ਜਦੋਂ ਰਾਮ ਜੀ ਦੀ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਤਿਆਰੀਆਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋ ਚੁੱਕੀਆਂ ਸਨ, ਦਸ਼ਰਥ ਮਹਾਰਾਜ ਨੇ ਦੁਖੀ ਹਿਰਦੇ ਨਾਲ ਕਹਿਆ, "ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਲਈ ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਮਰ ਗਿਆ ਹਾਂ, ਰਾਮ ਮੇਰੇ ਲਈ ਜਲ-ਤਿਲ ਦੇ ਕਰਮ ਕਰੇ। ਜੇਕਰ ਰਾਮ ਦੀ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਵਿੱਚ ਤੂੰ ਰੁਕਾਵਟ ਪਾਈ, ਕੈਕਈ, ਤਾਂ ਤੂੰ ਤੇਰਾ ਪੁੱਤਰ ਮੇਰੇ ਲਈ ਇਹ ਕਰਮ ਨਾ ਕਰਿਓ।" ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਮੈਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਵੇਖਣ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਗਿਆ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਕਦੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਚਮਕਦੇ ਸਨ, ਹੁਣ ਉਹ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਮੂੰਹ ਮੋੜ ਲੈਣਗੇ।" ਇਹ ਗੰਭੀਰ ਗੱਲਾਂ ਦੱਸਦਿਆਂ, ਰਾਤ ਚੰਨ ਤੇ ਤਾਰਿਆਂ ਨਾਲ ਸੁਸ਼ੋਭਤ ਹੋ ਕੇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਈ। ਫੇਰ ਕੈਕਈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨੀਅਤ ਮੰਦ ਸੀ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਤੇ ਤਿੱਖੇ ਬੋਲ ਬੋਲਦੀਆਂ, ਮਹਾਰਾਜ ਨੂੰ ਫਿਰ ਉਕਸਾਉਂਦੀਆਂ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਮਹਾਰਾਜ, ਤੁਸੀਂ ਇੰਝ ਜ਼ਹਿਰ ਵਾਲੇ ਤੀਰਾਂ ਵਰਗੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਿਉਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ? ਤੁਹਾਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਬਿਨਾ ਦੇਰੀ ਕੀਤੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਰਾਮ ਨੂੰ ਸੱਦੋ। ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਰਾਜਗੱਦੀ ਤੇ ਬਿਠਾਓ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਜੰਗਲ ਵਲ ਭੇਜੋ, ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਮੇਰੀ ਸਹੇਲੀਆਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰੋ—ਇਹੀ ਤੁਹਾਡਾ ਧਰਮ ਹੈ।" ਕੈਕਈ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ, ਦਸ਼ਰਥ ਮਹਾਰਾਜ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਉੱਚੀ ਨਸਲ ਦਾ ਘੋੜਾ ਨੁਕੀਲੇ ਅੰਗੁਸ਼ ਨਾਲ ਵਾਰ ਵਾਰ ਚੁਭਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੋਵੇ, ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਮੈਂ ਧਰਮ ਦੇ ਬੰਧਨ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਿਆ ਹਾਂ। ਮੇਰਾ ਮਨ ਭੁੱਲ ਗਿਆ ਹੈ। ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੀਤਮ ਪੂਤ ਰਾਮ ਨੂੰ, ਜੋ ਧਰਮ ਦੇ ਪੂਜਾਰੀ ਹਨ, ਵੇਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼ੁਭ ਰਾਤ ਲੰਘ ਗਈ, ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ, ਤਾਰੇ ਸ਼ੁਭ ਨਕਸ਼ਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ, ਅਤੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਦਾ ਮੌਕਾ ਆ ਗਿਆ। ਤਦ ਵਸੀਸ਼ਠ ਜੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਸਭ ਗੁਣ ਸਨ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਜਲਦੀ-ਜਲਦੀ ਸਾਰੀਆਂ ਸਮੱਗਰੀ ਇਕੱਠੀ ਕਰਕੇ, ਅਯੋਧਿਆ ਦੇ ਮੁੱਖ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਏ। ਉਹ ਨਗਰ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਗਲੀਆਂ ਝਾੜੂਆਂ ਲਾਈਆਂ ਹੋਈਆਂ ਤੇ ਜਲ ਛਿੜਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਚਮਕਦਾਰ ਝੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਖੁਸ਼ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਦੁਕਾਨਾਂ ਤੇ ਬਜ਼ਾਰਾਂ ਨਾਲ ਚਲਦੀਆਂ-ਫਿਰਦੀਆਂ ਰੌਣਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ। ਹਰ ਥਾਂ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਤਿਆਰੀਆਂ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਰਾਘਵ ਲਈ। ਚੰਦਨ, ਅਗਰ ਤੇ ਧੂਪ ਦੀ ਮਹਿਕ ਹਰ ਪਾਸੇ ਫੈਲ ਰਹੀ ਸੀ। ਵਸੀਸ਼ਠ ਜੀ, ਇੰਦਰਪੁਰੀ ਵਰਗੇ ਸੋਹਣੇ ਨਗਰ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਦੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੇ ਜੋ ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਝੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਨਗਰ ਤੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਲੋਕ, ਦੰਡ ਧਾਰੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਸੋਹਣੇ ਘੋੜੇ ਅਤੇ ਆਦਰਯੋਗ ਲੋਕ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਵਸੀਸ਼ਠ ਜੀ, ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਇਕੱਤਰ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਦੇ ਹੋਏ ਅੰਦਰ ਗਏ। ਉਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੁਮੰਤ੍ਰ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਾਰਥੀ, ਨੂੰ ਮਹਲ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੇ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖਿਆ। ਵਸੀਸ਼ਠ ਜੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ, "ਮਹਾਰਾਜ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਦੱਸੋ ਕਿ ਮੈਂ ਆ ਗਿਆ ਹਾਂ। ਗੰਗਾ ਜਲ ਦੇ ਘੜੇ, ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਤੋਂ ਲਿਆਂਦੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਪਾਤਰ, ਅਤੇ ਉਦੁੰਬਰ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਅਸਨ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਲਈ ਲਿਆਏ ਗਏ ਹਨ।" "ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਬੀਜ, ਸੁਗੰਧਤ ਸਮੱਗਰੀ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਤਨ, ਸ਼ਹਦ, ਦਹੀਂ, ਘੀ, ਭੁੰਨੇ ਹੋਏ ਅਨਾਜ, ਦੂਬ, ਫੁੱਲ ਤੇ ਦੁੱਧ ਵੀ ਲਿਆਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਅੱਠ ਸੋਹਣੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ, ਇੱਕ ਉੱਚੀ ਨਸਲ ਦਾ ਹਾਥੀ, ਚਾਰ ਘੋੜਿਆਂ ਵਾਲਾ ਰਥ, ਤਲਵਾਰ ਤੇ ਚੰਗਾ ਧਨੁਸ਼ ਵੀ ਹਨ।" "ਇੱਕ ਵਾਹਨ, ਚਾਂਦ ਵਰਗਾ ਛਤਰੀ, ਚਿੱਟੇ ਚਾਮਰ ਤੇ ਸੋਨੇ ਦੀ ਛਿੜਕਣ ਵਾਲੀ ਪਾਤਰ, ਕੂਬ ਵਾਲਾ ਸਾਂਡ ਜੋ ਸੁਨਹਿਰੀ ਜੰਜੀਰਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੈ, ਚਾਰ ਦੰਦਾਂ ਵਾਲਾ ਸਿੰਘ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬੰਦਰ ਤੇ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਜਾਨਵਰ ਵੀ ਹਨ।" "ਤਖਤ, ਚੀਤੇ ਦੀ ਖਾਲ, ਯਜਨ ਦੀ ਲੱਕੜੀ, ਅੱਗ, ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਸਾਜ ਤੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵੀ ਹਨ। ਅਧਿਆਪਕ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਪਵਿੱਤਰ ਗਾਈਆਂ, ਸ਼ੁਭ ਪਸ਼ੂ ਤੇ ਪੰਛੀ, ਨਗਰ ਤੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਲੋਕ, ਤੇ ਵਪਾਰੀ ਆਪਣੇ ਸਮੂਹਾਂ ਸਮੇਤ ਹਾਜ਼ਰ ਹਨ।" "ਇਹ ਸਾਰੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਕੁਝ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਬੋਲਦੇ ਹੋਏ, ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਰਾਮ ਜੀ ਦੀ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਲਈ ਇਕੱਤਰ ਹੋਏ ਹਨ। ਤੁਸੀਂ ਜਲਦੀ ਮਹਾਰਾਜ ਕੋਲ ਜਾਓ ਤਾਂ ਜੋ ਜਦੋਂ ਸ਼ੁਭ ਦਿਨ ਆਵੇ ਤੇ ਪੁਸ਼ਯ ਨਕਸ਼ਤਰ ਹੋਵੇ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਰਾਜ ਮਿਲ ਜਾਵੇ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਸੁਮੰਤ੍ਰ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਸੀ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਵਧੀਆ ਦਸ਼ਰਥ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ। ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਖੜੇ ਰਾਜਸੀ ਸੇਵਕ, ਵੱਡੇ ਉਮਰ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਰੋਕ ਨਾ ਸਕੇ, ਉਹ ਵੀ ਮਹਾਰਾਜ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਸੁਮੰਤ੍ਰ, ਮਹਾਰਾਜ ਦੇ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਾਲਤ ਵੇਖ ਕੇ, ਵੱਡੀ ਆਦਰ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਨ ਲੱਗਾ। ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਾਂਗ, ਉਹ ਜੋੜੇ ਹੋਏ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਦੇ ਸਰਤਾਜ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਨ ਲੱਗਾ: "ਜਿਵੇਂ ਚਮਕਦਾ ਸਮੁੰਦਰ ਸੂਰਜ ਉੱਗਣ ਤੇ ਖੁਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਅੱਜ ਸਾਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਵੋ।" "ਜਿਵੇਂ ਮਾਤਲੀ ਨੇ ਇੰਦਰ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ ਸੀ ਜਦ ਉਹ ਸਾਰੇ ਅਸੁਰਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਗਿਆ, ਤਿਵੇਂ ਮੈਂ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹਾਂ। ਜਿਵੇਂ ਵੇਦ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਅੱਜ ਮੈਂ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹਾਂ। ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਤੇ ਚੰਦ ਮਿਲ ਕੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਮੈਂ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹਾਂ।" "ਉਠੋ, ਮਹਾਨ ਰਾਜਨ, ਜਦ ਸਾਰੇ ਤਿਉਹਾਰ ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਕਰਮ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ, ਤੁਸੀਂ ਮੈਰੂ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਚਮਕਦੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਰੌਸ਼ਨ ਹੋ। ਸੋਮ ਤੇ ਸੂਰਜ, ਕਕੁਤਥ ਵੰਸ਼ੀ, ਸ਼ਿਵ, ਕੁਬੇਰ, ਵਰੁਣ, ਅਗਨੀ ਤੇ ਇੰਦਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਜਿੱਤ ਪਰਾਪਤ ਕਰਨ।" "ਰਾਤ ਲੰਘ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਤੁਹਾਡਾ ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ; ਹੁਣ ਜਾਗੋ, ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ, ਤੇ ਅਗਲੇ ਕਰਤਵ ਨੂੰ ਨਿਭਾਓ। ਰਾਮ ਜੀ ਦੀ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਤਿਆਰੀਆਂ ਹੋ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ; ਨਗਰ, ਪਿੰਡ ਤੇ ਵਪਾਰੀ ਜੋੜੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।" "ਸਵੈੰਪ੍ਰਭਾ ਵਸੀਸ਼ਠ ਜੀ ਆਪ ਵੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਸਮੇਤ ਉਡੀਕ ਰਹੇ ਹਨ; ਜਲਦੀ ਆਦੇਸ਼ ਦਿਓ, ਮਹਾਰਾਜ, ਤਾਂ ਜੋ ਰਾਘਵ ਦਾ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਹੋ ਸਕੇ।