ਰਾਮਚੰਦ੍ਰ ਜੀ, ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਅਤੇ ਕੈਕੇਈ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ, ਆਪਣੇ ਵਚਨ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਆਰੇ ਭਰਾ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨਿਮਰਤਾ ਅਤੇ ਮਾਂ ਸੁਮੀਤਰਾ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸਨ, ਉਹ ਵੀ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਦੇ ਪਿਆਰ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਚਲੇ। ਰਾਮ ਜੀ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਪਤਨੀ ਸੀਤਾ, ਜੋ ਸਦਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਸਮਾਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਸੀ, ਭਰਾ-ਭਾਵ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚਲ ਪਈ। ਸੀਤਾ, ਜੋ ਜਨਕ ਰਾਜਾ ਦੇ ਘਰ ਜਨਮੀ ਸੀ ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਦਿਵ੍ਯ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਬਣੀ ਹੋਵੇ, ਸਾਰੇ ਮੰਗਲ ਚਿਹਨਾਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਅਤੇ ਸਭ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵਧੂ ਸੀ। ਸੀਤਾ ਵੀ ਰੋਹਣੀ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਪਿੱਛੇ ਚਲ ਪਈ। ਰਾਮ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਸੀਤਾ ਨੂੰ, ਰਾਜਧਾਨੀ ਦੇ ਨਾਗਰਿਕ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਦਸ਼ਰਥ ਨੇ ਵੀ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸਾਥ ਦਿੱਤਾ। ਪਰ ਸ੍ਰਿੰਗਵੇਰਪੁਰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਖੇ, ਗੰਗਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ, ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਰਥੀ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਾਦਾਂ ਦੇ ਧਰਮੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰੀਤਮ ਮੁਖੀ ਗੁਹਾ ਨਾਲ ਮਿਲੇ। ਫਿਰ ਰਾਮ, ਲਕਸ਼ਮਣ, ਸੀਤਾ ਅਤੇ ਗੁਹਾ ਨੇ ਇਕੱਠੇ ਵੱਡੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਪਾਰ ਕਰਦਿਆਂ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਭਰਦਵਾਜ ਮੁਨੀ ਦੀ ਸਲਾਹ 'ਤੇ, ਉਹ ਤਿੰਨੇ ਚਿਤ੍ਰਕੂਟ ਪਹੁੰਚੇ, ਉਥੇ ਸੁਖੀ ਜੀਵਨ ਬਿਤਾਇਆ ਅਤੇ ਜੰਗਲ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਮਾਣੀ। ਉਥੇ ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਵਾਂਗ ਰਹੇ, ਪਰ ਰਾਮ ਦੇ ਚਿਤ੍ਰਕੂਟ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਕਰਕੇ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਵਿਛੋੜੇ ਦੀ ਪੀੜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਤੜਪ ਰਹੇ। ਆਖ਼ਰ, ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ, ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਕੇ ਸਵਰਗ ਸਿਧਾਰ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਯਾਣ ਤੋਂ ਬਾਦ, ਵਸ਼ਿਸ਼ਠ ਅਤੇ ਉੱਤਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਨਾਲ, ਭਰਤ ਨੂੰ ਰਾਜਗੱਦੀ ਲਈ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਪਰ ਮਹਾਨ ਭਰਤ ਨੇ ਰਾਜ ਨਹੀਂ ਚਾਹਿਆ। ਉਹ ਵੀਰ ਰਾਮ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਗਿਆ। ਭਰਤ ਨੇ, ਸੱਚਾਈ ਅਤੇ ਵਿਰਤਤਾ ਵਿੱਚ ਅਡੋਲ ਰਾਮ ਦੇ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ, ਨਮਰਤਾ ਅਤੇ ਉੱਤਮ ਚਾਲ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਰਾਜਾ ਹੋ, ਧਰਮ ਦੇ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਹੋ।" ਪਰ ਮਹਾਨ ਦਾਤਾ, ਸੁੰਦਰ ਮੁਖ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਾਮ ਨੇ, ਪਿਤਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨੂੰ ਮੰਨਦੇ ਹੋਏ, ਰਾਜ ਨਹੀਂ ਸਵੀਕਾਰਿਆ, ਸਗੋਂ ਆਪਣੀਆਂ ਖੜਾਊਂ ਰਾਜ ਲਈ ਭਰੋਸੇ ਨਾਲ ਦੇ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਫਿਰ, ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਭਰਤ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਜਾਣ ਲਈ ਮਨਾਇਆ। ਭਾਵੇਂ ਭਰਤ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਨਾ ਹੋਈ, ਉਸ ਨੇ ਰਾਮ ਦੇ ਚਰਨ ਛੂਹੇ। ਨੰਦਿਗ੍ਰਾਮ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਸੱਚੇ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਉੱਤੇ ਕਾਬੂ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਭਰਤ ਨੇ ਰਾਜ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਰਾਮ ਦੀ ਵਾਪਸੀ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਰਾਮ ਨੇ ਨਗਰ ਵਾਸੀਆਂ ਦੇ ਆਉਣ ਦੀ ਆਹਟ ਸੁਣੀ, ਉਹ ਧਿਆਨ ਲਾ ਕੇ ਦੰਡਕ ਅਰਣਯ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੱਡੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ, ਕਮਲ-ਨੇਤਰ ਰਾਮ ਨੇ ਰਾਖਸ਼ਸ ਵੀਰਾਧ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਅਤੇ ਸ਼ਰਭੰਗਾ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੁਤੀਕਸ਼ਣਾ, ਅਗਸਤਯ ਅਤੇ ਅਗਸਤਯ ਦੇ ਭਰਾ ਨਾਲ ਵੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ। ਅਗਸਤਯ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਇੰਦ੍ਰ ਦਾ ਧਨੁਸ਼ ਮਿਲਿਆ। ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਰਾਮ ਨੇ ਤਲਵਾਰ ਅਤੇ ਅਖੁੱਟ ਤੀਰ-ਤੂਣੀ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ। ਜਦੋਂ ਰਾਮ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਸਨ, ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਆਏ ਅਤੇ ਅਸੁਰਾਂ ਅਤੇ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ। ਰਾਮ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਯਕੀਨ ਦਿਵਾਇਆ ਕਿ ਉਹ ਜੰਗਲ ਦੇ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨਗੇ। ਰਾਮ ਨੇ ਵਚਨ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਸਾਧੂਆਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇਗਾ। ਉਥੇ ਵੱਸਦਿਆਂ, ਰੂਪ ਬਦਲਣ ਵਾਲੀ ਰਾਖਸ਼ਸੀ ਸ਼ੂर्पਣਖਾ, ਜੋ ਜਨਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ, ਰੂਪ ਵਿਗਾੜੀ ਗਈ। ਫਿਰ, ਸ਼ੂर्पਣਖਾ ਦੇ ਕਹਿਣ 'ਤੇ, ਸਾਰੇ ਰਾਖਸ਼ਸ—ਖਰ, ਤ੍ਰਿਸ਼ਿਰਾ ਅਤੇ ਦੂਸ਼ਣ ਸਮੇਤ—ਜੰਗ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਏ। ਰਾਮ ਨੇ ਜਨਸਥਾਨ ਦੇ ਵਾਸੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਦਿਤਾ। ਚੌਦਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਰਾਖਸ਼ਸ ਮਾਰੇ ਗਏ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਵਣ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਮਾਰੀਚ ਨਾਮਕ ਰਾਖਸ਼ਸ ਨੂੰ ਸਾਥੀ ਬਣਾਇਆ। ਮਾਰੀਚ ਨੇ ਬਾਰ-ਬਾਰ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਰਾਵਣ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਨਾ ਮੰਨੀ। ਮਾਰੀਚ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਤੂੰ ਐਸੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ," ਪਰ ਰਾਵਣ ਨੇ ਕਿਸੇ ਗੱਲ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਨਾ ਕੀਤੀ। ਤਕਦੀਰ ਦੇ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਰਾਵਣ ਮਾਰੀਚ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਉਸ ਆਸ਼ਰਮ ਵੱਲ ਗਿਆ। ਚਲਾਕੀ ਨਾਲ, ਦੋਵੇਂ ਰਾਜਕੁਮਾਰਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਲੈ ਗਿਆ ਅਤੇ ਰਾਮ ਦੀ ਪਤਨੀ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਚੱਕੀ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਰਾਵਣ ਨੇ ਜਟਾਯੂ ਗਿੱਧ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਜਦੋਂ ਰਾਮ ਨੇ ਗਿੱਧ ਨੂੰ ਮਰੇ ਹੋਏ ਵੇਖਿਆ ਅਤੇ ਸੀਤਾ ਦੀ ਚੋਰੀ ਦੀ ਸੁਣੀ, ਤਾਂ ਰਾਘਵ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ, ਮਨ ਬੇਚੈਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ, ਰਾਮ ਨੇ ਜਟਾਯੂ ਦਾ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਸੀਤਾ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਦਿਆਂ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭਿਆਨਕ ਅਤੇ ਵਿਅਕਰਾਲ ਰਾਖਸ਼ਸ ਕਬੰਧ ਮਿਲਿਆ। ਰਾਮ ਨੇ ਉਸ ਰਾਖਸ਼ਸ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਸਾੜਿਆ। ਜਦੋਂ ਕਬੰਧ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਗਿਆ, ਉਸ ਨੇ ਰਾਮ ਨੂੰ ਧਰਮਵਤੀ ਸ਼ਬਰੀ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ। "ਤੂੰ ਸ਼ਬਰੀ ਕੋਲ ਜਾ, ਜੋ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਤੇ ਭਗਤੀ ਵਾਲੀ ਹੈ," ਕਬੰਧ ਨੇ ਆਖਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਾਮ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਸ਼ਬਰੀ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚੇ। ਸ਼ਬਰੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਯਥਾ ਯੋਗ ਆਦਰ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ, ਰਾਮ, ਦਸ਼ਰਥ ਪੁੱਤਰ, ਪੰਪਾ ਸਰੋਵਰ ਦੇ ਕੰਢੇ ਵਨਰ ਹਨੂਮਾਨ ਨਾਲ ਮਿਲੇ। ਹਨੂਮਾਨ ਦੇ ਸਬੰਧ ਰਾਹੀਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨਾਲ ਹੋਈ। ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਕਹਾਣੀ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਸੀਤਾ ਬਾਰੇ, ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨੂੰ ਸੁਣਾਈ। ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸਾਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣੀ। ਦੋਹਾਂ ਨੇ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸਾਕਸ਼ੀ ਰੱਖ ਕੇ ਮਿੱਤਰਤਾ ਦੀ ਗੰਢ ਪਾਈ। ਫਿਰ ਸੁਗ੍ਰੀਵ, ਜੋ ਦੁੱਖੀ ਅਤੇ ਭਰਾ-ਪ੍ਰੇਮੀ ਸੀ, ਨੇ ਆਪਣੇ ਵੈਰੀ ਵਾਲੀ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਰਾਮ ਨੂੰ ਦੱਸੀ। ਰਾਮ ਨੇ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਵਾਲ਼ੀ ਨੂੰ ਮਾਰੇਗਾ। ਉਥੇ, ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨੇ ਵਾਲ਼ੀ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ, ਪਰ ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਰਾਘਵ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਤੇ ਸੰਦੇਹ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ।