ਜੰਗ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਇੰਦਰਜਿਤ ਦੇ ਘੋੜੇ ਥੱਕ ਕੇ ਡਿੱਗ ਪਏ ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਰਥ ਚਕਨਾਚੂਰ ਹੋ ਗਿਆ, ਉਹ ਘੋੜੇ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਗਵਾ ਬੈਠੇ ਤੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਏ। ਇੰਦਰਜਿਤ ਨੇ, ਆਪਣੇ ਰਥ ਅਤੇ ਘੋੜਿਆਂ ਦੇ ਨਸ਼ਟ ਹੋਣ ਮਗਰੋਂ, ਫ਼ੁਰਤੀ ਨਾਲ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਕੋਲ ਆ ਕੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਰਾਵਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ, ਜਿਸ ਦਾ ਰਥ ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਸਾਰਥੀ ਦੋਵੇਂ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਸਨ, ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਉਤਰ ਕੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਉੱਤੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਬਰਸਾਤ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਇਸ ਵੇਲੇ, ਇੰਦਰ ਵਰਗੇ ਪਰਾਕ੍ਰਮੀ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਜੋਸ਼ ਨਾਲ, ਉਸ ਰਾਕਸ਼ਸ ਸੈਨਿਕ ਨੂੰ, ਜੋ ਤੇਜ਼ ਤੀਰ ਛੱਡ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਚੀਰ ਦਿੱਤਾ। ਇੱਥੇ ਯੁੱਧ ਕਾਂਡ ਦੇ ਉਨੱਸੀਵੇਂ ਸਰਗ ਦਾ ਅੰਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਗਲੇ ਸਰਗ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਇੰਦਰਜਿਤ ਦੇ ਘੋੜੇ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਉਹ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਹੋਇਆ ਤੇ ਉਸਦੇ ਚਿਹਰੇ ਉੱਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਦੀ ਭੜਕ ਸੀ। ਦੋਵੇਂ ਮਹਾਨ ਧਨੁਰਧਾਰੀ—ਇੰਦਰਜਿਤ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ—ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਦੋ ਗੁੱਸੇ ਵਾਲੇ ਹਾਥੀਆਂ ਵਾਂਗ, ਜਿੱਤ ਲਈ ਤੀਬਰ ਤੀਰ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਉਥੇ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਵਾਸੀ, ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਆਪਣੇ ਸਵਾਮੀ ਨੂੰ ਛੱਡਦੇ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਅੱਗੇ ਵਧਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਰਾਵਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ, ਸਾਰੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਦਿਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦਿਆਂ, ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਕਿਹਾ, "ਇੱਥੇ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਗੂੜ੍ਹਾ ਹਨੇਰਾ ਛਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਨਾ ਮਿੱਤਰ ਪਛਾਣ ਆਉਂਦਾ, ਨਾ ਦੁਸ਼ਮਣ। ਹੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ! ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਨਿਡਰ ਹੋ ਕੇ ਲੜੋ, ਬਨਰਾਂ ਨੂੰ ਭਟਕਾ ਦਿਉ। ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਰਥ ਲੈ ਕੇ ਮੁੜ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਆਵਾਂਗਾ।" ਉਸਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ, "ਕੋਈ ਵੀ ਐਸਾ ਕੰਮ ਨਾ ਕਰੋ ਕਿ ਜੇ ਮੈਂ ਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਪਰਵਿਸ਼ ਕਰ ਜਾਵਾਂ ਤਾਂ ਇਹ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਵਾਲੇ ਬਨਵਾਸੀ ਲੜਨ ਤੋਂ ਹਟ ਜਾਣ।" ਇਉਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਾਵਣ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਬਨਰਾਂ ਨੂੰ ਧੋਖਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਆਪਣੇ ਰਥ ਵਾਸਤੇ ਲੰਕਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਪਰਵਿਸ਼ ਕਰ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਉਸਨੇ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਬੜੇ ਬੜੇ ਭਾਲਿਆਂ ਤੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ, ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਰਥ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਰਥ, ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਘੋੜਿਆਂ ਦੇ ਯਜਨਾ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸਾਰਥੀ ਸੀ, ਇੰਦਰਜੀਤ ਨੇ ਚੜ੍ਹਿਆ। ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੀ ਅੱਗੂ ਟੋਲੀ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ, ਮੰਡੋਦਰੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਅਪਰਾਜਿਤ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਭਾਗ ਦੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ, ਲੰਕਾ ਤੋਂ ਨਿਕਲਿਆ। ਸ਼ਹਿਰ ਛੱਡ ਕੇ, ਇੰਦਰਜੀਤ, ਜੋ ਅਤਿ ਉਰਜਾਵਾਨ ਸੀ, ਤੇਜ਼ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਲਕਸ਼ਮਣ ਤੇ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆਇਆ। ਜਦੋਂ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਬਨਰ ਸੈਨਿਕ ਅਤੇ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨੇ ਰਾਵਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਰਥ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹਾ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਸਭ ਉਸ ਦੀ ਵਿਲੱਖਣ ਤੇਜ਼ੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਏ। ਇੰਦਰਜੀਤ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਬਨਰ ਸੈਨਾ ਦੇ ਅਗਵਾਂ ਉੱਤੇ ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣਾ ਧਨੁਸ਼ ਘੁੰਮਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ, ਵੱਡੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ, ਮਹਾਨ ਚੁਸਤਾਈ ਦਿਖਾਉਂਦਾ, ਬਨਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਮਹਾਬਲੀ ਬਨਰ, ਉਸ ਦੀ ਤੇਜ਼ ਤੀਰ-ਵਰਖਾ ਤੋਂ ਡਰ ਕੇ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਕੋਲ ਆ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਜੀਵ ਆਪਣੇ ਸਿਰਜਣਹਾਰ ਕੋਲ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ, ਜੰਗ ਦੀ ਜ੍ਵਾਲਾ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ, ਆਪਣੀ ਹਥਿਆਰੀ ਕਲਾ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਇੰਦਰਜੀਤ ਦਾ ਧਨੁਸ਼ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ। ਇੰਦਰਜੀਤ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਹੋਰ ਧਨੁਸ਼ ਚੁੱਕਿਆ ਤੇ ਤੰਨਿਆ, ਪਰ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਤਿੰਨ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਵੀ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ, ਰਾਵਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ, ਪੰਜ ਤੀਖੇ ਤੀਰ ਮਾਰੇ, ਜਿਹੜੇ ਸੱਪਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼ ਸਨ। ਉਹ ਤੀਰ, ਵੱਡੇ ਧਨੁਸ਼ ਤੋਂ ਛੱਡੇ ਗਏ, ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਭੇਦ ਕੇ, ਲਾਲ-ਲਾਲ ਵੱਡੇ ਸੱਪਾਂ ਵਾਂਗ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਏ। ਰਾਵਣ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਜਿਸ ਦੀ ਕਵਚੀ ਟੁੱਟ ਚੁੱਕੀ ਸੀ ਤੇ ਮੂੰਹੋਂ ਲਹੂ ਵਗ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਤੰਤ ਵਾਲਾ, ਮਹਾਨ ਧਨੁਸ਼ ਫੜ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਉੱਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਲਾ ਕੇ, ਇੰਦਰਜੀਤ ਇੰਦਰ ਵਰਗਾ ਤੀਬਰ ਹੋ ਕੇ, ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਮੀਂਹ ਵਰਗ ਵਰਖਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਅਡੋਲ ਤੇ ਭੈੰਕਰ, ਇੰਦਰਜੀਤ ਵੱਲੋਂ ਛੱਡੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਮੀਂਹ ਨੂੰ ਰੋਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਰਘੁਨੰਦਨ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਅਡੋਲ ਤੇ ਚਮਕਦਾ, ਰਾਵਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅੱਗੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹੈ—ਇਹ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਅਤਿ ਅਦਭੁਤ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ, ਹਰ ਰਾਕਸ਼ਸ ਨੂੰ ਤਿੰਨ-ਤਿੰਨ ਤੀਰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਰਾਵਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਉੱਤੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇੰਦਰਜੀਤ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਚੋਟ ਖਾ ਕੇ, ਲਗਾਤਾਰ ਲਕਸ਼ਮਣ ਉੱਤੇ ਅਨੇਕਾਂ ਤੀਰ ਛੱਡਦਾ ਹੈ। ਲਕਸ਼ਮਣ, ਜੋ ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਨਾਸਕ ਹੈ, ਉਹ ਆਉਂਦੇ ਤੀਰਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਤੀਖੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਕੱਟ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ, ਵਧੀਆ ਸਾਰਥੀ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾ ਕੇ ਮਾਰਦਾ ਹੈ। ਧਰਮਾਤਮਾ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਚੌੜੇ ਫਲ ਵਾਲੇ ਤੀਰ ਨਾਲ, ਇੰਦਰਜੀਤ ਦੇ ਸਾਰਥੀ ਦਾ ਸਿਰ ਕੱਟ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਘੋੜੇ ਰਥ ਕੋਲ ਅਡੋਲ ਖੜ੍ਹੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਘੋੜੇ ਰਥ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਣ ਲੱਗ ਪੈਂਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਨਜ਼ਾਰਾ ਅਤਿ ਅਦਭੁਤ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਤੇ ਦ੍ਰਿੜ ਨਿਸ਼ਚੈ ਵਾਲਾ ਲਕਸ਼ਮਣ ਅੱਗੇ ਵਧਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਇੰਦਰਜੀਤ ਦੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਤੀਰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਡਰਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇੰਦਰਜੀਤ, ਇਸ ਕਰਤੂਤ ਤੇ ਕ੍ਰੋਧਤ ਹੋ ਕੇ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇੰਦਰਜੀਤ ਨੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਉੱਤੇ ਦਸ ਤੀਰ ਮਾਰੇ, ਜਿਹੜੇ ਵਜਰ ਅਤੇ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਸੱਪਾਂ ਵਰਗੇ ਸਨ, ਪਰ ਉਹ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੀ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕਵਚੀ ਤੇ ਲੱਗ ਕੇ ਗਾਇਬ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇੰਦਰਜੀਤ ਸੋਚਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੀ ਕਵਚੀ ਅਭੇਦ ਹੈ, ਤੇ ਉਹ ਤਿੰਨ ਸੁੰਦਰ ਪੰਖ ਵਾਲੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਮੱਥੇ ਉੱਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਲਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇੰਦਰਜੀਤ, ਵੱਡੇ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ, ਆਪਣੀ ਹਥਿਆਰੀ ਕਲਾ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਦੇ ਮੱਥੇ ਨੂੰ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਭੇਦ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਤੀਰ ਲੱਗਣ ਨਾਲ ਰਘੁਨੰਦਨ ਲਕਸ਼ਮਣ ਹੋਰ ਚਮਕਣ ਲੱਗ ਪੈਂਦੇ ਹਨ। ਜੰਗ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਯੋਧਾ ਤਿੰਨ ਚੋਟੀਆਂ ਵਾਲੇ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ ਅਡੋਲ ਖੜ੍ਹਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਰਾਕਸ਼ਸ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਬਰਸਾਤ ਹੋ ਰਹੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਸਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲਕਸ਼ਮਣ ਤੁਰੰਤ ਪ੍ਰਤਿਕ੍ਰਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਆਪਣਾ ਧਨੁਸ਼ ਤਾਣ ਕੇ, ਇੰਦਰਜੀਤ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਉੱਤੇ, ਉਸਦੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਕੁੰਡਲਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ, ਪੰਜ ਤੀਖੇ ਤੀਰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੰਗ ਦਾ ਇਹ ਭਾਰੀ ਦ੍ਰਿਸ਼, ਰਾਮਕਥਾ ਦੇ ਮਹਾਨ ਯੁੱਧ ਕਾਂਡ ਵਿੱਚ, ਅਗਲੇ ਪੜਾਅ ਵੱਲ ਵਧਦਾ ਹੈ।