ ਦੇ ਭਾਗ ਅਤੇ ਪਲ ਰਾਮ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਤੇ ਸੁਖ ਦਿਣ। ਜਦ ਤੂੰ, ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ, ਵੱਡੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨ ਕੇ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਫਿਰੇਂ, ਤਦ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਦਾਨਵ ਤੈਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਖੁਸ਼ੀ ਦਿਣ। ਮੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ, ਪਿਸਾਚਾਂ, ਭਿਆਨਕ ਤੇ ਕ੍ਰੂਰ ਕਰਤੂਤਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਮਾਸ-ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਜੰਤੂਆਂ ਤੋਂ ਕਦੇ ਡਰਵੇ ਨਾ। ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਬਾਂਦਰ, ਬਿਛੂ, ਡੰਕ ਮਾਰਦੇ ਕੀੜੇ, ਮੱਛਰ, ਸਰਪ ਤੇ ਕੀੜੇ-ਮਕੌੜੇ ਤੈਨੂੰ ਤੰਗ ਨਾ ਕਰਨ। ਵੱਡੇ ਹਾਥੀ, ਸਿੰਘ, ਬਾਘ, ਦੰਦ ਵਾਲੇ ਰੀਛ, ਸਿੰਗ ਵਾਲੇ ਭੈਂਸ ਤੇ ਹੋਰ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰ ਤੈਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਪਹੁੰਚਾਵਣ। ਜੋ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰ ਮਨੁੱਖੀ ਮਾਸ ਖਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜੰਗਲੀ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਆਦਰ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਪਹੁੰਚਾਵਣ, ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ। ਤੇਰੇ ਲਈ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸ਼ੁਭ ਸੰਕੇਤ ਹੋਣ, ਤੇਰੇ ਸਭ ਕੰਮ ਸਫਲ ਹੋਣ, ਤੇਰੀ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਾਧੂ ਹੋਵੇ, ਰਾਮ; ਤੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਜਾ, ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ। ਆਕਾਸ਼ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਜੀਵ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ, ਅਤੇ ਤੇਰੇ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਤੱਕੋਂ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਮਿਲਣ। ਸ਼ੁਕਰ, ਸੋਮ, ਸੂਰਜ, ਕੁਬੇਰ ਅਤੇ ਯਮ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੈਂ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਉਹ ਰਾਮ ਨੂੰ ਦੰਡਕ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹੋਏ ਰਖਿਆ ਦਿਣ। ਅੱਗ, ਹਵਾ, ਧੂੰਆਂ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਉਚਾਰਨ ਹੋਏ ਮੰਤਰ, ਰਘੁਨੰਦਨ, ਤੈਨੂੰ ਸੰਸਕਾਰ ਸਮੇਂ ਰਖਿਆ ਕਰਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਨ ਯਸ਼ਸਵਤੀ ਕੌਸਲਿਆ ਨੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ, ਦੈਵੀ ਸੁਗੰਧੀਆਂ ਅਤੇ ਯੋਗ ਭਜਨਾਂ ਨਾਲ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਗਣਾਂ ਦੀ ਉਚਿਤ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਭਾਵੁਕਤਾ ਨਾਲ ਭਰ ਗਈਆਂ। ਫਿਰ, ਪਵਿੱਤਰ ਅੱਗ ਲੈ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਰਾਮ ਦੀ ਮੰਗਲਕਾਮਨਾ ਲਈ ਸੰਸਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਕੌਸਲਿਆ, ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਨੇ ਘੀ, ਚਿੱਟੇ ਫੁੱਲ, ਪਵਿੱਤਰ ਲੱਕੜ ਅਤੇ ਰਾਈ ਦੀਆਂ ਬੀਜਾਂ ਹਵਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ। ਉਹ ਆਚਾਰਿਆ ਨੇ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਆਰੋਗਤਾ ਲਈ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਬਚੀ ਹੋਈ ਹਵਨ ਸਮੱਗਰੀ ਨਾਲ ਬਾਹਰੀ ਹਵਨ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ, ਸ਼ਹਦ, ਦਹੀਂ, ਘੀ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਰਾਮ ਦੀ ਜੰਗਲ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਉਚਾਰੇ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਰਾਮ ਦੀ ਮਾਤਾ ਨੇ ਮੁੱਖ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਇੱਛਿਤ ਦਾਨ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਰਘੁਨੰਦਨ ਨੂੰ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਆਖੇ: "ਜੋ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਹਜ਼ਾਰ-ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਇੰਦਰ ਨੂੰ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ, ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਦੇ ਸੰਘਾਰ ਵੇਲੇ ਮਿਲਿਆ, ਉਹੀ ਤੈਨੂੰ ਮਿਲੇ। ਜੋ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਵਿਨਤਾ ਨੇ ਸੁਪਰਨ ਨੂੰ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਲੈਣ ਸਮੇਂ ਦਿੱਤਾ, ਉਹੀ ਤੇਰਾ ਹੋਵੇ। ਜੋ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਅਦਿਤੀ ਨੇ ਵਜਰਧਾਰੀ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਅਸੁਰਾਂ ਦੇ ਸੰਘਾਰ ਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਉਤਪੱਤੀ ਵੇਲੇ ਦਿੱਤਾ, ਉਹੀ ਤੇਰਾ ਹੋਵੇ। ਜੋ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਤਿੰਨ ਮਹਾਨ ਪੈਰ ਪਾਉਣ ਸਮੇਂ ਸੀ, ਉਹੀ ਰਾਮ, ਤੇਰਾ ਹੋਵੇ।" "ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਸਮੁੰਦਰ, ਟਾਪੂ, ਵੇਦ, ਲੋਕ ਅਤੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ, ਹੇ ਬਲਵਾਨ ਰਾਮ, ਤੈਨੂੰ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿਣ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਲਈ ਬਾਕੀ ਰਹਿ ਗਏ ਸੰਸਕਾਰ ਪੂਰੇ ਕਰਕੇ, ਰੋਸ਼ਨੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਮਾਤਾ ਨੇ ਸੁਗੰਧਤ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਚੌੜੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਅਭਿਮੰਤਰਿਤ ਕੀਤਾ। ਕੌਸਲਿਆ ਨੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ, ਚੰਗਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ, ਮੰਗਲਕਾਰੀ ਜੜੀਆਂ ਨਾਲ ਰਾਮ ਉੱਤੇ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੰਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਮੰਤਰ ਪੜ੍ਹੇ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸਦਾ ਮਨ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਸੀ, ਫਿਰ ਵੀ ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ ਵਾਲੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੀ ਜਾਪੀ, ਉਸਦੇ ਸ਼ਬਦ ਸਿਰਫ਼ ਬੋਲੀ ਸੀ, ਅੰਦਰਲੇ ਭਾਵ ਨਹੀਂ। ਉਹ ਰਾਮ ਦੇ ਸਿਰ ਨੂੰ ਝੁਕ ਕੇ ਸੁੰਘਦੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਉਂਦੀ, ਅਤੇ ਆਖਦੀ, "ਜਾ, ਰਾਮ, ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਯਾਤਰਾ ਕਰ।" "ਮੇਰਾ ਪੁੱਤਰ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਅਯੋਧਿਆ ਵਿੱਚ, ਸਿਹਤਮੰਦ ਤੇ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ, ਰਾਜਮਾਰਗਾਂ ਉੱਤੇ ਤੁਰਦਾ ਹੋਇਆ ਵੇਖਾਂ।" "ਜਦ ਤੂੰ ਜੰਗਲ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਆਵੇਂਗਾ, ਮੇਰਾ ਚਿਹਰਾ ਚਮਕ ਉੱਤੇ ਹੋਵੇਗਾ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਵਾਪਸੀ ਤੇ, ਪੂਰਨ ਚੰਨਣ ਵਾਂਗ, ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਤੈਨੂੰ ਵੇਖਾਂ।" "ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਮੁੜ, ਸ਼ੁਭ ਆਸਨ ਤੇ ਬੈਠਾ ਹੋਇਆ, ਜੰਗਲ ਤੋਂ ਵਾਪਸ, ਪਿਤਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਪੂਰੀ ਕਰਕੇ ਵੇਖਾਂ।" "ਜੰਗਲ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਆ ਕੇ, ਅਸ਼ੀਰਵਾਦਾਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੇਰੀ ਪੂਤਰੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨਾ, ਅਤੇ ਹੁਣ ਤੂੰ ਚਲਾ ਜਾ, ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ।" "ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਗਣ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਜੀਵ, ਅਤੇ ਦੈਵੀ ਨਾਗ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੈਂ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਉਹ ਤੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ, ਜਦ ਤੂੰ ਜੰਗਲ ਲਈ ਨਿਕਲੇਂ, ਰਘੁਨੰਦਨ, ਤੈਨੂੰ ਮੰਗਲਕਾਮਨਾ ਦਿਣ।" ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਹੰਝੂਆਂ ਨਾਲ ਭਰ ਗਈਆਂ, ਸੰਸਕਾਰ ਮੁਕੰਮਲ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਰਘੁਨੰਦਨ ਦੀ ਪ੍ਰਦੱਖਿਣਾ ਕਰਦੀ, ਵਾਰ-ਵਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਉਂਦੀ ਤੇ ਤੱਕਦੀ ਰਹੀ। ਰਾਣੀ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਦੱਖਿਣਾ ਕੀਤੀ ਹੋਈ, ਮਹਾਨ ਰਘੁਨੰਦਨ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਮਾਂ ਦੇ ਪੈਰ ਛੂਹ ਕੇ, ਉਸਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਿਚ ਰੋਸ਼ਨ ਹੋ ਕੇ, ਸੀਤਾ ਦੇ ਵਾਸ-ਸਥਾਨ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਨ ਵਾਿਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਅਯੋਧਿਆ ਕਾਂਡ ਦੇ ਛਬੀਸਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।