ਅਯੋਧਿਆ ਦੀ ਸ਼ਹਿਰ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਸਤ੍ਯਨਾਮਾ ਸੀ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਵੱਡੇ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਹਾਥੀ ਵਿਂਧਿਆ ਅਤੇ ਹਿਮਾਲਿਆ ਪਹਾੜਾਂ ਤੋਂ ਆਏ ਹੋਏ ਮਸਤ ਹਾਥੀ ਸਨ, ਜੋ ਪਹਾੜਾਂ ਵਾਂਗ ਦਿਖਦੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਬੇਮਿਸਾਲ ਸੀ। ਇੱਥੇ ਇਰਾਵਤ ਅਤੇ ਮਹਾਪਦਮ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਹਾਥੀ ਵੀ ਮਿਲਦੇ, ਅੰਜਨਾ ਅਤੇ ਵਾਮਨਾ ਪਹਾੜਾਂ ਤੋਂ ਉਤਰੇ ਹੋਏ ਹਾਥੀ ਵੀ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਸ਼ਾਨ ਵਧਾਉਂਦੇ। ਅਯੋਧਿਆ ਵਿੱਚ ਭਦ੍ਰ, ਮੰਦਰ, ਮ੍ਰਿਗ, ਭਦ੍ਰਮੰਦਰ, ਭਦ੍ਰਮ੍ਰਿਗ ਅਤੇ ਮ੍ਰਿਗਮੰਦਰ ਜਿਹੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਹਾਥੀ ਵੀ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ, ਸਤ੍ਯਨਾਮਾ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਸਤ ਹਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ, ਜੋ ਪਹਾੜਾਂ ਵਾਂਗ ਦਿੱਖਦੇ। ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਦੋ ਯੋਜਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਵੱਸਦੇ ਸਨ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ। ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ, ਜੋ ਚਮਕਦੇ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਸਨ, ਆਪਣੇ ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਕਰਕੇ, ਤਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਚੰਦ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅਯੋਧਿਆ ਦੀ ਰਾਜਗੱਦੀ ਤੇ ਬੈਠੇ। ਅਯੋਧਿਆ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਸਤ੍ਯਨਾਮਾ ਸੀ, ਮਜ਼ਬੂਤ ਦਰਵਾਜਿਆਂ ਅਤੇ ਕਿਵਾੜਾਂ ਨਾਲ, ਵਧੀਆ ਘਰਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ, ਸ਼ੁਭ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ। ਇੱਥੇ ਰਾਜਾ ਇੰਦਰ ਸਮਾਨ ਰਾਜ ਕਰਦੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਬਾਲਕਾਂਡ ਦੇ ਮਹਿਮਾਨ ਵਾਲਮੀਕੀ ਰਾਮਾਯਣ ਦੇ ਸੱਤਵੇਂ ਸਰਗ ਦਾ ਸਮਾਪਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਕਸ਼ਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਦੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਗੁਣ ਸਨ। ਉਹ ਨਿਪੁੰਨ, ਚਲਾਕ, ਸੰਕੇਤਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਾਲੇ, ਅਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਰਾਜਾ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਤੇ ਭਲਾਈ ਲਈ ਤਤਪਰ ਰਹਿੰਦੇ। ਦਸ਼ਰਥ ਦੇ ਅੱਠ ਮੰਤਰੀ ਸਨ: ਧ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਜਯੰਤ, ਵਿਜਯ, ਸੁਰਾਟ੍ਰ, ਰਾਟ੍ਰਵਰਧਨ, ਅਕੋਪ, ਧਰਮਪਾਲ ਅਤੇ ਅੱਠਵਾਂ ਸੁਮੰਤ੍ਰ, ਜੋ ਰਾਜਕਾਜ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਗਿਆਨੀ ਸੀ। ਦਸ਼ਰਥ ਦੇ ਦੋ ਮੁੱਖ ਪੁਰੋਹਿਤ ਵੀ ਸਨ: ਵਸੀਸ਼ਠ ਅਤੇ ਵਾਮਦੇਵ, ਜੋ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਨ। ਹੋਰ ਸਲਾਹਕਾਰ ਵੀ ਸਨ: ਸੁਯਜ੍ਯ, ਜਾਬਾਲੀ, ਕਾਸ਼੍ਯਪ, ਗੌਤਮ, ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਅਤੇ ਕਾਟ੍ਯਾਯਨ। ਇਹ ਬ੍ਰਹਮਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਪੁਰੋਹਿਤ ਰਹੇ, ਗਿਆਨ, ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ, ਨਮਰਤਾ, ਨਿਪੁੰਨਤਾ ਅਤੇ ਆਤਮ-ਸੰਯਮ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸਨ। ਇਹ ਸਭ ਉੱਤਮ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੇ, ਧੀਰਜ, ਉਤਸ਼ਾਹ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਰਯਾਦਾ ਨਾਲ ਬੋਲਦੇ, ਕਦੇ ਵੀ ਝੂਠ ਨਹੀਂ ਬੋਲਦੇ, ਨਾ ਗੁੱਸੇ, ਇੱਛਾ ਜਾਂ ਲਾਭ ਲਈ। ਰਾਜਾ ਦੇ ਆਪਣੇ ਜਾਂ ਪਰਾਏ, ਕੀ ਕੀਤਾ, ਕੀ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ, ਜਾਂ ਕੀ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਹੈ—even ਚੁੱਪਚਾਪ—ਕੁਝ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਛੁਪਿਆ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਹ ਚਲਣ-ਚਲਾਵ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਦੋਸਤੀ ਵਿੱਚ ਅਟੱਲ, ਅਤੇ ਆਪਣਿਆਂ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸਮੇਂ ਤੇ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਸਨ। ਉਹ ਰਾਜਕੋਸ਼ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ, ਫੌਜ ਚਲਾਉਣ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਅਤੇ ਦੋਸ਼ ਰਹਿਤ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੇ—even ਵੈਰੀ ਹੋਣ ਉੱਤੇ ਵੀ। ਉਹ ਨਿਰਭੀਕ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਤਸ਼ਾਹੀ, ਰਾਜ-ਧਰਮ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੇ, ਅਤੇ ਨਿਰਮਲ ਪ੍ਰਜਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ। ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜਾਂ ਕਸ਼ਤ੍ਰੀ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਪਹੁੰਚਾ ਕੇ, ਰਾਜਕੋਸ਼ ਭਰਦੇ, ਅਤੇ ਸਜ਼ਾ ਜਾਂ ਇਨਸਾਫ ਦੇਣ ਸਮੇਂ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ। ਇਹ ਸਭ ਪਵਿੱਤਰ, ਇਕਾਗਰ, ਤੇ ਪਰਖ ਵਾਲੇ ਸਨ; ਸ਼ਹਿਰ ਜਾਂ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਝੂਠ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਕਿਤੇ ਵੀ ਕੋਈ ਬੁਰਾ ਜਾਂ ਪਰਾਈ ਪਤਨੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਸੀ; ਪੂਰਾ ਰਾਜ ਅਤੇ ਅਯੋਧਿਆ ਸ਼ਾਂਤ ਸਨ। ਸਭ ਲੋਕ ਸਾਫ-ਸੁਥਰੇ, ਵਧੀਆ ਪਹਿਨਾਵੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਵਰਤਾਂ, ਅਤੇ ਜਾਗਰੂਕ ਬੁੱਧੀ ਨਾਲ ਰਾਜਾ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਤਤਪਰ ਰਹਿੰਦੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਤੋਂ ਗੁਣ ਲਏ, ਸ਼ੌਰਯ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ, ਅਤੇ ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਚ ਅਟੱਲ ਸਨ। ਇਹ ਸਭ ਗੁਣਵਾਨ, ਕੋਈ ਅਯੋਗ ਨਹੀਂ, ਸੰਜੋਗ ਅਤੇ ਵਿਗ੍ਰਹ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ ਤੇ ਸੰਪੰਨ ਸਨ। ਉਹ ਰਾਜ-ਰਹੱਸ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਾਹਿਰ, ਸੁਖਦਾਈ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ, ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿ ਦੇ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ। ਦਸ਼ਰਥ, ਜੋ ਨਿਰਮਲ ਅਤੇ ਉੱਤਮ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਰਾਜ ਕਰਦੇ। ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਗੁਪਤ ਚਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਦੇਖਦੇ, ਧਰਮ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ, ਅਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਅਧਰਮ ਤੋਂ ਬਚਦੇ। ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਵਚਨ ਵਿੱਚ ਦਾਨਵੀਰ, ਸਤ੍ਯ ਵਿੱਚ ਅਟੱਲ, ਉਹ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ, ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਰਾਜ ਕਰਦੇ। ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਨੂੰ ਕੋਈ ਵੈਰੀ ਉਸਦੇ ਸਮਾਨ ਜਾਂ ਵਧੀਆ ਨਹੀਂ ਸੀ; ਉਹ ਮਿੱਤਰਾਂ ਨਾਲ ਮਿੱਤ੍ਰਤਾ, ਵੱਸਲਾਂ ਨੂੰ ਆਦਰ, ਅਤੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਦਬਾਉਂਦੇ, ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਕਰਦਾ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ, ਜੋ ਨਿਪੁੰਨ, ਸਮਰਥ, ਅਤੇ ਉੱਤਮ ਸਲਾਹਕਾਰ ਸਨ, ਰਾਜਾ ਚਮਕਦੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਤੇਜ ਪਾ ਲੈਂਦੇ। ਇੱਥੇ ਬਾਲਕਾਂਡ ਦੇ ਅਠਵੇਂ ਸਰਗ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਤਨਾ ਸਭ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ, ਜੋ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਧਰਮਵਾਨ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੋਲ ਕੋਈ ਸੰਤਾਨ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਇਹ ਸੋਚਦੇ ਹੋਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਆਇਆ: "ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਮੈਂ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯੱਗ ਕਿਉਂ ਨਾ ਕਰਾਂ?" ਇਹ ਨਿਸਚੈ ਕਰਕੇ, "ਮੈਂ ਯੱਗ ਕਰਨਾ ਹੀ ਹੈ," ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ, ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਨਿਪੁੰਨ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨਾਲ, ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਕਰ ਲਿਆ। ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਨੇ ਸੁਮੰਤ੍ਰ ਨੂੰ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਲਾਹਕਾਰ ਸੀ, ਆਖਿਆ: "ਤੁਰੰਤ ਸਾਰੇ ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਬੁਜ਼ੁਰਗ ਅਤੇ ਪੁਰੋਹਿਤਾਂ ਨੂੰ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਲਿਆਓ।" ਸੁਮੰਤ੍ਰ, ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ, ਸਾਰੇ ਵੈਦ-ਗਿਆਨੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰ ਲਿਆ। ਉਹ ਸੁਯਜ੍ਯ, ਵਾਮਦੇਵ, ਜਾਬਾਲੀ, ਕਾਸ਼੍ਯਪ, ਪੁਰੋਹਿਤ ਵਸੀਸ਼ਠ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਲਿਆਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਦਰ-ਸਤਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਧਰਮਵਾਨ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਨੇ ਨਰਮ ਅਤੇ ਧਰਮ-ਭਰਪੂਰ ਬੋਲ ਬੋਲੇ: "ਇਸ ਲਈ, ਮੈਂ ਸ਼ਾਸਤ੍ਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਯੱਗ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਕਿਵੇਂ ਪੂਰੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ? ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਇਸ ਉੱਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰੋ।" ਫਿਰ, ਵਸੀਸ਼ਠ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਰਾਜਾ ਦੇ ਬੋਲਾਂ ਦੀ ਆਦਰ ਨਾਲ ਸਵਿਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, "ਬਹੁਤ ਚੰਗਾ!