ਕੈਕੇਈ ਨੇ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹਤਾ ਨਾਲ ਦਸ਼ਰਥ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਰਾਜਗੱਦੀ ਉੱਤੇ ਬਿਠਾਓ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਜੰਗਲ ਵਲ ਭੇਜੋ, ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਮੇਰੇ ਵੈਰੀਆਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰੋ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਤੇਰਾ ਕਰਤਵ ਹੈ ਪੂਰਾ ਹੋਵੇਗਾ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੈਕੇਈ ਵਲੋਂ ਵਾਰ ਵਾਰ ਉਕਸਾਏ ਜਾਣ ਤੇ, ਦਸ਼ਰਥ ਮਹਾਰਾਜ ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਉੱਤਮ ਘੋੜਾ ਤੀਖੀ ਅੰਕ ਨਾਲ ਚੋਭਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਿਵੇਂ ਕੈਕੇਈ ਦੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਮਜਬੂਰ ਹੋ ਕੇ ਬੋਲ ਪਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਮੈਂ ਧਰਮ ਦੇ ਬੰਧਨ ਵਿਚ ਬੱਝਿਆ ਹੋਇਆ ਹਾਂ, ਮੇਰਾ ਮਨ ਗੁੰਮ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ; ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਵੱਡੇ ਪੁੱਤਰ ਰਾਮ ਨੂੰ ਵੇਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਸਦਾ ਧਰਮ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ।" ਜਦੋਂ ਸ਼ੁਭ ਰਾਤ ਲੰਘ ਗਈ, ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਿਆ, ਤਾਰੇ ਮੰਗਲਮਈ ਜੋੜ ਵਿਚ ਸਨ ਅਤੇ ਉਚਿਤ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਵਸੀਸ਼ਠ ਜੀ, ਜੋ ਸਭ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਸਨ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਜਲਦੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸਮਾਨ ਇਕੱਠਾ ਕਰਕੇ ਰਾਜਧਾਨੀ ਵਿਚ ਦਾਖਲ ਹੋਏ। ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਗਲੀਆਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਝਾੜੂ ਲੱਗੀਆਂ ਤੇ ਪਾਣੀ ਛਿੜਕੇ ਹੋਏ, ਸੋਹਣੇ ਝੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਾਈ ਹੋਈ, ਖੁਸ਼ ਨੌਕਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਤੇ ਵਪਾਰ ਅਤੇ ਮੰਡੀਆਂ ਨਾਲ ਸਮ੍ਰਿੱਧ ਸੀ, ਉਥੇ ਵਸੀਸ਼ਠ ਜੀ ਪਹੁੰਚੇ। ਪੂਰਾ ਸ਼ਹਿਰ ਰਾਮ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਲਈ ਤਿਉਹਾਰ ਦੀਆਂ ਤਿਆਰੀਆਂ ਨਾਲ ਰੌਸ਼ਨ ਸੀ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਚੰਦਨ, ਅਗਰ ਅਤੇ ਧੂਪ ਦੀ ਸੁਗੰਧ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਇੰਦਰਪੁਰੀ ਵਰਗੇ ਉਸ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚੋਂ ਲੰਘਦੇ ਹੋਏ, ਵਸੀਸ਼ਠ ਜੀ ਨੇ ਅੰਦਰਲੇ ਮਹਲ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੇ ਝੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਮਹਲ ਵਿਚ ਸ਼ਹਿਰੀ ਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਲੋਕ, ਦੰਡ ਧਾਰੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਉੱਤਮ ਘੋੜੇ ਅਤੇ ਆਦਰਯੋਗ ਲੋਕ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਉਸ ਅੰਦਰਲੇ ਮਹਲ ਵਿਚ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਵਸੀਸ਼ਠ ਜੀ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਸਨ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਇਕੱਤਰ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚੋਂ ਲੰਘ ਗਏ। ਉਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੁਮੰਤ੍ਰਾ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਥੀ ਤੇ ਰਾਜਾ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਰਿਹਾ ਸੀ—ਇੱਕ ਮਨੋਹਰ ਮੰਤਰੀ। ਤਦ ਵਸੀਸ਼ਠ ਜੀ ਨੇ ਉਸ ਰਥੀ ਪੁਤ੍ਰ ਸੁਮੰਤ੍ਰਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਤੁਰੰਤ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਸੁਚਿਤ ਕਰ, ਕਿ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਆ ਗਿਆ ਹਾਂ। ਇੱਥੇ ਗੰਗਾ ਜਲ ਦੇ ਘੜੇ, ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਤੋਂ ਸੋਨੇ ਦੇ ਪਾਤਰ ਅਤੇ ਉਦੁੰਬਰਾ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਅਸਨ, ਜੋ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਲਈ ਲਿਆਂਦੇ ਹਨ, ਮੌਜੂਦ ਹਨ।" "ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੀਜ, ਸੁਗੰਧੀਆਂ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਤਨ, ਸ਼ਹਦ, ਦਹੀਂ, ਘਿਉ, ਭੁੰਨੇ ਹੋਏ ਅਨਾਜ, ਦੂਬ, ਫੁੱਲ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਵੀ ਇੱਥੇ ਹਨ।" "ਉੱਥੇ ਅੱਠ ਸੁੰਦਰ ਕੁੜੀਆਂ, ਇੱਕ ਉੱਤਮ ਮਸਤ ਹਾਥੀ, ਚਾਰ ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਲਾ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਰਥ, ਤਲਵਾਰ ਅਤੇ ਉੱਤਮ ਧਨੁਸ਼ ਵੀ ਹਨ।" "ਇੱਕ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਵਾਹਨ, ਚੰਦ ਵਰਗਾ ਛਤਰੀ, ਚਿੱਟੇ ਚਾਮਰ ਤੇ ਸੋਨੇ ਦਾ ਛਿੜਕਾਅ ਪਾਤਰ ਵੀ ਲਿਆਂਦੇ ਹਨ।" "ਕੁੰਭਧਾਰੀ ਪੀਲਾ ਸਾਂਡ, ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਜੰਜੀਰਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ; ਚਾਰ ਦੰਦਾਂ ਵਾਲਾ ਸਿੰਘ, ਬਲਸ਼ਾਲੀ ਵਾਨਰਾਂ ਵਿਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ, ਇਹ ਵੀ ਹਨ।" "ਸਿੰਘਾਸਨ, ਬਾਘ ਦੀ ਖਾਲ, ਯਜਨ ਲਈ ਲੱਕੜ ਅਤੇ ਅੱਗ; ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਾਜਾ-ਸਾਜ, ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵੀ ਹਨ।" "ਆਚਾਰਯ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਪਵਿੱਤਰ ਗਾਂਵਾਂ, ਮੰਗਲਮਈ ਪਸ਼ੂ-ਪੰਛੀ; ਸ਼ਹਿਰ ਤੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨਾਗਰਿਕ ਅਤੇ ਵਪਾਰੀ ਆਪਣੇ ਸਮੂਹਾਂ ਸਮੇਤ ਮੌਜੂਦ ਹਨ।" "ਇਹ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਕਹਿ ਰਹੇ ਹਨ, ਰਾਜਿਆਂ ਨਾਲ ਰਾਮ ਦੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਲਈ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਹਨ।" "ਮਹਾਨ ਰਾਜੇ ਕੋਲ ਜਲਦੀ ਜਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਜਦੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਦਿਨ ਆ ਜਾਵੇ ਤੇ ਪੁਸ਼ਯ ਨਕਸ਼ਤਰ ਹੋਵੇ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਰਾਜ ਮਿਲ ਸਕੇ।" ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਥੀ ਪੁਤ੍ਰ ਸੁਮੰਤ੍ਰਾ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸੀ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚ ਸ਼ੇਰ ਸਮਾਨ ਦਸ਼ਰਥ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਮਹਲ ਵਿਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ। ਉਥੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਖੜੇ ਰਾਜ ਨੌਕਰ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਜ਼ਿਕਰ ਹੋਏ ਬੁਜ਼ੁਰਗ ਨੂੰ ਰੋਕ ਨਹੀਂ ਸਕੇ, ਉਹ ਵੀ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਸੁਮੰਤ੍ਰਾ ਨੇ, ਰਾਜੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਖੜਾ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਹਾਲਤ ਨੂੰ ਸਮਝਦੇ ਹੋਏ, ਵੱਡੀ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਸੁਮੰਤ੍ਰਾ ਨੇ ਮਹਲ ਵਿਚ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਮਾਲਕ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਜਿਵੇਂ ਚਮਕਦਾਰ ਸਮੁੰਦਰ ਸੂਰਜ ਦੇ ਉਗਣ ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਅੱਜ ਸਾਡੇ ਲਈ ਖੁਸ਼ੀ ਲਿਆਓ।" "ਇਸ ਵੇਲੇ ਮਾਤਲੀ ਨੇ ਇੰਦਰ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਰੇ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ; ਮੈਂ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹਾਂ।" "ਜਿਵੇਂ ਵੇਦ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ, ਵਿਦਿਆਵਾਂ ਸਮੇਤ, ਸਵੈ-ਭੂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਮੈਂ ਵੀ ਅੱਜ ਤੁਹਾਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹਾਂ।" "ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਤੇ ਚੰਦ ਮਿਲ ਕੇ ਸੁੰਦਰ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਅੱਜ ਜਗਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਮੈਂ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹਾਂ।" "ਉਠੋ, ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ, ਤਿਉਹਾਰ ਅਤੇ ਮੰਗਲਮਈ ਕਰਮ ਕਰਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਮੈਰੂ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕੋ।" "ਕਕੁਤਸ ਵੰਸ਼ੀ, ਸੋਮ ਅਤੇ ਸੂਰਜ, ਸ਼ਿਵ ਤੇ ਕੁਬੇਰ, ਵਰੁਣ, ਅੱਗ ਅਤੇ ਇੰਦਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਜਿੱਤ ਦਿਵਣ।" "ਪਵਿੱਤਰ ਰਾਤ ਲੰਘ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਤੁਹਾਡਾ ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ; ਉਠੋ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚ ਸ਼ੇਰ, ਅਤੇ ਅਗਲੇ ਕਰਤਵ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦਿਓ।" "ਰਾਮ ਦੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਤਿਆਰੀਆਂ ਹੋ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ; ਸ਼ਹਿਰੀ, ਪਿੰਡ ਵਾਸੀ ਅਤੇ ਵਪਾਰੀ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਖੜੇ ਹਨ।" "ਸਵੈ-ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਵਸੀਸ਼ਠ ਜੀ ਖੁਦ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਸਮੇਤ ਉਡੀਕ ਰਹੇ ਹਨ; ਜਲਦੀ ਹੁਕਮ ਕਰੋ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਰਾਘਵ ਦਾ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਹੋਵੇ।" "ਜਿਵੇਂ ਗਾਂਵਾਂ ਗਵਾਲਾ ਬਿਨਾ, ਫੌਜ ਸੇਨਾਪਤੀ ਬਿਨਾ, ਰਾਤ ਚੰਦ ਬਿਨਾ ਜਾਂ ਗਾਂ ਸਾਂਡ ਬਿਨਾ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਰਾਜ ਵੀ ਰਾਜਾ ਬਿਨਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।" ਇਹ ਮਿੱਠੀਆਂ ਪਰ ਅਰਥਪੂਰਨ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਦੁਖ ਨਾਲ ਫਿਰ ਡੁੱਬ ਗਿਆ; ਫਿਰ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਸੁਮੰਤ੍ਰਾ ਵੱਲ ਵੇਖਿਆ, ਪਰ ਉਸਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਗਾਇਬ ਸੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਗ਼ਮ ਨਾਲ ਲਾਲ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਪਰ ਉਹ ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਧਰਮਾਤਮਾ ਸੀ; ਉਸ ਨੇ ਉੱਪਰ ਵੇਖ ਕੇ ਆਖਿਆ, "ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ, ਤੇਰੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨੇ ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਫਿਰ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ।" ਇਹ ਦੁਖੀ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ ਅਤੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਇੰਨਾ ਉਦਾਸ ਵੇਖ ਕੇ, ਸੁਮੰਤ੍ਰਾ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਪਿੱਛੇ ਹਟ ਗਿਆ। ਜਦੋਂ ਰਾਜਾ ਦੁਖ ਕਰਕੇ ਖੁਦ ਬੋਲ ਨਹੀਂ ਸਕਿਆ, ਤਾਂ ਕੈਕੇਈ, ਜੋ ਸਲਾਹ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸੀ, ਸੁਮੰਤ੍ਰਾ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਕੇ ਬੋਲ ਪਈ।