ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਰਾਜਾ ਅੰਬਰੀਸ਼ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਯਜਨਾ ਲਈ ਯਜ੍ਨ ਪਸ਼ੂ ਲੈ ਕੇ ਆਇਆ ਸੀ। ਪਰ ਇੰਦਰ ਨੇ ਉਹ ਪਸ਼ੂ ਚੁੱਕ ਲਿਆ। ਜਦ ਪਸ਼ੂ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਯਜਮਾਨ ਦੇ ਪੁਰੋਹਿਤ ਨੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਮਹਾਰਾਜ, ਤੁਸੀਂ ਧਿਆਨ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਯਜ੍ਨ ਲਈ ਲਿਆ ਗਿਆ ਪਸ਼ੂ ਗੁੰਮ ਹੋ ਗਿਆ। ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਗਲਤੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਵੱਡਾ ਪਾਪ ਹੈ। ਜਲਦੀ ਕਰਕੇ ਪਸ਼ੂ ਲਿਆਓ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਯਜ੍ਨ ਰੁਕ ਜਾਵੇਗਾ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਸਮਝਦਾਰ ਤੇ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਅਨੁਸਾਰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਗਾਂਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਜੰਗਲਾਂ, ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਤੇ ਤੀਰਥ ਅਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪਸ਼ੂ ਲੱਭਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਨਾਲ ਲੈ ਕੇ, ਰਘੁ ਵੰਸ਼ੀ ਰਾਜਾ ਭ੍ਰਿਗੁ ਪਹਾੜ ਤੇ ਬੈਠੇ ਮਹਾ-ਤਪਸਵੀ ਰੀਚੀਕ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਰੀਚੀਕ ਦੀ ਖੈਰੀਅਤ ਪੁੱਛੀ ਤੇ ਆਖਿਆ, "ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕਰੋ, ਤਾਂ ਆਪਣਾ ਪੁੱਤਰ ਇੱਕ ਲੱਖ ਗਾਂਵਾਂ ਦੇ ਬਦਲੇ ਵੇਚ ਦਿਓ। ਮੈਂ ਹਰ ਥਾਂ ਲੱਭ ਲਿਆ, ਪਰ ਯਜ੍ਨ ਲਈ ਯੋਗ ਪਸ਼ੂ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ।" ਰੀਚੀਕ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਵੱਡਾ ਪੁੱਤਰ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਵੇਚਾਂਗਾ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਅੰਬਰੀਸ਼ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਮਹਾਨ ਭਾਰਗਵ ਨੇ ਵੱਡਾ ਪੁੱਤਰ ਨਾ ਦੇਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਮੇਰਾ ਛੋਟਾ ਪੁੱਤਰ ਸ਼ੁਨਕਾ ਮੈਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪਿਆਰਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਛੋਟਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕਦੀ। ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਪਿਉ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਤੇ ਮਾਂ ਨੂੰ ਛੋਟਾ ਪੁੱਤਰ ਪਿਆਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਛੋਟਾ ਪੁੱਤਰ ਬਚਾਵਾਂਗੀ।" ਜਦ ਰੀਚੀਕ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਆਖੀ, ਤਾਂ ਮੱਧਲਾ ਪੁੱਤਰ ਸ਼ੁਨਹਸ਼ੇਪਾ ਆਪ ਹੀ ਬੋਲ ਪਿਆ, "ਪਿਉ ਵੱਡਾ ਨਹੀਂ ਵੇਚਦਾ, ਮਾਂ ਛੋਟਾ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਮੱਧਲਾ ਵੇਚ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਰਾਜਨ, ਮੈਨੂੰ ਲੈ ਜਾਓ।" ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਅੰਬਰੀਸ਼ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਕਰੋੜਾਂ ਸੋਨੇ, ਰਤਨ ਤੇ ਮੋਤੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਇਹ ਪੁੱਤਰ ਲੈ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।" ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਇੱਕ ਲੱਖ ਗਾਂਵਾਂ ਦੇ ਬਦਲੇ ਸ਼ੁਨਹਸ਼ੇਪਾ ਨੂੰ ਲਿਆ ਤੇ ਤੁਰ ਪਿਆ। ਮਹਾਨ ਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਾਜਾ ਅੰਬਰੀਸ਼ ਨੇ ਸ਼ੁਨਹਸ਼ੇਪਾ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਰਥੀ ਤੇ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ ਤੁਰਨ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕੀਤੀ। ਜਦ ਰਾਜਾ ਨੇ ਸ਼ੁਨਹਸ਼ੇਪਾ ਨੂੰ ਲੈ ਲਿਆ, ਉਹ ਪੁਸ਼ਕਰ ਤੀਰਥ ਆ ਕੇ ਦੁਪਹਿਰ ਨੂੰ ਆਰਾਮ ਕਰਨ ਲੱਗਾ। ਉੱਥੇ, ਥੱਕਿਆ ਤੇ ਪਿਆਸ ਨਾਲ ਸੁੱਕ ਚੁੱਕਾ ਸ਼ੁਨਹਸ਼ੇਪਾ, ਜਿਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਉਦਾੱਸ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਮਾਮਾ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੂੰ ਤਪੱਸਿਆ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਦੇਖਿਆ। ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਪਿਆ ਤੇ ਵਿਣਤੀ ਕਰਦਿਆਂ ਆਖਣ ਲੱਗਾ, "ਮੇਰਾ ਕੋਈ ਮਾਂ-ਪਿਉ ਜਾਂ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਨਹੀਂ। ਹੇ ਦਇਆਲੂ, ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਮੇਰੇ ਰਾਖੇ ਹੋ। ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਦੇ ਸਿਰਜਣਹਾਰ ਹੋ, ਮੈਨੂੰ ਧਰਮ ਨਾਲ ਬਚਾਓ। ਰਾਜੇ ਦਾ ਕੰਮ ਵੀ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਮੈਨੂੰ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਮਿਲੇ, ਤੇ ਮੈਂ ਤਪ ਕਰਕੇ ਸੁਗਤਿ ਪਾਵਾਂ। ਬਿਨਾ ਰਾਖੇ ਦੇ ਮੈਂ ਆਇਆ ਹਾਂ, ਮੈਨੂੰ ਪਿਤਾ ਵਾਂਗ ਬਚਾਓ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਮਹਾਨ ਤਪਸਵੀ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਢਾਢਸ ਦਿੱਤੀ ਤੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਜਿਸ ਲਈ ਪਿਤਾ ਪੁੱਤਰ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਪਰਲੋਕ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ—ਉਹ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ। ਇਹ ਬਾਲਕ, ਜੋ ਰਿਸ਼ੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ, ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਸਰਾ ਲੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦੀ ਕੁਰਬਾਨੀ ਦੇ ਕੇ ਇਸ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰੋ। ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਨੇਕ ਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਪੱਥ ਤੇ ਹੋ, ਰਾਜੇ ਲਈ ਯਜ੍ਨ ਪਸ਼ੂ ਬਣੋ ਤੇ ਅੱਗ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰੋ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼ੁਨਹਸ਼ੇਪਾ ਨੂੰ ਰਾਖਾ ਮਿਲ ਜਾਵੇਗਾ, ਯਜ੍ਨ ਰੁਕਣਗੇ ਨਹੀਂ, ਦੇਵਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਣਗੇ ਤੇ ਮੇਰਾ ਵਚਨ ਪੂਰਾ ਹੋਵੇਗਾ।" ਪਰ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ—ਮਧੁਚੱਛੰਦਾ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਹੋਰਾਂ ਨੇ—ਕੰਨ੍ਹਾ ਭਰ ਕੇ, ਹੰਕਾਰ ਤੇ ਹੰਜੂਆਂ ਨਾਲ ਆਖਿਆ, "ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਬਚਾ ਰਹੇ ਹੋ? ਇਹ ਤਾਂ ਅਜੀਬ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕੁੱਤੇ ਦਾ ਮਾਸ ਖਾਣਾ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ, ਅੱਖਾਂ ਲਾਲ ਕਰਕੇ, ਆਖਿਆ, "ਤੁਸੀਂ ਨਿਰਭੈ ਹੋ ਕੇ ਜੋ ਆਖਿਆ, ਉਹ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਗਲਤ ਹੈ। ਮੇਰੀ ਆਗਿਆ ਨਾ ਮੰਨਣੀ, ਇਹ ਕਰੜੀ ਤੇ ਰੌਂਗਟੇ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਵਸੀਸ਼ਠ ਵੰਸ਼ੀਆਂ ਵਾਂਗ, ਜਨਮ-ਜਨਮਾਂ ਤੱਕ ਕੁੱਤੇ ਦਾ ਮਾਸ ਖਾਵੋਗੇ; ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤੱਕ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰਹੋਗੇ।" ਫਿਰ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਕੇ, ਦੁਖੀ ਸ਼ੁਨਹਸ਼ੇਪਾ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਿਆ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਰਾਖੀ ਤੇ ਭਲਾਈ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਪਵਿੱਤਰ ਰੱਸੀਆਂ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ, ਲਾਲ ਫੁੱਲਾਂ ਤੇ ਚੰਦਨ ਨਾਲ ਸਜ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਨੁ-ਸਥੰਭ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ, ਅੱਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ।" "ਹੇ ਨੌਜਵਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਅੰਬਰੀਸ਼ ਦੇ ਯਜ੍ਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦੋ ਦਿਵਿਆ ਮੰਤ੍ਰ ਗਾ, ਫਿਰ ਤੈਨੂੰ ਸਫਲਤਾ ਮਿਲੇਗੀ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਕਥਾ ਅੱਗੇ ਵਧੀ।