ਅਯੋਧਿਆ ਦੀ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਹਰ ਵਰਗ ਦੇ ਲੋਕ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਤੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿਚ ਲਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸੀ। ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਕਿ੍ਸ਼ਤ੍ਰੀਆਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤਿਆਰ ਰਹਿੰਦੇ, ਵੈਸ਼੍ਯਾਂ ਕਿ੍ਸ਼ਤ੍ਰੀਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ, ਤੇ ਸ਼ੂਦਰ ਆਪਣੇ ਫਰਜ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਉੱਚੀ ਤਿੰਨ ਜਾਤੀਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ। ਇੱਥੇ ਇਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ, ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਦੇ, ਜਿਵੇਂ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਮਨੁ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਅਜਿਹੇ ਯੋਧੇ ਵਸਦੇ, ਜੋ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਦਹਕਦੇ, ਕਲਾ-ਕੁਸ਼ਲ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਮਿੱਠੇ ਤੇ ਅਡੋਲ, ਜਿਵੇਂ ਸ਼ੇਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਗੁਫਾ। ਇੱਥੇ ਕਾਮਬੋਜ ਤੇ ਬਾਹਲਿਕ ਦੇ ਵਧੀਆ ਘੋੜੇ, ਜੰਗਲ ਤੇ ਦਰਿਆਵਾਂ ਦੇ ਘੋੜੇ, ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਸੁਭਾਅ ਵਧਾਉਂਦੇ। ਵਿਂਧਿਆ ਤੇ ਹਿਮਾਲਾ ਪਹਾੜਾਂ ਤੋਂ ਆਏ ਮਸਤ ਹਾਥੀ, ਜੋ ਪਹਾੜਾਂ ਵਾਂਗ ਬਲਸ਼ਾਲੀ ਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ, ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਗਰਵਾਉਂਦੇ। ਏਰਾਵਤ ਤੇ ਮਹਾਪਦਮ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਹਾਥੀ, ਅੰਜਨਾ ਤੇ ਵਾਮਨ ਪਹਾੜਾਂ ਤੋਂ ਆਏ ਹਾਥੀ, ਭਦ੍ਰ, ਮੰਦਰ, ਮ੍ਰਿਗ, ਭਦ੍ਰਮੰਦਰ, ਭਦ੍ਰਮ੍ਰਿਗ, ਤੇ ਮ੍ਰਿਗਮੰਦਰ ਹਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਸ਼ਹਿਰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਭਰਿਆ ਰਹਿੰਦਾ। ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਸਤ੍ਯਨਾਮਾ ਸੀ, ਦੋ ਯੋਜਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ, ਦਸ਼ਰਥ ਰਾਜਾ ਇੱਥੇ ਵੱਸਦੇ ਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਦੇ। ਉਹ ਮਹਾਨ ਤੇ ਉਜਜਲ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ, ਆਪਣੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਵਿਚ ਕਰਕੇ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਵਾਂਗ ਤਾਰਿਆਂ ਵਿਚ ਰਾਜ ਕਰਦੇ। ਉਹ ਅਯੋਧਿਆ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਸਤ੍ਯਨਾਮਾ ਸੀ, ਮਜਬੂਤ ਦਰਵਾਜਿਆਂ, ਸੋਹਣੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ, ਸ਼ੁਭਤਾ ਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਇੰਦ੍ਰ ਦੇ ਸਮਾਨ ਰਾਜਾ ਵਲੋਂ ਸ਼ਾਸਿਤ ਸੀ। ਇੱਥੇ ਬਾਲਕਾਂਡ ਦੇ ਸੱਤਵੇਂ ਸਰਗ ਦਾ ਅੰਤ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਦਸ਼ਰਥ ਰਾਜਾ ਦੇ ਮੰਤਰੀ, ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਇਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੁ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ। ਉਹ ਸਲਾਹ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਇਸ਼ਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਾਲੇ, ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਰਾਜਾ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਤੇ ਭਲੇ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਕਰਦੇ। ਉਸ ਮਹਾਨ ਤੇ ਸ਼ੂਰ ਰਾਜਾ ਕੋਲ ਅੱਠ ਮੰਤਰੀ ਸਨ — ਧ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਜਯੰਤ, ਵਿਜਯ, ਸੁਰਾਟਰ, ਰਾਟਰਵਰਧਨ, ਅਕੋਪ, ਧਰਮਪਾਲ ਤੇ ਅਠਵਾਂ ਸੁਮੰਤ੍ਰ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਗਿਆਨੀ ਸੀ। ਰਾਜਾ ਕੋਲ ਦੋ ਮੁੱਖ ਪੁਰੋਹਿਤ ਵੀ ਸਨ — ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਤੇ ਵਾਮਦੇਵ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਸਲਾਹਕਾਰ ਵੀ ਸਨ: ਸੁਯਜ੍ਯ, ਜਾਬਾਲੀ, ਕਾਸ਼੍ਯਪ, ਗੌਤਮ, ਲੰਬੀ ਉਮਰ ਵਾਲੇ ਮਾਰਕੰਡੇਯ, ਤੇ ਕਾਟ੍ਯਾਯਨ। ਇਹ ਬ੍ਰਹਮਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਰਾਜਾ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਪੁਰੋਹਿਤ, ਵਿਦਵਾਨ, ਅਨੁਸ਼ਾਸਨਸ਼ੀਲ, ਨਮ੍ਰ, ਨਿਪੁੰਨ ਤੇ ਸਵੈ-ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਸਨ। ਇਹ ਸਭ ਉੱਤਮ ਗੁਣ, ਧੀਰਜ, ਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਵਾਲੇ, ਮਿੱਠੀ ਮੁਸਕਾਨ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦੇ, ਕਦੇ ਵੀ ਝੂਠ ਨਹੀਂ ਬੋਲਦੇ, ਨਾ ਗੁੱਸੇ, ਇੱਛਾ ਜਾਂ ਲਾਭ ਲਈ। ਆਪਣੇ ਜਾਂ ਦੂਜਿਆਂ ਦੇ ਕਿਸੇ ਕੰਮ, ਹੋ ਰਹੇ ਜਾਂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ, ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਗੁਪਤ ਕੰਮ ਵੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਲੁਕਦੇ ਨਹੀਂ। ਆਚਰਨ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਦੋਸਤੀ ਵਿਚ ਪੱਕੇ, ਸਮੇਂ ਤੇ ਆਪਣਿਆਂ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸਜ਼ਾ ਦੇ ਦਿੰਦੇ। ਰਾਜਸੁਲਤਾਨੀ, ਫੌਜੀ ਕੰਮ, ਤੇ ਆਮਦਨ ਇਕੱਠੀ ਕਰਨ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਉਹ ਦੋਸ਼ੀ ਨੂੰ, ਚਾਹੇ ਵੈਰੀ ਹੋਵੇ, ਬਿਨਾ ਦੋਸ਼ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੇ। ਨਿਰਭੀਕ ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਰਜਾ ਨਾਲ ਭਰੇ, ਰਾਜ-ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਦੇ, ਤੇ ਪ੍ਰਜਾ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ। ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਤੇ ਕਿ੍ਸ਼ਤ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਪਹੁੰਚਾ ਕੇ, ਖਜਾਨਾ ਭਰਦੇ, ਤੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਤਾਕਤ ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਕੜੀ ਸਜ਼ਾ ਲਾਉਂਦੇ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਪਵਿੱਤਰ, ਇਕ-ਚਿੱਤ, ਤੇ ਵਿਵੇਕਸ਼ੀਲ; ਸ਼ਹਿਰ ਜਾਂ ਰਾਜ ਵਿਚ ਕੋਈ ਝੂਠ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ। ਕੋਈ ਦੁਸ਼ਟ ਜਾਂ ਦੂਜੇ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ; ਪੂਰਾ ਰਾਜ ਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਸ਼ਾਂਤ ਸੀ। ਸਭ ਸਾਫ-ਸੁਥਰੇ, ਸੋਹਣੇ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨਦੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਵਰਤ ਲਾਉਂਦੇ, ਚੌਕਸ ਵਿਵੇਕ ਨਾਲ ਰਾਜਾ ਦੀ ਭਲਾਈ ਚਾਹੁੰਦੇ। ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੇ ਗੁਣ ਲਏ ਹੋਏ, ਸ਼ੂਰਤਾ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਵੀ ਨਾਮਵਰ, ਤੇ ਹਰ ਜਗ੍ਹਾ ਵਿਚ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਸਮਝ ਵਾਲੇ। ਉਹ ਸਭ ਗੁਣਵਾਨ, ਕੋਈ ਗੁਣ-ਰਹਿਤ ਨਹੀਂ; ਗਠਜੋੜ ਤੇ ਵੈਰ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ ਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲ। ਗੁਪਤ ਰੱਖਣ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਸੁਖਮ ਤਰਕ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਿੱਠਾ ਬੋਲਦੇ, ਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿ ਵਿਦਿਆ ਵਿਚ ਪੂਰੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤਮ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਦਸ਼ਰਥ ਰਾਜਾ ਨਿਸ਼ਕਲੰਕ ਹੋ ਕੇ ਧਰਤੀ ਤੇ ਰਾਜ ਕਰਦੇ। ਉਹ ਰਾਜਾ ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜਾਸੂਸਾਂ ਰਾਹੀਂ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਦੇ, ਧਰਮ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਦੇ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਅਧਰਮ ਤੋਂ ਬਚਦੇ। ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਬਚਨ ਵਿਚ ਦਾਨਸ਼ੀਲ, ਸਤ੍ਯ ਵਿਚ ਅਡੋਲ, ਉਹ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਸ਼ੇਰ ਵਾਂਗ ਰਾਜ ਕਰਦੇ। ਉਸ ਨੂੰ ਕੋਈ ਵੈਰੀ ਆਪਣੇ ਸਮਾਨ ਜਾਂ ਉਪਰ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ; ਮਿੱਤਰਾਂ ਲਈ ਮਿੱਤਰ, ਵਸ਼ਵਾਨ ਲਈ ਆਦਰ, ਤੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਦਬਾ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਸਵਰਗ ਵਿਚ ਰਾਜ ਕਰਦੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ, ਜੋ ਭਲਾਈ ਵਿਚ ਪੱਕੇ, ਨਿਪੁੰਨ, ਯੋਗ, ਤੇ ਸਲਾਹ ਵਿਚ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ, ਰਾਜਾ ਦੀ ਚਮਕ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਹੋ ਜਾਂਦੀ। ਇੱਥੇ ਬਾਲਕਾਂਡ ਦੇ ਅਠਵੇਂ ਸਰਗ ਦਾ ਅੰਤ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇੰਨਾ ਤਾਕਤ, ਧਰਮ ਤੇ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਦਸ਼ਰਥ ਰਾਜਾ ਦੀ ਵੰਸ਼-ਲਾਈ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਕੋਈ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਇਹ ਸੋਚਦੇ ਹੋਏ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਵਿਚਾਰ ਆਇਆ: "ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਮੈਂ ਅਸ਼੍ਵਮੇਧ ਯਜ੍ਯ ਕਿਉਂ ਨਾ ਕਰਾਂ?" ਇਹ ਨਿਰਣੈ ਕਰਕੇ, "ਮੈਂ ਯਜ੍ਯ ਕਰਨਾ ਹੀ ਹੈ," ਗਿਆਨੀ ਤੇ ਧਰਮਸ਼ੀਲ ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਭ ਨਿਪੁੰਨ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਪੱਕਾ ਮਨ ਬਣਾ ਲਿਆ। ਫਿਰ, ਮਹਾਬਲੀ ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਉੱਤਮ ਮੰਤਰੀ ਸੁਮੰਤ੍ਰ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: "ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਸਾਰੇ ਵੱਡੇ ਤੇ ਪੁਰੋਹਿਤ ਲਿਆਓ।" ਸੁਮੰਤ੍ਰ, ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਜਲਦੀ ਹੀ ਸਾਰੇ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨੀਆਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰ ਲਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਦਸ਼ਰਥ ਰਾਜਾ, ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਰ, ਮੰਤਰੀਆਂ, ਤੇ ਪੁਰੋਹਿਤਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਤੇ ਸਲਾਹ ਨਾਲ, ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਅਸ਼੍ਵਮੇਧ ਯਜ੍ਯ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰਨ ਲਗੇ।