ਰਾਮਚੰਦਰ ਜੀ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਮਿੱਤਰਾਂ ਨਾਲ ਬੈਠੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਜਿਹੜੇ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਬੋਲ ਰਹੇ ਸਨ। ਰਾਮ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਆਦਰ-ਸੱਤਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਿਦਾ ਲੈ ਕੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਰਾਮ ਦਾ ਘਰ ਖੁਸ਼ੀ-ਮਨਾਉਂਦੇ ਪੁਰਖਾਂ ਤੇ ਇਸਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਹ ਐਸਾ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਸੀ ਜਿਵੇਂ ਕਿਸੇ ਕਮਲਾਂ ਨਾਲ ਖਿੜੇ ਹੋਏ ਸਰੋਵਰ ਨੂੰ ਮਸਤ ਪੰਛੀਆਂ ਨੇ ਘੇਰ ਲਿਆ ਹੋਵੇ। ਉਸ ਮਹਲ-ਸਮਾਨ ਨਿਵਾਸ ਤੋਂ ਮਹਾ ਰਿਸ਼ੀ ਵਸਿਸ਼ਠ ਜੀ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲੇ, ਤੇ ਰਸਤੇ ਉੱਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭੀੜ ਵੇਖੀ। ਪੂਰੀ ਅਯੋਧਿਆ ਦੀ ਰਾਜਮਾਰਗਾਂ ਉੱਤੇ ਚਹੁੰ ਪਾਸੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਹੋਏ ਸਨ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਰਾਜਮਾਰਗਾਂ ਉੱਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦੀ ਲਹਿਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਭੀੜ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਗੂੰਜ ਵਰਗੀ ਲੱਗ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਹ ਦਿਨ ਅਯੋਧਿਆ ਦੀਆਂ ਗਲੀਆਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਛਿੜਕੀਆਂ ਤੇ ਸਾਫ ਕੀਤੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ, ਜੰਗਲੀ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਹਾਰਾਂ ਤੇ ਉੱਚੀਆਂ ਝੰਡੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜਾਈ ਹੋਈਆਂ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਨਗਰੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਹੀ ਸੀ। ਇਸਤਰੀਆਂ, ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਅਯੋਧਿਆ ਦੀ ਜਨਤਾ ਰਾਮ ਦੇ ਰਾਜਤਿਲਕ ਦੀ ਉਡੀਕ ਐਨੀ ਉਤਸੁਕਤਾ ਨਾਲ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ ਜਿਵੇਂ ਸਵੇਰ ਦਾ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਣ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਜਾ-ਸਵਾਰ ਕੇ, ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਤਿਉਹਾਰ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਲਈ ਉਤਾਵਲੇ ਹੋ ਰਹੇ ਸਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਾਜਪੁਰੋਹਿਤ ਵਸਿਸ਼ਠ ਜੀ ਭੀੜ ਭਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗ ਵਿਚੋਂ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਰਾਜ ਮਹਲ ਵੱਲ ਵਧੇ, ਜਿਵੇਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਚੀਰਦੇ ਹੋਏ। ਉਹ ਜਦੋਂ ਉੱਚੇ, ਸਫੈਦ ਬੱਦਲਾਂ ਵਰਗੇ ਮਹਲ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹੇ, ਤਾਂ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਦੇ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚੇ, ਜਿਵੇਂ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਇੰਦਰ ਦੇ ਕੋਲ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਉਂਦੇ ਦੇਖ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਗੱਦੀ ਤੋਂ ਉੱਠ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਾਏ ਪੁੱਛੀ ਤੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸਾਰਾ ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਫਿਰ, ਸਭ ਸਭਾ-ਸਦੱਸ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਮਾਨ ਸਨ, ਉੱਠ ਕੇ ਮੁੱਖ ਪੁਰੋਹਿਤ ਦਾ ਆਦਰ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ। ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਵਲੋਂ ਆਗਿਆ ਮਿਲਣ ਉਪਰੰਤ, ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਮਹਲ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵੱਲ ਗਏ, ਜਿਵੇਂ ਸਿੰਘ ਪਹਾੜ ਦੀ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਮਹਲ, ਜੋ ਸੁੰਦਰ ਪਹਿਨਾਵੇ ਵਾਲੀਆਂ ਇਸਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਤੇ ਇੰਦਰ ਦੇ ਮਹਲ ਵਰਗਾ ਸੀ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਰਾਜਾ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ, ਚੰਨ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਮਕਦਾ ਹੋਇਆ ਜਿਵੇਂ ਤਾਰੇ ਨਾਲ ਭਰੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਚੰਨ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੰਜਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਤੋਂ ਅਗੇ, ਛੇਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਮੁੱਖ ਪੁਰੋਹਿਤ ਚਲੇ ਗਏ, ਤਾਂ ਰਾਮ ਨੇ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਮਨ ਨੂੰ ਅਨੁਸ਼ਾਸਿਤ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੀ ਵੱਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਪਤਨੀ ਸੀਤਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਨਾਰਾਇਣ ਜੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਲਈ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਉਹ ਹੱਥ ਵਿਚ ਹਵਨ-ਕੁੰਡ ਦੀ ਪਾਤਰ ਲੈ ਕੇ, ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਮਹਾਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਅੱਗ ਵਿਚ ਘੀ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦਿੱਤੀ। ਫਿਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਵਨ ਦੀ ਬਚੀ ਹੋਈ ਚੀਜ਼ ਖਾ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਭਲਾਈ ਲਈ, ਕੁਸ਼ਾ ਦੀ ਚੌਕੀ ਉੱਤੇ ਬੈਠ ਕੇ ਨਾਰਾਇਣ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕੀਤਾ। ਜਦ ਰਾਤ ਦਾ ਇਕ ਪਹਰ ਹੀ ਬਚਿਆ ਸੀ, ਰਾਮ ਜਾਗੇ ਤੇ ਘਰ ਨੂੰ ਰਿਵਾਜ ਅਨੁਸਾਰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਜਾਇਆ। ਉਥੇ, ਜਦ ਉਹ ਚੰਗੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣਦੇ ਹੋਏ, ਭਟ, ਸੁਤ੍ਰਧਾਰ ਤੇ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਗਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਮਿੱਠੀਆਂ ਬੋਲੀਆਂ ਸੁਣ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਹ ਸਵੇਰੇ ਦੀ ਪੂਜਾ ਲਈ ਬੈਠੇ, ਪੂਰੀ ਇਕਾਗ੍ਰਤਾ ਨਾਲ ਜਪ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਧੁਸੂਦਨ ਦੀ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਸਿਰ ਨਿਵਾਇਆ ਤੇ ਸੁਤ-ਕਪੜੇ ਪਹਿਨ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਲੋਂ ਵੇਦ ਪਾਠ ਕਰਵਾਇਆ। ਉਸ ਵੇਲੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਭ ਤੇ ਗੰਭੀਰ, ਮਿੱਠੀ ਜਾਪ ਦੀ ਧੁਨ, ਵਾਦ-ਯੰਤਰਾਂ ਦੀ ਧੁਨ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਪੂਰੀ ਅਯੋਧਿਆ ਵਿਚ ਗੂੰਜੀ। ਜਦ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਰਾਘਵ ਤੇ ਵੈਦੇਹੀ ਨੇ ਉਪਵਾਸ ਪੂਰਾ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਅਯੋਧਿਆ ਦੇ ਸਾਰੇ ਵਾਸੀ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਏ। ਫਿਰ, ਜਦ ਅਯੋਧਿਆ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਰਾਮ ਦਾ ਰਾਜਤਿਲਕ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਤੇ ਰਾਤ ਮੁੱਕ ਗਈ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਸਜਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਮੰਦਰ, ਜੋ ਸਫੈਦ ਬੱਦਲਾਂ ਦੇ ਚੋਟੀਆਂ ਵਰਗੇ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ, ਚੌਰਾਹਿਆਂ, ਗਲੀਆਂ, ਮੰਦਰਾਂ ਤੇ ਛੱਤਾਂ ਉੱਤੇ, ਵਪਾਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਵਿਚ, ਜਿੱਥੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਸਤੂਆਂ ਨਾਲ ਭਰੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ, ਤੇ ਘਰ-ਘਰ ਵਿਚ, ਹਰ ਥਾਂ ਉੱਤੇ, ਝੰਡੇ ਤੇ ਬੈਨਰ ਲਹਿਰਾਏ ਗਏ। ਉਸ ਵੇਲੇ, ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਨਾਟਕੀਆਂ, ਨਚਣ ਵਾਲਿਆਂ, ਤੇ ਗਾਇਕਾਂ ਵਲੋਂ ਮਨ ਤੇ ਕੰਨ ਨੂੰ ਭਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣੀਆਂ। ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਵਿਚ ਤੇ ਚੌਕਾਂ ਵਿਚ, ਆਪਸ ਵਿਚ ਰਾਮ ਦੇ ਰਾਜਤਿਲਕ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਸਮਾਂ ਨਜ਼ਦੀਕ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਬੱਚੇ ਵੀ, ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਦੇ ਦਰਵਾਜਿਆਂ ਉੱਤੇ ਖੇਡਦੇ ਹੋਏ, ਆਪਸ ਵਿਚ ਸਿਰਫ਼ ਰਾਮ ਦੇ ਰਾਜਤਿਲਕ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਰਾਜਮਾਰਗ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀਆਂ ਆਹੁਤੀਆਂ ਤੇ ਸੁਗੰਧੀ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਵਲੋਂ ਰਾਮ ਦੇ ਰਾਜਤਿਲਕ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਰਾਤ ਨੂੰ ਹਨੇਰੇ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ, ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਹਰ ਗਲੀ ਵਿਚ ਦੀਵਿਆਂ ਵਾਲੇ ਦਰੱਖਤ ਲਾਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਸਜਾ-ਸਵਾਰ ਕੇ, ਲੋਕ ਰਾਮ ਦੇ ਯੁਵਰਾਜ ਬਣਨ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰਦੇ ਰਹੇ। ਸਭ ਲੋਕ, ਚੌਕਾਂ ਤੇ ਸਭਾ-ਘਰਾਂ ਵਿਚ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਸ ਵਿਚ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੇ, ਪ੍ਰਜਾ-ਪਤੀ ਰਾਮ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦੇ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ, "ਅਹੋ, ਵੱਡੇ ਆਤਮਾ ਵਾਲੇ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ, ਜੋ ਇਕਸ਼ਵਾਕੁ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਹਨ, ਆਪਣੇ ਵਧਾਪੇ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਹੁਣ ਰਾਮ ਨੂੰ ਰਾਜਾ ਬਣਾਉਣਗੇ। ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਧੰਨ ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਰਾਮ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਸਤੇ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਸਾਡਾ ਰਾਜਾ ਤੇ ਰਾਖਾ ਬਣੇਗਾ। ਰਾਘਵ, ਜਿਸਦਾ ਮਨ ਅਹੰਕਾਰ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਗਿਆਨਵਾਨ, ਧਰਮੀ ਤੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾਵਾਂ ਲਈ ਪਿਆਰ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਡੇ ਲਈ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਰਗਾ ਹੀ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਚਿਰ ਜੀਊਣ righteous ਤੇ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਰਾਮ ਦਾ ਰਾਜਤਿਲਕ ਵੇਖਾਂਗੇ।" ਜਦ ਨਗਰਵਾਸੀ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਤਦ ਹੋਰ ਲੋਕ, ਜੋ ਹਰ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਪਿੰਡਾਂ ਤੋਂ ਆਏ, ਉਹ ਵੀ ਰਾਮ ਦੇ ਰਾਜਤਿਲਕ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਅਯੋਧਿਆ ਆ ਪਹੁੰਚੇ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਨਗਰੀ ਭਰ ਗਈ।