ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ‘ਤੇ ਰਾਮ ਦੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਲਈ ਤਿਆਰੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਚੁੱਕੀਆਂ ਸਨ। ਪਵਿੱਤਰ ਨਦੀਆਂ, ਝੀਲਾਂ, ਖੂਹਾਂ, ਅਤੇ ਸਰੋਵਰਾਂ—ਜੋ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਵਹਿੰਦੀਆਂ, ਉਚਾਈ ਉੱਤੇ ਜਾਂ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਵਗਦੀਆਂ, ਜਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਾਣੀ ਦੁੱਧ ਵਰਗਾ ਚਿੱਟਾ ਸੀ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਾਣੀ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਪਾਣੀ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਨਾਲ ਹੀ ਸ਼ਹਦ, ਦਹੀਂ, ਘਿਉ, ਭੁੰਨੇ ਹੋਏ ਅਨਾਜ, ਦਰਭਾ ਘਾਹ, ਫੁੱਲ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਵੀ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਅੱਠ ਸੋਹਣੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮਹਾਨ, ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਚੁਰ ਹਾਥੀ ਵੀ ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਘੜੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਦੁੱਧ ਦੀ ਢੱਕਣੀ ਸੀ, ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰ ਕੇ ਤਿਆਰ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ। ਉਹ ਘੜੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁੱਚਾ ਪਾਣੀ ਸੀ, ਕਮਲ ਅਤੇ ਕੁਮੁਦ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੀ ਚਾਨਣ ਵਰਗੇ ਚਿੱਟੇ ਤੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ। ਰਾਮ ਲਈ ਸੁੰਦਰ ਯਕ-ਪੁਛਾ ਚਮਚਾ ਅਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਵਰਗਾ ਚਿੱਟਾ ਛਤਰੀ ਵੀ ਤਿਆਰ ਰੱਖੇ ਗਏ। ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਦੀ ਸ਼ੁਭ ਅਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਸਮੱਗਰੀ, ਚਿੱਟਾ ਬਲਦ ਅਤੇ ਚਿੱਟੇ ਘੋੜੇ ਵੀ ਉਥੇ ਲਿਆ ਕੇ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ। ਸਾਰੇ ਵਾਦ-ਯੰਤਰ ਤੇ ਭਟਾਂ (ਭਟ) ਵੀ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇਕਸ਼ਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਸਮੇਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਦੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਲਈ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਵੈਦਿਕ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਲੋੜੀਂਦਾ ਸੀ, ਸਭ ਕੁਝ ਰਾਜੇ ਦੇ ਹੁਕਮ ‘ਤੇ ਇਕੱਠਾ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਪਰ ਜਦ ਉਥੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਆਖਣ ਲੱਗੇ, “ਕੌਣ ਸਾਨੂੰ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਜਾਣੂ ਕਰੇਗਾ? ਅਸੀਂ ਰਾਜਾ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦੇ, ਤੇ ਸੂਰਜ ਵੀ ਚੜ੍ਹ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।” ਇਸ ਵੇਲੇ, ਸੁਮੰਤ੍ਰਾ, ਜੋ ਰਾਜੇ ਵਲੋਂ ਆਦਰਿਤ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਰਾਜੇ ਦੇ ਹੁਕਮ ‘ਤੇ, ਮੈਂ ਰਾਮ ਨੂੰ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਤੁਰੰਤ ਗਿਆ ਹਾਂ। ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ ਅਤੇ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਰਾਮ ਵਲੋਂ ਆਦਰ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋ। ਰਾਜੇ ਵਲੋਂ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਖੈਰੀਅਤ ਪੁੱਛਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਿਓ।” “ਰਾਜਾ ਜਾਗ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਪਰ ਉਹ ਨਾ ਆਉਣ ਦਾ ਕਾਰਨ...” ਇੰਝ ਆਖ ਕੇ, ਉਹ ਗਿਆਨਵਾਨ ਅੰਦਰਲੇ ਮਹਲ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਵੱਲ ਤੁਰ ਗਿਆ। ਸੁਮੰਤ੍ਰਾ, ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਸ ਮਹਲ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ, ਅੰਦਰ ਗਿਆ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਉਸਦੇ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਰਾਜੇ ਦੇ ਸੌਣ ਵਾਲੇ ਕਮਰੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਨੇੜੇ ਜਾ ਕੇ ਅੰਦਰਲੇ ਪਰਦੇ ਦੇ ਬਾਹਰ ਹੀ ਉਡੀਕ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਉਥੇ ਉਹ ਰਾਘਵ (ਰਾਮ) ਦੀ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦਾਂ ਨਾਲ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ, ਅਤੇ ਸੋਮਾ, ਸੂਰਜ, ਸ਼ਿਵ ਤੇ ਵੈਸ਼ਰਵਣ ਨੂੰ ਵੀ ਯਾਦ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਵਰੁਣ, ਅੱਗ ਅਤੇ ਇੰਦਰ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਦੇਣ; ਰਾਤ ਮੁਕ ਗਈ ਹੈ, ਹੁਣ ਸ਼ੁਭ ਦਿਨ ਆ ਗਿਆ ਹੈ। “ਉਠੋ, ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਸ਼ੇਰ, ਤੇ ਆਪਣੀ ਤੁਰੰਤ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਨਿਭਾਓ; ਉੱਚ ਕੋਟੀਆਂ ਦੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਫੌਜ ਦੇ ਮੁਖੀ, ਅਤੇ ਨਗਰ ਵਾਸੀ ਸਭ ਇੱਥੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਹਨ।” “ਉਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵੇਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਉਠੋ, ਹੇ ਰਾਘਵ।” ਇੰਝ ਸੁਮੰਤ੍ਰਾ, ਜੋ ਸਲਾਹ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸੀ, ਰਾਜੇ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ। ਤਦ ਰਾਜਾ ਜਾਗ ਉਠਿਆ ਅਤੇ ਆਖਿਆ, “ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਲਿਆਓ।” “ਮੇਰਾ ਹੁਕਮ ਦੇਰ ਕਿਉਂ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ? ਮੈਂ ਡੂੰਘੀ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਹਾਂ; ਰਾਘਵ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਇੱਥੇ ਲਿਆਓ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਨੇ ਚੱਕਰਵਾਤੀ ਸੁਮੰਤ੍ਰਾ ਨੂੰ ਮੁੜ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ; ਰਾਜੇ ਦੇ ਹੁਕਮ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਨਮਰਤਾ ਨਾਲ ਸਿਰ ਝੁਕਾਇਆ। ਉਹ ਮਹਲ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਿਆ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਵਾਲੀ ਖ਼ਬਰ ਲੈ ਕੇ, ਅਤੇ ਝੰਡਿਆਂ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਰਾਜ ਮਾਰਗ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਇਆ। ਖੁਸ਼ ਅਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਸੁਮੰਤ੍ਰਾ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਤੁਰਿਆ, ਅਤੇ ਰਸਤੇ ਵਿਚ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣੀਆਂ ਜੋ ਰਾਮ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਹਰ ਪਾਸੇ ਲੋਕ ਰਾਮ ਦੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਰਾਮ ਦੇ ਮਹਲ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਮਾਊਂਟ ਕੈਲਾਸਾ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾਰ ਸੀ। ਸੁਮੰਤ੍ਰਾ ਨੇ ਰਾਮ ਦੇ ਵਾਸ-ਸਥਾਨ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਇੰਦਰ ਦੇ ਮਹਲ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਵੱਡੇ ਬੰਦ ਦਰਵਾਜ਼ਿਆਂ, ਕਈ ਛੱਜਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ। ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ, ਰਤਨਾਂ ਅਤੇ ਮੋਤੀ-ਮਣਕਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ, ਲਾਲ ਮਣਕਿਆਂ ਵਾਲੀਆਂ ਟੋਣੀਆਂ, ਅਤੇ ਬਦਲੀ ਵਾਲੇ ਅਸਮਾਨ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾ ਉਹ ਮਹਲ—ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਮਾਊਂਟ ਮੇਰੂ ਦੀ ਗੁਫ਼ਾ ਵਰਗਾ ਲਗਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਮਹਲ ਕੀਮਤੀ ਰਤਨਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ, ਮੋਤੀਆਂ ਅਤੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਵਿਛਾਇਆ ਹੋਇਆ, ਚੰਦਨ ਅਤੇ ਅਗਰ ਦੀ ਸੁਗੰਧ ਨਾਲ ਮਹਿਕ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਹ ਪਹਾੜੀ ਦੀ ਚੋਟੀ ਵਰਗਾ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਮੀਂਹ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਕਾਂਗਾਂ ਤੇ ਮੋਰਾਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਗੂੰਜ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਹ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਵਧੀਆ ਬਣੇ ਹੋਏ ਮਿਰਗਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਨਕਸ਼ੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ, ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਅਤੇ ਮਨ ਨੂੰ ਮੋਹ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾਰ, ਕੁਬੇਰ ਦੇ ਮਹਲ ਵਰਗਾ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਅਵਾਸ ਵਰਗਾ, ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੰਛੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਸੁਮੰਤ੍ਰਾ ਨੇ ਰਾਮ ਦੇ ਘਰ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਮਾਊਂਟ ਮੇਰੂ ਦੀ ਚੋਟੀ ਵਰਗਾ ਉੱਚਾ ਸੀ, ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਖੜੇ ਸਨ। ਪਿੰਡਾਂ ਤੋਂ ਆਏ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭੀੜ, ਚਿਹਰੇ ਉੱਤੇ ਉਮੀਦ ਦੀ ਚਮਕ, ਰਾਮ ਦੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਹ ਮਹਲ ਵੱਡੇ ਬੱਦਲ ਵਰਗਾ ਮਹਾਨ, ਉੱਚਾ ਤੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਬੌਨੇ ਵੀ ਖੜੇ ਸਨ। ਸੁਮੰਤ੍ਰਾ, ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਲੀ ਰਥ ਤੇ ਸਵਾਰ, ਰਾਜ ਮਹਲ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਭਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਚਮਕਦਾ ਹੋਇਆ, ਰਾਜੇ ਦੇ ਮਹਲ ਵੱਲ ਵਧਿਆ, ਅਤੇ ਨਗਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਖੁਸ਼ ਕਰ ਦਿਤੇ। ਜਦ ਉਹ ਸੋਹਣੇ, ਧਨ-ਧਾਨਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਘਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੀਆਂ ਲੋਮਾਂ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਖੜੀਆਂ ਹੋ ਗਈਆਂ। ਉਹ ਘਰ, ਜਿੱਥੇ ਹਿਰਣ ਅਤੇ ਮੋਰ ਘੁੰਮਦੇ ਸਨ, ਇੰਦਰ ਦੀ ਰਾਣੀ ਦੇ ਘਰ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾਰ ਸੀ। ਉਥੇ, ਕੈਲਾਸਾ ਵਰਗੀਆਂ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਵਰਗੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋ ਕੇ, ਸੁਮੰਤ੍ਰਾ ਨੇ ਰਾਮ ਦੇ ਪਿਆਰੇ ਅਤੇ ਉੱਤਮ ਸੇਵਕਾਂ ਦੇ ਦਰਮਿਆਨੋਂ ਲੰਘ ਕੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਅੰਦਰਲੇ ਭਾਗ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਿਆ। ਉਥੇ ਉਸ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਭਰੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਸੁਣੀਆਂ, ਜੋ ਰਾਮ ਦੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਲਈ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਅਤੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਲਈ ਸ਼ੁਭਕਾਮਨਾਵਾਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੋਲ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਲਈ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸਨ। ਸੁਮੰਤ੍ਰਾ ਨੇ ਰਾਮ ਦੇ ਸੋਹਣੇ ਮਹਲ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਇੰਦਰ ਦੇ ਮਹਲ ਵਰਗਾ ਸੀ, ਮਨੋਹਰ, ਹਿਰਣਾਂ ਅਤੇ ਪੰਛੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਮਾਊਂਟ ਮੇਰੂ ਦੀ ਚੋਟੀ ਵਰਗਾ ਉੱਚਾ, ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਰੋਸ਼ਨ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਤੋਂ ਆਏ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭੀੜ ਵੇਖੀ, ਜੋ ਤੋਹਫ਼ੇ ਲੈ ਕੇ ਆਏ ਸਨ, ਆਦਰ ਸਹਿਤ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਅਣਗਿਣਤ ਵਾਹਨਾਂ ਨਾਲ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਹਾਥੀ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਬੱਦਲਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕੇ ਹੋਏ ਪਹਾੜ ਵਰਗਾ ਸੀ, ਡਰਾਉਣਾ ਤੇ ਬੇਹੱਦ ਤਾਕਤਵਰ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਅੰਕੁਸ਼ ਨਾਲ ਵੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਾਲ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਜੋ ਰਾਮ ਲਈ ਯੋਗ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਸ਼ਤ੍ਰੁੰਜਯਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਜਿਸਦਾ ਰੂਪ ਬਹੁਤ ਹੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸੀ।