ਰਾਮਚੰਦਰ ਜੀ ਦੁਖ ਵਿਚ ਡੁੱਬੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਾਂਤਵਨਾ ਦਿੰਦਿਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਥੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਸ਼ੇਰ ਵਰਗੇ ਰਾਮ, ਇਹ ਝੂਠਾ ਸੋਗ ਛੱਡੋ। ਤੇਰੀ ਤਾਕਤ ਤੇ ਹੌਸਲਾ ਤੇਰੇ ਵਿਚੋਂ ਖਤਮ ਹੁੰਦੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਤੈਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੁਖ ਨੇ ਘੇਰ ਲਿਆ। ਇੱਥੇ ਹੀ ਸ਼ਾਂਤ ਮਨ ਨਾਲ, ਉੱਚ ਆਤਮਾਵਾਲੇ ਹੋ ਕੇ ਬੈਠੋ; ਆਓ, ਅਸੀਂ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਫੌਜ ਦੇ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ ਭੇਜੀਏ। ਇਹ ਵੀਰ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਤੇਜ਼ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਰਾਵਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਭਜਾ ਦੇਵੇਗਾ; ਫਿਰ ਉਹ ਮਰਨ ਯੋਗ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਹ ਤੀਖੇ, ਪੰਖੀ ਵਾਲੇ ਤੇ ਤੇਜ਼ ਤੀਰ, ਪੰਛੀਆਂ ਵਾਂਗ ਨਰਮ, ਉਸ ਦਾ ਖੂਨ ਪੀ ਜਾਣਗੇ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਮਹਾਬਲੀ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦੇ, ਜਿਵੇਂ ਇੰਦਰ ਵਜਰ ਪਕੜਦਾ ਹੈ, ਤੂੰ ਵੀ ਉਸ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕਰ। ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੇ ਨਾਸ ਵਿਚ ਕੋਈ ਦੇਰੀ ਨਹੀਂ; ਅੱਜ ਹੀ ਇਹ ਕੰਮ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਮਹੇਂਦਰ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਵੈਰੀ ਦਾ ਨਾਸ ਕੀਤਾ, ਤੂੰ ਵੀ ਵਜਰ ਵਰਗੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਵੈਰੀ ਦਾ ਸੰਘਾਰ ਕਰ।" "ਪਰ ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਪਣਾ ਯਗ੍ਯ ਪੂਰਾ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਵਿਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਯੁੱਧ ਵਿਚ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਅਸੁਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਯ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜੇ ਯਗ੍ਯ ਪੂਰਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੋਈ ਉਸ ਨਾਲ ਲੜੇ, ਤਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਜਿੱਤ ਉੱਤੇ ਸੰਦੇਹ ਰਹਿੰਦਾ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅਗਲੀ ਘੜੀ, ਰਾਮ ਜੀ ਦੁਖ ਵਿਚ ਡੁੱਬੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਰਾਖਸ਼ਸ ਵਲੋਂ ਆਇਆ ਉਪਦੇਸ਼ ਠੀਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਸਕੇ। ਫਿਰ, ਹੌਸਲਾ ਇਕੱਠਾ ਕਰਕੇ, ਰਾਮ, ਜੋ ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੇ ਜੇਤੂ ਸਨ, ਵਾਨਰਾਂ ਵਿਚ ਬੈਠੇ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, "ਹੇ ਰਾਤ ਦੇ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਵਿਭੀਸ਼ਣ, ਜੋ ਤੂੰ ਕਿਹਾ, ਮੈਂ ਮੁੜ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ; ਜੋ ਕੁਝ ਤੇਰੇ ਮਨ ਵਿਚ ਹੈ, ਉਹ ਮੇਰੇ ਅੱਗੇ ਰੱਖ।" ਰਾਮ ਦੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਨੇ ਫਿਰ ਸਾਫ਼ ਤੇ ਮਿੱਠੇ ਬਚਨ ਆਖੇ, "ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਹੁਕਮ ਕੀਤਾ, ਹੇ ਮਹਾਬਲੀ, ਫੌਜਾਂ ਦੀ ਸਾਰੀਆਂ ਤਿਆਰੀਆਂ ਬਿਲਕੁਲ ਤੁਹਾਡੇ ਆਦੇਸ਼ ਅਨੁਸਾਰ ਹੋ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ। ਸਾਰੀ ਫੌਜਾਂ ਚਾਰਾਂ ਪਾਸੇ ਲਾਈਨਬੱਧ ਹੋ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਫੌਜਾਂ ਦੇ ਮੁਖੀ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਦਲਾਂ ਵਿਚ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਖੜੇ ਹਨ। ਪਰ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਹੋਰ ਕੁਝ ਦੱਸਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ; ਸੁਣੋ: ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਦੁਖੀ ਹੋ, ਅਸੀਂ ਵੀ ਮਨ ਹੀ ਮਨ ਚਿੰਤਿਤ ਹਾਂ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਹ ਸੋਗ ਤੇ ਵਿਆਰਥ ਚਿੰਤਾ ਛੱਡ ਦੇਵੋ; ਇਹ ਚਿੰਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਹੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।" "ਹੇ ਵੀਰ, ਹੁਣ ਯਤਨ ਕਰੋ ਤੇ ਹੌਸਲਾ ਧਾਰੋ; ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲੈਣਾ ਤੇ ਰਾਤ ਦੇ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ। ਹੇ ਰਘੁ ਕੁਲ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ, ਮੈਂ ਸੁਝਾਅ ਦੇਂਦਾ ਹਾਂ; ਮੇਰੇ ਹਿਤਕਾਰੀ ਬਚਨ ਸੁਣੋ: ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਫੌਜ ਨਾਲ ਭੇਜੋ। ਉਹ ਨਿਕੁੰਭਿਲਾ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਯੁੱਧ ਵਿਚ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਰਾਵਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਵਧ ਕਰੇ। ਉਹ ਮਹਾਨ ਧਨੁਰਧਰ, ਜੋ ਯੁੱਧ ਵਿਚ ਜੇਤੂ ਹੈ, ਰਾਵਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰੇ; ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਨੇ ਤਪ ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਵਲੋਂ ਬਰ ਪਾ ਲਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਮਨਮੁੱਤਾਬਿਕ ਦੌੜਣ ਵਾਲੇ ਘੋੜੇ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਹੁਣ ਆਪਣੀ ਫੌਜ ਸਮੇਤ ਨਿਕੁੰਭਿਲਾ ਪਹੁੰਚ ਚੁੱਕਾ ਹੈ; ਜੇ ਉਹ ਆਪਣਾ ਕਰਮ ਪੂਰਾ ਕਰ ਲੈਂਦਾ, ਤਾਂ ਸਮਝੋ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਮਰੇ ਸਮਾਨ ਹਾਂ। ਜੇ ਵੈਰੀ, ਨਿਕੁੰਭਿਲਾ ਨਾ ਪਹੁੰਚਿਆ ਹੋਵੇ ਤੇ ਅੱਗ ਦੀ ਹੋਮ ਨਾ ਕੀਤੀ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਉਸਨੂੰ ਮਾਰ ਲਵੋ, ਹੇ ਇੰਦਰ ਦੇ ਵੈਰੀ, ਤਾਂ ਉਹੀ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਵੇਗੀ।" "ਇਹ ਬਰ, ਹੇ ਮਹਾਬਲੀ, ਸਭ ਸੰਸਾਰਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਵਲੋਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ; ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਹੀ ਉਸ ਗਿਆਨੀ ਦੀ ਮੌਤ ਦਾ ਨਿਯਮਤ ਰਸਤਾ ਹੈ। ਇੰਦਰਜਿਤ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ, ਹੇ ਰਾਮ, ਫੌਜ ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦਿਓ; ਸਮਝੋ, ਜੇ ਉਹ ਮਰ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਰਾਵਣ ਤੇ ਉਸਦੇ ਸਾਰੇ ਸਾਥੀ ਵੀ ਮਰੇ ਸਮਾਨ ਹਨ।" ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਦੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਮ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਨੂੰ ਉਸ ਭਿਆਨਕ ਇੰਦਰਜਿਤ ਦੀ ਮਾਇਆ ਅਤੇ ਅਸਲ ਵਿਰਤਾ ਦਾ ਪੂਰਾ ਗਿਆਨ ਹੈ। ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾਸ਼ਤਰ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਗਿਆਨਵਾਨ, ਵੱਡੀ ਮਾਇਆ ਤੇ ਬਲ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਯੁੱਧ ਵਿਚ ਉਹ ਵਰੁਣ ਸਮੇਤ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਬੇਹੋਸ਼ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਰਥ ਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਦੌੜਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਦਾ ਰਸਤਾ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਦਿਸਦਾ ਨਹੀਂ, ਜਿਵੇਂ ਬੱਦਲਾਂ ਵਿਚ ਲੁਕਿਆ ਸੂਰਜ।" ਫਿਰ ਰਾਘਵ ਨੇ, ਵੈਰੀ ਦੀ ਮਾਇਆ ਅਤੇ ਬਲ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਧਰਮੀ ਭਰਾ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਸਾਰੀ ਵਾਨਰ ਫੌਜ ਤੇ ਹਨੂਮਾਨ ਸਮੇਤ ਮੁਖੀਆਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾ। ਜਾਮਵੰਤ, ਭਾਲੂਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਤੇ ਫੌਜ ਨਾਲ ਘਿਰ ਕੇ, ਰਾਖਸ਼ਸ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਮਾਇਆ ਤੇ ਬਲ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਸੰਘਾਰ ਕਰ। ਇਹ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਰਾਤ ਦਾ ਵਾਸੀ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਤੇ ਉਸਦੇ ਮੰਤਰੀ ਵੀ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਪਿੱਛੋਂ ਆਉਣਗੇ।" ਰਾਮ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੇ ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਦੇ ਨਾਲ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਯੋਧਾ ਸੀ, ਹੋਰ ਇਕ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਧਨੁਸ਼ ਚੁੱਕ ਲਿਆ। ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਵਚ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਤਲਵਾਰ ਕੰਧੇ ਨਾਲ, ਤੂਣੀਰ ਪਿੱਠ ਤੇ, ਧਨੁਸ਼ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਵਿਚ ਫੜਕੇ, ਸੋਮਿਤ੍ਰੀ ਲਕਸ਼ਮਣ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਰਾਮ ਦੇ ਚਰਨ ਛੂਹ ਕੇ ਬੋਲੇ, "ਅੱਜ ਮੇਰੇ ਧਨੁਸ਼ ਤੋਂ ਛੁੱਟੇ ਤੀਰ ਰਾਵਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਭੇਦ ਕੇ, ਲੰਕਾ ਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੱਸ ਜਾਣਗੇ ਜਿਵੇਂ ਹੰਸ ਕਮਲ ਦੇ ਤਲਾਬ ਉੱਤੇ। ਅੱਜ ਹੀ, ਮੇਰੇ ਵੱਡੇ ਧਨੁਸ਼ ਤੋਂ ਛੁੱਟੇ ਤੀਰ ਉਸ ਭਿਆਨਕ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਭੇਦ ਕੇ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦੇਣਗੇ।" ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਤੇਜਸਵੀ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਰਾਵਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਵਧੇ। ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਚਰਨ ਛੂਹ ਕੇ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਦਕਸ਼ਿਣਾ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਨਿਕੁੰਭਿਲਾ ਵੱਲ ਚਲੇ, ਜਿਸਦੀ ਰਾਖੀ ਰਾਵਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਦੇ ਨਾਲ, ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਲੈ ਕੇ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਤੇਜ ਨਾਲ ਨਿਕਲੇ। ਹਨੂਮਾਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ 'ਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵਾਨਰਾਂ, ਵਿਭੀਸ਼ਣ ਤੇ ਉਸਦੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਨਾਲ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧੇ। ਵੱਡੀ ਵਾਨਰ ਫੌਜ ਨਾਲ ਘਿਰੇ, ਉਹ ਰਸਤੇ ਵਿਚ ਭਾਲੂਆਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਵੀ ਤਿਆਰ ਖੜਾ ਵੇਖਦੇ ਹਨ।