ਜਦੋਂ ਇਹ ਵਾਦ ਵਧਿਆ ਕਿ ਕਸ਼ਤਰੀਯਾ ਦੀ ਤਾਕਤ ਵਧੀਕ ਹੈ ਜਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ, ਤਾਂ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਸਪਸ਼ਟ ਕਿਹਾ, "ਕਸ਼ਤਰੀਯਾ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵੱਡੀ ਨਹੀਂ। ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਦਿਵ੍ਯ ਤਾਕਤ ਕਸ਼ਤਰੀਯਾ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਹੈ।" ਫਿਰ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵਧੇਰੇ ਬਲਵਾਨ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੂੰ ਵੀ ਸਮਝਾਉਂਦਾ ਹੈ, "ਤੇਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਪਾਰ ਹੈ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਚਾਹੇ ਮਹਾਨ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੈ, ਪਰ ਉਹ ਤੈਨੂੰ ਹਰਾ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ। ਤੇਰੀ ਜੋ ਉਰਜਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਟੱਲ ਹੈ।" ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, "ਮੈਨੂੰ ਆਗਿਆ ਦੇ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲੇ! ਮੈਂ ਉਸ ਦੁਸ਼ਟ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਦੀ ਹੰਕਾਰ, ਤਾਕਤ ਤੇ ਯਤਨ ਸਭ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦੇਵਾਂਗਾ।" ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਵਸੀਸ਼ਠ ਜੀ ਨੇ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ, "ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਰਤ, ਹੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਕਾਮਧੇਨੂ ਗਾਂ ਸੁਰਭੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਡੱਕ ਨਾਲ ਸੈਂਕੜੇ ਪਹਲਵਾਂ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਉਹ ਪਹਲਵਾਂ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਦੀ ਪੂਰੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਅੱਗੇ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਦੇਖ ਕੇ ਰਾਜਾ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭੜਕ ਉਠਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਅੱਗ ਵਰਗੀਆਂ ਲਾਲ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਵੱਡੇ ਤੇ ਛੋਟੇ ਹਥਿਆਰ ਵਰਤ ਕੇ ਪਹਲਵਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਵਲੋਂ ਪਹਲਵਾਂ ਦੁਖੀ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਸੁਰਭੀ ਫਿਰ ਡੱਕ ਮਾਰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਸ਼ਕ ਅਤੇ ਯਵਨ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਉਹ ਸ਼ਕ ਤੇ ਯਵਨ ਫੈਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਸੂਰਮਾ ਸੋਨੇ ਦੀ ਤਾਰਾਂ ਵਰਗੇ ਚਮਕਦੇ, ਤੇਜ਼ ਤਲਵਾਰਾਂ ਤੇ ਭਾਲਿਆਂ ਨਾਲ ਲੈਸ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਪੂਰੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਸਾੜ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਮਹਾਨ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਆਪਣੇ ਹਥਿਆਰ ਵਰਤਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਯਵਨ, ਕਾਮਬੋਜ ਤੇ ਬਰਬਰ ਗੁੰਝਲ ਵਿੱਚ ਪੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਹੁਣ ਸੁਣੋ ਮਹਾਨ ਰਾਮਾਇਣ ਦੇ ਬਾਲਕਾਂਡ ਦਾ ਪਚਵੰਜਾ ਸਰਗ। ਜਦੋਂ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਦੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਗੁੰਝਲ ਵਿੱਚ ਪੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਵਸੀਸ਼ਠ ਜੀ ਕਾਮਧੇਨੂ ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀ ਯੋਗ-ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਹੋਰ ਰਚਨਾ ਕਰੇ। ਉਸ ਦੀ ਡੱਕ ਨਾਲ ਕਾਮਬੋਜ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਵਰਗੇ ਚਮਕਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਦੀ ਥਣੀ ਤੋਂ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ ਬਰਬਰ ਨਿਕਲਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਦੇ ਗਰਭ-ਭਾਗ ਤੋਂ ਯਵਨ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਵਿਸ਼ਠਾ ਦੀ ਜ਼ਮੀਨ ਤੋਂ ਸ਼ਕ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਦੇ ਵਾਲਾਂ ਤੋਂ ਮਲੇਛ, ਹਾਰਿਤ ਤੇ ਕਿਰਾਤ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਨੇ ਇਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਦੀ ਪੂਰੀ ਫੌਜ, ਹਾਥੀ, ਘੋੜੇ ਤੇ ਰਥਾਂ ਸਮੇਤ, ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਜਦੋਂ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਫੌਜ ਵਸੀਸ਼ਠ ਜੀ ਵਲੋਂ ਮਾਰੀ ਗਈ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਸੌ ਪੁੱਤਰ ਹਥਿਆਰ ਫੜ ਕੇ ਅੱਗੇ ਵਧਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਵਸੀਸ਼ਠ ਜੀ, ਜੋ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਦੇ ਉਚਾਰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਹਨ, ਬਹੁਤ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਸਿਰਫ਼ ਇਕ ਡੰਕਾਰ ਨਾਲ ਉਹ ਸਾਰੇ ਪੁੱਤਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘੋੜੇ, ਰਥ ਤੇ ਪੈਦਲ ਸੈਨਿਕ—all ਇਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਸੁਆਹ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਹੁਣ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਦੇਖਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਪੂਰੀ ਤਾਕਤ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਉਹ ਲੱਜਤ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਂਗ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲਹਿਰ ਨਹੀਂ ਰਹੀ, ਜਾਂ ਉਹ ਸੱਪ ਜਿਸ ਦੇ ਦੰਦ ਟੁੱਟ ਗਏ, ਜਾਂ ਸੋਰਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਲੱਗ ਗਿਆ ਹੋਵੇ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਆਪਣੀ ਚਮਕ ਗੁਆ ਬੈਠਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਤੇ ਤਾਕਤ ਤੋਂ ਵੰਞਿਆ, ਨਿਰਾਸ਼ ਪੰਛੀ ਵਾਂਗ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਪਰ ਕੱਟੇ ਹੋਣ। ਉਸ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਸਭ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਉਹ ਨਿਰਾਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਰਾਜ ਸੌਂਪ ਕੇ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਕਸ਼ਤਰੀਯ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਚਲਾਏ। ਫਿਰ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਹਿਮਾਲਾ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀ ਢਲਾਨਾਂ ਤੇ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਕਿਨਰ ਤੇ ਸੱਪ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਥੇ ਮਹਾਦੇਵ ਜੀ ਦੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕਠੋਰ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਧਵਜ (ਸ਼ਿਵ ਜੀ), ਉਸ ਮਹਾਨ ਤਪਸਵੀ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪੁੱਛਦੇ ਹਨ, "ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤੂੰ ਇਹ ਤਪੱਸਿਆ ਕਿਸ ਲਈ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈਂ? ਜੋ ਤੂੰ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਮੰਗ ਲੈ। ਮੈਂ ਵਰ ਦਿੰਣ ਵਾਲਾ ਹਾਂ।" ਤਦ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਤਪਸਵੀ ਹੈ, ਮਹਾਦੇਵ ਜੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, "ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ, ਹੇ ਪਾਪ ਰਹਿਤ ਮਹਾਦੇਵ, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਧਨੁਰਵਿਦਿਆ ਦਾ ਗਿਆਨ, ਉਸਦੇ ਸਾਰੇ ਉਪਵਿਭਾਗ, ਉਪਨਿਸ਼ਦਾਂ ਤੇ ਰਾਜ਼ ਸਮੇਤ ਦਿਓ।" ਉਹ ਮੰਗਦਾ ਹੈ, "ਦੇਵਤਾ, ਦਾਨਵ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਗੰਧਰਵ, ਯਕਸ਼ ਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿਹੜੇ ਜਿਹੜੇ ਹਥਿਆਰ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਮੈਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਜਾਣ।" ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, "ਤੁਹਾਡੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਨਾਲ ਮੇਰੀ ਇਹ ਮਨੋਕਾਮਨਾ ਪੂਰੀ ਹੋਵੇ।" ਤਦ, ਮਹਾਂਦੇਵ ਜੀ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, "ਤਾਂਜੀ ਹੋਵੇ," ਤੇ ਵਿਦਾ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਹੁਣ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਮਹਾਨ ਗਰਵ ਨਾਲ ਭਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਪੂਰਨ ਚੰਨ ਦੀ ਰਾਤ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਂਗ ਵਧਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਹੇ ਰਾਮ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਵਸੀਸ਼ਠ ਨੂੰ ਮਨ ਹੀ ਮਨ ਮਰਿਆ ਹੋਇਆ ਮੰਨ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਸ਼ਰਮ 'ਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਥਿਆਰ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਤਪੋਵਨ (ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਜੰਗਲ) ਉਸਦੇ ਅਸਤਰਾਂ ਦੀ ਅੱਗ ਨਾਲ ਸੜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਹਥਿਆਰ ਉੱਪਰ ਉਠਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਡਰੇ ਹੋਏ ਰਿਸ਼ੀ ਹਰ ਪਾਸੇ ਭੱਜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਵਸੀਸ਼ਠ ਦੇ ਚੇਲੇ, ਹਿਰਣ ਤੇ ਪੰਛੀ ਵੀ ਡਰ ਕੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਇधर-ਉਧਰ ਭੱਜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਪਲ ਲਈ, ਮਹਾਨ ਵਸੀਸ਼ਠ ਦਾ ਆਸ਼ਰਮ ਸੁੰਨਾ ਤੇ ਨਿਸ਼ਬਦ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਮਦੰਡ ਦਾ ਜੰਗਲ। ਵਸੀਸ਼ਠ ਜੀ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਆਸ਼ਵਾਸਨ ਦਿੰਦਿਆਂ ਹਨ, "ਡਰੋ ਨਾ," ਅਤੇ ਐਲਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, "ਅੱਜ ਮੈਂ ਗਾਧੀ ਪੁੱਤਰ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਾਂਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਕੋਹਰੇ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲੇ, ਮੰਤ੍ਰ-ਉਚਾਰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਵਸੀਸ਼ਠ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਤੂੰ ਇਹ ਆਸ਼ਰਮ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਪਾਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਹੇ ਮੂੜ ਮਨ ਵਾਲੇ, ਮੰਦਕਰਮੀ! ਇਸ ਲਈ ਤੂੰ ਬਚ ਨਹੀਂ ਸਕੇਂਗਾ।" ਫਿਰ, ਬਹੁਤ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਲਾਠੀ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਯਮਰਾਜ ਦੀ ਦੰਡ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਕ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਧੂੰਏਂ ਰਹਿਤ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਲਗਦੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਸੁਣੋ ਛਪੰਜਵਾਂ ਸਰਗ।