ਦਸਰਥ ਰਾਜਾ ਦੇ ਮਹਲ ਵਿਚ ਵੱਡਾ ਦੁਖ ਅਤੇ ਉਲਝਣ ਛਾਈ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਕੈਕੇਈ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, "ਸਤੀਆਂ ਉੱਤੇ ਤਿਆਗ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਛਲਕਪਟ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸੁਆਰਥ ਲਈ ਹੀ ਜੀਵਨ ਜੀਉਂਦੀਆਂ ਹਨ; ਪਰ ਮੈਂ ਸਾਰੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਿਹਾ, ਸਿਰਫ ਭਰਤ ਦੀ ਮਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।" ਦਸਰਥ ਨੇ ਕੈਕੇਈ ਨੂੰ ਤਾਨੇ ਮਾਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, "ਤੂੰ ਨਿਰਦਈ ਹੈਂ, ਅਤੇ ਅਸਲੀ ਉਪਕਾਰ ਦੀ ਥਾਂ ਨਿਕਰਲੇ ਲਾਭ ਦੀ ਪਿੱਛੇ ਭੱਜਦੀ ਹੈਂ; ਤੈਨੂੰ ਮੇਰੇ ਜਾਂ ਰਾਮ ਦੇ ਵਿਚ ਕੀ ਅਸੁਖਦਾਇਕ ਚੀਜ਼ ਦਿਖੀ ਹੈ?" ਉਸ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, "ਕਈ ਵਾਰ ਪਿਤਾ ਵੀ ਪੂਤ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਪਤਨੀ ਵੀ ਪਤੀ ਨੂੰ, ਭਾਵੇਂ ਉਹਨਾਂ ਵਿਚ ਪਿਆਰ ਹੋਵੇ; ਪਰ ਜਦੋਂ ਰਾਮ ਨੂੰ ਦੁਖ ਮਿਲੇਗਾ, ਤਾਂ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਹਲਚਲ ਮਚ ਜਾਵੇਗੀ।" ਦਸਰਥ ਨੇ ਦਿਲੋਂ ਕਿਹਾ, "ਪਰ ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਨੂੰ, ਜੋ ਇਕ ਨੌਜਵਾਨ ਦੇਵਤਾ ਵਾਂਗ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਨਵਾਂ-ਨਵਾਂ ਵੇਖਣ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਨੌਜਵਾਨੀ ਮੁੜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ ਜਾਪਦੀ ਹੈ।" ਉਸ ਨੇ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਕਿਹਾ, "ਸੂਰਜ ਦੇ ਬਿਨਾ ਵੀ ਕਈ ਕੰਮ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਮੀਂਹ ਦੇ ਬਿਨਾ ਵੀ ਕਈ ਵਾਰ ਮੀਂਹ ਪੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਪਰ ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਰਾਮ ਨੂੰ ਇੱਥੋਂ ਜਾਂਦੇ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ ਕਿ ਕੋਈ ਜੀਵ ਸਕਦਾ ਹੈ—ਇਹ ਮੇਰੀ ਪੱਕੀ ਧਾਰਨਾ ਹੈ।" ਦਸਰਥ ਨੇ ਕੈਕੇਈ ਨੂੰ ਨਿੰਦਿਆ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, "ਤੂੰ ਨਾਸ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੀ ਹੈਂ, ਰੂਪ ਵਿਚ ਵੈਰੀ ਹੈਂ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿਚ ਮੌਤ ਵਾਂਗ ਰੱਖਿਆ; ਹਾਏ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦਿਲ ਨਾਲ ਲਗਾਇਆ, ਜਿਵੇਂ ਸੱਪ ਨੂੰ, ਅਤੇ ਹੁਣ ਆਪਣੇ ਮੂਰਖਤਾ ਨਾਲ ਤੇਰੇ ਜ਼ਹਿਰ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ।" ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ, ਰਾਮ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਭਰਤ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਰਾਜ ਕਰ ਲਵੇ; ਤੂੰ ਸ਼ਹਿਰ, ਰਾਜ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰ।" ਦਸਰਥ ਨੇ ਕੈਕੇਈ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ ਲਾਇਆ, "ਤੂੰ ਕਠੋਰ ਹੈਂ, ਤੇ ਅੱਜ ਤੂੰ ਜਬਰ ਨਾਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਠੋਰ ਬੋਲ ਬੋਲ ਰਹੀ ਹੈਂ; ਤੇਰੇ ਦੰਦ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਢਹਿ ਜਾਂਦੇ, ਜਦ ਤੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬੋਲਾਂ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈਂ?" ਉਸ ਨੇ ਰਾਮ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, "ਰਾਮ ਨੇ ਕਦੇ ਵੀ ਕਠੋਰ ਜਾਂ ਅਸੁਖਦਾਇਕ ਬੋਲ ਨਹੀਂ ਕਹੇ, ਉਹ ਤਾ ਕਦੇ ਕਠੋਰ ਬੋਲਣਾ ਜਾਣਦਾ ਹੀ ਨਹੀਂ; ਫਿਰ ਤੂੰ ਰਾਮ ਵਿਚ ਕਿਵੇਂ ਦੋਸ਼ ਲੱਭਦੀ ਹੈਂ, ਜੋ ਸਦਾ ਚੰਗਾ ਬੋਲਦਾ ਤੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੈ?" ਦਸਰਥ ਨੇ ਕੈਕੇਈ ਦੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਠੁਕਰਾਇਆ, "ਧਰਤੀ ਹਜ਼ਾਰ ਵਾਰੀ ਢਹਿ ਜਾਵੇ, ਸੜ ਜਾਵੇ, ਮਿੱਟ ਜਾਵੇ—ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਭਿਆਨਕ ਆਗਿਆ ਨਹੀਂ ਪੂਰੀ ਕਰਾਂਗਾ, ਹੇ ਕੇਕਯ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਧੂੜ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਲਈ ਹਾਨੀਕਾਰਕ ਹੈ।" ਉਸ ਨੇ ਕੈਕੇਈ ਨੂੰ ਨਿੰਦਿਆ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, "ਤੇਰੇ ਬੋਲ ਹਮੇਸ਼ਾ ਚਾਕੂ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼ ਹਨ, ਤੂੰ ਝੂਠ ਵਿਚ ਖੁਸ਼ੀ ਲੈਂਦੀ ਹੈਂ, ਤੇਰਾ ਮਨ ਭਟਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਦੀ ਨਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈਂ; ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਰਹਿ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ, ਤੂੰ ਅਸੁੰਦਰ ਹੈਂ, ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਸਾੜਣ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਬੰਧਨ ਤੋੜਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੀ ਹੈਂ।" ਦਸਰਥ ਨੇ ਅੰਤ ਵਿਚ ਬੇਬਸੀ ਨਾਲ ਕਿਹਾ, "ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਜੀਵਨ ਨਹੀਂ—ਫਿਰ ਖੁਸ਼ੀ ਕਿਵੇਂ ਹੋਵੇ? ਪੁੱਤ ਦੇ ਬਿਨਾ, ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਜੋ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਜਿਹਾ ਪਿਆਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਕੋਈ ਸੁਖ ਨਹੀਂ; ਹੇ ਰਾਣੀ, ਮੇਰੇ ਤੇ ਦਇਆ ਕਰ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਪੈਰ ਛੁਹਦਾ ਹਾਂ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਕੈਕੇਈ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਤੇ ਡਿੱਗ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਦੁਖੀ ਮਨੁੱਖ ਡਿੱਗ ਪਵੇ। ਹੁਣ, ਵਾਅਲਮੀਕੀ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਅਯੋਧਿਆ ਕਾਂਡ ਦਾ ਤੇਰਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸੁਣੋ। ਦਸਰਥ, ਵੱਡਾ ਰਾਜਾ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿਚ ਪਿਆ ਹੋਇਆ, ਜਿਵੇਂ ਯਯਾਤੀ ਆਪਣੇ ਪੁਣਿਆਂ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ ਸਵਰਗ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਗਿਆ ਹੋਵੇ। ਕੈਕੇਈ, ਜੋ ਨਿਰਭੈ ਸੀ ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਖਤਰਾ ਵੇਖ ਰਹੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਇੱਛਾ ਸਿਰਫ ਨੁਕਸਾਨ ਲਈ ਸੀ, ਮੁੜ ਆਪਣੇ ਮੰਗੇ ਹੋਏ ਵਰ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਨ ਲੱਗੀ। ਉਸ ਨੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, "ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਵਚਨਾਂ ਤੇ ਸੱਚਾ ਤੇ ਪੱਕਾ ਹੋਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈਂ—ਫਿਰ ਮੇਰੇ ਵਰ ਦੇਣ ਵਿਚ ਹਿਚਕਿਚਾਹਟ ਕਿਉਂ?" ਕੈਕੇਈ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬੋਲਾਂ ਤੇ, ਦਸਰਥ, ਦੁਖ ਅਤੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਡੁੱਬਿਆ, ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਮਾਨੋ ਹਕਰਤ ਹੋ ਕੇ, ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜਦ ਮੈਂ ਮਰ ਜਾਵਾਂਗਾ ਅਤੇ ਰਾਮ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਚਲਾ ਜਾਵੇਗਾ, ਹੇ ਅਯੋਗ, ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰ ਕੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਜਾ।" ਦਸਰਥ ਨੇ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਕਿਹਾ, "ਸਵਰਗ ਵਿਚ ਵੀ, ਮੈਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਸਹਿਣੀ ਪਵੇਗੀ, ਰਾਮ ਲਈ—ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਸਹਿਣਾਂਗਾ?" ਉਸ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, "ਜੇ ਮੈਂ ਕੈਕੇਈ ਦੇ ਪਿਆਰ ਵਿਚ ਰਾਮ ਨੂੰ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਭੇਜ ਦਿਆਂ, ਤੇ ਮੈਂ ਕਹਾਂ ਕਿ ਇਹ ਸੱਚ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਝੂਠ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।" ਦਸਰਥ ਨੇ ਦਿਲੋਂ ਕਿਹਾ, "ਬਹੁਤ ਯਤਨ ਨਾਲ, ਬਿਨਾ ਪੁੱਤ ਦੇ, ਮੈਂ ਮਹਾਨ ਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਰਾਮ ਨੂੰ ਪੁੱਤ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ; ਫਿਰ ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਤਿਆਗ ਸਕਦਾ ਹਾਂ?" ਉਸ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਕਿਵੇਂ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਹੱਥੀਂ ਰਾਮ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਕਮਲ ਵਾਂਗ ਹਨ, ਜੋ ਸ਼ੂਰਵੀਰ, ਗਿਆਨਵਾਨ, ਗੁੱਸੇ ਤੇ ਜਿੱਤ ਲੈਣ ਵਾਲਾ, ਮਾਫੀ ਵਿਚ ਨਿਸ਼ਠ ਹੈ, ਨੂੰ ਜੰਗਲ ਭੇਜ ਸਕਦਾ ਹਾਂ?" ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਕਿਵੇਂ ਮੈਂ ਰਾਮ ਨੂੰ, ਜੋ ਸੁਖਦਾਇਕ ਹੈ, ਨੀਲੇ ਕਮਲ ਵਾਂਗ, ਲੰਬੇ ਬਾਜੂ ਵਾਲਾ, ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਨੂੰ ਦੰਡਕ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਭੇਜ ਸਕਦਾ ਹਾਂ?" ਉਸ ਨੇ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਕਿਹਾ, "ਕਿਵੇਂ ਮੈਂ ਰਾਮ, ਜੋ ਸਦਾ ਸੁਖ ਵਿਚ ਰਿਹਾ, ਤੇ ਦੁਖ ਲਈ ਅਯੋਗ ਹੈ, ਨੂੰ ਦੁਖੀ ਹੋਇਆ ਵੇਖ ਸਕਦਾ ਹਾਂ?" ਉਸ ਨੇ ਆਸ ਕੀਤੀ, "ਜੇ ਇਹ ਤਬਦੀਲੀ ਉਸ ਨੂੰ ਦੁਖ ਦੇ ਬਿਨਾ ਹੋ ਸਕਦੀ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਖੁਸ਼ੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਰਾਮ, ਜੋ ਦੁਖ ਲਈ ਅਯੋਗ ਹੈ, ਸੁਖੀ ਹੋਵੇ।" ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਨਿਸ਼ਚਿਤ, ਅਦੁੱਤੀ ਨਿੰਦਾ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਆ ਜਾਵੇਗੀ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਵਿਲਾਪ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਮੇਰਾ ਮਨ ਉਲਝਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।" ਸੂਰਜ ਡੁੱਬ ਗਿਆ, ਰਾਤ ਆ ਗਈ; ਉਹ ਰਾਤ, ਚੰਦ ਦੇ ਚਕਰ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ, ਦੁਖੀ ਰਾਜਾ ਲਈ ਬੀਤ ਗਈ। ਦਸਰਥ, ਜੋ ਅਕਸਮਾਤ ਆਹ ਭਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸ ਲਈ ਰਾਤ ਲੰਬੀ ਲੱਗੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਅਲਾਪ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ। ਉਸ ਨੇ ਕੈਕੇਈ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ, "ਦਇਆ ਕਰ, ਹੇ ਮ੍ਰਿਦੁਵਾਨੀ; ਮੈਂ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ, ਤੁਰ ਜਾ—I do not wish to see one so merciless." ਦਸਰਥ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਕਠੋਰ ਕੈਕੇਈ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਦੁਖ ਦੀ ਕਾਰਨ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਲਈ ਹੀ ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਰਿਹਾ ਹਾਂ;" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਕੈਕੇਈ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ। ਰਾਜਾ, ਜੋ ਰਾਜਧਰਮ ਜਾਣਦਾ ਸੀ, ਮੁੜ ਕੈਕੇਈ ਨੂੰ ਮਨਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨ ਲੱਗਾ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਦੁਖੀ ਸੀ, ਚੰਗੀ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਵਾਲਾ, ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਨਿਸ਼ਠ, ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਜੀਵਨ ਲਗਭਗ ਖਤਮ ਹੋ ਚੁਕਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਕੈਕੇਈ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਦਇਆ ਕਰ, ਹੇ ਮ੍ਰਿਦੁਵਾਨੀ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਰਾਜਾ ਤੇ; ਮੈਂ ਇਹ ਬੋਲ ਵਿਅਰਥ ਨਹੀਂ ਕਹੇ, ਹੇ ਸੁੰਦਰ-ਕਮਰ ਵਾਲੀ।" ਉਸ ਨੇ ਅੱਗੇ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ, "ਦਇਆ ਕਰ, ਹੇ ਨੌਜਵਾਨੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ ਦਇਆਵਾਨ ਹੈਂ; ਖੁਸ਼ ਹੋ ਜਾ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਅਟੱਲ ਰਾਜ ਦੇ।" ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਰਾਮ, ਨੀਲੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਰਾਜ ਪਾਏ; ਤੂੰ ਸਰਵੋਤਮ ਯਸ਼ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੇਂ। ਹੇ ਸੁੰਦਰ-ਕਮਰ, ਸੁੰਦਰ-ਚਿਹਰਾ ਵਾਲੀ, ਇਹ ਕੰਮ ਕਰ, ਜੋ ਮੇਰੇ, ਰਾਮ, ਲੋਕਾਂ, ਵਡਿਆਂ, ਅਤੇ ਭਰਤ ਲਈ ਪਿਆਰਾ ਹੈ।" ਪਰ ਕੈਕੇਈ, ਮੰਦੇ ਇਰਾਦਿਆਂ ਵਾਲੀ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤੇ ਦੁਖਦਾਇਕ ਵਿਲਾਪ ਸੁਣ ਕੇ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸ ਦਾ ਦਿਲ ਪਵਿੱਤਰ ਸੀ ਤੇ ਉਹ ਲਾਲੀਅਾਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਰੋ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਇਕ ਬੋਲ ਵੀ ਨਾ ਕਿਹਾ। ਤਦ ਦਸਰਥ, ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਿਯਾ ਪਤਨੀ ਦੀ ਕਠੋਰਤਾ ਤੇ ਰਾਮ ਦੇ ਜੰਗਲ-ਵਾਸ 'ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਵਿਰੋਧਤਾ ਦੇਖ ਕੇ, ਮੁੜ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਦੁਖ ਵਿਚ ਧਰਤੀ ਤੇ ਡਿੱਗ ਗਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦੁਖੀ ਰਾਜਾ ਲਈ, ਉਹ ਰਾਤ ਆਹ ਭਰਦੇ ਹੋਏ ਲੰਬੀ ਗਈ; ਅਤੇ ਜਦ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਜਗਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਤਾ ਰਾਜਾ ਨੇ ਮਨਾਹੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅਯੋਧਿਆ ਕਾਂਡ ਦਾ ਚੌਦਵਾਂ ਸਰਗਾ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਅਗਲੇ ਦਿਨ, ਦਸਰਥ, ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਦੇ ਦੁਖ ਵਿਚ, ਬੇਹੋਸ਼, ਧਰਤੀ ਤੇ ਡਿੱਗਿਆ ਹੋਇਆ ਤੇ ਪੀੜਾ ਵਿਚ ਮਚਲਦਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਕੈਕੇਈ ਨੇ ਇਕਸ਼ਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ੀ ਨੂੰ ਇਹ ਬੋਲ ਕਹੇ।