ਇਕ ਵਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਰਾਮ ਜੀ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਰੰਭਾ, ਜੋ ਡਰ ਅਤੇ ਕੰਪ ਰਹੀ ਸੀ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦੀ ਹੈ, "ਦੇਵਤਾ ਜੀ, ਮੈਂ ਡਰੀ ਹੋਈ ਹਾਂ, ਮਿਹਰ ਕਰੋ।" ਇੰਦਰ, ਜੋ ਹਜ਼ਾਰ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਹੌਸਲਾ ਦਿੰਦਾ, "ਰੰਭਾ, ਡਰੋ ਨਾ। ਤੇਰੇ ਲਈ ਸਭ ਕੁਝ ਚੰਗਾ ਹੋਵੇ। ਮੇਰੀ ਆਗਿਆ ਪੂਰੀ ਕਰੋ।" ਫਿਰ ਇੰਦਰ ਕਹਿੰਦਾ, "ਬਸੰਤ ਰੁੱਤ ਵਿੱਚ, ਸੋਹਣੇ ਪੇੜਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਮੈਂ ਤੇ ਕਾਮ ਦੇਵ, ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਹੋਵਾਂਗੇ, ਅਤੇ ਕੋਇਲ ਦੀ ਮਧੁਰ ਆਵਾਜ਼ ਉਸ ਰਿਸ਼ੀ ਦਾ ਮਨ ਮੋਹ ਲਵੇਗੀ।" ਇੰਦਰ ਰੰਭਾ ਨੂੰ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦਾ ਕਿ, "ਤੂੰ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਗੁਣਵਤੀ ਅਤੇ ਸੋਹਣੀ ਹੈ, ਹੌਲੇ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੀ, ਰਿਸ਼ੀ ਕੌਸ਼ਿਕ ਨੂੰ, ਜੋ ਤਪस्या ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਤਪस्या ਵਿੱਚ ਵਿਘਨ ਪਾ।" ਇੰਦਰ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਰੰਭਾ ਆਪਣੀ ਅਦਭੁਤ ਸੁੰਦਰਤਾ ਧਾਰ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਮੁਸਕਰਾਉਂਦੀ ਹੋਈ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਵੇਲੇ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਕੋਇਲ ਦੀ ਮਿੱਠੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਹ ਰੰਭਾ ਨੂੰ ਤੱਕਦਾ ਹੈ। ਪਰ, ਕੋਇਲ ਦੀ ਆਵਾਜ਼, ਰੰਭਾ ਦੀ ਸੋਹਣੀ ਸ਼ਕਲ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਅਦਬੁਤ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸੰਦੇਹ ਪੈਦਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਸਮਝ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਾਰਾ ਇੰਦਰ ਦੀ ਚਾਲ ਹੈ। ਉਹ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਰੰਭਾ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਦਿੰਦਾ, "ਰੰਭਾ, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ, ਜੋ ਇੱਛਾ ਤੇ ਗੁੱਸੇ 'ਤੇ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ, ਵਿਘਨ ਪਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਤੂੰ, ਮੋਹ-ਮਾਇਆ ਵਾਲੀ, ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਪੱਥਰ ਬਣ ਜਾਵੇਂਗੀ।" "ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜੋ ਤਪस्या ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਰੱਖਦਾ, ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕਰੇਗਾ, ਤਦ ਤੂੰ ਮੁਕਤੀ ਪਾਵੇਂਗੀ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੈ, ਆਪਣਾ ਗੁੱਸਾ ਤੇ ਦੁਖ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ ਤੋਂ ਅਸਮਰਥ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ, ਰੰਭਾ ਤੁਰੰਤ ਪੱਥਰ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਾਮਦੇਵ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਥਾਂ ਛੱਡ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗੁੱਸੇ ਅਤੇ ਤਪस्या ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਖੋ ਦੇਣ ਕਾਰਨ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ, ਜਿਸ ਦੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਅਜੇ ਤਕ ਕਾਬੂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦਾ। ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਬਹੁਤ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਤਪस्या ਵਿੱਚ ਵਿਘਨ ਆਉਣ ਕਾਰਨ, ਉਹ ਨਿਸਚ ਕਰਦਾ ਹੈ, "ਹੁਣ ਮੈਂ ਗੁੱਸੇ ਨੂੰ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਵਾਪਰਾਂਗਾ, ਨਾ ਹੀ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਾਂਗਾ।" ਉਹ ਸੋਚਦਾ, "ਜੇ ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦਾ, ਤਾਂ ਸੈਂਕੜੇ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਸਾਹ ਨਹੀਂ ਲਵਾਂਗਾ; ਆਪਣੀਆਂ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ 'ਤੇ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕਰਕੇ, ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਸੁਕਾ ਲਵਾਂਗਾ।" "ਜਦ ਤਕ ਮੈਂ ਤਪस्या ਰਾਹੀਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਦਰਜਾ ਨਹੀਂ ਪਾ ਲੈਂਦਾ, ਮੈਂ ਬਿਨਾ ਸਾਹ ਲਏ ਜਾਂ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੇ, ਅਣਗਿਣਤ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਰਹਾਂਗਾ।" "ਮੇਰੀ ਤਪस्या ਕਰਦਿਆਂ, ਮੇਰਾ ਸਰੀਰ ਨਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ, ਰਘੁ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਵਾਰਿਸ, ਇੱਕ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਲਈ, ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਅਦਭੁਤ ਵ੍ਰਤ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਰਾ ਬਾਲਕਾਂਡ ਦਾ ਪੈਂਸਠਾਂ ਅਧਿਆਇ ਹੈ, ਮਹਾਨ ਵਾਲਮੀਕਿ ਰਾਮਾਇਣ ਵਿੱਚ। ਫਿਰ, ਰਾਮ ਜੀ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੇ ਹਿਮਾਲਿਆ ਖੇਤਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਚਲਿਆ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਕਠੋਰ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਨ ਲੱਗਾ। ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਮੌਨ-ਵ੍ਰਤ ਧਾਰ ਲਿਆ, ਜੋ ਅਦਭੁਤ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮੁਸ਼ਕਲ ਤਪੱਸਿਆ ਸੀ। ਜਦ ਇੱਕ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਏ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ, ਜੋ ਲੱਕੜ ਵਾਂਗ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਕਈ ਵਿਘਨਾਂ ਨਾਲ ਹਿਲ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਗੁੱਸਾ ਨਹੀਂ ਆਉਣ ਦਿੰਦਾ। ਇਸ ਨਿਸਚ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਹ ਅਖੂਤ ਤਪੱਸਿਆ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦ ਉਸ ਦਾ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਵ੍ਰਤ ਪੂਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਖਾਣਾ ਖਾਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇੰਦਰ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਉਸ ਤੋਂ ਖਾਣਾ ਮੰਗਦਾ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਾਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਭੋਜਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੰਦਾ ਹੈ; ਆਪਣੇ ਲਈ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ। ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨਾਲ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਆਪਣਾ ਮੌਨ-ਵ੍ਰਤ ਕਾਇਮ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਉਹ ਮੁੜ ਮੌਨ-ਵ੍ਰਤ ਅਤੇ ਬਿਨਾ ਸਾਹ ਲਏ ਹੋਏ, ਹੋਰ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਧੂੰਆਂ ਉਠਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਧੂੰਏ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਉਪਦ੍ਰਵ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੇਵਤਾ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਗੰਧਰਵ, ਸਰਪ ਅਤੇ ਰਾਖਸ਼ਸ—all ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਦੀ ਤਪੱਸਿਆ ਅਤੇ ਤੇਜ ਨਾਲ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਚਮਕ ਮੰਦ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸਾਰੇ, ਦੁੱਖੀ ਹੋ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਕੋਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। "ਦੇਵਤਾ ਜੀ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ, ਕਈ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ, ਲੋਭ ਅਤੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਤਪੱਸਿਆ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾ ਰਹੇ ਹਨ।" "ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਰਤਾ-ਭਰ ਦੀ ਭੁੱਲ ਨਹੀਂ। ਜੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਨਾ ਹੋਈ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਤਪੱਸਿਆ ਨਾਲ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਜੜ-ਚੇਤਨ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦੇਣਗੇ। ਸਾਰੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਉਲਝ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਕੁਝ ਵੀ ਦਿਸਦਾ ਨਹੀਂ।" "ਸਾਰੇ ਸਮੁੰਦਰ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ, ਪਹਾੜ ਟੁੱਟ ਰਹੇ ਹਨ, ਧਰਤੀ ਕੰਬ ਰਹੀ ਹੈ, ਹਵਾ ਜੋਰ ਨਾਲ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਮਨ ਉਲਝ ਗਏ ਹਨ।" "ਹੇ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਅਸੀਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ਕੀ ਕਰੀਏ; ਕੋਈ ਨਾਸਤਿਕ ਨਹੀਂ ਬਣਿਆ, ਪਰ ਤਿੰਨ ਲੋਕ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਬਹੁਤ ਉਲਝੇ ਹੋਏ ਹਨ।" "ਸੂਰਜ ਦੀ ਚਮਕ ਵੀ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਦੇ ਤੇਜ ਕਰਕੇ, ਮੰਦ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਜਦ ਤਕ ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ ਰਾਜੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਕੋਈ ਸਹੀ ਸੋਚ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ।" "ਉਹ ਅੱਗ ਵਾਂਗ, ਆਪਣੀ ਮਹਾਨ ਚਮਕ ਨਾਲ, ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾੜ ਦੇਵੇਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪ੍ਰਲਯ ਦੀ ਅੱਗ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ।" "ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਰਾਜ-ਸੰਭਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਦੇ ਦੋ; ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਉਹ ਪੂਰਾ ਕਰ ਦੋ।" ਫਿਰ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਾ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਕੋਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ, ਮਿੱਠੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੇ ਹਨ, "ਹੇ ਬ੍ਰਹਮਰਿਸ਼ੀ, ਤੁਹਾਡਾ ਸਵਾਗਤ ਹੈ! ਤੁਹਾਡੀ ਤਪੱਸਿਆ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ ਹਾਂ।" "ਤੁਸੀਂ, ਹੇ ਕੌਸ਼ਿਕ, ਗਹਿਰੀ ਤਪੱਸਿਆ ਨਾਲ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਦਰਜਾ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ; ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਮੈਂ ਅਤੇ ਮਰੁਤਾਂ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਲੰਬੀ ਉਮਰ ਦੀ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੰਦੇ ਹਾਂ।" "ਤੁਸੀਂ ਸੁਖੀ ਰਹੋ, ਤੁਹਾਡੀ ਭਲਾਈ ਹੋਵੇ, ਜਿਵੇਂ ਚਾਹੋ, ਜਾਵੋ।" ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣਕੇ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਨਮਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਖਦਾ, "ਜੇ ਮੈਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਦਰਜਾ ਅਤੇ ਲੰਬੀ ਉਮਰ ਪਾ ਲਿਆ ਹੈ...